Tytuł oryginału: Alting har sin pris

Przekład z języka duńskiego: Elżbieta Frątczak-Nowotny

Copyright © Lotte Hammer Jakobsen, Søren Hammer Jacobsen, 2022

This edition: © Word Audio Publishing International/Gyldendal A/S, Copenhagen 2022

Projekt graficzny okładki: Marcin Słociński

Redakcja: Małgorzata Poździk

Korekta: Zuzanna Szatanik i Sandra Trela

ISBN 978-87-0235-163-7

Wszelkie podobieństwo do osób i zdarzeń jest przypadkowe.

Word Audio Publishing International/Gyldendal A/S | Klareboderne 3 | DK-1115 Copenhagen K

www.gyldendal.dk

www.wordaudio.se

Prolog

Wszystko ma swoją cenę.

Być może cena za setki lat grabieżczej polityki wobec przyrody miała zostać zapłacona właśnie tu, w zatoce Disko, u zachodnich wybrzeży Grenlandii. To niewielka cząstka tego, za co kiedyś z pewnością przyjdzie nam wszystkim zapłacić, pomyślała pani kanclerz Niemiec, patrząc na fiord.

Duńska minister do spraw środowiska mimowolnie podążyła wzrokiem za jej spojrzeniem, podobnie jak dziennikarz przeprowadzający z nimi wywiad. Widok zapierał dech. Bryły lodu różnej wielkości kołysały się leniwie na zimnej niebieskiej wodzie, a nad nimi wznosił się lodowiec, postrzępiony biały mur, który odbijał promienie słońca i zmuszał widzów do mrużenia oczu. Od czasu do czasu z głębokim pomrukiem, rozchodzącym się echem w całej zatoce, odrywała się od niego kolejna góra lodowa.

Po dłuższej chwili dziennikarz odchrząknął. Nie otrzymał odpowiedzi na swoje ostatnie pytanie i próbował dyskretnie powrócić do tematu rozmowy. Pani kanclerz najwyraźniej nie zamierzała odpowiadać, skierował więc to samo pytanie, lekko tylko zmienione, do duńskiej minister, tym razem po angielsku.

– Dlaczego trzeba jechać aż na Grenlandię, żeby zrozumieć zjawisko globalnego ocieplenia? Czego mogą się tu nauczyć światowi przywódcy, a czego nie mogli się dowiedzieć u siebie?

Pani minister uśmiechnęła się uprzejmie i zamyśliła. Dobrze wiedziała, że określenie „światowi przywódcy” nie odnosi się do niej, tylko do jej gościa. Było to oczywiste, aczkolwiek sam temat był drażliwy. Doskonale znała wszystkie argumenty. Po tym, jak kilka miesięcy temu przyjechała tu z grupą amerykańskich senatorów, duńska prasa oskarżyła ją o uprawianie turystyki klimatycznej. I właściwie były to słuszne zarzuty, bo pani kanclerz bynajmniej nie musiała pokonywać czterech tysięcy kilometrów z Berlina do Ilulissat, by się przekonać, że lądolód rzeczywiście topnieje. Każdy mógł to zobaczyć, wystarczyło porównać zdjęcia satelitarne bieguna północnego sprzed dziesięciu lat z obecnymi. Bieguna południowego zresztą też. Istotne były kroki, które należało poczynić, żeby odwrócić ten proces albo – patrząc na sprawę bardziej realistycznie – przynajmniej ograniczyć szkody. Na to jednak ani lodowiec, ani satelita nie dawały odpowiedzi.

Pani kanclerz odwróciła głowę i przyglądała się jej z figlarnym uśmieszkiem, najwyraźniej równie ciekawa odpowiedzi jak dziennikarz. W głowie minister zaświtała nieco paranoiczna myśl, że Niemcy, pani kanclerz i dziennikarz z góry się umówili i prowadzą teraz rodzaj gry. Poczuła falę gorąca, rozpięła kurtkę. Miała uczucie, jakby stała przed komisją egzaminacyjną. Kobieta, która była jej gościem, poza tym że reprezentowała kraj liczący osiemdziesiąt trzy miliony obywateli, miała także doktorat z chemii kwantowej.

Zamek kurtki się zaciął, zyskała kilka dodatkowych sekund na rozważenie odpowiedzi. W końcu stwierdziła zgodnie z prawdą:

– Niczego.

– Dlaczego więc tu jesteśmy?

Przez moment zastanawiała się, czy opowiedzieć dziennikarzowi o czterech tysiącach grenlandzkich myśliwych, których podstawowe źródło utrzymania zostało zniszczone z powodu wzrostu średniej rocznej temperatury, dwukrotnie większego niż w jakimkolwiek innym miejscu na świecie. Uznała jednak, że byłby to błąd. Konferencja klimatyczna miała charakter globalny, w tym kontekście jej wypowiedź mogłaby zostać błędnie odczytana. Powiedziała więc po prostu:

– Ponieważ politycy też są ludźmi, a takich krajobrazów łatwo się nie zapomina.

Dziennikarz wydawał się z nią zgadzać, na twarzy pani kanclerz pojawił się szeroki uśmiech, oboje wyglądali na zadowolonych z jej odpowiedzi. Może to nieco rozluźni sztywny nastrój i umożliwi poważną dyskusję na tematy polityczne z kobietą, która właśnie ruszyła w stronę czekającego w pogotowiu śmigłowca. Gdyby zgodziła się uczestniczyć w szczycie klimatycznym, który za dwa lata miał się odbyć w Kopenhadze, z pewnością przysłużyłoby się to sprawie. Do tej pory jednak pani kanclerz ograniczała się do podziwiania widoków, okazując znacznie mniejsze zainteresowanie kwestiami politycznymi. Najwięcej rozmawiała z towarzyszącym jej glacjologiem, zaś duńska minister jedynie z rzadka miała możliwość przedstawienia swojego punktu widzenia.

Nadzieja na poważniejszą rozmowę okazała się płonna, bo także w śmigłowcu pani kanclerz wolała rozmawiać z towarzyszącym jej naukowcem. Dopilnowała, żeby zajął miejsce obok niej, i wkrótce oboje pogrążyli się w naukowych dywagacjach, których Dunka, ze swoją szkolną znajomością niemieckiego, nie była w stanie śledzić. Poczuła się zmęczona. Musiała uszczypnąć się w rękę, żeby nie zasnąć. Na zewnątrz jak okiem sięgnąć ciągnął się lądolód, a siedzący obok niej urzędnik drzemał. Od czasu do czasu wydawał z siebie ciche jęki. Zastanawiała się, czy go nie szturchnąć, ale odrzuciła ten pomysł. Wyjęła z torby czasopismo i zaczęła je od niechcenia przeglądać, po chwili jednak poczuła, że i ją morzy sen.

Godzinę później pani minister została brutalnie wyrwana z drzemki. Glacjolog krzyczał i gwałtownie gestykulował. Pani kanclerz wstała i energicznie wskazywała na coś za oknem, po czym nakazała pilotowi śmigłowca zawrócić. Po chwili pilot posłusznie wykonał polecenie.

Rozdział 1

Inspektor Konrad Simonsen, szef policji kryminalnej, mrużył oczy, patrząc na wiszące nisko nad długim horyzontem słońce polarne. W dali, tam, gdzie niebo i śnieg zlewały się w jedno, świat mienił się pastelową zielenią i błękitem, jakby przyroda chciała nas zapewnić, że gdzieś daleko istnieją tereny bardziej przyjazne ludziom niż te tutaj. Co za miejsce, żeby dokonać żywota. Nie potrafił sobie wyobrazić, jak można było kogoś tutaj zabić. Próbował odepchnąć od siebie tę myśl. Była niemądra. Jakby to miało jakieś znaczenie. Przez chwilę obserwował swój długi cień. Gdy wyciągał rękę, kontur sięgał niemal do niewielkich szczelin w lodzie. W końcu jednak zmęczyło go to. Ponownie zerknął na zamglone słońce, od którego nie biło ciepło, lecz emanował chłód, i poczuł ukłucie czegoś przykrego. Słońce powinno wschodzić i zachodzić, a nie wędrować monotonnie po niebie, sprawiając, że dzień i noc zlewają się w jedno. Otworzył szeroko oczy i odwrócił się w stronę, z której wiał wiatr, podejmując daremną próbę pokonania zmęczenia. Ostatniej doby spał nie więcej niż trzy godziny i ciężko mu było uwierzyć, że rozpoczął się już kolejny dzień. Potarł twarz dłonią i przez chwilę rozkoszował się ciemnością. Zastanawiał się, czy ta kobieta w ostatnich chwilach życia myślała o wiosennych kwiatach, o ciepłych piaszczystych plażach czy może o tańcach wokół ogniska na Świętego Jana. Uznał, że pewnie nie, ale nadal trudno mu było pogodzić się z tym, że umarła tu, pośrodku tej lodowej pustki, gdzie świat wydawał się zbyt duży, gdzie tak naprawdę nie było miejsca dla żywych istot. W jakiś sposób jej zabójca ugodził ją w dwójnasób.

Spojrzał na zegarek i stwierdził, że jest wpół do ósmej czasu duńskiego. Nie potrafił ocenić, jak to się ma do czasu grenlandzkiego. Stłumił ziewnięcie i nagle poczuł się wykończony. Rano zapomniał wziąć pigułki, czy raczej – bo przecież nie miało sensu samemu się okłamywać – po raz kolejny zapomniał je wziąć, i teraz cierpiał. Coraz bardziej dręczyła go chęć wypalenia zakazanego papierosa, jeśli nie całego, to choć połówki, żeby przynajmniej na chwilę odgonić od siebie zmęczenie. Odruchowo poklepał się po klatce piersiowej, upewniając się, że papierosy są na swoim miejscu, w wewnętrznej kieszeni kurtki. W ostatniej chwili postanowił wytrzymać dodatkowe kilka minut, żeby jeszcze przez moment cieszyć się satysfakcją. Przed rokiem, a może już przed dwoma laty, stwierdzono u niego cukrzycę. Choroba, przy niemałym udziale problemów, z którymi się zmagał na co dzień, zmusiła go do zmiany stylu życia, a przynajmniej do podjęcia takiej próby. Nagle dziwny lęk sprawił, że ponownie spojrzał na zegarek. Zobaczył to samo, co przed chwilą, ale niewiele mu to dało. Odwrócił się do swojego grenlandzkiego kolegi.

– Wie pan, która jest godzina?

Policjant rzucił szybkie spojrzenie na słońce i powiedział krótko:

– Trochę po trzeciej.

Był człowiekiem, który nie wypowiada słów bez potrzeby, co nie ułatwiało oczekiwania. Nazywał się Trond Egede i to było właściwie wszystko, co Simonsen o nim wiedział. Zastanawiał się, czy nie wsiąść z powrotem do kabiny samolotu i nie zdrzemnąć się przez moment w oczekiwaniu, aż technicy skończą pracę. Twarde i niewygodne siedzenia, które przeklinał całą drogę z Nuuk, wydały mu się nagle niezwykle kuszące. Trochę snu było lepsze od całkowitego jego braku, poza tym wystawał tu bez sensu ze swoim milczącym kolegą i przyglądał się czterem osobom, które z tego powodu nie pracowały ani wolniej, ani szybciej. Ale może w ten sposób urazi swego towarzysza, a nie miał wątpliwości, że dobra i bezproblemowa współpraca z policją w Nuuk będzie w najbliższej przyszłości bardzo ważna. Mógł też machnąć ręką na regulamin i po prostu dołączyć do pracujących techników. Właściwie nie istniało niebezpieczeństwo zniszczenia jakichś śladów. Z drugiej strony ryzykował, że technicy mu podziękują, co nie tylko byłoby upokarzające, ale też świadczyłoby o braku profesjonalizmu z jego strony. Tak więc mógł zrobić tylko jedno – był to wniosek jasny, aczkolwiek dość przygnębiający: musiał pozostać na swoim miejscu.

Z braku innego zajęcia postanowił nawiązać rozmowę.

– Jak to możliwe, że patrząc na słońce, potrafił pan stwierdzić, że jest trzecia? Nie bardzo rozumiem, według czego można się tu orientować, skoro jak okiem sięgnąć wszędzie jest płasko.

Policjant z pewnym trudem zdjął jedną rękawiczkę, podwinął rękaw kurtki i zerknął na zegarek. Ponownie włożył rękawiczkę i dopiero wtedy powiedział:

– Jest trzynaście minut po trzeciej.

– Miał pan więc rację.

– Tak.

– Jedynie na podstawie obserwacji słońca? Beż żadnych punktów odniesienia?

– Tak.

Simonsen poddał się i skupił na przestawieniu zegarka. Przynajmniej przez moment miał jakieś zajęcie. Nagle dopadły go wątpliwości i rozejrzał się dookoła z pewnym sceptycyzmem, niepokój go nie opuszczał.

– To znaczy trzeciej po południu, tak?

Starał się mówić spokojnie, z opanowaniem, ale sam słyszał lęk w swoim głosie. Grenlandczyk odwrócił się i zaczął mu się przyglądać.

– Tak, po południu – odpowiedział w końcu. – Pogubił się pan w czasie?

– Nie podejrzewałem, że może mi się to przytrafić. Ale rzeczywiście, przez chwilę miałem takie uczucie.

– To bywa nieprzyjemne.

Simonsen pokiwał głową i odprężył się. Sięgnął po papierosy, nie miał już żadnych skrupułów, zapalił, zaciągając się z lubością, po czym dołączył do ciszy, która znów zapadła. Kiedy skończył palić, schylił się, dokładnie zgasił peta o lodową krawędź i schował go do kieszeni. Grenlandczyk obserwował go z zainteresowaniem. Inspektor zdecydował się ponownie nawiązać rozmowę.

– Często pan tu przychodzi? – spytał.

Twarz mężczyzny zmarszczyła się w uśmiechu, czyniąc go podobnym do trolla.

– Pana partner też mnie o to pytał. Ma na imię Arne. Nazwiska nie pamiętam.

Wskazał głową w stronę samolotu.

– Arne Pedersen. Nazywa się Arne Pedersen.

– Racja. W każdym razie on także uznał, że pewno często wybieram się na przechadzkę na lodowiec. Taki spacerek, czterysta kilometrów w jedną stronę, a potem powrót do domu, szybkim krokiem, z czerwonymi policzkami.

Ironia w jego głosie była zdecydowanie pogodna, nie złośliwa.

– Rozumiem. Nigdy wcześniej pan tu nie był.

– To nie do końca prawda, bo byłem tu wczoraj, ale wcześniej rzeczywiście nie. Zresztą dlaczego miałbym tu przyjeżdżać?

Obaj pokiwali głowami. Mijały kolejne sekundy, Simonsen bał się, że rozmowa zaraz zgaśnie, gdy nagle mężczyzna znów się odezwał:

– Pedersen ostrzegał, że pewnie nie będzie pan chciał rozmawiać o sprawie, zanim nie zobaczy pan ofiary. Podobno ma pan taką zasadę.

– Zasadę to za dużo powiedziane. Ale rzeczywiście na ogół wolę zaczekać, jeśli oczywiście nie ma pan nic przeciwko temu. Jest jednak kilka innych rzeczy, o których moglibyśmy porozmawiać. Nie jest przecież tajemnicą, że dość nagle zostałem włączony w tę sprawę.

Mężczyzna się roześmiał.

– Owszem, słyszałem. Pedersen mówił mi, że był pan w drodze na wakacje, gdzieś na południe. A wylądował pan tutaj.

Znów się roześmiał.

Simonsen pomyślał, że coraz bardziej go lubi.

– Dzięki, że mi pan przypomniał, że właśnie byłbym w drodze do Punta Cana na Dominikanie, jeśli pamięta pan jeszcze coś z geografii. Leżałbym sobie teraz i odpoczywał pod palmą z moją przyjaciółką, czekając na przybycie poczciwego Legend of the Seas, należącego do Royal Caribbean Cruise Line. Ach, nie chcę o tym myśleć.

– Nie musi mi pan dziękować, to drobiazg.

– Niezależnie od wszystkiego, nikt jeszcze nie znalazł czasu, żeby mi powiedzieć, co się tu wczoraj wydarzyło. A może po prostu żadna z osób, z którymi rozmawiałem, tego nie wie? Czy to prawda, że ofiarę znalazła niemiecka kanclerz?

– Nie do końca, ale prawie. Pierwszy zauważył ciało glacjolog, specjalista od lodowców. To on wskazał je pani kanclerz.

– Był pan na pokładzie tego samolotu?

– Nie, ale znam całą historię od naocznego świadka. A tak przy okazji to był śmigłowiec, a mówiąc ściśle, trzy śmigłowce, trzy wielkie Sikorsky S-61 z Air Greenland, te ogromne, legendarne maszyny, nazywane też Sea King.

Simonsen nie miał pojęcia, o czym mężczyzna mówi, ale grzeczność nakazywała mu skwitować jego wywód jakąś odpowiedzią.

– Rzeczywiście robią wrażenie.

– Też tak uważam. No więc jeden śmigłowiec zabrał na pokład panią kanclerz, duńską minister środowiska i ich najbliższych współpracowników, drugim leciała ochrona i niższy rangą niemiecki personel sztabowy, a trzeci zajęli dziennikarze. Pierwszy leciał śmigłowiec z panią kanclerz na pokładzie. Trasa wiodła przez lodowiec, od Ilulissat nad zatoką Disko do Nuuk, skąd towarzystwo miało wracać rejsowymi samolotami, jedni do Kopenhagi, drudzy do Berlina. Pani kanclerz nalegała, żeby dotrzeć do połowy lodowca, co być może wynikło z nieporozumienia. Ktoś jej podobno powiedział, że właśnie tam najlepiej można zaobserwować proces topnienia lodowca. Tak czy inaczej kanclerz wyraziła takie życzenie i nikt się temu nie sprzeciwił.

– Co tam jest do zobaczenia?

– Nic szczególnego. Jeśli widziało się roztopy, których jest mnóstwo w okolicach lodowca Ilulissat, czyli zaledwie po paru minutach lotu, to nie ma sensu oglądać kolejnych stu. Poza tym w głębi lądu jest ich mniej. Naprawdę nie bardzo jest co oglądać.

– To fascynujący krajobraz, aczkolwiek rzeczywiście nieco monotonny – odpowiedział Simonsen dyplomatycznie.

– No cóż, można to tak ująć. W każdym razie pani kanclerz uznała, że lot był szalenie interesujący, podobnego zdania był oczywiście glacjolog. Podczas całego lotu siedział koło niej i coś jej opowiadał. Zdaje się, że ku niezadowoleniu pani minister.

– Która nie chciała oglądać lodowca?

– Chyba wolałaby rozmawiać o polityce. Towarzyszyło jej dwóch polityków z naszego rządu. Rozmawiałem z jednym z nich, podobno trochę się podśmiewali z całej tej sytuacji. Nikt się nie spodziewał, że pani kanclerz do tego stopnia wejdzie w rolę pilnej studentki. Niedawno gościła tu delegacja ze Stanów Zjednoczonych, minister do spraw środowiska, senatorowie i tak dalej. Przyjechali w tej samej sprawie, ale zachowywali się zdecydowanie inaczej. Amerykanie uznali, że wybrali się na wycieczkę, jeden z nich spytał nawet, czy nie mógłby zapolować na rena. Być może żartował, ale miejscowi dziennikarze bardzo się oburzyli. Sam lodowiec oczywiście niewiele ich interesował.

Simonsen postanowił wrócić do tematu.

– Ale pani kanclerz była zainteresowana?

– Tak jak już mówiłem. Śmigłowiec leciał na możliwie najniższej bezpiecznej wysokości, poza tym wszyscy byli wyposażeni w lornetki. Po półgodzinie lotu wszyscy, z wyjątkiem glacjologa i pani kanclerz, odłożyli je na bok. Duńczycy drzemali, a Niemcy pilnie pisali coś na laptopach, jak donosi moje źródło. – Mężczyzna uśmiechnął się.

– Wygląda mi to na doskonały podział pracy – wtrącił Simonsen. – Co było potem?

– Przez godzinę nie działo się nic. Nie wiem dokładnie, jaką prędkość rozwija śmigłowiec, ale podejrzewam, że dotarcie na miejsce rzeczywiście mogło zająć im około godziny. Pani kanclerz słuchała wykładu, reszta zajmowała się swoimi sprawami. Nagle pani kanclerz i towarzyszący jej glacjolog zaczęli coś wołać, zdaje się, że bez ładu i składu. Byli wzburzeni, co zrozumiałe, bo okazało się, że zobaczyli ciało. Po krótkiej dyskusji pilot zawrócił śmigłowiec i przybyli tu, gdzie teraz stoimy.

– Wylądowali?

– Nie, przez kilka minut wisieli w powietrzu, podczas gdy pilot przekazywał centrali współrzędne. Na szczęście znalazł się ktoś trzeźwo myślący, kto miał dość rozsądku, żeby przez radio nakazać pilotowi śmigłowca z dziennikarzami na pokładzie zawrócić, zanim zebrani na pokładzie przedstawiciele światowej prasy zdążą zrobić jakiekolwiek zdjęcia, słusznie rozumując, że tajemnicze morderstwo mogłoby przyćmić tematykę klimatyczną. To na pewno bardziej nośny temat niż globalne ocieplenie. Niestety nie do końca udało się temu zapobiec. Po wylądowaniu w Nuuk sprawa szybko wyciekła, podobnie jak kilka zdjęć zrobionych z pokładu śmigłowca z ochroną. Stąd dzisiejsze tytuły. „Bild-Zeitung” pisze o pani kanclerz zabawiającej się w Sherlocka Holmesa, a „Times” na pierwszej stronie zamieścił artykuł opisujący, jak znalazła ona ciało zamordowanej dziewczyny. To tylko dwa przykłady, które zapamiętałem. CNN wczoraj wieczorem w specjalnym wydaniu poinformowało o tym zdarzeniu. Mam mówić dalej?

– Nie, dziękuję, starczy aż nadto.

– Pański partner miał rację. Znów zapomniałem jego nazwiska, nie mam pamięci ani do imion, ani do nazwisk. Tak czy inaczej stwierdził, że nie będzie pan zachwycony. Nie lubi pan dziennikarzy?

– Ze społeczno-teoretycznego punktu widzenia lubię. Nie przepadam tylko za dziennikarzami śledczymi.

– Ale to właśnie dzięki prasie stał się pan sławny.

– Sławny? Bzdura. Nie jestem sławny.

– No to znany.

– Nie jestem ani sławny, ani nawet znany, proszę mi wierzyć.

Inspektor tupnął lekko nogą w śnieg, jakby dla podkreślenia swoich słów, poślizgnął się i niewiele brakowało, a byłby się przewrócił.

– Skoro pan tak mówi… Ale w jakiś sposób musiał pan podpaść Niemcom, skoro niemiecka kanclerz uznała, że należy ściągnąć pana do tej lodówki, zamiast pozwolić panu na wygrzewanie się w promieniach karaibskiego słońca.

– Nie jestem pewien, czy chcę tego słuchać.

– Jak pan sobie życzy. Celebryci zawsze mają rację.

Mężczyzna wyraźnie się z nim drażnił, ale Simonsen nie odbierał jego żartów jako złośliwych. Może dlatego, że Grenlandczyk wydawał się przyjaźnie nastawiony i promieniował pogodą ducha. Poza tym jego słowa mile połechtały inspektora, który poczuł wręcz niejaką dumę.

– Niech pan nie opowiada takich rzeczy.

Znów zapadło milczenie. Simonsen starał się nie patrzeć na grenlandzkiego kolegę, świadom, że ten śmieje się od ucha do ucha. Słyszał, jak chichocze, ale postanowił zadać mu kolejne pytanie.

– Rozumiem, że miał pan już okazję obejrzeć ciało?

– Tak, wczoraj, jak już mówiłem. Musieliśmy się upewnić, z czym mamy do czynienia. Ale nie podejmowaliśmy żadnych działań, po prostu obejrzeliśmy ofiarę i ogrodziliśmy teren. – Mężczyzna skinął głową w stronę techników, wskazując na wbite w lód paliki i tradycyjną czerwono-białą plastikową taśmę, tworzącą nieregularne koło wokół ciała. – Zajęło im to pół godziny. Lód jest tu bardzo twardy, osobiście uważam to za całkowicie zbyteczne, ale skoro dostałem taki rozkaz.

– To Grenlandka?

Twarz mężczyzny spoważniała, wesołość zniknęła. Spytał surowo:

– Dlaczego pan o to pyta? Czy to ma jakieś znaczenie?

– Żadnego z punktu widzenia wagi przestępstwa, ale bardzo duże, jeśli chodzi o jurysdykcję i tryb postępowania. Poza tym gdyby był to ktoś miejscowy, pochodzący z obcego mi środowiska, to nie bardzo wiem, jak w takiej sytuacji mógłbym pomóc.

– Nie jest Grenlandką, to Dunka. A jeśli chodzi o jurysdykcję, to proszę się nie przejmować. Pan prowadzi dochodzenie, co do tego wszystkie strony są zgodne.

– Wszystkie strony? Miałem wrażenie, że są tylko dwie.

– Trzy. Strony są trzy, ale tak jak powiedziałem, nie ma żadnej różnicy zdań.

– Trzecia to Amerykanie?

– Myślałem, że zaczeka pan, aż zobaczy ciało?

– Co przy odrobinie szczęścia powinno wkrótce nastąpić. Mam wrażenie, że technicy zakończyli już pierwszy etap prac.

Simonsen ponownie sięgnął po papierosy, właściwie zrobił to mimowolnie. Doszedł do wniosku, że tak naprawdę żył i postępował tak jak zawsze, tyle że od czasu do czasu gnębiły go wyrzuty sumienia, co na pewno nie służyło jego zdrowiu. Po chwili jednak schował paczkę do kieszeni. Wkrótce potem podeszła do nich kobieta z ekipy technicznej. Była to Dunka, poruszała się trochę niezdarnie, dokładnie uważając, gdzie stąpa, jakby nadepnięcie na stary ślad stopy w śniegu zapewniło jej wygraną w sobotnim losowaniu lotto. Inspektor jej nie znał.

– Niedługo kończymy. Jeśli Pedersen chce być przy tym obecny, pora zacząć go budzić. I proszę uważać, tam jest bardzo ślisko.

Wskazała głową w stronę miejsca zbrodni. Egede skinął uprzejmie, jakby chciał zapewnić, że będzie szedł ostrożnie. Simonsen zaś pomyślał, że wszędzie tu jest ślisko, i zignorował jej ostrzeżenie.

Rozdział 2

Kobieta siedziała, a raczej klęczała w lodowej niecce jak w wannie. Była prawie naga, miała na sobie tylko majtki i koszulkę, rozerwaną z przodu tak, że widać było jej nagie piersi. Jej nogi były w kostkach spętane taśmą klejącą, a nadgarstki w ten sam sposób przymocowane do ud. Rozpuszczone długie czarne włosy sięgały do połowy pleców. Na głowę miała naciągniętą foliową torbę, zawiązaną na szyi na supeł. Przez przezroczystą folię widać było groteskowo czerwone usta kobiety i jej szeroko otwarte oczy, świadczące o tym, że śmierć bynajmniej nie przyszła nagle. Ofiara była dość atletycznej postury, mogła mieć najwyżej dwadzieścia pięć lat. Po obu stronach jej zimnego grobu ciekły niewielkie strumyki wody, kolana i stopy kobiety nadal były uwięzione w lodzie. Nieco z prawej leżało ubranie: spodnie, wiatrówka i czapka z misternym wzorem, zrobiona na drutach z wełny w odcieniach błękitu, fioletu i zieleni. Simonsen poczuł, że robi mu się niedobrze.

Trzej mężczyźni nie spieszyli się. Pedersen i Simonsen chodzili powoli dookoła, przyglądając się kobiecie, której twarz znajdowała się mniej więcej na poziomie ich stóp. Grenlandzki funkcjonariusz stał w miejscu. Można było odnieść wrażenie, że żaden z mężczyzn nie pali się, by przerwać ciszę, nie chcąc przeszkadzać innym. Z ekipy policyjnych techników została jedynie kobieta, podczas gdy jej trzej koledzy wrócili na pokład samolotu, by się ogrzać. Kobieta stała w pewnej odległości od funkcjonariuszy i wyraźnie marzła. W końcu zniecierpliwiona spytała:

– Czy jest coś, w czym mogłabym pomóc? Bo jeśli nie, to zanim zaczniemy ją wydobywać, pójdę do samolotu napić się kawy.

Pytanie było skierowane przede wszystkim do Simonsena. Ponieważ jednak on w tym momencie sprawiał wrażenie wyraźnie nieobecnego, Pedersen uznał, że musi coś powiedzieć.

– Ten grób, w którym ona leży, to naturalne wgłębienie w lodowcu?

– Według mojego grenlandzkiego kolegi nie.

– To znaczy, że ktoś wyciął go w lodzie?

– Według mojego grenlandzkiego kolegi tak właśnie było.

– Dlaczego grób zaczął się topić?

Kobieta się zawahała.

– Nie wiem. Może to skutek globalnego ocieplenia.

– Ale dlaczego właśnie tutaj, w tym miejscu?

Rozłożyła ręce i wzruszyła ramionami. Na pytanie Pedersena odpowiedział Egede.

– W okolicy w wielu miejscach występują roztopy, powstające w wyniku topnienia lodowca, chociaż rzeczywiście nie tutaj. Prawdę mówiąc, na tym obszarze lodowiec wydaje się nawet grubszy niż przy brzegu. Nie ma specjalnego wyjaśnienia, dlaczego jej ciało zostawiono w tym miejscu, to zapewne przypadek. Jeśli zaś chodzi o kwestię, czy grób stanowi naturalne zagłębienie czy nie, to grenlandzki kolega waszej współpracowniczki ma rację. Tak się bowiem składa, że jest on także moim kolegą i nie mam żadnych wątpliwości, że wie, co mówi.

Kobieta pokiwała głową.

– Tak jest.

Simonsen odesłał ją na pokład samolotu, ignorując zdziwione spojrzenie Pedersena.

– Dlaczego jej przerwałeś, Simon? Zupełnie niepotrzebnie, poza tym miałem jeszcze kilka pytań.

Ponieważ szef nie raczył mu odpowiedzieć, Pedersen postanowił poszukać odpowiedzi na swoje pytania gdzie indziej. Zaczął się przyglądać zwłokom.

– Paskudna sprawa. Nie mam pojęcia, jak to wszystko się skończy, a tym bardziej od czego zacząć. Już to, jak ona tu trafiła, przekracza moją wyobraźnię. Kilkaset kilometrów do najbliższej osady, w samym środku niczego, jak to się mówi. Klasyczny przykład zamkniętego pokoju, tylko na opak. To znaczy zamiast zamkniętego pokoju mamy aż nadto otwartej przestrzeni.

– Wiem, kim ona jest i jak się tu znalazła.

Pedersen odwrócił się i zdzwiony spojrzał na Egedego.

– I dopiero teraz pan to mówi?

– Sądziłem, że nie chcecie żadnych informacji, zanim sami jej nie obejrzycie.

– To zasada mojego szefa. Osobiście zawsze wolę jak najszybciej poznać wszystkie fakty. Więc proszę nam opowiedzieć.

Simonsen uniósł rękę.

– Za chwilę, potrzebuję jeszcze trochę czasu.

Pedersen nawet nie próbował ukryć zawodu. Spojrzał zafrasowany na szefa.

– Coś się stało?

– Powiedziałem, że potrzebuję jeszcze minuty. Czy tak trudno to zrozumieć?

Większość ludzi w tym momencie wycofałaby się, ale nie Pedersen. Zignorował ton szefa i powiedział stanowczo:

– Nie, to nie jest trudne do pojęcia. Podobnie jak moje pytanie, czy coś się stało. Stało się coś?

Simonsen musiał wrócić do rzeczywistości. Nie miał wątpliwości, że albo Hrabianka, albo jego córka Anna Mia, a może obie za jego plecami rozmawiały o jego zdrowiu. Hrabianka należała do jego najbliższych współpracowników. Tak naprawdę nazywała się Nathalie von Rosen, ale wszyscy mówili na nią Hrabianka. Wszyscy, z wyjątkiem jego córki, która uparła się używać jej właściwego imienia i nazwiska. Niewykluczone też, że Hrabianka była w nim zakochana, choć nie był tego do końca pewien, czy raczej żadne z nich nie miało tej pewności.

Właściwie nie powinno go dziwić, że najbliżsi zdecydowali się poinformować współpracowników o stanie zdrowia ich szefa. Podczas ostatnich wizyt lekarz raczej nie tryskał optymizmem. A już na pewno nie podczas wizyty w zeszłym tygodniu.

Postanowił się wytłumaczyć:

– Rzeczywiście nie najlepiej się czuję, ale nie denerwuj się. To akurat nie ma nic wspólnego z moim zdrowiem.

Odwrócił się i już chciał odejść, ale ledwie zrobił krok, Pedersen zagrodził mu drogę i zaczął mu się przyglądać. Stali tak chwilę, która Simonsenowi wydała się wiecznością. W końcu Pedersen przepuścił szefa.

Kiedy Simonsen uznał wreszcie, że skończył, grenlandzki funkcjonariusz wyciągnął notes z wewnętrznej kieszeni kurtki i zdjął jedną rękawiczkę, by móc przerzucać kartki.

– Nazywa się Maryann Nygaard. Była pielęgniarką i pracowała w zlikwidowanej już bazie amerykańskiej w Søndre Strømfjord, gdzie została zatrudniona za pośrednictwem duńskiej firmy Greenland Contractors, specjalizującej się w zatrudnianiu Duńczyków do pracy w amerykańskich bazach wojskowych na Grenlandii. O ile wiem, istnieje umowa rządowa między Danią a Stanami Zjednoczonymi, zgodnie z którą personel cywilny w bazach w Thule i Søndre Strømfjord ma być duński. Ale mogę się mylić, może są jakieś wyjątki, które nie są mi znane. Tak czy inaczej Maryann Nygaard pracowała w bazie jako pielęgniarka od stycznia tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego drugiego roku do momentu zaginięcia, czyli do trzynastego września osiemdziesiątego trzeciego.

Simonsen przerwał wywód swojego grenlandzkiego kolegi pytaniem:

– W osiemdziesiątym trzecim roku? Czy to znaczy, że ona leży tu od dwudziestu pięciu lat?

Wyglądało na to, że szef już się pozbierał, ale Pedersen, który w końcu znał go najlepiej, czuł, że nie wszystko jest tak, jak powinno. Najwyraźniej coś mu jednak dolegało.

Grenlandzki funkcjonariusz ciągnął dalej spokojnie:

– Zgadza się. I gdyby nie zmiana klimatu, pewnie mogłaby tu tkwić jeszcze kilka tysięcy lat, aż kiedyś wpadłaby do morza z kawałkiem góry lodowej.

– Wie pan, w jakim była wieku? – pytał dalej Simonsen.

– Miała dwadzieścia trzy lata, kiedy zaginęła, ale to wszystko, co o niej wiem. Rozmawiałem z pułkownikiem, głównodowodzącym bazy lotniczej w Thule, którego zresztą znam i z którym wielokrotnie współpracowałem. Obiecał, że postara się jak najszybciej zdobyć więcej informacji, a zwykle dotrzymuje słowa. To znaczy, jak najszybciej, biorąc pod uwagę osławioną już biurokrację w amerykańskich siłach zbrojnych. Niektóre sprawy potrafią się ciągnąć latami, ale w tym przypadku nic na to nie wskazuje.

– O ile amerykańscy żołnierze nie są zamieszani w sprawę.

– Zgadza się, ale nie sądzę, żeby tak było.

Rozmowę przerwał Pedersen:

– Jak daleko było stąd do bazy w Søndre Strømfjord?

– Jak daleko jest. Baza nadal istnieje, tylko Amerykanie zniknęli. Mniej więcej trzysta kilometrów na południowy zachód.

– Więc jak ona się tu znalazła?

– Zaraz powiem, ale może najpierw obejrzycie parę jej zdjęć?

Nie czekając na odpowiedź, mężczyzna wyjął z notesu arkusz formatu A4.

– Pułkownik przysłał mi je w nocy z Thule, nie wiem, czy ściągnął je ze Stanów, czy może pochodzą z jego prywatnego archiwum. Przechowywali je, by umożliwić identyfikację, gdyby kiedykolwiek została znaleziona. To standardowa procedura w przypadku zaginięcia.

– Często się tu zdarza, że ludzie znikają? – po raz kolejny przerwał mu Pedersen.

– Niestety nie jest to nic niezwykłego, szczególnie zimą. Grenlandia to duży kraj. Nie należy się zbytnio oddalać, bo zdarza się, że człowiek zaczyna błądzić, a nie zawsze można liczyć na odnalezienie.

Mężczyźni stanęli bliżej siebie i zaczęli oglądać zdjęcia. Pierwszy był portret. Zdjęcie przedstawiało twarz miłej, uśmiechniętej młodej kobiety, obraz miał niewiele wspólnego ze zniekształconą cierpieniem twarzą w plastikowej folii. Jedynie długie czarne włosy wyglądały tak samo. Następne zdjęcie wykonano latem. Kobieta z dumą prezentowała w rękach pstrąga. Poza miała być żartem, bo pstrąg był raczej niewielki i spokojnie można było chwycić go jedną ręką. Letni wiatr porwał kosmyk jej włosów, który trzepotał gdzieś z tyłu głowy niczym smuga dymu.

Simonsen nachylił się nad ostatnim zdjęciem i zaczął je dokładnie studiować. Kiedy skończył, pokiwał smutno głową i spytał:

– Co ją tu sprowadziło?

– Praca. Słyszeliście o stacjach DYE?

Obaj mężczyźni pokręcili przecząco głowami.

– To niewielkie stacje radarowe. Pierwotnie było ich pięć. DYE Jeden i tak dalej aż do DYE Pięć. Trzy z nich położone były w najbardziej odludnych miejscach, kilkaset kilometrów od osiedli ludzkich. Wszystkie powstały na początku lat sześćdziesiątych jako część amerykańskiego systemu ostrzegawczego i stanowiły kolejne ogniwa całego łańcucha stacji, ciągnących się od Alaski, przez Kanadę, aż do Islandii. Miały wykrywać radzieckie bombowce, a później także pociski międzykontynentalne. Cztery pierwsze leżały w jednej linii, która mniej więcej pokrywała się z północnym kręgiem polarnym. Stacja DYE Jeden położona była na wybrzeżu zachodnim, niedaleko Sisimiut, następne, DYE Dwa i DYE Trzy, wchodziły w głąb lodowca, a DYE Cztery położona była na wschodnim wybrzeżu w pobliżu Ammassalik. Baza DYE Pięć wysunięta była znacznie bardziej na północ, dobre trzysta kilometrów od bazy w Søndre Strømfjord. Nikt nie potrafi powiedzieć, dlaczego nie została zlokalizowana w jednej linii z pozostałymi. Możliwe, że istnieje jakieś techniczne wytłumaczenie, a może to tajemnica wojskowa, kto wie?

– Jak duża była ta baza? – przerwał mu Simonsen kolejnym pytaniem.

– Miała niewielką powierzchnię, ale była wysoka. Kiedy wrócimy do Nuuk, pokażę wam zdjęcia. Nie była to szczególnie piękna budowla.

– Co oznacza skrót DYE?

– O ile wiem, wywodzi się od nazwy kanadyjskiego miasta Cape Dyer, na wschodnim wybrzeżu Ziemi Baffina, w pobliżu Cieśniny Davisa. Cape Dyer też wchodziło w skład systemu radarowego, ale nie jestem pewien, czy sama nazwa ma jakieś znaczenie. Niemniej jednak wszystkie pięć baz zlikwidowano pod koniec lat osiemdziesiątych. Ich technologia się zestarzała. Rosyjskie rakiety można już było śledzić za pomocą satelity. DYE Pięć zlikwidowano jako pierwszą. Znajdowała się w miejscu, w którym teraz stoimy, i w przeciwieństwie do pozostałych czterech została po prostu rozebrana. Decyzja o tym zapadła gdzieś za biurkiem w Kopenhadze, chodziło o to, żeby nie zanieczyszczać grenlandzkiej przyrody. Amerykanie mieli, że tak powiem, posprzątać po sobie, co zrobili bardzo skutecznie, jak widzicie, czy raczej właśnie nie widzicie. Potem miejscowa administracja zmieniła nieco procedury, tak że pozostałe stacje pozostawiono mniej więcej w niezmienionym stanie. Dwie z nich są dzisiaj od czasu do czasu wykorzystywane przez klimatologów. Nocują tam, podróżując przez lądolód.

– W stacjach pracowali wyłącznie Duńczycy?

– W niektórych tak, zgodnie z umową zawartą między Waszyngtonem a Kopenhagą, ale zwykle załoga stacji była mieszana. Kierownik stacji i operatorzy radaru zawsze byli Amerykanami.

– Duńczycy musieli przejść kontrolę służb bezpieczeństwa?

– Przypuszczam, że tak, ale wydaje mi się, że nie sprawdzano ich szczególnie drobiazgowo. Liczne historie, które do mnie docierały, zdają się to potwierdzać. Nie mam wątpliwości, że niektórzy z pracowników stacji byli prawdziwymi dziwakami, bynajmniej nie typem ludzi, których można by się spodziewać przy obsłudze supertajnych urządzeń. Może więc jednak te tajemnice nie były aż tak istotne? Można oskarżać amerykańską armię o różne rzeczy, ale na pewno nie o zaniedbania kwestii bezpieczeństwa, a już na pewno nie w okresie zimnej wojny.

Simonsen przytaknął, chociaż nie bardzo wiedział, na jakiej podstawie to robi. Zadał kolejne pytanie:

– Ilu ludzi pracowało w takiej stacji radarowej?

– To zależało od stacji. W DYE Pięć było zatrudnionych dwunastu Duńczyków, którzy stacjonowali tu każdy pół roku. Potem następowała zmiana, w praktyce jednak często trafiali po prostu na inną stację. To pewnie tłumaczy fakt, że niektórzy po pewnym czasie nieco dziwaczeli. Część spędzała tu wiele lat. Zarabiali niezłe pieniądze, tylko nie mieli ich gdzie wydawać. Kiedy w końcu wracali do cywilizacji, różnie się to kończyło.

– Maryann należała do personelu stacji?

W głosie Pedersena pobrzmiewał sceptycyzm. Trudno mu było wyobrazić sobie piękną, młodą kobietę spędzającą pół roku w tak odludnym miejscu w towarzystwie jedenastu mężczyzn.

– Nie, to byłoby niemożliwe, tu stacjonowali wyłącznie mężczyźni, ale w amerykańskiej armii istnieje mnóstwo kretyńskich zasad, a cytuję tu wspomnianego pułkownika, który zapewne wie, o czym mówi. Zgodnie z jedną z nich raz do roku cały sprzęt medyczny w stacji czy w bazie miał być dokładnie skontrolowany przez lekarza albo pielęgniarkę, czego zresztą przestrzegano. Tak więc trzynastego września tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego trzeciego roku Maryann Nygaard przybyła tu w ramach takiej inspekcji medycznej. Sprawdzenie sprzętu zajęło jej kilka godzin, nie wymagało też kontaktu z pracownikami stacji, ale w pewnym momencie okazało się, że młoda kobieta zniknęła. Nikt nie mógł jej znaleźć, chociaż wszyscy jej szukali. W końcu śmigłowiec odleciał bez niej.

– Wiadomo, o jakiej porze dnia to się wydarzyło? – przerwał wywód mężczyzny Konrad. – Chodzi mi o to, czy było już ciemno.

– Dokładnej pory nie znam, ale przypuszczam, że w Nuuk czeka na nas obszerny raport, uwzględniający wszystkie okoliczności. Moi ludzie już nad nim pracują, wiem, że w Thule także. Amerykanie obiecali przesłać listę mężczyzn, którzy wówczas znajdowali się w DYE-5.

– Taka lista byłaby bardzo przydatna.

– Dostanie ją pan. Teraz jednak nic więcej nie potrafię dodać. Wiem jeszcze, że następnego dnia wysłano z bazy cały oddział ludzi, którzy mieli przeszukać teren, ale nie przyniosło to żadnego skutku. Teraz już wiemy dlaczego. Leżała kilkaset metrów od stacji, nie mieli szansy jej znaleźć. Zakładam, że w pewnym momencie została oficjalnie uznana za zmarłą, ale nie zdążyłem tego potwierdzić.

– Można dokładnie określić, w jakiej odległości od bazy została ukryta?

– Niestety nie. Wczoraj przez kilka godzin szukaliśmy śladów stacji, ale nam się nie udało. Amerykanie potrafią być niezwykle dokładni. Niewykluczone, że nie uda nam się znaleźć miejsca, w którym wznosił się kiedyś budynek, ale jutro spróbujemy ponownie, w większej grupie. Jeśli oczywiście nie ma pan nic przeciwko temu.

Ostatnie pytanie skierowane było do Simonsena.

– Oczywiście, że nie. Chciałbym też podkreślić, że policja w Nuuk wykonała kawał dobrej roboty. Niewiarygodne, jak dużo udało wam się ustalić w tak krótkim czasie.

Egede przyjął pochwałę z uśmiechem. Po chwili ponownie spojrzał na młodą kobietę i spoważniał.

– W swoim czasie widziałem sporo zabójstw, ale przyznaję, że na widok tego ciarki chodzą mi po plecach. Pan pewnie ma podobne wrażenie. Dlatego potrzebował pan chwili, żeby się pozbierać?

Simonsen wydawał się przygnębiony.

– To niestety z innego powodu, ale nie zajmujmy się tym teraz. Arne, jesteś najmłodszy, może zejdziesz do niej? Sprawdź jej paznokcie i powiedz nam, jak są obcięte.

W tym momencie pozostali spojrzeli odruchowo na dłonie kobiety, ale z miejsca, w którym stali, nie byli w stanie niczego stwierdzić. Grenlandczyk i Konrad chwycili Pedersena za ręce i pomogli mu opuścić się powoli do dołu. Mężczyzna przyłożył głowę najpierw do boku jednego uda ofiary, potem drugiego i po chwili powiedział:

– Na pewno nie obcięła ich sama. Żadna kobieta nie obcięłaby sobie paznokci w ten sposób. Wyglądają, jakby ktoś obcinał je nożycami krawieckimi, w pośpiechu, niechlujnie. Ale skąd wiedziałeś…? No nie, Simon…

Grenlandzki funkcjonariusz też zdążył się już domyśleć, o co chodzi. Spojrzał smutno w dół.

Simonsen chciał jednak, żeby sprawa była jasna.

– Niestety, już drugi raz widzę młodą kobietę, potraktowaną w ten obrzydliwy sposób.

Rozdział 3

Pogoda w Kopenhadze była zmienna. Raz gwałtowne burze, raz słońce, które natychmiast osuszało ulice i wywabiało ludzi na dwór do czasu, aż następna ulewa ponownie zapędzała ich do wnętrz, mocząc nieszczęśników, którym nie udało się przed nią uciec. Sezon wakacyjny dobiegał końca, ale na ulicach nadal było sporo turystów. Odprężeni i na luzie, niekiedy nawet na nieco zbyt dużym luzie, byli łatwo rozpoznawalni.

Simonsen wyglądał przez okno swojego gabinetu w kopenhaskiej komendzie i poważnie się zastanawiał, czy aby nie zaczyna popadać w depresję. Zaledwie dwie doby temu stał na lodzie w Grenlandii i przyglądał się ciału Maryann Nygaard. Ciągle jeszcze nie mógł dojść do siebie. Po raz pierwszy w swojej długiej karierze zawodowej czuł się tak przygnębiony z powodu zabójstwa, że nie bardzo potrafił się skupić na tym, by je wyjaśnić. I chociaż wiedział, że jego ponury nastrój był związany z innym zabójstwem, którego okoliczności będzie teraz musiał ponownie przemyśleć, niewiele mu to pomagało. Tłumaczył sobie wielokrotnie, że jego reakcja jest oznaką zdrowia psychicznego i dowodem na to, że nie jest kaleką emocjonalnym. Prawdę mówiąc jednak, z wielkim trudem udawało mu się stłumić ból na tyle, by mógł w miarę normalnie pracować. Do tego dochodziły jeszcze problemy ze zdrowiem, czego też nie mógł już ignorować. Przez ostatnie kilka dni ból nóg dokuczał mu coraz bardziej, nie mógł sobie znaleźć miejsca. Od czasu do czasu łamał się więc i wypalał papierosa, starał się jedynie przestrzegać diety.

Ostatniej nocy wszystkie te okropności skumulowały się do tego stopnia, że w ogóle nie mógł spać. Kiedy usłyszał drwiące poranne trele ptaków, myśli nadal kotłowały mu się w głowie, a nogi – i to chyba było najgorsze – bolały, niezależnie od tego, jak je układał. Cały ranek obiecywał sobie uroczyście, że zapisze się na wizytę do policyjnego psychologa, ale w końcu tego nie zrobił. Nie pierwszy raz coś postanowił, a potem nie doprowadzał tego do końca. Wiedział jednak, że zaplanowanego spotkania, które wkrótce miało się rozpocząć w budynku komendy, nie uniknie.

– Mam zadzwonić i powiedzieć, że się spóźnisz?

Hrabianka siedziała za nim i przyglądała mu się zmartwiona, ale jej głos brzmiał spokojnie. Dobiegał go zapach jej perfum, świeży, optymistyczny, rozsądny jak ona sama. On osobiście czuł się w tej chwili jak pokarm rzucany rybom. Kiedy nie odpowiedział, Hrabianka powtórzyła pytanie, dodając nowe argumenty:

– Nic się nie stanie, jeśli przełożymy zebranie o pół godziny. Nie ma aż takiego pośpiechu.

– Niech zaczekają, do licha – warknął niezadowolony Simonsen.

– W porządku, dobrze im zrobi, jak chwilę poczekają.

– Dlaczego ta sprawa stała się nagle taka ważna? To bzdura. Pierwotnie miało to być wewnętrzne zebranie, zwołane dla omówienia bieżących problemów. Jak mogę spokojnie pracować, jeśli robi się zbiegowisko?

– No właśnie, tak nie może być.

– Przestań po mnie powtarzać. Nie potrafisz myśleć samodzielnie?

Cisza, która teraz nastąpiła, była aż gęsta. Troska obcych ludzi była niczym echo jego własnych użalań. Po co mu to wszystko? Kipiał ze złości, wściekając się na bezgraniczną wyrozumiałość otoczenia i jego złowieszczą cierpliwość. Zamknął na chwilę oczy i z wielkim wysiłkiem wziął się w garść.

– Przepraszam, nie miałem niczego złego na myśli.

– Wiem. A poza tym nie jestem ze szkła, nie rozbiję się łatwo.

To była jedna z jej zalet. Nie dawała się wciągać w bezsensowne kłótnie, chociaż okazji było aż za wiele. Między innymi dlatego ich związek trwał. Starali się zachowywać ostrożnie, delikatnie jak para trzynastolatków, którzy zbliżają się do siebie powoli, małymi kroczkami.

Po chwili milczenia Simonsen odezwał się smutno:

– Nie wiem, ile razy w ciągu ostatnich czterech dni wypowiadałem te słowa. Przepraszam, przepraszam, przepraszam. Co drugą osobę, z którą rozmawiam, przepraszam. To jest nie do wytrzymania.

– Teraz o tym nie myśl, Simonie. Skup się na sobie. Zaraz zadzwonię i powiem, że się spóźnisz.

Pozwolił jej to zrobić, w końcu to było jedyne rozsądne wyjście. Kiedy skończyła rozmowę, powrócił do tematu nieproszonych gości na swoich zebraniach.

– Kto przychodzi z Ministerstwa Spraw Zagranicznych?

– Jakiś dyrektor. Nie wiem, jak się nazywa, a raczej nie pamiętam. Plotka niesie, że szefostwo jest oburzone. Uznano jego obecność za niestosowne mieszanie się w sprawy policji, ale w końcu chyba sobie odpuścili.

– Przyznaję, że to dziwne. Podali jakiś powód? Chodzi o tę historię z niemiecką kanclerz? Nie wierzę, to niemożliwe.

– Niemcy, Amerykanie, Grenlandczycy, wszyscy zgadują, ale nikt niczego nie wie.

– Mogłabyś się temu przyjrzeć? Chciałbym wiedzieć, co się dzieje z moim dochodzeniem.

– Dobrze, postaram się czegoś dowiedzieć.

Nagle twarz Simonsena rozpromieniła się w pierwszym uśmiechu tego dnia. Odezwał się, niemal radośnie:

– Wczoraj też cię o to prosiłem, prawda?

– Dobre polecenie można powtarzać w nieskończoność.

Roześmiali się, rozładowując napiętą sytuację. Mężczyzna opadł ciężko na krzesło.

– Wiesz, jakie za chwilę usłyszymy wnioski?

– Wszyscy czytaliśmy akta sprawy dotyczące zabójstwa w Stevns i nikt nie ma wątpliwości, że jest to dla was trudne, a w szczególności dla ciebie.

– To prawda. To obrzydliwa sprawa.

– Ludzie popełniają błędy. Nie jesteśmy bogami.

– „Pies”, powiedziała: „pies”. Nawet „kundel” nie przeszło jej przez gardło.

– Nie wiem, o co ci chodzi, ale przerażasz mnie. Jeśli nie czujesz się na siłach, sprawę może przejąć Arne albo ja.

– Nie ma potrzeby. Spróbuję to pociągnąć, tak będzie najlepiej.

– Może.

– Prawda jest taka, że boję się tego, co się stanie, jeśli się poddam i rzucę ręcznik na ring.

– Twoje życie to nie walka bokserska, Simonie. Musisz być ostrożny. Są rzeczy, z którymi nikt sam sobie nie poradzi. Czasem potrzebujemy pomocy, profesjonalnej pomocy.

– Wiem. Powiedz, co robisz dzisiaj popołudniu?

– To zależy, co dasz mi do roboty.

– Wybierzesz się ze mną na przejażdżkę? Chcę odwiedzić kobietę, której mąż w dziewięćdziesiątym ósmym popełnił samobójstwo.

Hrabianka milczała, a Simonsen nie chciał jej pospieszać. Po chwili się odezwała:

– Zamierzasz jej powiedzieć, że popełniliście błąd?

– Że ja popełniłem błąd.

– Że ty i wielu innych popełniliście błąd?

– Ona do końca wierzyła w swojego męża. Nawet na moment nie zwątpiła w jego niewinność. Nazwała mnie psem. To było najgorsze, co przeszło jej przez gardło, chociaż zniszczyłem jej życie, czy raczej to, co zostało z jej życia po tym, jak jej córka została zamordowana.

– Sądzisz, że to dobry pomysł?

– Dużo o tym myślałem i doszedłem do wniosku, że tak. Przynajmniej tyle powinienem dla niej zrobić, skoro przyczyniłem się do tego, że wydano błędny wyrok.

– Nigdy nie został skazany.

– Na pewno by do tego doszło, dowody wydawały się niepodważalne.

– Ale nie został.

– Popełnił samobójstwo. Nie wiem, czy to lepsze. Musiał potwornie cierpieć.

– Pojadę z tobą. Uprzedziłeś ją?

– Tak. Mamy być w Haslevie o czwartej.

– Jeśli coś pójdzie nie tak, zabiorę cię stamtąd siłą. Uprzedzam cię. I wierz mi, że to zrobię.

Mężczyzna wzruszył lekko ramionami, ale po chwili spytał:

– Zrobisz dla mnie coś jeszcze? Umówiłem się później w Høje Taastrup z… z pewną kobietą. Możesz zadzwonić i odwołać spotkanie? Będę potrzebował trochę czasu, żeby ochłonąć.

Hrabianka skinęła głową, a on podał jej karteczkę, na której był zapisany numer telefonu.

– Dziękuję. Spotkamy się za pięć minut.

Wyszedł. Hrabianka wybrała numer. Doskonale wiedziała, z kim Simonsen był umówiony. Od czasu do czasu miał bowiem w zwyczaju omawiać swoje sprawy ze starszą kobietą, jasnowidzką mieszkającą w Høje Taastrup, co było jedną z najgorzej strzeżonych tajemnic wydziału zabójstw, chociaż wszyscy udawali, że nic o tym nie wiedzą. Ona sama nie miała na ten temat wyrobionego zdania, ale obrót, jaki przybrała jej rozmowa z kobietą, przestraszył ją.

„Trzymaj się Steena Hansena, Baronowo, nie puszczaj go, cokolwiek się stanie. Przylgnij do niego mocno jak bluszcz, żeby nie mógł się ciebie pozbyć. To sprawa życia i śmierci. Cokolwiek się wydarzy, Baronowo, proszę pamiętać, że to jest najważniejsze”.

Nie otrzymała żadnego wytłumaczenia, niczego, tylko te kilka zdań. Jak wołanie o pomoc, powtórzone kilka razy, dwa, trzy, może pięć, nie pamiętała dokładnie ile, ale suchy, nieco schrypnięty głos kobiety odbijał się echem w jej głowie, także później, kiedy już obiecała posłuchać tej rady. Także sposób, w jaki kobieta się do niej zwróciła, „Baronowo”, właściwie odpowiadał prawdzie. Patrzyła chwilę przed siebie i w końcu podjęła decyzję, a właściwie dwie. Po pierwsze postanowiła nie mówić Simonsenowi o rozmowie, miał dość innych spraw na głowie, a po drugie uznała, że musi chwilę ochłonąć.

W drodze na salę okazało się, że mają jeszcze wiele spraw do omówienia, którymi wcześniej nie zdążyli się zająć. Wymieniali zdania w pośpiechu, na koniec Simonsen zwierzył się Hrabiance:

– Boję się, że się rozpłaczę, kiedy zacznę o niej opowiadać. Rozklejający się szef wydziału zabójstw, piękny obrazek.

– Przedstaw więc ogólnie sprawę, a potem Arne przejmie pałeczkę. Potrzebujesz się odprężyć, to widać.

– Dobrze, tak zrobimy.

Jego odpowiedź zaskoczyła ją tak bardzo, że musiała odchrząknąć i zdusić w sobie wszystkie argumenty, które już sobie przygotowała, żeby go przekonać.

Minęli sprzątaczkę, która kolorowym pióropuszem przyczepionym do bambusowego kija usiłowała pokonać pajęczyny na suficie. Oboje zamilkli, jakby się umówili. Kobieta uśmiechnęła się do nich, ale powolnymi ruchami i z zawziętym spojrzeniem kontynuowała pracę. Kiedy zyskali pewność, że już ich nie usłyszy, Hrabianka wróciła do przerwanej rozmowy.

– Może przez najbliższy tydzień pomieszkałbyś u mnie. Sądzę, że to by ci dobrze zrobiło.

Propozycja była dość zaskakująca. Aż takiej zażyłości między nimi nie było. Przynajmniej tak im się zdawało. Nie zwalniając tempa, Simonsen rzucił w powietrze jedno słowo:

– Chętnie.

Jednak życie może być proste, o ile sami go sobie za bardzo nie skomplikujemy. Powstrzymała go, łagodnie ujmując za rękę. Zwykle nie zdarzało się im całować w pracy, a i prywatnie nie robili tego zbyt często. A teraz nagle stało się. Dostojnie, z zachowaniem odpowiedniej odległości cmoknęli się w usta, jak figury w wodewilu.

Rozdział 4

Pierwsze dokładne omówienie bieżącego śledztwa miało się odbyć w jednej z dużych sal konferencyjnych Komendy Głównej. Nie ze względu na oszałamiającą liczbę chętnych, ale na zainstalowany tu duży i niezwykle czuły monitor dotykowy, na którym można było wyświetlać dwa zdjęcia jednocześnie i który z tego powodu znakomicie się nadawał do porównań materiału zdjęciowego. A dzisiejsze przedpołudnie właśnie temu miało być poświęcone: zestawieniu zdjęć z dwóch zabójstw, w których ofiarami były kobiety. Potem zaplanowano dyskusję już w węższym gronie na temat dalszych kroków, jakie wydział zabójstw powinien poczynić, a które zapewne w jakimś stopniu będą też wynikiem wcześniejszej prezentacji. Takie były plany, zanim się okazało, że Ministerstwo Spraw Zagranicznych jest zainteresowane zebraniem, na którym miała być między innymi obecna przedstawicielka głównego szefa policji. Poza tym na sali byli pracownicy wydziału zabójstw, wśród nich oczywiście Pauline Berg i Arne Pedersen, najbliżsi współpracownicy Simonsena. Z pomieszczenia operatora, znajdującego się z tyłu za krzesłami na wysokości pierwszego piętra, praktykanci i wydziałowy geniusz komputerowy Malte Borup obsługiwali prezentację, którą Malte osobiście opracował.

Po dwudziestu minutach oczekiwania Simonsen zjawił się, wszedł i skinął głową zebranym. Wszyscy zajęli miejsca w pierwszym albo w drugim rzędzie, Berg i Pedersen usiedli razem, nieco z boku. Hrabianka znalazła wolne miejsce obok Pedersena, ale wstała, bo zanim szef zdążył cokolwiek powiedzieć, już napadł na niego przedstawiciel Ministerstwa Spraw Zagranicznych.

– Zanim pan zacznie, inspektorze Simonsen, pragnę zwrócić uwagę, że to ostatni raz, kiedy pan się spóźnia na spotkanie ze mną.

Mężczyzna był raczej niskiego wzrostu, w średnim wieku i na pierwszy rzut oka wyglądał na nieszkodliwego. Biorąc pod uwagę jego miejsce pracy, garnitur wydawał się dziwnie niedopasowany, a fryzura aż się prosiła o grzebień. Niemniej jednak jego słowa zabrzmiały groźnie. Nie pozostawiały wątpliwości, że jest przyzwyczajony do posłuchu wśród podwładnych, niezgłaszających żadnych zastrzeżeń. Nawet jego zadziwiająco wysoki głos, bardziej dziecka niż dorosłego mężczyzny, nie umniejszał wrażenia, że był to człowiek władzy, którego słów nikt bezkarnie nie kwestionował. Może wynikało to z jego spokoju, a może z poczucia oczywistości, z którym przedstawiał swoje oczekiwania.

Hrabianka próbowała wziąć na siebie winę za spóźnienie. Nie trzeba było być wróżką, żeby przewidzieć, że zestresowany szef i napuszony ministerialny biurokrata to mieszanka wybuchowa. Jednak pomoc nadeszła dość niespodziewanie z całkiem innej strony. Sekretarka szefa policji, znana skądinąd z łagodności, zabrała głos. Jej agresywny ton ciął powietrze i chociaż pozostała na swoim miejscu, nie było wątpliwości, do kogo się zwraca:

– Szef Policji Krajowej prosił mnie o przekazanie, że jest pan tu gościem. Jeśli nie potrafi pan się przyzwoicie zachować, to może pan spadać. Cytuję słowa szefa, o co zresztą prosił, tłumacząc, że sam niestety nie ma dyplomatycznego obycia.

Mężczyzna wstał z godnością i w milczeniu opuścił salę, nie dając się sprowokować Albertowi Einsteinowi, pokazującemu mu język, oczywiście na zdjęciu, które Malte Borup z niezwykłą przytomnością umysłu wyczarował na monitorze. Wkrótce potem z sali wyszła sekretarka, oświadczając krótko, że jej obecność nie jest już konieczna.

Kiedy zamknęły się za nią drzwi, odezwał się Pedersen:

– No i dobrze, może teraz uda nam się trochę popracować. Chociaż awantura i tak nas nie ominie. Ten gnom nie jest pierwszym lepszym urzędniczyną. Malte, przygotuj się na co najmniej pięcioletnią banicję.

Simonsen, który milczał podczas całego zdarzenia, nagle jakby przebudził się do działania.

– Nie traćmy czasu. Malte, pokaż pierwsze zdjęcia. I zapraszam do dyskusji. Oczywiście jeśli ktoś ma coś mądrego do powiedzenia. Nie formalizujmy sprawy bardziej, niż to konieczne.

Zdjęcia dwóch zamordowanych kobiet szybko ostudziły radosne nastroje publiczności. Fotografie zostały starannie wybrane, by ujęcia były jak najbardziej do siebie podobne, co jeszcze mocniej podkreślało cechy wspólne obu kobiet. Po chwili głos zabrał Simonsen:

– Kobieta z lewej strony to Maryann Nygaard. Została zamordowana trzynastego września tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego trzeciego roku w stacji DYE Pięć na Grenlandii. Jej ciało znaleziono tydzień temu w okolicznościach, które wszystkim są dobrze znane. Kobieta z prawej strony to Catherine Thomsen. Zamordowana piątego kwietnia dziewięćdziesiątego siódmego na plaży Nordstranden, w pobliżu Stevns Klint. Jej ciało znalazło osiem miesięcy później dwóch archeologów amatorów, ponieważ detektor metalu zareagował na bransoletkę, którą miała na ręku. Oba zabójstwa mają wiele wspólnego, co pozwala mi z dużą dozą pewności stwierdzić, że zostały popełnione przez tego samego człowieka. Jednakże proszę, żebyście mieli otwarte umysły. Wszyscy bowiem wiecie, jak fatalne w skutkach może się okazać wyciąganie pochopnych wniosków. – Obecni na sali byli co do tego zgodni. Simonsen ciągnął więc dalej: – Ręce obu kobiet zostały przed śmiercią przytwierdzone taśmą klejącą do ich ud, tuż nad kolanami. Nogi w kostkach także zostały skrępowane taśmą. Obie kobiety mają na sobie jedynie koszulki i majtki. Jak widzicie, ich piersi są obnażone, całkowicie albo częściowo, ubranie z przodu jest podarte. Wiemy, że Catherine Thomsen nosiła stanik, ale ktoś go zabrał. Czy w przypadku Maryann Nygaard było podobnie, tego nie wiemy. Prawdopodobnie sprawca obciął paznokcie u rąk obu kobietom. Obie zostały też pogrzebane niemal natychmiast po zgonie, Nygaard w lodzie, Thomsen w piachu, na tyle blisko morza, że fale regularnie obmywały jej ciało, przez co pozostało stosunkowo nienaruszone. Wargi obu kobiet tuż przed śmiercią pomalowano jaskrawoczerwoną szminką. W ustach i w tchawicy ofiar znaleziono ślady włókien, ponieważ sprawca zatkał je szmatą. W przypadku Thomsen na włóknach znaleziono także mikroskopijne ślady szminki, z czego technicy wysnuli wniosek, że sprawca pomalował jej usta, kiedy miała w nich szmatę. Czy tak samo postąpił wobec Nygaard, dowiemy się dopiero po otrzymaniu ostatecznego raportu z obdukcji, który będzie gotów za kilka dni. Należy też dodać, że obie kobiety zostały uduszone. Sprawca naciągnął im na głowę foliowe torby, wiążąc je im na szyi. Wcześniej wyjął im z ust szmatę.

Simonsen zrobił krótką przerwę. Nikt z obecnych na sali się nie odezwał, nastrój był ciężki. Borup, który ilustrował wystąpienie szefa właściwymi zbliżeniami, wrócił do dwóch pierwszych zdjęć.

– Są jeszcze inne podobieństwa. Oceńcie sami, czy jest to przypadek czy nie. Maryann Nygaard miała w momencie śmierci dwadzieścia trzy lata, Catherine Thomsen dwadzieścia dwa. Obie były szczupłe, średniego wzrostu, dobrze umięśnione. Miały czarne kręcone włosy, sięgające im do pasa, w obu przypadkach włosy ofiar były rozpuszczone. Jeśli spojrzymy na ich twarze, to i tu znajdziemy wiele podobieństw. Kobiety były ładne, miały delikatne rysy, wyraźnie zarysowane kości policzkowe, obie miały też brązowe oczy. Oczywiście są także różnice, szczególnie jeśli chodzi o okolice nosa, ale nie wdając się w szczegóły, można spokojnie stwierdzić, że kobiety były do siebie podobne.

Pedersen chwycił Berg za rękę, co ona w pierwszej chwili mylnie odczytała i odtrąciła ją poirytowana, by sekundę później, roztrzęsiona, przyciągnąć ją do siebie, podczas gdy Simonsen mówił dalej:

– Jeśli dokładniej przeanalizujemy dostępne nam materiały, zapewne znajdziemy więcej różnic, co jednak moim zdaniem nie zmienia faktu, że obie kobiety są do siebie uderzająco podobne.

Nikt z tego wąskiego acz profesjonalnego grona nie zaprotestował, nikt nie próbował podważyć jego wniosków.

– Z dalszych podobieństw należy też wymienić to, że kobiety nie zostały zgwałcone, prawdopodobnie w ogóle nie doszło do aktu przemocy seksualnej, poza tym że piersi obu ofiar były obnażone. Maryann Nygaard miała miesiączkę, w jej pochwie znaleziono tampon, Catherine Thomsen była dziewicą, co zapewne miało związek z tym, że należała do świadków Jehowy, a oni, jak wiadomo, nie akceptują seksu przedmałżeńskiego. Poza tym ani w jednym, ani w drugim przypadku nie znaleziono śladów nasienia.

Simonsen zamilkł w oczekiwaniu na reakcję, która też niebawem nastąpiła. Wszyscy zdawali się zgodni, że ta sama osoba, która w 1983 roku zamordowała Maryann, czternaście lat później zabiła Catherine. Inspektor zaczerpnął powietrza i przeszedł do punktu, o którym od kilku dni myślał ze zgrozą. Wstęp miał starannie opracowany.

– Nie jest to dla mnie łatwe, a podejrzewam, że dla was także nie, bo i ja, i wielu z was uczestniczyliśmy w dochodzeniu w sprawie morderstwa dokonanego na Catherine Thomsen. Przedstawię wam pokrótce, do czego wówczas doszliśmy, a potem opowiem tak szczerze i dokładnie, jak tylko potrafię, jaką sam odegrałem w nim rolę, by uniknąć powstania niepotrzebnych mitów.

Ludzie kiwali głowami w milczeniu. Jeden ze starszych funkcjonariuszy wyciągnął z wewnętrznej kieszeni okulary słoneczne, chowając się za ich lustrzanymi szkłami.

– Zapewne należy zacząć od stwierdzenia, że zmarły kierowca taksówki Carl Henning Thomsen na pewno nie był na Grenlandii we wrześniu osiemdziesiątego trzeciego, ponieważ w tym czasie odsiadywał wyrok w więzieniu w Vridsløselille za przemyt narkotyków. Tak więc na pewno nie zabił ani Maryann Nygaard, ani swojej córki Catherine Thomsen. Wydaje się, że poszlaki, które zebraliśmy w dziewięćdziesiątym ósmym i które zdawały się świadczyć przeciwko niemu, zostały sfabrykowane. Taką możliwość braliśmy pod uwagę także wtedy, ale niestety, nie pociągnęliśmy sprawy dalej.

Z oczu Simonsena popłynęły łzy, ale głos miał spokojny. Nie przerywając swojego wywodu, sięgnął po chusteczkę, którą podała mu Berg, ale kiedy na monitorze pokazała się twarz mężczyzny w średnim wieku, patrząca na nich smutnymi, zmęczonymi oczami, twarz człowieka zestresowanego, pokonanego przez życie, Simonsen odwrócił głowę.

– Carl Henning i Ingrid Thomsenowie byli małżeństwem i mieszkali w Haslevie, gdzie wspólnie prowadzili niewielką firmę przeprowadzkową. Oboje byli świadkami Jehowy, podobnie jak ich jedyna córka Catherine, która wówczas nie mieszkała już z rodzicami, tylko na Østerbro w Kopenhadze, gdzie uczyła się zawodu fizjoterapeutki. W wolnym czasie zarówno ona, jak i jej rodzice chodzili od drzwi do drzwi, szerząc swoją wiarę. Rodzice często przyjeżdżali do córki i razem ruszali na misję. W sobotę piątego kwietnia dziewięćdziesiątego siódmego roku Catherine zniknęła. Rano wsiadła do pociągu jadącego z Kopenhagi w kierunku Haslevu, ostatni raz widziano ją na dworcu w Roskilde. Jej matka była wówczas u swojej siostry na Jutlandii, ojciec twierdził, że córka nie dotarła do domu. Osiem miesięcy później jej ciało zostało znalezione w pobliżu Stevns.

Simonsen zwrócił Berg chusteczkę i skinął jej głową w geście podziękowania. Łzy przestały mu lecieć, czuł, że najgorsze ma już za sobą.

– Oczywiście wszczęto dochodzenie i wkrótce też znaleziono dowody wskazujące na ojca dziewczyny jako na sprawcę. Przede wszystkim na torbie foliowej naciągniętej na głowę córki były odciski palców obu jego rąk. Poza tym udowodniono, że torba pochodziła z rulonu, który znaleziono w jego garażu. Jakby tego było mało, w marcu dziewięćdziesiątego siódmego roku widziano go na brzegu w Stevns, niedaleko miejsca, gdzie później znaleziono ciało Catherine. Mężczyzna tłumaczył, że został tam wezwany telefonicznie pod pretekstem przeprowadzki. Aby dotrzeć pod podany adres, musiał przejść wzdłuż brzegu, ale wezwanie okazało się fałszywe. Pozostałych obciążających go okoliczności nie potrafił wyjaśnić w sposób niebudzący wątpliwości.

W tym momencie Hrabianka przerwała szefowi:

– A co z rozmową telefoniczną? To chyba można było sprawdzić?

– Połączenie rzeczywiście miało miejsce, ale dzwoniący podłączył się do masztu nadawczego w pobliżu miejsca zamieszkania Carla Henninga Thomsena. Założyliśmy więc, że mógł wykonać je sam, chociaż nie potrafiliśmy tego udowodnić.

– Rozumiem. Zastanawiam się nad tym, co przed chwilą mówiłeś. To bardzo obciążający materiał.

– Niestety, to prawda, jednak wiele okoliczności wskazywało, że coś się nie zgadza. Nie rozumieliśmy, jak to możliwe, że na torbie były odciski palców ojca, a na taśmie już nie. Poza tym mieliśmy zapis tachografu z dnia zaginięcia Catherine, który wyraźnie pokazywał, że jej ojciec nie był tego dnia w Stevns, a drugi samochód rodziny był na Jutlandii. Nie potrafiliśmy też wytłumaczyć, dlaczego obciął jej paznokcie. Dziewczyna nie miała długich paznokci, zresztą z zeznań żony wynikało, że Thomsen nigdy nie miał do córki żadnych zastrzeżeń. Były też inne niezgodności, ale o nich możecie sobie sami przeczytać.

Siedzący w pierwszym rzędzie funkcjonariusz wszedł mu w słowo:

– Wspomniałeś, że w osiemdziesiątym trzecim mężczyzna siedział za przemyt narkotyków…

– Zgadza się, o ile dobrze pamiętam, szmuglował kokainę i amfetaminę.

– Jak można pogodzić jego kryminalną przeszłość z tym, że był świadkiem Jehowy? To dość dziwne połączenie.

– W młodości ojciec Catherine był kierowcą tira, miał za sobą dwa wyroki, oba za przemyt narkotyków. Potem poznał przyszłą żonę i, jak sam twierdził, został zbawiony. W osiemdziesiątym szóstym roku pobrali się i potem nie był już notowany.

– A data urodzenia Catherine? Coś tu się nie zgadza.

– Catherine była jego córką, została adoptowana przez Ingrid. Biologiczna matka dziewczyny zginęła w wypadku samochodowym, kiedy ta była dzieckiem. Ale nie chcę wchodzić w szczegóły, wszystko znajdziecie w materiałach.

– Spytałem z czystej ciekawości.

Simonsen uśmiechnął się.

– W tym zawodzie to pożądana cecha – powiedział. – Ale wróćmy do Carla Henninga Thomsena. Były okoliczności, które wskazywały, że być może jest niewinny, lecz nie było to nic konkretnego. Mieliśmy natomiast dowody, które wyraźnie wskazywały na jego winę. Brakowało nam motywu. Uznaliśmy, że być może chodziło o związek Catherine z inną kobietą, o której wiedzieliśmy, że istnieje, chociaż nigdy do niej nie dotarliśmy. Catherine utrzymywała go w głębokiej tajemnicy przed rodzicami. Założyliśmy, że być może poinformowała o nim ojca, a on zabił ją w napadzie religijnego szału, ale nadal były to jedynie spekulacje. Poza tym wiele rzeczy nie zgadzało się nam czasowo. Inna teoria mówiła, że powodem konfliktu mogły być studia córki. Świadkowie Jehowy niezbyt cenią sobie wykształcenie, ale to nie był przekonujący argument. Kolejna rzecz, która także zdawała się wskazywać, iż sprawcą mógł nie być ojciec, była jeszcze mniej konkretna, ale powinna nam dać do myślenia. Mimo rozpaczy Thomsen do samego końca twierdził, że jest niewinny. Nie zliczę, ile godzin trwały przesłuchania, ale było to naprawdę dużo, a on nigdy się nie zawahał, zawsze twierdził, że nie zabił córki. Wbrew wszystkim naszym dowodom. Mój ówczesny szef Kasper Planck długo uważał, że zatrzymaliśmy niewłaściwą osobę, od czego w końcu, niestety, udało mi się go odwieść. Miał słuszne wątpliwości, ja opierałem się wyłącznie na konkretnych argumentach i w końcu mój punkt widzenia zwyciężył. Z przykrością muszę stwierdzić, że tak wygląda prawda. Ostatnia doba mi to uświadomiła i, niestety, z tą wiedzą będę musiał żyć.

Ku swojemu zdziwieniu udało mu się przebrnąć przez ostatnie zdania wystąpienia. Nagle przyszło mu do głowy, że może robi z siebie błazna, żałosnego egoistę, który bardziej współczuje sobie niż ofiarom swego błędu.

Jego rozmyślania zastopował głos Pedersena:

– Może zrobimy przerwę?

Simonsen spojrzał zmieszany na współpracownika.

– Przepraszam, o co pytałeś?

– Czy możemy zrobić przerwę?

– Za chwilę. Zaraz skończę. Carl Henning Thomsen został oskarżony o zabicie córki. Podczas procesu przeszedł załamanie nerwowe i został przewieziony do Szpitala Krajowego, gdzie mimo zaostrzonego nadzoru udało mu się wyskoczyć przez okno z ósmego piętra. To było w październiku tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego ósmego roku. Potem sprawa została zamknięta, wszystkie akta przesłano do archiwum. Dwa lata później dołączono do nich notatkę. Podczas remontu w dawnym mieszkaniu Catherine Thomsen znaleziono aparaturę podsłuchową, ale nikt nie potrafił powiedzieć, czy ten fakt miał jakiś związek z jej śmiercią. Przyznaję też, że nikt się tym nie zajął. Ktoś chciałby coś jeszcze dodać? Jakieś pytania?

Omiótł wzrokiem salę, nikt się nie odezwał.

– Zrobimy chwilę przerwy, a dalszą część spotkania poprowadzi Arne. – Simonsen zwrócił się do swojego współpracownika: – Mam nadzieję, że nie masz nic przeciwko. Hrabianka wspomniała, że jest taka możliwość.

– Oczywiście. Przejmę pałeczkę, tym bardziej że jesteśmy we własnym gronie.

– Czuję się zmęczony, a ostatnie tygodnie nauczyły mnie wsłuchiwać się we własny organizm.

– Nie musisz się tłumaczyć.

– Nie zabrzmiało to za bardzo górnolotnie? Mam na myśli to, co mówiłem o jej ojcu i o mojej roli w całej tej sprawie.

– Byłeś szczery, a jeśli myślisz, że tylko ty się wzruszyłeś, to się mylisz. Nie wiem, czy zauważyłeś, że miało nas być dziewiętnaścioro, a jest szesnaścioro. Trzech kolegów, którzy brali udział w tamtym dochodzeniu, musiało wyjść wcześniej. Okazało się to dla nich zbyt trudne. Poul Troulsen też poczuł się źle i poszedł się przejść.

– Wypowiedzenie tego wszystkiego na głos to tylko pierwszy krok. Po południu czeka mnie powtórka, ale poradzę sobie. Chociaż przyznaję, że czuję się wykończony, jakbym miał dziewięćdziesiątkę.

– Nie jestem zaskoczony, wszyscy czujemy się podobnie.

– Wiem, dlatego jestem ci wdzięczny, że zgodziłeś się mnie zastąpić. Będę mógł odwiedzić pewną kanapę i zalec na niej na godzinę czy dwie.

Pedersen uśmiechnął się.

– Wiem, gdzie jest ta tajemnicza kanapa. Nie ja jeden zresztą, więc mam nadzieję, że zdążysz tam pierwszy. Mam cię później obudzić?

– Nastawię budzik w komórce, ale dzięki za propozycję. Zakładam, że przekażesz informacje dotyczące DYE Pięć, a potem zajmiesz się listą pracowników stacji przekazaną nam przez Amerykanów. Niech nasi ludzie ich sprawdzą.

– Oczywiście.

– Chciałbym później dostać szczegółowy raport. Poza tym masz dopilnować, żeby pracowników stacji odwiedzały zawsze co najmniej dwie osoby, z których jedna ma być mężczyzną. Rozumiemy się?

– Jak najbardziej.

– No i musimy się zastanowić, jak o tym wszystkim poinformować społeczeństwo. Nie unikniemy awantury.

– Awantura już trwa. Idź spać.

Pedersen pchnął szefa w stronę drzwi. Można by uznać, że robił to z przyjaźni i troski o jego zdrowie, ale Simonsen znał go zbyt dobrze, poza tym Pedersen nigdy nie był dobrym aktorem, nie potrafił grać. Wyswobodził się z jego uchwytu.

– Co się dzieje? Skąd u ciebie nagle tyle energii?

I w tym momencie zauważył wiadomość, którą Malte Borup umieścił na ekranie. Napis głosił: „Dostojny gość w drodze do szefa”. Pedersen był jednak nieugięty.

– To może zaczekać, Simon.

Ale było już za późno, bo właśnie w tym momencie przez drzwi wszedł nieskazitelnie ubrany elegancki mężczyzna. Simonsen i Pedersen znali go z wcześniejszych wizyt. Był to Helmer Hammer, sekretarz stanu w Kancelarii Premiera, uroczy mężczyzna, który starał się nie wykorzystywać swojej pozycji, ale któremu mimo to zwykle udawało się postawić na swoim. Obaj go lubili, co nie przeszkodziło Pedersenowi powitać go lekko buńczucznym tonem:

– To nie my obraziliśmy gnoma z Ministerstwa Spraw Zagranicznych, ale jeśli chce pan rozmawiać z Simonem, to musi pan zaczekać kilka godzin, aż szef trochę odpocznie.

Hammer jak zwykle miał gotową odpowiedź:

– Ja oczywiście mogę zaczekać, ale gnom z Ministerstwa Spraw Zagranicznych postanowił zorganizować wieczorem wideokonferencję i chce wiedzieć, czy Simon będzie mógł wziąć w niej udział.

– Berlin się odezwał? – Pedersen był zaniepokojony.

– Nie, tym razem chodzi o statek na Karaibach. Oczywiście rozumiem, nie powinienem liczyć, że w tym momencie rzucicie wszystko, chociaż to, co mam do powiedzenia, zajmie pewnie raptem dziesięć minut…

W głowie Simonsena zadźwięczał dzwonek. Kiedy on i Hrabianka odwołali swoją podróż na Karaiby, Hrabianka zaproponowała, żeby zamiast nich pojechała jego córka Anna Mia z przyjacielem albo przyjaciółką, jeśli oczywiście ma ochotę. Miała. Umówili się, że od czasu do czasu zadzwoni do domu, ale dotąd jeszcze tego nie zrobiła. Zakładał, że pewnie nie miała takiej możliwości.

– Chwileczkę, o co chodzi z tą konferencją?

– Ma służyć budowaniu zaufania. Ci na Slotsholmen się na tym znają.

– A co miałbym zrobić w zamian?

– Nic, na tym to polega. Proszę przyjąć to jako przeprosiny za dzisiejszy napad gnoma.

– Brzmi nieco podejrzanie.

– Nie ma w tym niczego podejrzanego, naprawdę. Gnom zrozumiał, że przesadził, i chce odkupić winy.

– W takim razie przyjdę.

– Świetnie. A tak przy okazji, jest tu jakieś miejsce, gdzie moglibyśmy spokojnie porozmawiać na osobności? Naprawdę nie zajmę więcej niż dziesięć minut.

Simonsen rozłożył ręce.

– Tutaj nikt nam nie przerwie.

Mężczyźni ruszyli korytarzem i Hammer zaczął mówić:

– Przyszedłem, bo potrzebuję twojej porady, a jednocześnie chcę prosić cię o przysługę. Ale po kolei. Ktoś nagle odkrył, że jest garstka młodych funkcjonariuszy, którzy zdążyli rozpocząć studia prawnicze, zanim trafili do policji. Chodzi o to, żeby pomóc im skończyć studia, ale w taki sposób, by nie musieli przerywać pracy. Wydaje się to rozsądne: policja zyska zdolnych młodych ludzi za stosunkowo niewielkie pieniądze. Ciekaw jestem, co o tym sądzisz.

Simonsen pokręcił głową z niedowierzaniem. Jego gość po mistrzowsku przeplatał sprawy wagi państwowej z kwestiami czysto praktycznymi. Robił to z zaiste godną podziwu wirtuozerią, tak że trudno było mieć mu to za złe. Doskonale wiedział, że córka Simonsena, która wkrótce miała skończyć szkołę policyjną, rozpoczęła studia prawnicze. Wiedział też zapewne, że jego luźno rzucona propozycja była dla jej ojca pokusą, której zapewne nie będzie się potrafił oprzeć.

– Jesteś niemożliwy. A teraz powiedz, co miałbym zrobić.

– Rozumiem, że to zasadniczo oznacza aprobatę mojego pomysłu? A jeśli chodzi o przysługę, o którą chciałbym cię prosić, to uwikłałem się w pewną sprawę. Gnom z Ministerstwa Spraw Zagranicznych, który zaszczycił swoją obecnością twoją prelekcję, to Bertil Hampel-Koch i nie jest gnomem, tylko dyrektorem, chociaż rzeczywiście potrafi niekiedy być kąśliwy i złośliwy jak gnom, no i trochę się puszy. Poza tym bez przerwy wdaje się w spory, chociaż nie on jeden oczywiście. Administracja państwowa przypomina niekiedy przedszkole. Jednak Bertil jest też osobą szalenie kompetentną, potrafi być lojalny i pomocny, tylko trzeba go lepiej poznać. No i można mu zaufać, zawsze dotrzymuje słowa.

– Co mam zrobić, żeby lepiej poznać tego szlachetnego człowieka?

– Wyślij mu krótki e-mail, parę zdań. Informuj go codziennie o przebiegu śledztwa. Nawet jeśli nie wydarzy się nic nowego.

– To wszystko?

– Nie. Możesz też poznać go lepiej, odwiedzając go od czasu do czasu, oczywiście jeśli będzie sobie tego życzył.

– Rozumiem, że kiedy jemu będzie to pasowało, nie mnie.

– Zwróciłem mu uwagę na ten szczegół.

– Zgodził się?

– Nigdy nie dyskutuje z faktami. Gdyby było inaczej, nie zajmowałby stanowiska, które zajmuje.

– Jeśli dostanę odgórne potwierdzenie na piśmie, że mam go „lepiej poznać”, to się podporządkuję. Mam na myśli moją bezpośrednią szefową, czyli Gurli…

– Pismo w tej sprawie leży na twoim biurku, obok wizytówki z numerem telefonu, pod który powinieneś zadzwonić dzisiaj wieczorem. Na wizytówce jest też adres poczty elektronicznej.

Podali sobie ręce jak niegdyś handlarze końmi na potwierdzenie zawartej umowy. Simonsen uznał, że wykorzysta sytuację i zada nurtujące go od jakiegoś czasu pytanie.

– Powiedz mi jeszcze jedno: kto zdecydował, że to ja mam prowadzić to dochodzenie? Słyszałem i czytałem, że zażyczyła sobie tego osobiście pani kanclerz, ale to oczywiście bzdura, prawda?

Hammer uśmiechnął się i pokręcił głową.

– Masz rację. Zadziwiające, jaką moc przekonywania mają media.

– Więc kto?

– Ja.

– Ty? Dlaczego, na litość boską?

– Jesteś zdolny.

– Bzdura. Nie ja jeden. Wiedziałeś, że wybieram się na urlop?

– Przykro mi, ale tak. Natomiast nie wiedziałem, że masz problemy ze zdrowiem. Trochę się zaniepokoiłem.

– Niepotrzebnie. Nadal nie odpowiedziałeś na moje pytanie. Dlaczego wybrałeś mnie? I dlaczego w ogóle się w to wtrącasz?

– Wykonuję swoją pracę. Poza tym naprawdę jesteś zdolny.

– Ale to nie jedyny powód.

– Nawet jeśli, to nie ma to znaczenia ani dla ciebie, ani dla śledztwa. Wierz mi.

Hammer spojrzał na zegarek.

– Tak sądziłem, osiem i pół minuty. Jak trafię stąd do wyjścia? – Mężczyzna rozejrzał się zdezorientowany. Labirynt podobnych do siebie korytarzy sprawił, że nie wiedział, gdzie jest. – Widzę, że to może się okazać nie lada problemem. A sądziłem, że dobrze znam ten budynek.

– Żeby go poznać, potrzeba z dziesięć lat. Ale odprowadzę cię. Chociaż wiesz co? Nie. Człowiek nie powinien dostawać wszystkiego, to niezdrowe. Jestem pewien, że poczujesz się lepiej, kiedy po kwadransie błądzenia w końcu sam trafisz do drzwi.

– Obaj poczujemy się lepiej, na tym to polega… Masz rację, poradzę sobie. Pozdrów córkę. Mam nadzieję, że wkrótce znów się spotkamy. Miłych snów, Simonie.

Rozdział 5

Szef spał, a przerwa się przedłużała. Na szczęście ludzie mieli o czym rozmawiać, a Arnemu Pedersenowi, który miał prowadzić dalszy ciąg konferencji, przydało się kilka dodatkowych minut. Odszedł nieco na bok i studiował prezentację przygotowaną w PowerPoincie. Kiedy zobaczył zbliżającą się Berg, podniósł głowę i próbował ją zbyć gestem ręki.

– Cokolwiek to jest, musi zaczekać.

Berg chwyciła jego długopis.

– Do diabła, zawsze musisz być taka niegrzeczna? Nie rozumiesz, że chcę to sobie jeszcze powtórzyć? Chyba że przejmiesz prowadzenie, wtedy chętnie cię posłucham.

Berg posłała mu swój najbardziej przymilny uśmiech i zapewniła, że na pewno sobie poradzi.

– Cieszy mnie twój optymizm. Oczywiście, że sobie poradzę, pytanie tylko jak. A teraz mów, o co chodzi. To prawda, że jesteś do nich obu podobna. Doskonale rozumiem, że zareagowałaś tak, jak zareagowałaś.

– Rzeczywiście ciarki przeszły mi po plecach. Co prawda ja mam niebieskie oczy i inny kolor włosów, a i tak zrobiło mi się nieprzyjemnie. Nikt nic nie powiedział, ale wszyscy na mnie patrzyli.

– Nikt na ciebie nie patrzył. Co chciałaś zobaczyć?

– Co to jest, tam, na ekranie?

Pedersen podniósł wzrok i zobaczył pierwszy slajd przygotowany przez Borupa: pojedynczy, wolno stojący budynek, przypominający nieco platformę wiertniczą połykającą ogromne jajo. Stłumił irytację.

– To DYE Pięć, co możesz sama przeczytać.

– Nie jest duża.

– Nie? Tego bym nie powiedział, stoi na ośmiu filarach i ma sześć pięter. Kopuła na górze to radar, jest pokryta plastikiem, dlatego jest biała. Jeśli spojrzysz na kobietę stojącą obok lewego filara, to zobaczysz, jak potężna to była budowla. Wzniesienie jej tam wymagało gigantycznego wysiłku, pamiętaj, że każda część musiała zostać dostarczona drogą powietrzną. Eyes of Freedom, czyli Oczy Wolności, tak Amerykanie nazwali swoje stacje radarowe.

Berg zamachała ręką, jakby odgarniała natrętną muchę. Pedersen ciągnął jednak dalej niezrażony:

– Cały budynek może zostać uniesiony do góry, w miarę jak przybywa śniegu i lodu. Dlatego jego konstrukcja…

– Nie obchodzą mnie kolumny ani piętra – przerwała mu poirytowana dziewczyna. – Co tam jeszcze masz?

– Za chwilę wszystko zobaczysz. Jest też mnóstwo ujęć z wnętrza budynku.

– Tylko tego jednego? Gdzie są jakieś inne?

– Jest tylko ten, no i pozostałe cztery stacje.

– Były położone w sporej odległości od siebie, prawda?

– Na tym to polegało. Miały tworzyć łańcuch. Ale DYE Pięć rzeczywiście nie bardzo do tego pasowała.

– To niemożliwe. To się nie zgadza.

– Co ci się nie zgadza?

Berg miała nadzieję, że pewnego dnia to właśnie jej uda się wyjaśnić jakąś wielką zagadkę. Kiedyś znalazła ważny twardy dysk, którego nikt nie potrafił zlokalizować, i dotąd czerpała z tego satysfakcję. Poza tym jednak nie bardzo miała się czym pochwalić. Wiedziała, że jest naiwna i romantyczna, więc raczej nie zwierzała się ze swoich marzeń, poza jedynym przypadkiem, kiedy nieopatrznie powiedziała coś właśnie Pedersenowi, no i kiedyś też Hrabiance. Niewykluczone, że takich przypadków było więcej, ale kto by o nich pamiętał. Gdyby jednak teraz jej hipoteza okazała się słuszna… Nie śmiała nawet o tym myśleć. Czuła podekscytowanie, chciała działać, coś robić. Pedersen jakby czytał w jej myślach, bo nagle ją ostrzegł:

– Pamiętaj, że dochodzenie to praca zespołowa.

– Jasne, ale teraz muszę coś sprawdzić, więc przez godzinę, może dwie, będziecie musieli poradzić sobie beze mnie.

Odwróciła się i już chciała odejść, kiedy Pedersen chwycił ją za nadgarstki.

– Aj, to boli!

– Bzdura, nie wierzę.

– Każdemu przychodzi czasem do głowy jakiś pomysł, który nie daje spokoju. Dlatego muszę teraz coś sprawdzić. Chwilę poradzicie sobie beze mnie.

– Nikt nie zatrzymuje informacji dla siebie. To grzech śmiertelny.

– Nie możesz mi zaufać? Przynajmniej ten jeden raz. Obiecuję, że zadzwonię do ciebie najpóźniej o ósmej, chyba że… Albo przyjedź do mnie, jeśli masz czas. Pokażę ci mój nowy dom, a ty pomożesz mi zamontować karnisze.

– Może to zrobić twój chłopak.

– Nie, on należy już do przeszłości.

Pedersen był szczerze zdziwiony. Najbardziej tym, że dotąd nic o tym nie wspomniała, chociaż z drugiej strony nie miała oczywiście obowiązku informowania go o swoim życiu prywatnym.

– Ale przecież niedawno kupiliście razem dom.

– Okazało się, że trochę za bardzo zaprzyjaźnił się z jedną ze swoich koleżanek ze studiów. Tak bardzo, że wkrótce zostanie ojcem.

– No a co ze stroną finansową? Stać cię na taki dom?

– Hrabianka pomoże mi skonsolidować długi, no i będę musiała wziąć kilka dodatkowych grup w szkole tańca, ale powinnam sobie poradzić. Więc jak? Wpadniesz?

Pedersen puścił jej dłoń w milczeniu. Wstał i powiedział głośno w stronę słuchaczy:

– Przykro mi, ale jeszcze pięć minut.

A potem kazał jej usiąść. Posłuchała go, aczkolwiek z pewnym oporem. Wtedy on także usiadł.

– Widziałaś zdjęcia tych dziewczyn. Pod żadnym pozorem nie wolno ci samej podejmować jakichkolwiek decyzji. Ktoś zawsze musi wiedzieć, gdzie jesteś. To nie podlega dyskusji, więc albo mi powiesz, co zamierzasz, albo zostaniesz tutaj.

– Dobrze, ale pamiętaj, że to mój pomysł.

– Czyli?

– Spójrz na współrzędne pod zdjęciem.

– Patrzę, co z nimi?

– Nie zgadzają się. Z miejscem zbrodni. Jeśli to nie jest czysto mechaniczny błąd, to ta stacja nie leżała tam, gdzie znaleziono Maryann Nygaard.

Pedersen patrzył na nią z mieszaniną niedowierzania i napięcia w oczach.

– Mów dalej.

– Zwróciłam na to uwagę, bo współrzędne miejsca, gdzie Maryann została odnaleziona, odpowiadają numerowi mojej komórki, oczywiście z wyjątkiem sekund. Posłuchaj: położenie DYE Pięć to, jak widzisz, sześćdziesiąt osiem stopni, czterdzieści siedem minut i dwie sekundy na północ oraz czterdzieści pięć stopni czternaście minuty i trzy sekundy na zachód, a zwłoki Nygaard porzucono sześćdziesiąt osiem stopni, trzydzieści siedem minut i dwie sekundy na północ oraz czterdzieści pięć stopni, czternaście minut i trzy sekundy na zachód, co wynika z pierwszego raportu przesłanego ze śmigłowca pani kanclerz do wieży kontrolnej na lotnisku Ilulissat i co jest zgodne z danymi GPS. Dlatego w pierwszej chwili pomyślałam, że taka stacja pewnie była całkiem spora, że zajmowała duży obszar, ale najwyraźniej tak nie było, dlatego… Cóż, geometria przestrzenna nie jest moją mocną stroną, ale w końcu chodziłam do szkoły i wiem, że jedna minuta na osi północ–południe odpowiada dwóm kilometrom, a jedna minuta na osi wschód–zachód jednemu kilometrowi, przynajmniej w Danii. Nie widzisz tego, Arne?

– Teraz już niczego nie rozumiem, pogubiłem się.

– Mimo że im dalej od równika odległość wschód–zachód się zmniejsza, to jednak zatoka Disko nie jest wysunięta aż tak bardzo na północ, żeby to się zgadzało, jeśli oczywiście uznajemy, że Pitagoras miał rację. Pozwalając sobie nawet na pewną niedokładność.

Mówiąc, coraz bardziej się ekscytowała. Zauważyła, że koledzy zaczynają się jej przyglądać, i zniżyła głos.

– Różnica wynosi co najmniej piętnaście kilometrów, może nawet więcej. Naprawdę tego nie widzisz?

Pedersen nawet nie próbował niczego obliczać, tylko spojrzał jej głęboko w oczy.

– Jesteś tego pewna, Pauline?

– Tak. Dlaczego miałabym nie być?

Pedersen odwrócił głowę i długo patrzył na ekran, starając się przypomnieć sobie, jak niedawno sam stał tam, na lodzie. Berg milczała.

– Piętnaście kilometrów, mówisz?

– Co najmniej.

– Pilot śmigłowca?

– Zgadza się.

Potrzebował czasu, żeby przetrawić tę informację. Prawdę mówiąc, było dość prawdopodobne, że Berg jednak się pomyliła w obliczeniach. Z drugiej strony to mogło tłumaczyć fakt, że Grenlandczycy nie znaleźli na miejscu śladów DYE-5. Nawet jeśli Amerykanie, jak twierdził Egede, potrafili być bardzo skuteczni w działaniach, było raczej mało prawdopodobne, że tak duży budynek mógł zniknąć bez śladu. Poza tym tego typu pomyłki, z pozoru banalne, nie raz zdarzały się już w dochodzeniach. Dlatego spytał ostrożnie:

– Co teraz zamierzasz?

– Popracować nad współrzędnymi. W sieci jest gotowy przelicznik odległości, może w Google Earth coś znajdę, a jeśli nie, to mam znajomego, który potrafi obliczać takie rzeczy, tyle że niespecjalnie mam ochotę się z nim kontaktować.

– Na początek idź do mojego biura i znajdź na tablicy wizytówkę policji w Nuuk, wybierz numer, poproś o połączenie z Trondem Egedem i powtórz mu to, co mi przed chwilą powiedziałaś. Daj mu delikatnie do zrozumienia, że mógł wystąpić błąd we współrzędnych. Poproś, żeby to sprawdził i oddzwonił. Wtedy zobaczymy, czy twoja hipoteza jest słuszna, a jeśli tak, to nie podkreślaj tego za bardzo, sam to zrozumie. Czekając, możesz sama spróbować jeszcze raz to przeliczyć.

– Jeśli okaże się, że mam rację, będę chciała porozmawiać z pielęgniarką, którą Simon ma na swojej liście świadków.

Pedersen zaczął się zastanawiać. W końcu skinął głową.

– Dobrze, tylko najpierw daj mi znać. Złap Hrabiankę i powiedz jej, do czego doszłaś.

– Okej, ale chciałabym porozmawiać z kimś, kto pracował w…

– Na pewno nie sama! – przerwał jej bez żadnych skrupułów Pedersen. – Zabraniam ci. Kropka. Albo zaczekaj.

Szukał chwilę w swoich papierach, w końcu znalazł to, czego szukał.

– Daj mi długopis.

Podała mu go.

– Spójrz. Możesz porozmawiać z nim, z nikim innym. Facet jeździ na wózku od dziewięćdziesiątego drugiego roku, więc nie muszę ci tłumaczyć, co to znaczy. Jesteś mądra, Pauline. Kiedyś, kiedy…

Berg położyła dłoń na jego ustach.

– Jeśli dotrę do niego, pozwolisz mi poinformować o tym wszystkich, to znaczy nasz krąg.

– Jasne.

– Uważasz, że jestem próżna?

– Tak.

– Hrabianka też tak twierdzi, ale ona się z tego śmieje, a ty pewnie uważasz, że jestem okropnym człowiekiem.

– Wiesz, że wcale tak nie uważam.

– Więc przyjdziesz i pomożesz mi zamontować karnisz?

Berg wyszła z sali, nie czekając na jego odpowiedź.

Niespełna dwadzieścia minut później wróciła, zajrzała do sali, pokazała podniesiony kciuk i zaraz znów wyszła, zamykając za sobą drzwi. Pedersen był w trakcie prezentacji, która nagle w dużej mierze wydała mu się bez znaczenia. Po chwili także Hrabianka wstała i wyszła z sali. A on zastanawiał się, co powie Simonsenowi. I swojej żonie.

Obie kobiety skierowały się do gabinetu Hrabianki. Ledwie weszły, Berg natychmiast zaczęła mówić, nie wspominając nic o współrzędnych. Rzuciła lekko:

– Simon sobie poradził.

Hrabianka odpowiedziała nieco dotknięta:

– A czego się spodziewałaś?

– Że sobie poradzi, chociaż ludzie szeptali, że to na pewno będzie dla niego ciężkie. Mam na myśli tę historię z ojcem tej dziewczyny i w ogóle.

– Do czego doszłaś, Pauline? Arne mówił, że to może być coś ważnego. Prawdę mówiąc, żałuję, że nie mogłam wysłuchać go do końca, więc zdradź mi, dlaczego tu teraz jesteśmy.

Berg zaczęła opowiadać. Tym razem była lepiej przygotowana i Hrabianka natychmiast zrozumiała, do czego dziewczyna zmierza. Jej reakcja była niemal natychmiastowa i identyczna z reakcją Pedersena.

– Pilot śmigłowca?

– Dobrze.

Teraz Hrabianka potrzebowała chwili czasu na oswojenie się z najświeższą wiadomością. W końcu zadała ostrożne pytanie:

– Rozumiem, że grenlandzka policja potwierdziła, że położenie stacji zostało podane błędnie?

– Tak. Trond Egede jest naszym kontaktem. On był tam razem z Arnem i Simonem. Zadzwonił pięć minut temu i przyznał mi rację. Bardzo przepraszał. Nie mógł zrozumieć, jak to się stało, że sam nie zwrócił na to uwagi. To jego własne słowa.

Hrabianka skinęła głową, jakby chciała potwierdzić, że rozumie rozgoryczenie Egedego. Nagle się rozpromieniła.

– Dobrze się spisałaś, Pauline. Stracilibyśmy na to wiele dni. Nie pracujesz tu na darmo.

Berg zarumieniła się z dumy.

– Dziękuję. Arne obiecał, chociaż bez entuzjazmu, że będę mogła pojechać i porozmawiać ze świadkiem, który znał te stacje.

– Nie przejmuj się Arnem, tylko jedź. Ale pamiętaj, że nie powinnaś sama odwiedzać żadnego mężczyzny z tej listy. Jeszcze raz to podkreślam: żadnego. Masz się trzymać od nich z daleka. Rozumiemy się?

– Tak, będę się trzymać od nich z daleka. Arne też mi to powiedział.

– I ma rację. Możesz pożyczyć mój samochód, jeśli chcesz.

Hrabianka patrzyła, jak dziewczyna znika w korytarzu, i poczuła ukłucie zazdrości. Nie dlatego, że Berg odkryła coś, czego nikt inny nie zauważył. Zazdrościła jej energii i autentycznej radości wynikającej z tego, że coś jej się udało. Tak reagują ludzie młodzi, z czasem to upojenie mija. Zapewne z Berg też tak będzie, pomyślała Hrabianka. Wcześniej czy później przyjdzie moment, kiedy dziewczyna zrozumie, że ważna sprawa, którą właśnie się zajmuje, wcale nie jest aż tak ważna, a za rogiem czeka już następna i kolejna. Ta wiedza sprawi, że stopniowo dochodzenie stanie się zwykłą pracą, nie sposobem na życie. Na dłuższą metę jest to znacznie skuteczniejsze, lecz trochę żal młodzieńczego entuzjazmu. Tak pewnie jest w każdym zawodzie.

Nagle przyszło jej na myśl przykre skojarzenie. Nowa sekretarka jej byłego męża swego czasu też była bardzo ambitna. Erna z Łokciami, tak ją początkowo nazywali, oboje, i ona, i jej mąż. Były mąż, poprawiła się i poczuła pełną nienawiści pustkę w żołądku, którą czuła właściwie codziennie jeszcze przez rok po rozwodzie i która nadal od czasu do czasu dawała o sobie znać. Równie mocno jak na początku. Erna niedawno urodziła drugie dziecko jej mężowi… Jej byłemu mężowi. Kiedy ich pierwsze dziecko przyszło na świat, długo trzymali to w tajemnicy, aż w końcu zaczęła coś podejrzewać i zatrudniła prywatnego detektywa. Zerwanie było nieuniknione i bardzo przykre. „Nareszcie przestanę się budzić rano u boku kobiety, której jedynym celem w życiu jest bycie idealną”, powiedział na pożegnanie i zniknął z jej życia na zawsze. Odszedł do swojej nowej rodziny. Kobieta westchnęła, próbując pozbyć się negatywnych myśli, chociaż wiedziała, że zapewne minie kilka dni, zanim przestaną ją dręczyć. Do tej pory wręcz panicznie się bała, że może przypadkiem wpaść na nich na ulicy. To się niestety zdarzało. Nadal co drugi miesiąc detektyw przysyłał jej ich zdjęcia. Chciała wiedzieć, co się u nich dzieje, i w pewien sposób nadal kontrolować sytuację. Kazała mu robić zdjęcia jawnie, wręcz ostentacyjnie, żeby ich trochę podręczyć. Ta myśl była dla niej jakimś pocieszeniem.