Spis treści

Karta redakcyjna

Dedykacja

Motto

Rozdział 1

Przypisy

Inne książki Donny Leon

Tytuł oryginału: Transient Desires

Copyright © 2022 by Donna Leon and Diogenes Verlag AG Zürich
All rights reserved

For the Polish edition
Copyright © 2024, Noir sur Blanc, Warszawa
All rights reserved

Opracowanie redakcyjne: ANNA KANDZIOR-ZUG

Korekta: JULIA MŁODZIŃSKA, RENATA KUK

Projekt okładki: TOMASZ LEC

ISBN 978-83-7392-897-8

Oficyna Literacka Noir sur Blanc Sp. z o.o.,
ul. Frascati 18, 00-483 Warszawa

Zamówienia prosimy kierować:
– telefonicznie: 800 42 10 40 (linia bezpłatna)
– faksem: 12 430 00 96 (czynnym całą dobę)
– e-mailem: ksiegarnia@wydawnictwoliterackie.pl
– księgarnia internetowa: www.noir.pl

Konwersja: eLitera s.c.

Dla Romilly McAlpine

Przepaści ich ogarnęły,

Jak głaz runęli w głębinę[1].

Georg Friedrich Händel, Izrael w Egipcie
Część druga, chór osiemnasty

Rozdział 1

Brunetti spał do późna. Około dziewiątej zwrócił głowę w prawo i otworzył jedno oko, zobaczył, która godzina, i je zamknął. Przez jakiś czas leżał bez ruchu, a gdy znowu otworzył oko, stwierdził, że jest wpół do dziesiątej. Wyciągnął lewą rękę z nadzieją, że znajdzie u swojego boku Paolę, ale znalazł tylko wgłębienie w materacu, od dawna wystygły ślad jej obecności.

Podźwignął się na bok, a potem usiadł, odpoczywał przez chwilę po tym osiągnięciu i otworzył oczy. Przyjrzał się uważnie sufitowi, zerknął w przeciwległy kąt sypialni i nad oknem, w miejscu, gdzie parę miesięcy wcześniej przeciekła woda, zobaczył brązowy wykwit, który wyglądem przypominał dość małą ośmiornicę. I jak ośmiornica plama ta pod wpływem światła zmieniała kolor, a czasem również kształt, chociaż ramion zawsze było tylko siedem.

Obiecał Paoli, że wejdzie na drabinę i zamaluje plamę, ale zawsze się gdzieś śpieszył lub był wieczór i nie chciał się wspinać na drabinę albo nie miał butów na nogach, a wolał nie ryzykować wspinaczki w samych skarpetkach. Tego rana widok plamy zdenerwował go i Brunetti postanowił poprosić człowieka, który wykonywał dla nich drobne prace, by przyszedł, zamalował zaciek i rozwiązał problem.

Lub też jego syn mógłby się oderwać od komputera bądź rozmowy z przyjaciółką przez telefon, by wziąć drabinę, zamalować zaciek i dla odmiany pomóc swoim rodzicom. Odkrywszy w swoich myślach wyraźną nutę rozgoryczenia i żalu nad sobą, Brunetti odsunął je od siebie i przeanalizował przebieg wczorajszej kolacji i część z jej składników, do których należały trzy kieliszki grappy będące najprawdopodobniej powodem jego obecnego stanu.

Zgodnie z dorocznym zwyczajem zeszłego wieczoru Brunetti i kilkoro jego kompanów i kompanek z liceo spotkali się na kolacji w restauracji na początku Riva del Vin, gdzie uprzejmy właściciel zawsze sadzał ich w tym samym kącie sali przy oknie wychodzącym na Canal Grande.

Z biegiem lat liczba biesiadników skurczyła się z ponad trzydzieściorga do zaledwie dziesięciorga ze zwykłych powodów: zmian miejsca zamieszkania, zatrudnienia i chorób. Niektórych znużyły niedogodności życia w mieście i wyprowadzili się z Wenecji; kolejni podjęli pracę w innych rejonach Włoch lub Europy, a dwóch zmarło.

Tego roku w kolacji uczestniczył zarówno Brunetti, jak i troje innych ludzi, którzy od samego początku organizowali spotkania. Pierwszym był Luca Ippodrino, który z ojcowskiej gospody zrobił znaną w świecie restaurację, stosując się do trzech prostych reguł: serwował takie same dania, jakie jego matka serwowała przez trzydzieści lat mężczyznom, którzy rozładowywali łodzie przy Rialto; teraz podawał je na porcelanowych talerzach i w mniejszych i subtelnie garnirowanych porcjach; ceny wyśrubowano w nieznośny niemal sposób. Lista oczekujących na stolik – zwłaszcza podczas Biennale i festiwalu filmowego – zaczynała się zapełniać z wielomiesięcznym wyprzedzeniem.

Drugi organizator, Franca Righi, pierwsza dziewczyna Brunettiego, wyjechała studiować fizykę w Rzymie i teraz wykładała na tym samym uniwersytecie, na którym kiedyś studiowała. To ona wyjaśniała Brunettiemu zawiłości biologii i fizyki, a teraz uwielbiała mówić mu za każdym razem, że jedno z praw fizyki, których się uczyli, okazało się fałszywe i trzeba je zastąpić nowym.

Ostatnim z tego grona był świeżo rozwiedziony Matteo Lunghi, ginekolog, którego żona opuściła dla znacznie młodszego mężczyzny i którego przyjaciele musieli wspierać przez całą kolację.

Pozostałych sześcioro odnosiło sukcesy – lub było zadowolonych – w różnym stopniu, a przynajmniej zachowywało się w ten sposób w towarzystwie ludzi, którzy znali ich prawie od urodzenia. Brunetti sądził, że łatwość, z jaką się komunikowali, w znacznej mierze brała się z posiadania wspólnego zasobu odniesień kulturalnych i historycznych oraz niewypowiedzianych i nieprzemyślanych norm etycznych ich pokolenia.

Zanim Brunetti pozwolił sobie na refleksję, cóż to mogły być za normy, odsunął kołdrę i zszedł do łazienki wziąć prysznic.

Gorąca woda, podobnie jak czas, jaki spędził pod jej strumieniem – jego nieobecne dzieci nie mogły protestować przeciwko jej marnowaniu – poprawiły mu humor. Wrócił do sypialni, powiesił ręcznik na oparciu krzesła i zaczął się ubierać. Wyciągnął spodnie od garnituru, którego nie nosił od zakończenia zimy, z ciemnoszarej wełny z domieszką kaszmiru, kupionego niemal za bezcen, gdy dwa lata temu zamknięto sklep z męskimi ubraniami przy Campo San Luca. Dziwne, pomyślał, przepychając guzik przez dziurkę: gdy kupował garnitur, wydawało się, że lepiej na niego pasują. Być może skurczyły się jakoś w praniu chemicznym; z pewnością rozciągną się z biegiem dnia.

Usiadł na krześle, włożył ciemne skarpetki i czarne buty, które kupił lata temu w Mediolanie i które z czasem dopasowały się do jego stóp. Zawsze też wywoływały w nim dreszcz zmysłowej radości, gdy je wkładał.

Zanim sięgnął po marynarkę, rozważał możliwość włożenia kamizelki, ale pamiętając, jak ciepło było poprzedniego dnia, uznał, że nie jest to potrzebne: przez kolejną dobę można było liczyć na dobrą późnojesienną pogodę. W kuchni szukał na stole liściku od Paoli, ale nic nie znalazł. Był poniedziałek, więc spędzała czas w swoim gabinecie na uniwersytecie ponoć po to, by rozmawiać z doktorantami, których była promotorem, i do domu miała wrócić dopiero późnym popołudniem. Cieszył ją fakt, że rzadko przychodzili na te rozmowy, dzięki czemu mogła spokojnie siedzieć w gabinecie i przygotowywać zajęcia bądź czytać. Tak wygląda życie naukowca, pomyślał Brunetti.

Wyszedł z domu i ruszył do komendy, ale natychmiast wstąpił do Rizzardiniego na kawę z brioszką, a potem kolejną kawę i szklankę wody mineralnej. Wzmocniony zastrzykiem kofeiny i cukru skręcił w stronę Rialto i podjął wędrówkę przez centrum miasta o wpół do jedenastej rano, akurat wtedy, gdy ludzie, którzy zrobili zakupy spożywcze na targu, zaczynali ustępować miejsca turystom poszukującym pierwszego ombra lub prosecco, skłonnych doświadczyć tego, co – jak im powiedziano – jest prawdziwym weneckim doznaniem.

Dwadzieścia minut później skręcił na riva, które prowadziło do komendy, i patrząc na drugi brzeg kanału, ujrzał wyczyszczoną i odrestaurowaną fasadę kościoła San Lorenzo, który przestał być świątynią i stał się jakąś galerią poświęconą, jak słyszał, ocaleniu mórz. Liczący dziesiątki lat billboard z datą rozpoczęcia niekończących się prac został usunięty, podobnie jak drewniane lokum wzniesione przez tutejszych mieszkańców dla zbłąkanych kotów, które stało tam, odkąd Brunetti pamiętał.

Kiedy przybył do komendy, zobaczył u stóp schodów na drugim końcu holu swojego zwierzchnika, vice-questore Giuseppe Pattę. Odruchowo wyciągnął z kieszeni marynarki telefonino, pochylił nad nim głowę i kiwnął nią funkcjonariuszowi, który otworzył mu szklane drzwi, ale Brunetti nie wszedł do budynku. Zatrzymał się i przez chwilę dziobał gniewnie w klawiaturę telefonu, po czym odwrócił się do policjanta i nie próbując skrywać swojej irytacji, zapytał:

– Masz tutaj sygnał, Graziano?

Funkcjonariusz na warcie, świadom, że komisarz zjawia się w pracy z dwugodzinnym opóźnieniem i że zastępca komendanta nie patrzy nań życzliwym okiem, odparł:

– Pojawia się i znika przez całe rano, signore. Udało się panu połączyć tam? – Skinął w kierunku nabrzeża przed gmachem komendy.

Brunetti pokręcił głową.

– Tam wcale nie jest lepiej. Do szału mnie doprowadza to, że nie ma... – rzekł, ale przerwał, gdy zobaczył, że Patta zmierza w jego stronę. – Dzień dobry, vice-questore – powiedział, po czym dodał życzliwym głosem, podnosząc telefon: – Niech pan nawet nie próbuje wychodzić na zewnątrz, dottore. To beznadziejne. Nic nie działa.

To powiedziawszy, komisarz wsunął komórkę z powrotem do kieszeni i zupełnie niepotrzebnie wskazał na schody.

– Pójdę znowu sprawdzić telefon na moim biurku i zobaczę, czy już działa.

Patta, zupełnie zdezorientowany, zapytał:

– Co się stało, Brunetti? – Komisarz pomyślał, że jego ton jest niezwykle podobny do tonu, jakiego sam używał, gdy dzieci były młodsze i mówiły mu, że tego wieczoru nie mają zadania domowego do zrobienia.

Niczym prokurator podnoszący foliowy worek z poplamionym krwią nożem, żeby pokazać go gazetowemu fotografowi, ponownie wyciągnął telefon i pokazał go przełożonemu.

– Nie ma sygnału.

Kątem oka zobaczył, jak Graziano potakuje, zupełnie jakby przyglądał się bezskutecznym próbom uzyskania połączenia przez Brunettiego.

Patta odwrócił się od komisarza i zapytał policjanta:

– Gdzie jest Foa?

– Powinien być tutaj za trzy minuty, panie komendancie – zapewnił go Graziano, spoglądając na zegarek i nie wiedzieć czemu sprawiając wrażenie wyższego podczas rozmowy z ich zwierzchnikiem. Jakby przywołana pragnieniem vice-questore, policyjna motorówka skręciła w kanał, szybko przepłynęła przed kościołem oraz pod mostem i zwolniła, by się zatrzymać przy nabrzeżu tuż obok miejsca, w którym stało trzech policjantów.

Patta odwrócił się w milczeniu od swoich podwładnych i ruszył w stronę łodzi, której silnik perkotał na zwolnionych obrotach. Foa rzucił linę na najbliższy słupek i zeskoczył na chodnik, po czym zasalutował zastępcy komendanta, cofnął się i wyciągnął rękę, jakby chciał usunąć grupę uprzykrzonych reporterów z dzielącej ich przestrzeni. Patta uważał każdy ruch wykonany w promieniu metra od siebie za próbę udzielenia pomocy i położył dłoń na przedramieniu pilota, by się podeprzeć, wchodząc na pokład motorówki.

Foa uśmiechnął się do swoich kolegów, zrzucił cumę, przeskoczył nad górną krawędzią nadburcia i wylądował przed kołem sterowym. Silnik wydał z siebie ryk, Foa zawrócił łódź ciasnym łukiem i skierował ją z powrotem tam, skąd przypłynął.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki

Przypisy

[1] Księga Wyjścia 15,5, Biblia Tysiąclecia, wyd. III poprawione, Wydawnictwo Pallottinum, Poznań–Warszawa 1980 (przyp. tłum.).

Nakładem wydawnictwa Noir sur Blanc ukazały się
następujące powieści Donny Leon:

ŚMIERĆ W LA FENICE

1998

2006 (seria kieszonkowa)

ŚMIERĆ NA OBCZYŹNIE

1999

STRÓJ NA ŚMIERĆ

1999

ŚMIERĆ I SĄD

1999

ACQUA ALTA

1999

2011 (seria kieszonkowa)

CICHO, WE ŚNIE

2001

2009 (seria kieszonkowa)

SZLACHETNY BLASK

2002

ZGUBNE ŚRODKI

2003

2007 (seria kieszonkowa)

ZNAJOMI NA STANOWISKACH

2004

2008 (seria kieszonkowa)

MORZE NIESZCZĘŚĆ

2005

2007 (seria kieszonkowa)

PERFIDNA GRA

2006 (seria kieszonkowa)

SŁOWO OFICERA

2007 (seria kieszonkowa)

FAŁSZYWY DOWÓD

2008 (seria kieszonkowa)

KREW Z KAMIENIA

2009 (seria kieszonkowa)

MĘTNE SZKŁO

2010 (seria kieszonkowa)

OKROPNA SPRAWIEDLIWOŚĆ

2010 (seria kieszonkowa)

DZIEWCZYNA Z JEGO SNÓW

2011 (seria kieszonkowa)

UKRYTE PIĘKNO

2012 (seria kieszonkowa)

KWESTIA WIARY

2013 (seria kieszonkowa)

PO NITCE DO KŁĘBKA

2014 (seria kieszonkowa)

DZIKA ZACHŁANNOŚĆ

2015 (seria kieszonkowa)

ZŁOTE JAJO

2016 (seria kieszonkowa)

GRA POZORÓW

2017 (seria kieszonkowa)

WODA WIECZNEJ MŁODOŚCI

2018 (seria kieszonkowa)

ZAUROCZENIE

2019 (seria kieszonkowa)

DOCZESNE SZCZĄTKI

2020 (seria kieszonkowa)

POKUSA PRZEBACZENIA

2021 (seria kieszonkowa)

ADOPCJA

2022 (seria kieszonkowa)

PIERWIASTKI ŚLADOWE

2023 (seria kieszonkowa)

ŚMIERĆ W LA FENICE

2024