PISTOLETY, KSIĘGOGŁOS SOKOŁA
& NIESKARANY CIZIAK

aretha[1] / w szafie grającej zza szyby szybująca królowa hymnu & hymenu wsączona w rankę po transfuzji na bani nasłuchiwała ułomnie słodkiej fali dźwięków & gromko hołd oddawała och wspaniała ty rolko el dorado & zmaltretowany boże ty osobisty, ale nie jest w stanie ona przywódczyni tych kiedy popieracie, nie może nie ma oparcia nie może... pod osłoną czarno rozkwitłych dysz kolejowych & cieni listków figowych & psów całonocnych marków, jak łuki & leki rosną harmonijkowe bataliony tchórzy patentowanych, kości & zaszłości, aż tu oto regularniejsze głośniejsze jęki & ramiona potentata pogrzebowego jednym namiętnym całusem ćwiczą z nut zmierzchu[2] & pną się w gęstwinę z jakimś ulubionym wrogiem, co drze znaczki pocztowe & narwanych pocztylionów & wymachują zgoła capiącą & oklepaną ambicją niż samo to, trzeba wiedzieć, że matka nie jest damą... aretha bez celów, wiecznie do wzięcia & o krok subtelnie od nieba / ma się rozumieć jej jest ta melodia wespół z jej posłańcami emocjonalnymi & jej arete & jej tajemnicami muzycznymi

cenzor w wozie dwanaście kół z naczepą

wpada po pączki & podszczypuje

kelnerkę / kobiety zamawia surowe w

syropie / już sobie postanowił, że zostanie

przesławnym żołnierzem

rękopiśmienny koszmar zajadłych wzlotów & zlotów & otóż właśnie prorocze ślepe posłuszeństwo wobec prawniczka chytruska, comiesięcznego kupidyna & odurzających duchów dogmatu... ba & ma być każdy retman w trenczu relegowany bez reszty & pomazany na regałach piekła na ziemi, spania bez fantazji, niezmiennych powtórek & tłustych szeryfów, co fatum wypatrują w materacach... ale luja & tedy przyszedł tytan kloszardów & zawyrokował, by duchowy krąg majstra biedy[3] objęła infiltracja ze strony obcego dyktatora, czerwonawego FBI & nieznanych śledczych klęsk czasu pokoju jako święty & srebrny & obdarzony strukturą kalejdoskopu & sandałową dziewczyną... śnić o roztańczonych prochożernych dziewicach & apollinie tułaczu przy organach / nienaukowych łazikach & ślicznotach fartownych & fajnie usta unoszących & rozdających oglądy & względy z ramion akuku minstrela adama & ewy... marnujących szansę na przerobienie pałą hardzieli & pełnoprawnych właścicieli na rybokształtnych bufonów & wywalających wasz cel chimeryczny... poddających się perswazji, zbrodnia przeciw narodowi, równoważna morderstwu & kiedy lekarze, nauczyciele, bankierzy & kanalarze walczą o swe prawa, ci muszą być straszliwie szczodrzy... & ruszajmy w marsz, który otwiera tab hunter[4] w swoim thunderbirdzie / pearl bailey[5] wdeptuje go w buicka & w którym ubóstwo, ideał niewykorzystanych klientów neptuna, gra w chowanego & uciekając w kto idzie? & nie pora na durne wyskoki, więc wskakuj w długie buty & hop na fajansiarskich błaznów, godzinowe stawki & lewatywistów & w którym młodsi senatorowie & chochliki odrywają czubki pytajników & ich żony robią torty & dalej & ciśnij kilkoma tortami w twarz & wio na zderzaku & pomiędzy pobożne uda & ruch arethy znajdźże swą nimfę bez sumienia & zgruchocz swą młodą wrażliwą godność, aż wreszcie na dobre sprawdzisz, czy we wszechświecie są dziury & muzyka & obserwuj ją, jak poskramia konika morskiego / aretho, uznana przez mini-strantów & inne perełki mamuni za zbyt posępną & wiedźmowatą & że w ogóle nie znasz żadnych fajnych piosenek

adwokat ze świnią na smyczy

wpada na herbatę & zjada przez

pomyłkę pączek cenzora / chętnie łże co do

swego wieku & serio podchodzi do swojej paranoi

gościnny grób reklamują & oddają za darmo w nagłych kaprysach & gazetach, na których siedzi gospodyni. czując, że jest sponsorowana, pęknięta, ale absolutnie niecenzurowana & że się też nie spuszcza / odmawia swemu trupowi odwagi pełzania – zamykania własnych drzwi, zdolności, by umrzeć od napadu na bank & teraz chwyta obcasy przebrzmiałych gwiazd, co kręcą przerażające filmy o jej brudzie & jej twarzy & już nie wszyscy ją kumają. jest własnością prywatną... bazooki w gnieździe & oręż z lodu & ze skurczu pogodoodpornego & te to szczebioczą, tworzą blizny & zabijają dzieci wobec dobrej prezencji królowej brony & przez jej stałego wroga, tomka sawyera z płatków śniadaniowych cała żeńska część zupełnie ignoruje tę klozetową masakrę znaną odtąd jako LONZO[6] & musi podążać wiecznie ulicami życia pod rękę z leniuchami, co nie mają nic lepszego do roboty poza walką o kobiety... wszyscy już wiedzą, że przyczyną wojen są pieniądze & chciwość & organizacje dobroczynne / gospodyni już stąd wyszła. ubiegła się o miejsce w kongresie

senator odziany jak austriacka

owca. wpada na kawę & obraża

adwokata / jada tylko śliwki suszone &

w cichości żałuje, że nie jest bingiem crosbym[7]

choć mógłby właściwie zostać bliskim

krewnym edgara bergena[8]

podając cukier flaszkowemu człowiekowi z żelaza, który przybywa z uśmiechem & z lampą grzewczą & tego roku naciska guziki „zabili-go-i-uciekł” & zachwala miłość od pierwszego kupczenia... widzieliście, jak z tępego hulajkmiota wyrasta na grupkę wylewnych gości & mądry jest & ze wszystkimi gada, jak gdyby dopiero co otworzyli mu drzwi / nie lubi tych, co twierdzą, że pochodzi od małpki, ale i tak jest nudny & porażająco drętwy... za to kuchcik Allah zdrapuje głód z podłogi & ubija zeń fruwające naczynia przy akompaniamencie ryku & pozostałe mięśniaki wychwalają nawzajem swoją moc & żrą się co do trądziku & deklamują rejestry & podkreślają nawzajem swoje ciuchy & płyny & rozpraszają się na cząstki & giną wariacką śmiercią & zioną paradnymi zabójczymi rzygami rolnymi & po co na rany Chrystusa być Kolejnym mięśniakiem? kiedy wszyscy tontowie & hey boy[9] gubią nogi próbując frugować[10], a kemosabi[11] & p. paladin spędzają wolny czas osobno, ale jak równy z równym & i tak dlaczego by nie zaczekać, żeby śmiech wyregulował czas przerwy na ćwiczenia & JUHUU prask & cały ten gniew, kiedy kowboj ekskochanek wisi do góry nogami & anioł Suzy Q.[12] wrzuca nowego dziesiątaka w tę maszynę adopcyjną, z której symbol wytryska skrzeczy & zastyga & roztrzaskuje się o jelita jakiejś wstrętnej mydelniczki & aż hurgoce & człowiek z żelaza zbiera swoje guziki „zabili-go-i-uciekł” & rozdaje je za darmochę & usiłuje się zakolegować & wprawdzie nie jesteś w żadnej partii, ale jesteś gotów, gotów pamiętać coś tam o czymś tam

szef policji trzyma bazookę,

na której wyryto jego nazwisko. wchodzi

zalany & przystawia lufę do ryja

świni adwokata. dawny damski bokser,

przeszedł na zawodowstwo & dostał

szpotawej stopy / chciałby zostać

dosłownie katem. ale jednego nie wie,

że świnia adwokata zakolegowała się

z senatorem

mania hazardzisty & jego niewolnik, wróbel & gardłuje ze skrzynki czarnego podium & hipnotyzuje cały ten bal zawadiaków, żeby zostali rankiem & nie robili nalotów z fabryk / każdy spodziewa się przyjść na świat razem z ukochanymi, ale tu nici & zawiedziono ich, okłamano & teraz organizatorzy muszą z budek telefonicznych do nowych osiedli sprowadzić woły & przegadane ulotki & martwiczy entuzjazm, kapusiów & kabiny dla samobójców & najczęściej wtedy zaczyna trochę kropić... mali chłopcy nie mogą wyjść się pobawić & co godzinę przybywają nowi faceci, dostarczają buldożerami artykuły spożywcze & mieszanki łakoci przysyłane z las vegas... & bratankowie speca od ziaren kawy & inni ukochani synkowie absolwenci z pompadourami & dyplomami dopochwalnymi & jęk pożegnalny z okazji uwolnienia pustelnika & pięknie brzydcy & napominający o wieczności zstąp & zbaw owieczki swe & rzeźników & uderz w róże swym fetorem przepisowego chłopca do bicia... & dziadziuś straszydło trzyma malutkiego strzyżyka & sam się przekonaj, kiedy jego też będziesz zbawiać / popatrzże wielki Romantyku. ty, co z dowolnej pozycji umiesz przepowiadać, ty, co wiesz, że nie każdy jest Hiobem bądź Neronem bądź J.C. Penneyem[13]... popatrzże & dosiądź swej manii hazardzisty, wytrawnych linoskoczków uczyń bohaterami, prezydentów cwaniakami. zmień ostateczne... ale skoro pustelnicy są milczący & niższego stanu lub szaleni lub w więzieniu... & nie pracują zresztą w fabrykach

dobry samarytanin wpada z

tatuażem „ta malusia dokolusia”[14] na

policzku / każe senatorowi, by przestał

obrażać adwokata / chciałby

robić w rozrywce & chełpi się, że jest

jednym z najlepszych przybyszów w okolicy, świnia

skacze do niego i zaczyna zżerać mu

twarz

niepiśmienne monety bez reszki siłują się z czyścicielem okien, którego reinkarnowano z ogrodowej gracy & po tym, jak kiedyś był radośnie pchnięty & od niechcenia walił w kamień co raz teraz zgorzkniale uparł się znaleźć jakiegoś podwładnego. wgryza się w parapet & uważa, że śpiewając „ach śpij kochanie”[15] spragnionym dzieweczkom ze wsi, co chciałyby napić się z jego cebrzyka, dochrapał się sukcesu, ale radochę mu sprawia, gdy opowiada jednej z tych monet bez reszki, jak to tom jefferson[16] zatrudniał go u siebie w domu, kiedy robiło się coraz mniej ciekawie... ekipa lawrence’a welka[17] za oknem w środku, steruje wydziałem planowania miasta & zapada w sen zimowy & podkarmia swoje lato konwersując z cieniami biedaków & innymi szoferami karetek, & nawet nie dostrzega tego czyściciela okien, gdy tymczasem rodziny opowiadające o złych lichach & są skarbami & są tam zdjęcia, na których grają w golfa & coraz bardziej czernieją & chodzą po bursie związkowej czyściciela okien odziani w olej & ci ludzie uważają się za smakoszy, bo nie uczestniczyli w pogrzebie charliego starkweathera[18], przebóg skoro szampan jest dostatecznie pogański & bawół, choć szefowie restauracji mętnie o tym mówią, szybko przepada w przemocy / niebawem medal będzie mieć tylko jedną stronę & mahomet, skądkolwiek by się pojawił, będzie przeklinał & czyściciel okien spadał & w końcu nikt nie będzie miał w ogóle pieniędzy... może chroń gburową, mniejszości & wiejskie tereny liberacego[19]

kierowca ciężarówki wpada ze zmiotką

do dywanów pod oczami / wszyscy mówią

„siemasz joe” & on na to „joe gość, co prowadzi

ten lokal. ja jestem prostym naukowcem. nie

mam imienia” kierowca ciężarówki nienawidzi

każdego, kto chodzi z rakietą do tenisa / wypija

całą kawę senatorowi & zaczyna

zakładać mu nelsona

najpierw ochrzaniasz swoje włosy & próbujesz związać te jazgotliwe głosy na blacie & potem pracowników działu sprzedaży, co mają na imię Gus & Peg & Judy Trzpień & Nadine z robaczywym owocem & Misiunia Monique muskająca Maxa mózgiem & wszyscy oni są zachwyceni szatniami & warzywami & Muggs on to idzie spać na twoim karku gadając o sklepie & rozwodach & tematach z nagłówków & jeśli nie zdołasz powiedzieć won z mojego karku, to mu odpowiedz & puść oko & poczekaj na jakąś makabryczną ripostę & dzwon wolności[20] bije, gdy nie śmiesz zapytać siebie w duchu, jak się masz na Boga & cóż to za kolejna twarz? & różnica pomiędzy okresem życia pacanów & dziurami, korpoświniami & żebrakami & krytykami raka studiującymi jogę z podjaranymi drobnymi gangsterami w jednoaktówkach z silnikami na paliwo bezołowiowe powrzucanymi w rzekę & zgrupowanymi w skradzionym lustrze... a porównać to z wielkim dniem, kiedy stwierdzasz że lord byron[21] w spuszczonych spodniach gra w dekiel w kostnicy & chrupie zdjęcie jean paula belmonda[22] & częstuje cię porcją zielonej żarówki & do ciebie dociera, że nikt ci nie wspominał o Tym & że życie tak naprawdę wcale nie jest takie proste... w sumie sprowadza się do tego, co możesz poczytać i czym przypalić papierosa... Chappy Papież tymczasem naprawdę się trapi, czy drożdża naprawdę przygwożdżą, gdy roztrzaskuje whisky o glebę & wychodzi potem z Maurice’em, a z tego to żaden tam Szkrab z Peorii & nie jest kompletnie jak ci w Des Moines w stanie Iowa & poczciwa debbie, ona też się zjawia & zarówno ona jak & dale wiją sobie gniazdko w gazetach[23] & jezu któż może je winić? & Amen & o panie mój, & jak defilady nie chcą twych pieniędzy mała... to konfetti i niejaki george washington & Nadine, która podbiega & pyta gdzie Gus? & jest zajeżona na ten chleb, który piekł z jej robali, a z dolarów robiły się byle strzępki papieru... ale ludzie zabijają za papier & tak w ogóle to nie da się kupić emocji za dolara długiego jak etykietka z ceną, środki się wyczerpały & tylko wielkie jak twoja pięść & dyndają z garnka ze złotą tęczą... która szarżuje & która zakrywa siodła beznosych poetów & cudownie rozbłyska & gdzieś tam za tęczą[24] & oślepia moją zamężną kochankę prosto w maniaków owacji / kremuje niewinne dziecię w kupkę odpadów za wredną kontrowersję & za czubka & kto powie charliemu, żeby przestał & nie wracał, bo śmieciarze nie mówią serio & będą zamordowani jutro & najbliższego 7 marca przez te same dzieciaki & ich rodziców & ich wujostwo & całą resztę tych ludzi, co z lead belly’ego[25] zrobiliby domowego pupilka... zawsze będą zabijać śmieciarzy & wycierać fetory, ale ta tęcza, ta to oddala się za filar & czasami tornado niszczy drogerie & powodzie wywołują polio & porzucając Gusa i Peg omotanych siatką do siatkówki & Maxa ukrytego w madison square garden... Misiunia zginęła od lecącej porcji trawy! I.Q. gdzieś tam w latach sześćdziesiątych & w wieku dwudziestym & śpiewaj więc aretho... wyśpiewaj muzykę lekką łatwą i przyjemną na orbitę! zaśpiewaj krowie dzwonki do obory! śpiewaj za mgłą[26]... śpiewaj fryzjerowi & gdy uznają cię winną za nieposiadanie kawalerii & za nieudzielenie pomocy tancerce w związku z jej zapaleniem krtani... za błędne napuszczenie piratów valentina[27] na Indian albo może za niepodanie dłoni głuchemu pacyfiście z żeglarskiej celi... to chyba już pora, byś odpoczęła & nauczyła się nowych piosenek... nie wybaczała niczego & bo niczegoś nie uczyniła & kochaj się ze szlachetną sprzątaczką

co za koszmar być. pisać dla garstki

wybranych. pisać dla kogokol-

wiek z wyj. ciebie. ciebie, daisy mae[28], która

nawet nie pochodzisz z ludu... zabawne przy

okazji, że wciąż jeszcze nie jesteś martwa...

przygwożdżę te słowa do tej kartki

i puszczę je ku tobie. o nich

zapomnij... dzięki za twój czas.

miła jesteś.

uściski & całuski

twój sobowtór

Durne Oczy (przy perturbacjach w samolocie)

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki

PRZYPISY

[1] Aretha Louise Franklin (ur. 1942) – największa gwiazda amerykańskiej muzyki soul.

[2] W oryginale rehearse from dusk – być może aluzja do pieśni „Dusk Song” Jamesa Weldona Johnsona i Williama H.A. Moore’a z początku lat dwudziestych XX wieku.

[3] W oryginale cygan davy – aluzja do szkockiej ballady ludowej „Gypsy Davey”, znanej też pod tytułami „Black Jack David”, „Raggle Taggle Gypsy” czy „Seven Yellow Gypsies”.

[4] Tab Hunter (właśc. Arthur Andrew Kelm, ur. 1931) – aktor i piosenkarz amerykański, popularny w latach pięćdziesiątych XX wieku.

[5] Pearl Mae Bailey (1918–1990) – piosenkarka i aktorka amerykańska, występująca w repertuarze musicalowym.

[6] Skrót od imienia Alonzo. Możliwa aluzja do części duetu country Lonzo & Oscar, założonego w 1945 roku, w którym Rollin Sullivan cały czas był „Oscarem”, natomiast w „Lonzo” wcielali się kolejno: Lloyd George, Johnny Sullivan i David Hooten. Duet przestał istnieć w 1985 roku.

[7] Harry Lillis „Bing” Crosby (1903–1977) – amerykański piosenkarz i aktor.

[8] Edgar John Bergen (1903–1978) – amerykański brzuchomówca i aktor.

[9] Tonto – Indianin z plemienia Komanczów, wierny towarzysz Ostatniego Strażnika z Teksasu; są to bohaterowie popularnej w połowie XX wieku serii słuchowisk i filmów, wymyślonej pierwotnie przez Frana Strikera. Hey Boy (Kim Chan) – boy hotelowy z serialu westernowego Have Gun – Will Travel (CBS 1957–1963). Wymieniony niżej w tekście Paladin – główny bohater tegoż serialu.

[10] Frug – taniec z połowy lat sześćdziesiątych XX wieku, wywodzący się z twista.

[11] Ke-mo sa-bi – fraza często wypowiadana przez Tonto w słuchowiskach i filmach z cyklu Lone Ranger (Ostatni Strażnik). Być może utworzona od słowa giimoozaabi (ten, co jest czujny) z języka Indian Ojibwe.

[12] „Susie Q” – piosenka Dale’a Hawkinsa z 1957 roku, standard rhythm’n’bluesowy. Nagrali go też m.in. Rolling Stones, Chet Atkins, Creedence Clearwater Revival i Bobby McFerrin.

[13] J.C. Penney – amerykańska sieć hipermarketów, założona w 1902 roku przez Jamesa Casha Penneya (1875–1971).

[14] „Round and Round We Go” – amerykańska piosenka dziecięca, wykorzystywana do zajęć z rytmiki. Fraza tytułowa często pojawia się w innych piosenkach.

[15] W oryginale „What’ll We Do with the Baby-O” – tradycyjna kołysanka angielska.

[16] Thomas Jefferson (1743–1826) – jeden z amerykańskich Ojców Założycieli, trzeci prezydent Stanów Zjednoczonych.

[17] Lawrence Welk (1903–1992) – amerykański akordeonista, szef orkiestry i osobowość sceniczna.

[18] Charles Raymond Starkweather (1938–1959) – amerykański seryjny zabójca, pierwowzór bohaterów filmów Kalifornia Dominica Seny czy Urodzonych morderców Olivera Stone’a.

[19] Władziu Valentino Liberace (1919–1987) – amerykański showman i pianista, słynący z ekstrawaganckich występów i rozwiązłego trybu życia w wersji gejowskiej.

[20] Liberty Bell (Dzwon Wolności) – symbol amerykańskiej niepodległości, który bił w chwili odczytywania Deklaracji niepodległości w lipcu 1776 roku. Obecnie znajduje się w Filadelfii.

[21] George Gordon Byron (1788–1824) – najwybitniejszy poeta angielskiego romantyzmu.

[22] Jean-Paul Belmondo (ur. 1933) – aktor francuski, szczególnie popularny w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX wieku.

[23] Aluzja do medialnych plotek o romansie lesbijskim aktorki Mary Frances „Debbie” Reynolds (1932–2016) z aktorką i piosenkarką country Dale Evans (właśc. Lucille Wood Smith, 1912–2001).

[24] „Over the Rainbow” (refren rozpoczyna się od słów „Somewhere over the rainbow”) – przebój napisany przez Harolda Arlena i Yipa Harburga do filmu Czarnoksiężnik z Oz, gdzie śpiewała go Judy Garland.

[25] Huddie William „Lead Belly” Ledbetter (1888–1949) – amerykański pieśniarz folkowy i bluesowy.

[26] „Misty” – standard jazzowy Errolla Garnera i Johnny’ego Burke’a z 1959 roku. Wykonywali go m.in. Johnny Mathis, Ella Fitzgerald, Aretha Franklin i Frank Sinatra.

[27] Rudolph Valentino (właśc. Rodolfo Alfonso Raffaello Pierre Filibert Guglielmi di Valentina d’Antonguella, 1895–1926) – największy amant kina niemego, aktor amerykański pochodzenia włoskiego. W jego filmografii brak typowych obrazów o piratach.

[28] Daisy Mae Yokum – żona głównego bohatera komiksu Li’l Abner autorstwa Ala Cappa. Komiks ukazywał się w latach 1934–1977.

Spis treści

Pistolety, księgogłos sokoła & nieskarany ciziak

Na dziwacznym drinku z wysmukłym przybyszem

(Daremne jak wiedźma)

Ballada w demol-ce

O przełamaniu bariery dźwięku

Upadek termometru

Preludium do brzdąkania kostką

Maria na płynącej barce

Piach w ustach gwiazdy filmowej

Odgradzanie Zaułka Szaleńca

Witając się z nieopublikowaną Marią

Czterdzieści ogniw łańcucha (wiersz)

Kęs tkliwego ścisku w gardle

Gonitwa konna

Kieszeń pełna kanalii

P. Bezużyteczny żegna się z robotą & nagrywa płytkę

Rada dla tygrysiego brata

O obserwowaniu zamieszek brudnej celi, czyli (W więzieniu nie ma kuchni)

Beznadziejnie & Marii nigdzie

Konfederacka zgrywa z Królaarturowego prymitywa

Całują się gitary & współczesny kanał

Rada dla modelki trampa

Poryw przegranego, co bierze figę z makiem

kochając się na przyjaciółce marii

Liścik do chłopca od sprawunków w stroju młodego dezertera

Smak strzelby

Rytualny taniec Mae West (Baśń)

Zderzenie w czarną noc

Wrogie zderzenie w czarną noc

Zwolnione z odpowiedzialności zderzenie w czarną noc

Elektryczne zderzenie w czarną noc

Czyjeś zderzenie w czarną noc

Tak jakby zderzenie w czarną noc

No to chlup – no to chlup ja zanudzę Hi de ho

Raj, szemrana dzielnia & Maria pokrótce

Piącha od pacyfisty

Święty skrzekliwy głos & ranek ding-dong

Zawalam zajęcia z propagandy

Małpa w niedzielę

Blues o kowbojskim aniele

Tęskny jazz o podziemiu & walc blond

Wstrętny humor Wściekłego Simona

Stwierdziłem, że pianista jest bardzo zezowaty, ale niebywale trwały

To sprawka chuliganów (Opera)

Szeryf w maszynerii

Fałszywa rzęsa w przekazie od Marii

Al Aaraaf & komisja przymusu

Przypisy

Karta redakcyjna

PROZA 49

BOB DYLAN: Tarantula

PRZEKŁAD • Filip Łobodziński

ZDJĘCIE NA OKŁADCE • Daniel Kramer

OKŁADKA I PROJEKT TYPOGRAFICZNY • Artur Burszta

REDAKCJA I KOREKTA • Joanna Mueller

SKŁAD • Mateusz Martyn

Copyright © 1966, Bob Dylan
Copyright renewed © 1994, Bob Dylan
All rights reserved
Copyright © 1965, Daniel Kramer
Copyright © 2018, for Polish translations by Filip Łobodziński
Copyright © 2018, Biuro Literackie

BIURO LITERACKIE

poczta@biuroliterackie.pl

www.biuroliterackie.pl

ISBN 978-83-66487-75-8

KONWERSJA: eLitera s.c.