Lucjan Rydel

POEZJE

Wydawnictwo Avia Artis

2025

ISBN: 978-83-8349-084-7

Ta książka elektroniczna została przygotowana dzięki StreetLib Write (https://writeapp.io).

spis treści

1. Część I

2. Wstań pieśni

3. Z pól

4. W maju

5. Wieczory

6. Księżyc wyszedł

7. Jesienią

8. W parku

9. Śniegi

10. W noc miesięczną

11. Żale

12. Patrząc w księżyc

13. O zmroku

14. Przystań

15. Nad morzem

16. Wszystko mi jedno

17. Moja wiosna

18. Przekleństwo

19. Z daleka

20. Mitologie

21. Meduza

22. Faun i Najada

23. Centaur i kobieta

24. Psyche

25. Parki

26. Syreny

27. Orfeusz

28. Erynnie

29. Diana i Endymion

30. Danaidy

31. Leda

32. Pegaz

33. Wenus milońska

34. Bajka

35. Chopin Preludium nr 15

36. Nokturn

37. Nokturn

38. Dziwny sen

39. Było, przeszło

40. Hania

41. Leci piosnka

42. Królewna moja

43. Dwa słowa

44. Idzie wiosna

45. Choć nie mam pól

46. Prośba

47. Ani ty moja

48. Słyszysz Haniu

49. Wiatry zwiały

50. Szumny wichrze

51. Łzy

52. Dzień zaduszny

53. Pasieka

54. Chryste, o Chryste

55. Biedne pieśni

56. Część II

57. Wyrosłaś tak

58. Patrzę na ciebie

59. Leżę w nocy długo

60. Śpiewaj jej skowronku

61. Pod siwą wierzbą

62. U matusi

63. Choćbym nie chciał

64. Rozmowa

65. Zaloty

66. Gorsetek

67. Nasz wieczór

68. Źródło

69. Słońce zaziera

70. Scherzo

71. Rusałka

72. Oczy

73. Pod okienkiem

74. Żniwa

75. Moje ty słoneczko

76. Czekać

77. Wiano

78. Warkocze

79. W sadzie

80. Raj

81. Jechać muszę

82. Kiedy mnie nie będzie

83. Rozłąka

84. Mgła opada

85. Od Krakowa czarny las

86. Miły Boże

87. Powrócę

88. List

89. Tęsknota

90. Co tam w Bronowicach

91. Zapowiedź

92. Opieka

93. Nareszcie

94. Przywitanie

95. Kołem oj kołem

96. Twój obraz

97. Kiedy wiatry...

98. Leciał ptaszek

99. Po drodze

100. Panna młoda

101. Błogosławieństwo

102. Do ślubu

103. Pocesya

104. Podziękowania

Część I

Wstań pieśni

Wstań pieśni, wstań z drgających strun

I dzwoń i dźwięcz;
Przez blask wieczorny złotych łun,
Przez tryumfalne łuki tęcz
Płyń w lazurową nieba toń
I dźwięcz i dzwoń.

Pod tobą w dole, w dole gdzieś,
Wśród lip i brzóz,
W zielonych sadach cicha wieś
I świegot ptasi w gąszczach łóz
I dymy, które wiatru dech
Gna z niskich strzech.

Pod tobą łany chlebnych zbóż
I wstęgi rzek
I szafirowe tafle mórz
I skalnych szczytów srebrny śnieg,
Pod tobą w chmurach śpiący grzmot
I orłów lot...

O płyń przez gwiazd promienny pył
W otchłanie sfer,
W zawrotny wir ognistych brył,
W szkarłatny odmęt krwawych skier,
W blask opalowy leć i toń
I dźwięcz i dzwoń!

Z pól

Patrzę i patrzę na ogromne łany,

W ciszę słoneczną, gdzie nad morzem kłosów
Stoi rozwarty błękit nieba szklany, —
Gdzieś po za krawędź tych bladych niebiosów
I pól, podobnych rozlanemu złotu
Chciałbym tak odejść precz — i bez powrotu;

Bo tu gdy jestem coś mi w sercu rwie się,
Tak smutnie ku mnie szumią kłośne żyta,
Wiatr białe puchy polnych ostów niesie
I każda wierzba przydrożna mnie pyta:
— „Pamiętasz? Dawniej byłeś tu szczęśliwszy!“
I muszę płakać, twarz w dłoniach ukrywszy.

Bławatki na mnie patrzą z pośród zboża
Okiem szafiru — i maki czerwone,
Jakby mówiły: „Choćbyś szedł za morza,
Gdziekolwiek pójdziesz, w każdą świata stronę
Zabierzesz serce krwawiące i chore!“
— Prawda — zabiorę, krwawiące zabiorę.

W maju

Słońce majowe w ognia koronie

Za las się czarny chowa,
Strzechy i sady, pola i błonie
Owiała mgła różowa.

A w tej złocistej blasków powodzi,
W sukience z gwiazd utkanej
Powiewna jakaś postać wychodzi
Na szmaragdowe łany.

Bielą się z dala śnieżne jej szaty
Po łąkach i po lesie
A wietrzyk za nią chodzi skrzydlaty
I rąbek szat jej niesie.

Na piersi drobne złożyła ręce
I płynie po przeźroczu,
Jakby zdumienie jakieś dziewczęce
Z jej dużych patrzy oczu.

Czasem kosiarzy, co trawę sieką
Na łąkach widzi w dali,
Albo rybaków zgiętych nad rzeką,
Co się od zorzy pali.

Czasem kobiety mija nad strugą,
Piorące białe chusty,
Patrzy za niemi rzewnie i długo
Z uśmiechniętemi usty.

A gdy po drodze dziecko napotka,
Co w polu pasie krowy,
Wtedy podchodzi cicha i słodka
I włos mu gładzi płowy.

Wierzby garbate przy każdej strzesze
Kornie się przed nią kłonią,
Kwiatów u nóg jej klękają rzesze,
Modląc się do niej — wonią.

Grają koników polnych kapele
Z chórami żab złączone,
Echo rozwiejne do nóg jej ściele
Tę dziwną antyfonę.

I przez wieczorną ciszę się niosą
Litanie te olbrzymie...
Płynie po świecie z wilgotną rosą
Jej wniebowzięte imię.

Wieczory

I.

Lubiłem na wsi złote lipcowe wieczory,
Kiedy krwawą pożogą gmach niebieski płonie,
A słońce na ognistym konające tronie
Depce chmur cielska, jako czerwone potwory.

I zgliszcza dogasają i bledną kolory
I ziemia zwolna w mroku szafirowym tonie,
A z łąk wilgotnych siana zalatują wonie
I chórów żabich głośne płyną rozhowory.

Księżyc poprzez topole świta złotorogi,
Echa zmięszanych głosów lecą gdzieś od drogi:
Pobrzękują uprzęże i gwarzą parobcy...

A potem cisza była. I gwiazd mleczne rzeki
Myśl moją tęskną niosły w świat jakiś daleki
W świat szeroki, ogromny i dziwny i obcy.

II.

Poszedłem w świat ogromny, daleki, nieznany,
I wśród obcego tłumu sam wieczorem chodzę,
Gdy zachód, w purpurowej paląc się pożodze,
Ognie kładzie na wodach zielonej Sekwany.

Patrzę, jak dymów rude kłębią się tumany
Na tle złocistych blasków — i oczyma wodzę
Po szczytach wież, co w niebo lecące, po drodze
Skamieniały i w łunie kąpią się różanej.

I tak mi smutno w duszy! — Wiem, że za powrotem
Znów tam siędę przed dworem w zorzy świetle złotem
I księżyc nad topole wypłynie rogaty.

Żaby rechotać będą, pachnieć będzie siano
W noc letnią, cichą, słodką, gwiazdami usianą —
Lecz ja inny już będę, niż wtedy, przed laty...

Księżyc wyszedł

Księżyc wyszedł i płynie jak łódź pozłacana,

Niebo wisi niezmierne, bezdenne jak morze,
Chmur lotny puch szybuje przez jasne przestworze
Srebrząc się, jako morska białogrzywa piana,

Niebo wisi niezmierne, bezdenne jak morze,
Tatry czernią się w dali, jak grzbiet Lewiatana —
Srebrząc się, jako morska białogrzywa piana,
Śnieg osiadł granitowy zrąb, co błękit porze.

Tatry czernią się w dali, jak grzbiet Lewiatana,
Wichry po turniach w dzikim huczą rozhoworze,
Śnieg osiadł granitowy zrąb, co błękit porze —
A w koło mgła, z miesięcznej poświaty utkana.

Wichry po turniach w dzikim huczą rozhoworze,
Dolina leży cicha, snem zaczarowana,
A w koło mgła z miesięcznej poświaty utkana,
Jakby rąbek wzorzysty, co ocienia łoże.

Dolina leży cicha, snem zaczarowana,
Milczy las smukłych świerków o brodatej korze.
Jakby rąbek wzorzysty, co ocienia łoże,
W górze, ciemnych gałęzi sieć wisi splątana.

Milczy las smukłych świerków o brodatej korze
Paproć kryje świerkowych korzeni kolana,
W górze ciemnych gałęzi sieć wisi splątana,
Mdłe półblaski, półcienie majaczeją w borze.

Paproć kryje świerkowych korzeni kolana,
W powietrzu woń, lecz kwiatów dostrzedz wzrok nie może,
Mdłe półblaski, półcienie majaczeją w borze,
Księżyc wyszedł i płynie jak łódź pozłacana.

Jesienią

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

W parku

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Śniegi

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

W noc miesięczną

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Żale

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Patrząc w księżyc

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O zmroku

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Przystań

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Nad morzem

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Wszystko mi jedno

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Moja wiosna

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Przekleństwo

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Z daleka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Mitologie

Meduza

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Faun i Najada

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Centaur i kobieta

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Psyche

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Parki

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Syreny

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Orfeusz

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Erynnie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Diana i Endymion

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Danaidy

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Leda

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Pegaz

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Wenus milońska

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Bajka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Chopin Preludium nr 15

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Nokturn

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Nokturn

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Dziwny sen

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Było, przeszło

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Hania

Leci piosnka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Królewna moja

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Dwa słowa

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Idzie wiosna

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Choć nie mam pól

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Prośba

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Ani ty moja

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Słyszysz Haniu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Wiatry zwiały

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Szumny wichrze

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Łzy

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Dzień zaduszny

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Pasieka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Chryste, o Chryste

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Biedne pieśni

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Część II

Wyrosłaś tak

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Patrzę na ciebie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Leżę w nocy długo

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Śpiewaj jej skowronku

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Pod siwą wierzbą

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

U matusi

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Choćbym nie chciał

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Rozmowa

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Zaloty

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Gorsetek

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Nasz wieczór

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Źródło

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Słońce zaziera

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Scherzo

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Rusałka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Oczy

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Pod okienkiem

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Żniwa

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Moje ty słoneczko

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Czekać

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Wiano

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Warkocze

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

W sadzie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Raj

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Jechać muszę

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Kiedy mnie nie będzie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Rozłąka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Mgła opada

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Od Krakowa czarny las

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Miły Boże

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Powrócę

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

List

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Tęsknota

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Co tam w Bronowicach

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Zapowiedź

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Opieka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Nareszcie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Przywitanie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Kołem oj kołem

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Twój obraz

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Kiedy wiatry...

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Leciał ptaszek

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Po drodze

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Panna młoda

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Błogosławieństwo

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do ślubu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Pocesya

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Podziękowania

Wydawnictwo Avia Artis dziękuje serdecznie wszystkim ludziom zaangażowanym w powstanie tej książki.

*****

Lucjan Rydel

POEZJE

Projekt okładki: Avia Artis

W projekcie okładki wykorzystano portret Lucjana Rydla .

Autor: Stanisław Wyspiański

Wszystkie prawa do tego wydania zastrzeżone.

© Wydawnictwo Avia Artis

2025