Adrian Ciepał

Podstawy mikroekonomii

Projektant okładki Pixabay https://pixabay.com/pl/vectors/facet-kobieta-wiązanie-garnitur-158378/

© Adrian Ciepał, 2023

© Pixabay https://pixabay.com/pl/vectors/facet-kobieta-wiązanie-garnitur-158378/, projekt okładki, 2023

„Podstawy mikroekonomii” to obszerna publikacja, która prezentuje wiedzę z zakresu mikroekonomii. Książka omawia rynek pracy, popyt i podaż wraz z elastycznością, równowagę rynkową i punkt równowagi rynkowej. Przedstawia zachowania wpływające na podjęcie decyzji dotyczących wydatków, inwestycji i oszczędzania oraz czynniki psychologiczne i społeczne wpływające na decyzje ekonomiczne. Książka stanowi dobrze zbilansowane wprowadzenie do podstaw mikroekonomii.

ISBN 978-83-8351-030-9

Książka powstała w inteligentnym systemie wydawniczym Ridero

Spis treści

1. Podstawy mikroekonomii

2. Rynek pracy

1. Wstęp

2. Podaż pracy

3. Popyt na pracę

4. Równowaga rynkowa

5. Punkt równowagi rynkowej

6. Elastyczność podaży i popytu na pracę

7. Bezrobocie

8. Wynagrodzenie

3. Rodzaje bezrobocia

1. Frykcyjne

2. Strukturalne

3. Koniunkturalne

4. Bezrobocie sezonowe

5. Bezrobocie cykliczne

6. Bezrobocie ukryte

7. Bezrobocie kwalifikacyjne

8. Bezrobocie technologiczne

9. Bezrobocie terytorialne

10. Bezrobocie sektoralne

11. Różnica między Bezrobociem cyklicznym, a koniunkturalnym

4. Popyt

1. Wstęp

2. Koncepcja ceny i popytu

3. Czynniki wpływające na popyt

5. Podaż

1. Wstęp

2. Koncepcja ceny i podaży

3. Czynniki wpływające na podaż

6. Równowaga rynkowa

1. Wstęp

2. Jakie czynniki wpływają na równowagę rynkową

7. Jakie zachowania wpływają na podjęcie decyzji dotyczących wydatków, inwestycji i oszczędzania

1. Wstęp

2. Efekt utraty i efekt posiadania

3. Prokrastynacja

4. Ograniczona racjonalność

5. Nadmierna pewność siebie

6. Efekt izolacji

7. Efekt status quo

8. Wpływ społeczny

8. Czynniki psychologiczne i społeczne wpływające na decyzje ekonomiczne

1. Wstęp

2. Heurystyki i uproszczenia myślowe

3. Bariery poznawcze

4. Grupowa presja

5. Efekt posiadania

6. Efekt utraty

7. Nieracjonalna optymizacja

8. Bibliografia

Adrian Ciepał

20.04.2023r.

Rynek pracy

Wstęp

Rynek pracy to obszar, na którym pracodawcy i pracownicy spotykają się, aby nawiązać relację zatrudnienia. Mikroekonomia jest dziedziną ekonomii, która zajmuje się analizą zachowań poszczególnych jednostek gospodarczych, w tym pracowników i pracodawców, na rynku pracy. Oto podstawowe koncepcje rynku pracy w mikroekonomii.

Podaż pracy

Podaż pracy to jedna z podstawowych koncepcji rynku pracy w mikroekonomii. Odnosi się ona do ilości pracy, jaką osoby chcą podjąć w danej jednostce czasu (np. godzinę, tydzień, miesiąc) w danym miejscu i po określonej stawce wynagrodzenia.

Podaż pracy zależy od wielu czynników, w tym od poziomu wynagrodzenia, dostępności alternatywnych źródeł dochodu, preferencji dotyczących stylu życia i pracy, kosztów uzyskania wykształcenia i kwalifikacji zawodowych oraz uwarunkowań demograficznych.

W przypadku wzrostu stawki wynagrodzenia lub zmniejszenia kosztów uzyskania wykształcenia i kwalifikacji zawodowych, zwiększa się zazwyczaj ilość osób gotowych do podjęcia pracy, co prowadzi do wzrostu podaży pracy. Natomiast wzrost kosztów alternatywnych źródeł dochodu, np. w wyniku wzrostu stóp procentowych lub innych alternatywnych inwestycji, może prowadzić do zmniejszenia podaży pracy.

Podaż pracy ma kluczowe znaczenie dla funkcjonowania rynku pracy, ponieważ decyduje o dostępności pracowników dla pracodawców. Współczesne teorie rynku pracy koncentrują się na analizie interakcji między podażą a popytem na pracę oraz na wyjaśnianiu czynników wpływających na decyzje pracowników dotyczące podjęcia pracy i ilości pracy, jaką są gotowi wykonać.

Popyt na pracę

Popyt na pracę jest jedną z podstawowych koncepcji rynku pracy w mikroekonomii. Odnosi się on do ilości pracy, jaką pracodawcy chcą i są w stanie zapłacić za nią w danym czasie. Popyt na pracę zależy głównie od produkcji i zysków firmy oraz od poziomu wynagrodzeń i kosztów pracy.

Wzrost produkcji i zysków firmy zwiększa popyt na pracę, ponieważ im więcej produktów lub usług jest produkowanych, tym więcej pracowników jest potrzebnych do obsługi produkcji, sprzedaży i dystrybucji. Jednocześnie wzrost zysków daje pracodawcom większe możliwości finansowe na zatrudnianie pracowników.

Poziom wynagrodzeń i kosztów pracy również wpływa na popyt na pracę. Wzrost kosztów pracy, takich jak podatki czy składki na ubezpieczenia społeczne, może zmniejszyć popyt na pracę, ponieważ pracodawcy będą mieli mniejsze możliwości finansowe na zatrudnienie pracowników. Z drugiej strony, wzrost poziomu wynagrodzeń może zwiększyć popyt na pracę, ponieważ wysokie wynagrodzenia przyciągają wykwalifikowanych pracowników, co z kolei wpływa na jakość i efektywność pracy.

W mikroekonomii popyt na pracę jest jednym z elementów równowagi rynkowej, gdzie ilość oferowanej pracy przez pracowników równoważy się z popytem na pracę ze strony pracodawców. W przypadku, gdy popyt na pracę przewyższa podaż, występuje niedobór pracowników i wzrost wynagrodzeń, co z kolei może wpłynąć na wzrost kosztów produkcji i cen. Natomiast w przypadku nadpodaży pracy, czyli gdy ilość oferowanej pracy przewyższa popyt, może dojść do spadku wynagrodzeń i zwiększenia bezrobocia.

Równowaga rynkowa

Równowaga rynkowa to poziom cen i ilości dóbr i usług, przy którym popyt na te dobra jest równy ich podaży. W mikroekonomii równowaga rynkowa jest jednym z najważniejszych pojęć, ponieważ umożliwia zrozumienie, jak ceny dóbr i usług kształtują się na wolnym rynku.

Na wolnym rynku, ceny i ilości dóbr i usług są ustalane na podstawie sił rynkowych popytu i podaży. Popyt na dane dobra i usługi odnosi się do ilości, jaką chcą nabyć klienci po określonej cenie. Podaż natomiast to ilość dobra lub usługi, którą producenci są gotowi dostarczyć na rynek po określonej cenie.

Jeśli popyt na dany produkt przewyższa jego podaż, ceny zwykle rosną, co z kolei zmniejsza popyt, aż w końcu popyt i podaż osiągną równowagę. W przeciwnym przypadku, gdy podaż jest większa niż popyt, ceny zwykle spadają, co zwiększa popyt, aż w końcu popyt i podaż osiągną równowagę.

Równowaga rynkowa jest ważnym pojęciem, ponieważ pozwala na zrozumienie procesu kształtowania cen i ilości na rynku. W praktyce, w przypadku wystąpienia zakłóceń na rynku, np. podwyższenia podatku, szoków podażowych lub popytowych, proces osiągnięcia równowagi może być utrudniony[1].

[1] Marek Reker i Andrzej Czyżewski, Mikroekonomia. Podręcznik
dla studiów ekonomicznych, 2011r.

Punkt równowagi rynkowej

Punkt równowagi rynkowej to sytuacja, w której popyt na dany produkt jest równy podaży tego produktu. W takim punkcie, żaden z kupujących ani sprzedających nie ma motywacji do zmiany ceny, ponieważ cena ta jest uważana za „sprawiedliwą” i adekwatną do aktualnej sytuacji na rynku.

W mikroekonomii punkt równowagi rynkowej jest bardzo ważnym pojęciem, ponieważ wskazuje na to, że rynek działa w sposób efektywny, a ceny są ustalane na poziomie, który odzwierciedla rzeczywisty poziom podaży i popytu.

Przykładem punktu równowagi rynkowej może być sytuacja, w której na rynku panuje równowaga pomiędzy ceną pizzy a ilością pizzy, którą klienci są w stanie kupić, a dostawcy są w stanie wyprodukować i dostarczyć na rynek. W takim przypadku, cena pizzy będzie ustalana na poziomie, który zaspokaja zarówno oczekiwania konsumentów, jak i producentów, i nie będzie potrzeby do wprowadzania zmian w cenie, czy ilości produkowanych jednostek[1].

[1] Witold Orłowski, Ekonomia dla menedżerów, 2001r.

Elastyczność podaży i popytu na pracę

Elastyczność podaży i popytu na pracę jest jedną z podstawowych koncepcji rynku pracy w mikroekonomii. Elastyczność podaży pracy odnosi się do zmiany ilości oferowanej pracy w odpowiedzi na zmiany cen pracy. Elastyczność popytu na pracę natomiast odnosi się do zmiany ilości pracy, jaką pracodawcy są skłonni nabywać w odpowiedzi na zmiany cen pracy.

W przypadku elastyczności podaży pracy, istnieją dwie główne kategorie: krótkookresowa elastyczność podaży pracy i długookresowa elastyczność podaży pracy.

W krótkim okresie elastyczność podaży pracy jest zwykle niska, ponieważ pracownicy nie mogą szybko zmieniać swojej ilości oferowanej pracy.

W długim okresie elastyczność podaży pracy jest zwykle wyższa, ponieważ pracownicy mają więcej czasu na dostosowanie swojej ilości oferowanej pracy do zmian w cenach.

W przypadku elastyczności popytu na pracę, istnieją również dwie główne kategorie: krótkookresowa elastyczność popytu na pracę i długookresowa elastyczność popytu na pracę.

W krótkim okresie elastyczność popytu na pracę jest zwykle niska, ponieważ pracodawcy nie mogą szybko zmieniać ilości pracy, którą potrzebują.

W długim okresie elastyczność popytu na pracę jest zwykle wyższa, ponieważ pracodawcy mają więcej czasu na dostosowanie swojego zapotrzebowania na pracowników do zmian w cenach.

Elastyczność podaży i popytu na pracę jest ważną koncepcją w mikroekonomii, ponieważ pozwala na zrozumienie, jak zmiany w cenach pracy wpływają na ilość oferowanej i nabywanej pracy. Wiedza ta może pomóc w podejmowaniu decyzji w zakresie polityki gospodarczej, w szczególności w zakresie regulacji płac, podatków i innych działań mających wpływ na rynek pracy.

Bezrobocie

Bezrobocie jest jednym z najważniejszych czynników rynku pracy, której analiza znajduje się w obszarze mikroekonomii. W ramach tej koncepcji bezrobocie jest definiowane jako sytuacja, w której osoby zdolne do pracy nie mogą znaleźć zatrudnienia pomimo aktywnych poszukiwań.

Bezrobocie jest wynikiem nierównowagi na rynku pracy, która wynika z różnic między popytem a podażą pracy. W przypadku, gdy popyt na pracę jest mniejszy niż podaż, wtedy powstaje nadmiar siły roboczej i rośnie poziom bezrobocia. Z kolei, gdy popyt na pracę jest większy niż podaż, wtedy powstaje niedobór siły roboczej i pojawiają się problemy z rekrutacją pracowników.

Bezrobocie ma wpływ na całą gospodarkę, ponieważ wpływa na poziom produkcji i dochodu narodowego. W przypadku, gdy poziom bezrobocia jest wysoki, to ogranicza to popyt na dobra i usługi, co z kolei może prowadzić do spadku produkcji i wzrostu ubóstwa. Z drugiej strony, gdy poziom bezrobocia jest niski, to wzrasta popyt na dobra i usługi, co może prowadzić do zwiększenia produkcji i dochodu narodowego.

W mikroekonomii, analiza bezrobocia koncentruje się na badaniu zachowań pracodawców i pracowników oraz mechanizmów, które prowadzą do nierównowagi na rynku pracy. Analizuje się również politykę rządu dotyczącą rynku pracy, taką jak polityka podatkowa, subsydiowanie miejsc pracy, szkolenia zawodowe itp. w celu poprawienia sytuacji na rynku pracy.

Podsumowując, bezrobocie jest ważną koncepcją w mikroekonomii, która wpływa na całą gospodarkę. Analiza bezrobocia skupia się na badaniu nierównowagi między popytem a podażą pracy oraz na badaniu zachowań pracodawców, pracowników i polityki rządu w celu poprawy sytuacji na rynku pracy[1].

[1] Stanisław Owsiak, Wstęp do ekonomii, 1998r.

Wynagrodzenie

Wynagrodzenie jest jedną z podstawowych koncepcji rynku pracy w mikroekonomii. Mikroekonomia zajmuje się analizą zachowań jednostek gospodarczych, w tym pracowników i pracodawców, na rynku pracy. Wynagrodzenie jest ceną, którą pracodawcy płacą za pracę pracownikom.

Wynagrodzenie jest determinowane przez podaż i popyt na pracę. Podaż pracy odnosi się do ilości pracy, jaką są gotowi do zaoferowania pracownicy, podczas gdy popyt na pracę dotyczy ilości pracy, jaką pracodawcy są gotowi wynająć w określonym czasie i miejscu. Gdy podaż pracy przewyższa popyt na pracę, to wynagrodzenie spada, ponieważ pracownicy konkurują ze sobą o pracę. Natomiast gdy popyt na pracę przewyższa podaż pracy, to wynagrodzenie wzrasta, ponieważ pracodawcy konkurują ze sobą o pracowników.

Wynagrodzenie jest także determinowane przez poziom kwalifikacji i doświadczenia pracowników. Pracownicy o wyższych kwalifikacjach i większym doświadczeniu mogą żądać wyższych płac. Ponadto, wynagrodzenie może być wpływane przez regulacje rządowe, takie jak minimalne płace.

Wynagrodzenie jest istotnym czynnikiem na rynku pracy, ponieważ wpływa na decyzje zarówno pracowników, jak i pracodawców. Pracownicy podejmują decyzję, czy chcą pracować w danej branży lub w określonym miejscu na podstawie oferowanego wynagrodzenia, podczas gdy pracodawcy decydują, ile są gotowi zapłacić za pracę i ile pracowników chcą zatrudnić.

Rodzaje bezrobocia

Frykcyjne

Bezrobocie frykcyjne to poziom bezrobocia, który jest naturalnym skutkiem zmiany w gospodarce i na rynku pracy. Innymi słowy, bezrobocie frykcyjne odnosi się do sytuacji, gdy osoby poszukujące pracy nie są w stanie natychmiast znaleźć pracy, ponieważ trwają procesy poszukiwania i dopasowywania pracy do ich kwalifikacji i preferencji.

Bezrobocie frykcyjne jest uważane za pozytywne zjawisko, ponieważ świadczy o elastyczności rynku pracy i zdolności do adaptacji na zmiany. Występowanie bezrobocia frykcyjnego jest nieuniknione w każdej gospodarce i nie jest uważane za coś negatywnego.

Jednym z sposobów na zmniejszenie bezrobocia frykcyjnego jest zwiększenie informacji i dostępu do informacji o ofertach pracy oraz ułatwienie procesu dopasowywania pracowników do wolnych miejsc pracy poprzez szkolenia i programy szkoleniowe. Ponadto, promowanie elastyczności rynku pracy, takiej jak umowy tymczasowe lub praca zdalna, może również pomóc w zmniejszeniu bezrobocia frykcyjnego[1].

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

Strukturalne

Bezrobocie strukturalne to rodzaj bezrobocia wynikający z długotrwałych zmian w strukturze gospodarki, takich jak zmniejszenie zapotrzebowania na niektóre zawody lub branże, wskutek postępu technologicznego, zmiany trendów konsumenckich lub polityki gospodarczej. Bezrobocie strukturalne występuje, gdy osoby poszukujące pracy nie mają odpowiednich kwalifikacji, doświadczenia lub umiejętności, aby zaspokoić popyt na konkretne stanowiska pracy.

W przeciwieństwie do bezrobocia cyklicznego, które jest związane z cyklami koniunkturalnymi gospodarki, bezrobocie strukturalne jest bardziej trwałe i wymaga długoterminowych rozwiązań. Przykładowe rozwiązania to szkolenia i programy edukacyjne, które pozwalają pracownikom na nabycie nowych umiejętności i kwalifikacji, które są bardziej pożądane na rynku pracy, a także zmiany polityki gospodarczej, takie jak inwestycje w sektory, które przyciągają nowe miejsca pracy.

Bezrobocie strukturalne może mieć negatywne skutki dla gospodarki, takie jak obniżenie poziomu produkcji i zwiększenie kosztów społecznych, ale również dla samych bezrobotnych, którzy mają trudności ze znalezieniem odpowiedniej pracy i mogą doświadczać pogorszenia swojej sytuacji materialnej i psychologicznej[1].

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

Koniunkturalne

Bezrobocie koniunkturalne jest to rodzaj bezrobocia, które wynika z fluktuacji koniunkturalnych w gospodarce. W czasach spowolnienia gospodarczego lub recesji, spada popyt na produkty i usługi, co prowadzi do spadku produkcji i zwiększenia bezrobocia. Natomiast w okresach wzrostu gospodarczego, zwiększa się popyt na produkty i usługi, co prowadzi do wzrostu produkcji i zmniejszenia bezrobocia.

Bezrobocie koniunkturalne jest uważane za czasowe, ponieważ zwykle zmienia się zgodnie z cyklem koniunkturalnym. Przedsiębiorstwa, które doświadczają spadku produkcji, zwykle zwalniają pracowników w celu obniżenia kosztów. Jednakże, gdy gospodarka ożywa, przedsiębiorstwa zwykle zatrudniają nowych pracowników, aby sprostać rosnącemu popytowi na produkty i usługi.

Rządy i inne organizacje mogą podejmować działania w celu zmniejszenia bezrobocia koniunkturalnego poprzez zwiększenie wydatków publicznych, zmniejszenie podatków, deregulację, programy szkoleniowe dla pracowników, a także inne środki pobudzające rozwój gospodarczy[1].

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

Bezrobocie sezonowe

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

[1] Teresa Łoś-Nowak, Podstawy ekonomii, 2008r.

[1] Andrzej Czyżewski i Aneta Kargulska, Mikroekonomia, 2009r.

[1] Andrzej Czyżewski i Aneta Kargulska, Mikroekonomia, 2009r.

[1] Andrzej Czyżewski i Aneta Kargulska, Mikroekonomia, 2009r.

[1] Andrzej Czyżewski i Aneta Kargulska, Mikroekonomia, 2009r.

[1] Elżbieta Mączyńska, Ekonomia. Podręcznik dla szkół
wyższych,1999r.

[1] Andrzeja Blikle, Teoria ekonomii, 2013r.

[1] Marek Reker i Andrzej Czyżewski, Mikroekonomia. Podręcznik
dla studiów ekonomicznych, 2011r.

[1] Tadeusz Trzaskalik, Mikroekonomia, 2005r.

[1] Michał Szafrański, Psychologia pieniędzy, 2017r.

[1] Michał Szafrański, Psychologia pieniędzy, 2017r.

[1] Michał Szafrański, Psychologia pieniędzy, 2017r.

[1] Michał Szafrański, Psychologia pieniędzy, 2017r.

[1] Michał Szafrański, Psychologia pieniędzy, 2017r.

[1] Michał Szafrański, Psychologia pieniędzy, 2017r.

[1] Ewa Wiśniewska, Ekonomia behawioralna, 2010r.

[1] Ewa Wiśniewska, Ekonomia behawioralna, 2010r.

[1] Ewa Wiśniewska, Ekonomia behawioralna, 2010r.

[1] Ewa Wiśniewska, Ekonomia behawioralna, 2010r.

[1] Ewa Wiśniewska, Ekonomia behawioralna, 2010r.

[1] Ewa Wiśniewska, Ekonomia behawioralna, 2010r.

Koniec darmowego fragmentu książki.

Zachęcamy do zakupu pełnej wersji.