JL Collins

Pionierzy na drodze do niezależności finansowej

Niezwykłe historie ludzi dążących do wolności ekonomicznej

Dowiedz się, jak do nich dołączyć

Przeklad: Tomasz Walczak

Tytuł oryginału: Pathfinders: Extraordinary Stories of People Like You on the Quest for Financial Independence - And How to Join Them

Tłumaczenie: Tomasz Walczak

ISBN: 978-83-289-1571-8

Copyright © JL Collins
Originally published in the UK by Harriman House Ltd in 2023,
www.harriman-house.com.

Polish edition copyright © 2025 by Helion S.A

All rights reserved. No part of this book may be reproduced or transmitted in any form or by any means, electronic or mechanical, including photocopying, recording or by any information storage retrieval system, without permission from the Publisher.

Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Autor oraz wydawca dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz  wydawca nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce.

Drogi Czytelniku!
Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres
onepress.pl/user/opinie/pionie_ebook
Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję.

Helion S.A.
ul. Kościuszki 1c, 44-100 Gliwice
tel. 32 230 98 63
e-mail: onepress@onepress.pl
onepress.pl (księgarnia internetowa, katalog książek)

- Kup w wersji papierowej

- Poleć książkę na Facebook.com

- Oceń książkę

- Księgarnia internetowa

- Lubię to! » Nasza społeczność

Opinie o książce
Pionierzy na drodze
do niezależności finansowej

„Niewiele osób potrafi połączyć arkusze kalkulacyjne z prawdziwym
światem tak jak JL Collins. Ta książka jest pełna prawdziwych historii prawdziwych ludzi poszukujących największego daru, jaki mogą
zapewnić pieniądze: niezależności”.

— Morgan Housel, autor książki
Wygląda znajomo?
i międzynarodowego bestsellera
Psychologia pieniędzy

„Większość ludzi uważa, że osiągnięcie FIRE jest niemożliwe.
Nowa, genialna książka JL Collinsa udowadnia, że jest inaczej.
Znajdziesz tu wiele historii zwykłych ludzi, którzy opanowali swoje
finanse i prowadzą teraz niezwykłe życie. Autor udowadnia,
że osiągnięcie FIRE jest osiągalne bez względu na obecną sytuację.
Książka ta jest również pełna dowcipu i mądrości, z których słynie JL.
Gorąco polecam”.

— Brian Feroldi, autor książki
Why Does the Stock Market Go Up?

„Książka Pionierzy udowadnia, że droga do niezależności finansowej
jest prosta, osiągalna i nie wymaga dyplomu z finansów. […] Przedstawione w niej historie sprawią, że poczujesz się mniej samotny w swoich zmaganiach i znajdziesz pocieszenie w świadomości, iż bez względu na to, jak kiepska jest twoja sytuacja, istnieje z niej wyjście”.

— Kristy Shen i Bryce Leung, autorzy książki
Quit Like a Millionaire

„Liczne opowieści o sukcesach zainspirują cię i zmotywują
oraz nauczą pokory. To lektura obowiązkowa”.

— Scott Trench, CEO i prezes firmy BiggerPockets

„JL Collins stał się jednym z liderów ruchu dążenia do niezależności finansowej dzięki wyjątkowemu połączeniu mądrości, wybitnych umiejętności gawędziarskich i tradycyjnego zdrowego rozsądku. Książka Pionierzy, w której JL przedstawia własne doświadczenia i spostrzeżenia oraz historie innych poszukiwaczy wolności finansowej, jest od początku do końca wciągającą i inspirującą lekturą”.

— Christine Benz,
dyrektor ds. finansów osobistych i planowania emerytury
w Morningstar Inc.

„JL Collins znów to robi! Pokazuje, że finanse nie muszą być skomplikowane. Sukces w zarządzaniu pieniędzmi sprowadza się
do kilku podstawowych zasad, których każdy i w każdych okolicznościach może przestrzegać”.

— Jon Luskin, CFP®,
planista finansowy zajmujący się wyłącznie doradztwem

„Pionierzy JL Collinsa to wyjątkowa pozycja, będąca idealnym dodatkiem do Krok po kroku. Jest to lektura obowiązkowa dla każdego, kto dąży
do niezależności finansowej […] książka niepodobna do niczego, z czym zetknąłem się w świecie finansów osobistych. Myślę, że także
ta pozycja od razu stanie się klasykiem”.

— Brad Barrett,
współzałożyciel i gospodarz podcastu ChooseFI

Opinie o książce
Krok po kroku

„Rewolucyjna książka na temat inwestowania w akcje (i ogólnie dobrego zarządzania finansami), ponieważ naprawdę z przyjemnością ją przeczytasz, a następnie będziesz w stanie natychmiast wykorzystać w praktyce omówione w niej lekcje i osiągnąć zysk dzięki zainwestowaniu własnych pieniędzy. […] Chociaż bardzo niewiele osób faktycznie podąża tą ścieżką, odkryłem, że droga do zamożnego życia jest naprawdę prosta i całkiem przyjemna do naśladowania. Dlatego książka na ten temat powinna mieć te same dobre cechy. Ta pozycja je ma”.

— Peter Adeney,
czyli Mr. Money Mustache

„W mrocznej, dezorientującej, najeżonej pułapkami dżungli dezinformacji i niejasnych zagadek, jaką jest świat inwestycji, JL Collins jest przyjacielskim czarodziejem przy ścieżce, oferującym prostą mapę, ciepłe słowa zachęty i skuteczne narzędzia, które pozwolą ci znaleźć drogę. Nie znajdziesz mądrzejszego doradcy z większym sercem”.

— Malachi Rempen,
filmowiec, rysownik, autor i, jak sam o sobie pisze, łobuz

„Spójrzmy prawdzie w oczy: większość książek o inwestowaniu jest nudna. Są nieciekawe i nie inspirują. Natomiast ta pozycja wprowadza życie w zarządzanie pieniędzmi. JL Collins daje nam odpowiednią kombinację — prosty, skuteczny przekaz opowiedziany w obrazowym, zabawnym stylu. Jeśli myślisz, że »inwestowanie jest nudne« lub »inwestowanie jest trudne«, przeczytaj tę książkę. Nigdy więcej tego nie powtórzysz”.

— Paula Pant,
Afford Anything (affordanything.com)

Dla tych, których inspirujące historie pojawiają się

na niniejszych stronach, i wszystkich innych, którzy natrafili na

Krok po kroku i stosują się do opisanych tu zasad.

Dla małej dziewczynki, która nie chciała słuchać,

przez co zmusiła mnie do spisania tego wszystkiego.

I dla mojej żony, Jane, która przez lata

zapewniała mnie, że mała dziewczynka

chłonie więcej, niż mi się zdaje. Miała rację.

Przedmowa
Hasan Minhaj

GDY DORASTAŁEM, W MOJEJ rodzinie nigdy nie rozmawialiśmy na temat finansów.

Jeśli mówisz o pieniądzach, inni uznają, że masz obsesję na ich punkcie albo obwiniasz ukochaną osobę za ich brak. Ten temat zawsze był zbyt przerażający, drażliwy i przyziemny, aby o nim rozmawiać w naszym domu. Dotyczyło to zwłaszcza rynku akcji. Przedstawiano go jak coś, co potrafią rozgryźć tylko szychy z Wall Street, albo jako mechanizm wykorzystywania laików. Trzymałem się więc od niego z daleka. W szkole latami uczyłem się o Mezopotamii i mitozie, ale nie znałem różnicy między formularzami W-2 i W-9. Pomyślałem, że będę trzymał gotówkę niczym handlarz narkotyków: w materacu. To miało być moim zabezpieczeniem.

Ale tak się nie stało. Był to mechanizm obronny, który pozwalał mi uniknąć konfrontacji z bolesną prawdą dorosłości: potrzebujesz pieniędzy, aby zadbać o siebie i swoich bliskich oraz zapewnić sobie stabilną finansowo przyszłość. Pieniądze nie rozwiązują wszystkich problemów, ale na pewno rozwiązują problemy z pieniędzmi.

Kiedy po raz pierwszy usłyszałem o nowej książce JL Collinsa, wiedziałem, że muszę ją przeczytać. Od dawna byłem fanem jego pierwszej pozycji, Krok po kroku. W rzeczywistości to właśnie Krok po kroku i jego zaskakujące wystąpienie Google Talk pomogły mi rozpocząć drogę do finansowej niezależności. (Mówiąc „zaskakujące”, mam na myśli to, że JL miał odwagę powiedzieć pracownikom Google’a, aby nie posiadali akcji tej firmy, gdy w niej przemawiał. W tym momencie wiedziałem, że albo JL mówi prawdę, albo całkowicie postradał zmysły).

Po szybkim zastosowaniu jego zasad zacząłem skupiać się na życiu z funduszami VTSAX i zapomniałem o całej reszcie. Nie oznacza to, że nie zdarzały mi się chwile niepewności, wątpliwości lub dni, w których moja pozycja VTSAX spadała. Ale nie przejmowałem się tym, ponieważ wierzyłem w strategię „kup i zapomnij”. Trzymałem się swojej finansowej ścieżki przez 30 lat. Byłem oddany swojej drodze.

I tym właśnie są Pionierzy na drodze do niezależności finansowej. Znajdziesz tu zbiór prawdziwych historii ludzi na ich drodze do finansowej niezależności. Po przeczytaniu Pionierów na drodze do niezależności finansowej zdałem sobie sprawę, że nie jest to książka wyłącznie o inwestowaniu. Chodzi w niej o coś znacznie większego — o uzyskanie kontroli nad swoją finansową przyszłością. Ale co najważniejsze, znajdziesz tu zbiór zasad, które pomogą Ci poradzić sobie z obawami o finanse i niepewnością dorosłego życia.

I właśnie dlatego jestem tak podekscytowany, że mogę napisać tę przedmowę. Ponieważ jako osoba, która nie chciała uczyć się o pieniądzach, wiem, jak zniechęcające może być poruszanie się po świecie inwestycji. Ale JL i współautorzy Pionierów na drodze do niezależności finansowej sprawiają, że zagadnienie to wydaje się realne, praktyczne i przystępne. Droga może być wyboista, ale wiedz, że obok Ciebie kroczy nią także wiele innych osób. A co jest w tym wszystkim najlepsze? To, że Twoje przyszłe ja nie będzie żałować, iż teraz podejmujesz właściwe decyzje. Życzę Ci powodzenia na tej drodze. Ja wciąż nią kroczę.

Hasan Minhaj

Nowy Jork, 2023

Wprowadzenie
Mapa książki

Dlaczego?

Odkąd w 2016 roku ukazała się książka Krok po kroku, Czytelnicy zgłaszają się do mnie z opowieściami o tym, w jaki sposób wykorzystali zawarte w niej zasady i zastosowali je w swoich konkretnych sytuacjach. Te praktyczne historie są fascynujące i bardzo pouczające. Nie tylko są źródłem pomysłów i wskazówek dotyczących tego, jak podążać Drogą, ale także dowodzą — z uwagi na niezwykle szerokie grono ludzi z całego świata, którzy tego dokonali — że również Ty możesz to zrobić. Od lat chciałem zebrać i udostępnić te historie jako kontynuację Krok po kroku, a teraz trzymasz efekt moich prac w swoich rękach (lub słuchasz go przez słuchawki).

Dla kogo?

Pionierzy na drodze do niezależności finansowej to książka dla każdego, kto chce osiągnąć niezależność finansową (NF). Uzyskiwanie NF to proces „kupowania” wolności — wolności, która pozwoli Ci być panem lub panią swojego życia i spędzać czas tak, jak chcesz. Niezależnie od tego, czy dopiero zaczynasz rozważać tę możliwość, czy jesteś już na Drodze i ciekawi Cię to, co inni wędrowcy mają do powiedzenia, czy też posiadasz już pełną NF, spoglądasz wstecz na swoją podróż i ciekawi Cię, jak przebiega ona u innych — jest to książka dla Ciebie.

Co?

Na tych stronach znajdziesz około stu najbardziej fascynujących opowieści od ludzi z całego świata i ze wszystkich możliwych środowisk, na wszelkich etapach życia i zamożności. Uważam je za pouczające, inspirujące i zabawne. Może dla Ciebie też takie będą.

Niektóre z moich przemyśleń znajdziesz również we wstępie do każdej części książki, wraz z transkrypcją rozmów między mną a moją córką, „małą dziewczynką, która nie chciała słuchać”, przez co zainspirowała (zmusiła?) mnie do tego, by najpierw wyartykułować, a następnie zdefiniować i napisać Krok po kroku.

Ale sercem tej książki jest zbiór prawdziwych historii ludzi takich jak Ty, którzy zdecydowali się podążać Prostą Ścieżką — skuteczną, prostą, tanią, mało ryzykowną, wypróbowaną i przetestowaną drogą do wolności finansowej, którą powoli układałem przez dziesięciolecia wędrówek po pustkowiach.

Jeśli czytałeś Krok po kroku, prawdopodobnie spodoba Ci się lektura o tym, jak różni wędrowcy zastosowali opisane tam zasady. Nie musisz jednak znać Krok po kroku, aby czerpać korzyści z niniejszej pozycji. Możesz najpierw przeczytać Pionierów na drodze do niezależności finansowej, a następnie sięgnąć po Krok po kroku, jeśli ta książka Cię do tego zachęci.

Niezależnie od kolejności, w jakiej czytasz te pozycje, sama Droga jest prosta i solidna i sprawdziła się dla dziesiątek tysięcy osób na całym świecie o każdym poziomie dochodów. Sprawdzi się również w Twoim przypadku, jeśli zdecydujesz się nią podążać.

Jak?

Podczas gdy pozycja Krok po kroku przedstawia sposób na osiągnięcie niezależności finansowej, książka Pionierzy obrazuje, jak różni ludzie podążają tą drogą. „Jak” zilustrowane w ich historiach może Ci pomóc, jeśli:

- słyszałeś o NF, ale zastanawiasz się, czy nie jest to zbyt piękne, aby było prawdziwe;

- chcesz wiedzieć, czy osiągnięcie NF jest możliwe dla normalnych ludzi z przeciętnymi zasobami (uwaga, spoiler: jest możliwe nawet dla osób dysponujących mniej niż przeciętnymi środkami);

- jesteś już na Drodze, ale napotykasz problemy;

- jesteś na Drodze i zastanawiasz się, czy istnieją inne podejścia lub techniki do rozważenia;

- jesteś na Drodze i szukasz sposobów, aby lepiej dostosować ją do swojej wyjątkowej sytuacji;

- interesuje Cię cała ta sprawa z osiąganiem NF;

- zastanawiasz się, czego to wymaga i czy jest warte wysiłku;

- zastanawiasz się, jak skuteczna jest ta Droga;

- jesteś prawie u celu i zastanawiasz się, jak wygląda przekroczenie linii mety.

Dążenie

Być może nigdy tak naprawdę nie zdarzyło Ci się zastanawiać nad finansami osobistymi, ale jesteś na etapie, gdy chcesz bardziej świadomie zarządzać swoją ścieżką życiową.

Możliwe, że chcesz osiągnąć większą równowagę między życiem zawodowym a prywatnym. A może rozważasz zmiany w życiu: nową karierę, życie w innym miejscu świata, podróże lub po prostu podążanie ścieżką inną niż dotychczasowa.

NF daje dostęp do wszystkich tych możliwości i nie tylko. Ale, jak pokazują te historie, najlepsze jest to, że ten sam efekt daje już samo dążenie do celu.

Od momentu gdy zaczynasz stawiać Krok po kroku, zyskujesz więcej siły i wolności, a także możesz dokonywać odważniejszych wyborów.

Jasne, możesz zrezygnować z niektórych rzeczy materialnych, aby zacząć kupować swoją wolność, ale nie chodzi tu o zakładanie włosienicy i nieszczęśliwe życie przez dekadę, aby przez kilka kolejnych dekad móc siedzieć w tej samej włosienicy bez konieczności pracowania.

Chodzi o stworzenie bogatego, wolnego życia. Chodzi o otwarcie zupełnie nowego świata możliwości, zyskanie większej odporności i niezależności.

Korzystanie

Ta książka jest uporządkowana tematycznie, w logicznej kolejności. Zaczynam od przedstawienia ogólnego obrazu ostatecznego celu, a następnie przechodzę przez kroki potrzebne do jego osiągnięcia i radzenia sobie z przeszkodami, które mogą wystąpić po drodze.

Możesz swobodnie przeczytać ją od deski do deski. Ale nie musisz tego robić. Równie dobrze możesz czytać wybrane fragmenty w zależności od tego, co Cię zainteresuje. Jak się przekonasz, wiele historii można umieścić w różnych częściach książki, a każda opowieść może być czytana samodzielnie.

Otwierając tę książkę, wkraczasz do czegoś w rodzaju przydrożnej tawerny położonej w egzotycznym miejscu przy prostej ścieżce do bogactwa. Jest to miejsce, w którym wędrowcy z całego świata i o wszelkich poziomach doświadczenia zatrzymują się, by pokrzepić się w drodze do niezależności finansowej. Trzaska ogień, napoje leją się strumieniami, a z ogromnego żeliwnego garnka wiszącego nad płomieniami unosi się odurzający aromat czegoś przepysznego.

Przy każdym stoliku małe grupki wędrowców śmieją się, płaczą i dzielą swoimi opowieściami:

- o zakończonych sukcesem zmaganiach i o nagrodach, które udało się dzięki nim zdobyć;

- o odważnych rozwiązaniach nieoczekiwanych problemów;

- o poczynionych poświęceniach i o życzliwości nieznajomych;

- o niesamowitych miejscach, do których może zaprowadzić Cię kilka prostych kroków;

- o nieoczekiwanych przygodach i przyjaźniach.

Machają do Ciebie i zachęcają, byś do nich dołączył. Możesz usiąść gdziekolwiek zechcesz, a potem przejść do następnego stolika. Wszystko czeka na Ciebie, wystarczy otworzyć nową stronę. Miłej podróży!

JL Collins

Wybrane ważne pojęcia

Terminy techniczne są zwykle objaśnione lub łatwo jest wywnioskować je z kontekstu, ale jeśli dopiero zaczynasz przygodę z NF, ten krótki słowniczek może okazać się przydatny.

Prosta droga

Wydawaj mniej, niż zarabiasz. Unikaj zadłużenia. Inwestuj różnicę w szerokie, tanie fundusze indeksowe. Trzymaj je na zawsze. W efekcie uzyskasz niezależność finansową i prawdziwą, trwałą wolność, jaką to ze sobą niesie.

Reguła 4%

Jest to koncepcja opracowana w latach 90. ubiegłego wieku. Zasadniczo chodzi w niej o to, że z portfela składającego się w co najmniej 50% z akcji i w pozostałej części z obligacji można wypłacać 4% rocznie, z uwzględnieniem inflacji. Badania pokazują, że dzięki tej metodzie w 96% przypadków wystarczy Ci pieniędzy na co najmniej 30 lat. W większości scenariuszy starczy ich na znacznie dłużej, a nawet będzie ich znacznie więcej niż na początku.

Oczywiście nikt nie powinien ustawiać wskaźnika wypłat na poziomie 4% i więcej się tym nie zajmować. Warto monitorować tę wartość i dostosowywać ją do tego, co dzieje się w świecie. Nie tylko po to, by uniknąć wyczerpania środków, ale także po to, by móc w pełni cieszyć się rosnącą sumą inwestycji.

Wiele napisano o tym, czy 4% to właściwa liczba. Niektórzy mówią: „To za dużo!”. Inni uważają: „To za mało!”. Ja twierdzę, że to okropna „reguła”, ale świetna wskazówka.

Niezależność finansowa (NF)

NF osiągasz wtedy, gdy Twoje pieniądze zarabiają wystarczająco dużo, aby w nieskończoność finansować Twój styl życia.

Oto wzór wykorzystujący regułę 4%: wartość netto · 4% = roczne wydatki. Inny wzór wygląda tak: 25 · roczne wydatki = wymagana wartość netto. Oto przykład: potrzebujesz lub chcesz wydawać 40 000 złotych rocznie.

- 1 000 000 · 4% = 40 000 złotych

- 40 000 · 25 = 1 000 000 złotych

FIRE

Akronim od ang. Financially Independent Retire Early, czyli „finansowa niezależność, wcześniejsza emerytura”.

Emerytura

Termin ten generuje zaskakującą ilość nerwów w społeczności FIRE, przynajmniej wśród jego przeciwników. Większość ludzi, którzy osiągają NF, rzuca pracę i „przechodzi na emeryturę” zazwyczaj po to, aby robić interesujące i wartościowe rzeczy. I o to właśnie chodzi. To, co robią, często pozwala im zarabiać pieniądze.

Z jakiegoś powodu budzi to gniew tych, których można nazwać „Internetową Policją Emerytalną” i którzy głośno protestują, że jeśli zarabiasz pieniądze, to nie jesteś „na emeryturze”.

Kogo to obchodzi?

W NF ważne jest posiadanie możliwości. Emerytura, jakkolwiek ją definiujemy, jest tylko jedną z nich.

Lean FIRE

Środki generowane przez Twoje inwestycje wystarczają na bardzo skromny styl życia. Często są one większe niż wystarczające, jeśli wziąć pod uwagę, że prawdopodobnie będziesz zarabiać przynajmniej trochę pieniędzy na „emeryturze”. Jest to przydatne zwłaszcza wtedy, gdy chcesz odejść z wyniszczającej Cię pracy.

FAT FIRE

Pieniądze generowane przez Twoje inwestycje wystarczają na sfinansowanie wystawnego stylu życia.

Coast FIRE

Pieniądze generowane przez Twoje inwestycje wystarczają, aby osiągnąć FIRE w pewnym momencie w przyszłości bez dodawania nowych środków inwestycyjnych. Na tym polega siła procentu składanego w praktyce.

Gdy obliczysz tę przyszłą datę i dopasujesz ją do dnia, w którym chcesz przejść na emeryturę, możesz przestać oszczędzać i zacząć wydawać cały swój obecny dochód. Twoje już zainwestowane pieniądze same doprowadzą Cię do NF.

VTSAX

Fundusz Vanguard Total Stock Market Index Fund. Jest to przykład taniego funduszu indeksowego szerokiego rynku akcji, który osobiście posiadam. Dzięki niemu posiadasz udział w praktycznie każdej spółce notowanej na giełdzie w Stanach Zjednoczonych, czyli w mniej więcej 4000 spółek.

Równie dobrze możesz kupić tani fundusz indeksowy szerokiego rynku akcji oferowany przez firmy inwestycyjne inne niż Vanguard.

VTI

Jest wersja funduszu VTSAX dostępna jako ETF (ang. exchange-traded fund, czyli fundusz notowany na giełdzie). W obu znajduje się ten sam zestaw spółek i możesz użyć dowolnego z nich. Istnieją pewne różnice między nimi, ale nie mają one znaczenia w kontekście tej książki.

VFIAX I VOO

Są to fundusz indeksowy i ETF firmy Vanguard odzwierciedlające indeks S&P 500. Posiadają one i odzwierciedlają 500 największych spółek notowanych w obrocie publicznym w Stanach Zjednoczonych. Choć ja preferuję szerszy rynek akcji i powiązane z nim wcześniej wymienione instrumenty, także te rozwiązania są dobre, podobnie jak ich odpowiedniki od innych firm.

401(K)*

Osobiste konto emerytalne oferowane przez wielu amerykańskich pracodawców z pewnymi korzyściami podatkowymi.

403(B)*

To samo co 401(k), ale oferowane przez organizacje non profit i pracodawców rządowych.

IRA*

Indywidualne konto emerytalne dostępne w Stanach Zjednoczonych. Pieniądze wpłacane są przed opodatkowaniem, co pozwala uzyskać odliczenie od podatku. Środki zgromadzone na koncie IRA rosną bez opodatkowania. Po osiągnięciu określonego wieku możesz wypłacić pieniądze bez kar. Wypłaty te są następnie opodatkowane jak zwykły dochód.

Roth IRA*

Indywidualne konto emerytalne dostępne w Stanach Zjednoczonych. Wpłacane na nie są już opodatkowane dochody, dlatego to konto nie zapewnia bieżącego odliczenia od podatku. Natomiast gdy środki już znajdują się na koncie Roth IRA, rosną bez podatku dochodowego. Po osiągnięciu określonego wieku możesz wypłacić pieniądze bez kar. Wypłaty te również są wolne od podatku.

* Istnieje wiele regulacji, takich jak progi składek i dochodów, które mają zastosowanie do tych kont. Opisałem je bardziej szczegółowo w książce Krok po kroku. Podobne rodzaje kont są również dostępne w wielu innych krajach.

Wstęp
Prosta droga do bogactwa

Witaj, wędrowcze!

Wejdź do środka, z dala od mrozu i śniegu, rozsiądź się wygodnie przy ogniu i porozmawiajmy — Ty, ja i setka innych osób, które przeszły tę drogę wcześniej i które podzielą się doświadczeniami z wędrówki Krok po kroku prostą ścieżką do bogactwa.

To oczywiście tytuł mojej pierwszej książki i być może czytasz te słowa, ponieważ masz za sobą jej lekturę. Pionierzy są swego rodzaju kontynuacją.

A może właśnie wziąłeś do ręki Pionierów i teraz się zastanawiasz, czy należy najpierw przeczytać Krok po kroku. Nie jest to konieczne. Możesz swobodnie delektować się historiami z niniejszej książki. Potem, jeśli Cię zainteresują, będziesz mieć mnóstwo czasu na lekturę Krok po kroku.

Tak czy inaczej, mam nadzieję, że kiedy skończymy te rozmowy, wyruszysz i rozpoczniesz (lub będziesz kontynuować) swoją własną podróż do bogatego, wolnego życia. To, co nazywam tutaj Prostą Drogą.

Geneza

Dziś moja dorosła już córka lubi się ze mną droczyć.

— Wiesz, tato — mówi. — Gdybym cię słuchała, gdy byłam dzieckiem, nie byłoby bloga jlcollinsnh.com, spotkań Chautauqua, książek ani wywiadów. Nikt nie nazywałby cię „ojcem chrzestnym NF”. Nie byłoby międzynarodowego grona fanów.

Ma oczywiście rację. Wszystko to narodziło się z moich wysiłków, aby ją przekonać, że pieniądze są ważne, a nauczenie się zarządzania nimi może ułatwić jej życie oraz zapewnić więcej swobody i możliwości.

Wszyscy chcemy, aby nasze dzieci miały lepsze życie niż my sami. Chcemy, aby skorzystały z trudnych lekcji, których my się nauczyliśmy. Chcemy pomóc im uniknąć pułapek i ślepych zaułków, w których się znaleźliśmy.

Ale w swoim zapale zbyt mocno i zbyt wcześnie forsowałem koncepcje z zakresu inwestowania i wolności finansowej. W rezultacie udało mi się odciągnąć jej uwagę od wszystkiego, co wiąże się z finansami. Kto by pomyślał, że czterolatka nie będzie chciała czytać razem ze mną „The Wall Street Journal”?

Oczywiście wciąż próbowałem, a żona mówiła mi, że nasza córka przyswaja więcej, niż jest skłonna przyznać (co okazało się prawdą). Ja jednak miałem wrażenie, jakby wszystkie moje słowa ginęły w czarnej dziurze.

Kiedy moja córka zaczęła studia, przyszło mi do głowy, że warto spisać niektóre z tych rzeczy, żeby miała do nich dostęp, nawet gdy mnie już nie będzie.

W oczekiwaniu na dzień, gdy będzie gotowa, zacząłem pisać do niej serię listów, w których zawarłem wszystko, co powinna zrobić, aby pieniądze zawsze były jej sługą, a nie — jak w przypadku większości ludzi — jej panem. Moim celem było wytyczenie ścieżki finansowej, która byłaby gładsza i prostsza oraz miała mniej wybojów i objazdów niż moja własna.

Podzieliłem się tymi listami z kolegą, a on powiedział: „To całkiem interesujące materiały. Powinieneś zamieścić je na blogu, aby udostępnić rodzinie i przyjaciołom”.

Pomyślałem, że rodzina i przyjaciele nie będą zbytnio zainteresowani tą tematyką (rzeczywiście nie byli), ale blog wydawał się świetnym sposobem na archiwizowanie informacji. W czerwcu 2011 roku powstała strona jlcollinsnh.com.

Potem, na początku powoli, zaczęły się dziać niesamowite rzeczy. Na stronę zaczęli trafiać kolejni czytelnicy, a wielu z nich spodobały się zamieszczone tam informacje. Nie miałem pojęcia, że blog odniesie taki sukces i przyciągnie międzynarodowe grono odbiorców liczące prawie 20 milionów czytelników. Gdybym to wiedział, wybrałbym lepszą nazwę.

Doprowadziło to do zorganizowania Chautauqua, corocznych spotkań. Pierwsza impreza odbyła się w Ekwadorze w 2013 roku, a późniejsze edycje w Wielkiej Brytanii, Grecji, Portugalii i Kolumbii. Nasze hasło to: fajne miejsca, fajni ludzie, fajne rozmowy. W 2016 roku ukazała się książka Krok po kroku, oparta na blogu, a zwłaszcza na artykułach z serii Stock Series (http://jlcollinsnh.com/stock-series).

A teraz, w 2023 roku, powstała książka, którą trzymasz w ręku: Pionierzy.

Wszystko to zawdzięczam małej dziewczynce, która nie chciała słuchać.

Kilka sekretów

Chcesz poznać tajemnicę?

Krok po kroku (w oryginale The Simple Path to Wealth, czyli dosłownie „prosta droga do bogactwa”) to tylko roboczy tytuł, który wymyśliłem podczas pisania książki, i nigdy nie przypadł mi do gustu. Zawsze myślałem, że w jakimś momencie przyjdzie mi do głowy coś mądrzejszego. Ale nie przyszło.

Okazało się to błogosławieństwem. Ten tytuł precyzyjnie opisuje sprawdzony i niezwykle prosty proces, dzięki któremu można stać się wolnym finansowo — na zawsze.

Oto kolejny sekret:

To naprawdę jest proste...

- wydawaj mniej niż zarabiasz;

- unikaj zaciągania długów;

- inwestuj różnicę.

A oto sekret numer 3: punkt dotyczący inwestycji również jest prosty, choć nikt by się tego nie domyślił, słuchając analityków z Wall Street i wiadomości finansowych.

Pomyśl o tym w ten sposób: wyobraź sobie, że masz przed sobą ogromny stół bankietowy trzeszczący pod ciężarem najróżniejszych egzotycznych potraw, jakie możesz sobie wyobrazić. Na jednym małym rogu tego stołu znajdują się proste produkty, których organizm naprawdę potrzebuje, aby być silnym i zdrowym. Możesz położyć rękę na tym stole i zmieść na podłogę wszystko oprócz tych prostych produktów.

Podobnie jest z wszystkimi nieskończenie skomplikowanymi inwestycjami, które świat finansów tak chętnie sprzedaje. Po zmieceniu ich na podłogę (co należy zrobić) na rogu stołu pozostaną proste, niedrogie fundusze indeksowe szerokiego rynku. To wszystko, czego potrzebujesz, aby osiągnąć świetną kondycję finansową.

A oto ostatni i być może najbardziej szokujący sekret numer 4: jeśli naprawdę nie interesują Cię te wszystkie informacje dotyczące inwestowania i rynków finansowych, może to okazać się Twoją supermocą.

Ten punkt prawdopodobnie wymaga wyjaśnienia.

Twoja supermoc

Pewnego dnia, gdy moja córka wróciła do domu z college’u, zacząłem omawiać wszystkie te kwestie (znowu!). Tłumaczyłem, że jest to bardzo ważne i może mieć ogromny wpływ na życie człowieka.

Przerwała mi i powiedziała: „Tato, rozumiem. Pieniądze są ważne, ale nie chcę ciągle o nich myśleć”.

Było to dla mnie prawdziwe objawienie. Ja i podobne mi osoby jesteśmy nietypowi. Normalni ludzie, tacy jak moja córka, mają lepsze rzeczy do roboty niż obsesyjne zajmowanie się inwestowaniem, pieniędzmi i niezależnością finansową. Mają mosty do zbudowania, choroby do wyleczenia, pożary do ugaszenia, dzieci do wychowania, przełomowe odkrycia do dokonania. Dlatego gdy pisałem o finansach do mojej córki, w rzeczywistości zwracałem się także do wszystkich podobnych jej osób.

Jedyne, czego ona i te osoby (a może także i Ty) potrzebują, to zrozumieć kilka podstawowych zasad, włączyć autopilota do inwestowania i zająć się ważniejszymi zadaniami życiowymi. To jest Twoja supermoc.
Oto dlaczego:

Inwestowanie jest jedną z tych rzadkich dziedzin życia (a być może nawet jedyną), w których po skonfigurowaniu podstaw im mniej robisz, tym lepsze wyniki osiągasz. Im więcej przy nich manipulujesz (co zdarza się osobom bardziej zainteresowanym finansami), tym gorsze będą Twoje wyniki.

Oczywiście mam czytelników, którzy interesują się inwestowaniem. Łatwo ich rozpoznać: bez końca sugerują możliwe zmiany w Prostej Drodze. Ale założę się, że za dwadzieścia lat moja córka — i Ty ze swoją supermocą — osiągniecie lepsze wyniki od takich osób.

Czy zależy Ci na wolności?

Pieniądze to najpotężniejsze dostępne nam narzędzie do poruszania się po tym złożonym, nowoczesnym świecie, który stworzyliśmy. Jak zobaczysz w dalszych historiach, bywają świetnym sługą, ale i despotycznym władcą.

Dla większości osób pieniądze są czymś, czego ciągle brakuje. Tacy ludzie żyją w świecie, w którym miesiąc jest za długi w stosunku do wypłaty. Gdzie pieniądze są niekończącym się zmartwieniem. Gdzie przejście na emeryturę jest marzeniem, a utrata zdolności do pracy katastrofą.

Nie musi tak być. Przy odrobinie pomyślunku i planowania Twoje pieniądze będą pracować dla Ciebie. Nie będziesz już zależeć od tego, czy potrafisz je zarabiać. Twoje aktywa mogą generować dochód, co jest przydatne, jeśli wolisz nie zamieniać na niego swojego czasu, i niezbędne, gdy utracisz zdolność do pracy.

Zbieranie opowieści

Podczas mojego wystąpienia Google Talk w 2018 roku Rachel, która prowadziła wywiad, zapytała mnie, dlaczego inni autorzy finansowi nie oferują tego rodzaju konkretnych porad, jakie można znaleźć w Krok po kroku. Odpowiedziałem, że choć nie mogę wypowiadać się w imieniu tych osób, porady w mojej książce są konkretne, ponieważ dokładnie tak przedstawiałem je córce. Dokładnie te rzeczy radzę jej zrobić w dziedzinie finansów, aby mogła prowadzić zamożne i wolne życie.

W tym czasie była na studiach i zaczynała swoją podróż. Ponadto jest Amerykanką. Nic więc dziwnego, że książka odzwierciedla ten punkt wyjścia i jest bardzo skoncentrowana na USA.

Niezwykły jest sposób, w jaki czytelnicy z różnych środowisk, na rozmaitych etapach drogi i z wszystkich zakątków świata przyswoili zawarte w niej zasady i dostosowali je do własnych wyjątkowych okoliczności. Nie ma znaczenia, gdzie mieszkasz, kiedy zaczynasz ani z jakimi błędami musisz sobie najpierw poradzić. Zrozumienie kilku prostych zasad pomoże Ci osiągnąć wspaniałe życie, wolne od zmartwień finansowych i wypełnione wszystkim tym, co można kupić za pieniądze.

Przez lata historie, którymi dzielili się ze mną czytelnicy, były pełne pokory i inspirujące. To jest właśnie źródło Pionierów. Moim celem było zebranie, zarejestrowanie i przekazanie bezcennych lekcji, których inni nauczyli się w określonym czasie i miejscu dzięki książce Krok po kroku.

Na początku 2022 roku wystosowałem apel do moich czytelników. Chciałem zebrać ich najcenniejsze spostrzeżenia z dążenia do niezależności finansowej i podzielić się nimi z resztą świata. Jest to coś w rodzaju zbioru opowieści podróżników, oferującego praktyczne zachęty i inspirację, a także dowód, że osiągnięcie celu jest wykonalne, i porady, które to ułatwiają.

Efekty przeszły moje najśmielsze oczekiwania. Otrzymałem historie z niemal każdego kontynentu (wciąż czekam na wieści z Antarktydy) i z każdego etapu Drogi, przepełnione mądrością i dowcipem, obfitujące w praktyczne aspekty, od ludzi w każdym wieku, z różnych środowisk i o rozmaitych kolejach życia.

Tak naprawdę chyba nie powinno mnie to dziwić. Dążenie do NF jest proste, ale wymaga intencji. Zmusza do zastanowienia się nad tym, co naprawdę ma dla Ciebie znaczenie i co robisz z najwartościowszym zasobem, jaki masz do dyspozycji — ze swoim czasem.

Ta książka zawiera około stu najwartościowszych z tych historii. Mają one pomóc Ci znaleźć drogę i kontynuować podążanie nią. Być może masz przed sobą dopiero pierwszy krok w kierunku niezależności finansowej. Możliwe też, że masz za sobą wiele kilometrów wędrówki przez nierówny teren i po raz pierwszy masz okazję natrafić na lepszą drogę. A może udało Ci się w przeszłości poczynić znaczne postępy, a następnie wybrałeś coś, co wydawało się malowniczym skrótem, ale okazało się ślepym zaułkiem, dlatego nie wiesz, co teraz zrobić. Jeśli nie masz pewności, jak zastosować Prostą Drogę w swoim życiu, na tych stronach znajdziesz niezliczone przykłady, niektóre być może identyczne z Twoją własną sytuacją.

Nawet jeśli w końcu widzisz już linię mety, ta książka może Ci pomóc. Nie zawsze łatwo jest wykonać ten ostatni krok. Dzięki niej zobaczysz, jak zrobili go inni.

Decyzja należy do Ciebie

Głównym przesłaniem książki jest nadzieja. Ten tekst pokazuje, że życie bywa chaotyczne, ale Prosta Droga jest naprawdę łatwa i można ją dostosować do swojej sytuacji. Filozofowie twierdzą, że jedynymi rzeczami, o które warto martwić się w życiu, są te, nad którymi mamy kontrolę. Okazuje się, że na tej Drodze możesz kontrolować wszystko, co ma znaczenie.

Możesz uniknąć popadnięcia w długi i pozbyć się ich, jeśli już je masz. Możesz zorganizować swoje życie w taki sposób, by nie wydawać każdego grosza. Możesz przeznaczyć tę nadwyżkę na długoterminowe inwestycje. W tej książce znajdziesz zaskakująco wiele sposobów, jak to zrobić.

To, co robisz dzisiaj, sprawi, że w przyszłości albo będziesz bez grosza, albo osiągniesz wolność finansową. Decyzja należy do Ciebie.

Droga czeka. I nie musisz kroczyć nią samotnie…

JL Collins

„Pieniądze uwalniają Cię od robienia rzeczy,
których nie lubisz.

Ponieważ nie lubię robić prawie niczego,

pieniądze są mi przydatne”.

— Groucho Marx

Część
pierwsza
Wolność

Słowo od JL-a

Twój następny oddech

T ROCHĘ IRYTUJĄ MNIE ludzie, którzy podważają znaczenie pieniędzy. Wydaje mi się, że wynika to z ich uprzywilejowanej pozycji społecznej.

Jim Dahle, autor książki The White Coat Investor , twierdzi, że pieniądze są jak tlen. Dopóki bowiem masz go wystarczająco dużo, nie ma znaczenia. Nie myślisz o nim. Ale w momencie, gdy zaczyna go brakować, nie liczy się nic poza zaczerpnięciem kolejnego oddechu.

Z pieniędzmi jest tak samo. Są nieistotne, dopóki masz ich pod dostatkiem. Ale jeśli masz tylko tyle, by zaspokoić swoje podstawowe potrzeby, będzie to obciążać Twój umysł. W momencie gdy nie masz ich wystarczająco dużo, nagle stają się niezwykle ważne. Wtedy niewiele rzeczy jest bardziej istotnych.

Kiedy ludzie mówią: „Pieniądze nie są ważne, inne rzeczy są ważniejsze w życiu”, słyszę: „Jestem w cudownie komfortowej sytuacji i tak naprawdę tego nie doceniam”. Może to zrozumiałe, a nawet w pewien sposób dobre. W końcu większość z nas nie zachwyca się tlenem.

Jednak z drugiej strony tlen jest zwykle dostępny za darmo, natomiast dla większości ludzi pieniądze są czymś, co trzeba aktywnie wprowadzać do życia. A jeśli jesteśmy mądrzy, zatrzymamy ich część, aby dla nas pracowały.

Dlatego ta pierwsza część książki dotyczy poświęcenia kilku chwil, by docenić to, co daje nam tlen: życie. I tego, co pieniądze mogą w nie wprowadzić: wolność i możliwości. O to właśnie chodzi w niezależności finansowej (NF) i Prostej Drodze. W tej wędrówce, podobnie jak w każdej innej, zawsze warto pamiętać o ostatecznym celu.

Moje pierwsze kroki

W młodości nauczyłem się, że żyjemy w bardzo niepewnym finansowo świecie.

Gdy Twoje pieniądze zaczną pracować, to w odróżnieniu od Ciebie nigdy się nie zmęczą, nie znudzą, nie zasną i nie skończą.

Mój ojciec odnosił sukcesy i cieszyliśmy się wygodnym życiem wyższej klasy średniej. Ale był też nałogowym palaczem.

Problem palaczy polega nie tylko na tym, że często umierają młodo. Istotne jest też to, że papierosy powoli, ale nieuchronnie negatywnie wpływają na ich stan. Gdy mój ojciec podupadł na zdrowiu, pogorszyła się też jego zdolność do pracy. A kiedy jego dochody spadły, nasze życie stało się mniej komfortowe.

Byłem już dorosły, gdy zdałem sobie sprawę, że nie musi tak być. Ale kiedy już to do mnie dotarło, postanowiłem, że nigdy nie będę polegał wyłącznie na dochodzie zależnym od mojej własnej zdolności do pracy.

Sprzedaż własnego czasu i pracy to tylko jeden ze sposobów na wprowadzanie pieniędzy do swojego życia. Innym, lepszym i znacznie bezpieczniejszym sposobem jest rezygnacja z wydawania części zarobionych pieniędzy i zmuszenie ich do pracy, dzięki której uzyskasz ich więcej.

Ten sposób jest lepszy, bo gdy Twoje pieniądze zaczną pracować, to w odróżnieniu od Ciebie nigdy się nie zmęczą, nie znudzą, nie zasną i nie skończą. Pracują 24 godziny na dobę 7 dni w tygodniu przez 365 dni w roku. Można je zaangażować w wiele zadań, dzięki czemu nawet jeśli niektóre inwestycje okażą się porażką, inne zakończą się sukcesem. Będą pracować dla Ciebie tak długo, jak żyjesz. A nawet po Twojej śmierci będą pracować dla kogokolwiek, kogo wskażesz.

Kwota pracujących dla Ciebie pieniędzy rośnie, gdy dodajesz nowe środki do inwestycji. Rośnie również dlatego, że zarobione pieniądze same także zaczynają generować coraz więcej środków. Nazywa się to procentem składanym i to dzięki temu Twoje pieniądze mogą ostatecznie zarabiać więcej niż Ty.

Nazywam to kupowaniem wolności .

Dążenie do tej wolności od strachu i braków doprowadziło mnie do zbudowania bufora finansowego i do postawienia pierwszych kroków na Prostej Drodze jeszcze na długo przed tym, jak zacząłem stosować tę nazwę.

Wartość wolności

Ale, jak miałem się dowiedzieć, podążanie tą drogą ma również inne zalety, na przykład zmienia układ sił w relacji pracownik – pracodawca.

Kiedy jedynym źródłem dochodu jest Twoja praca, jesteś niemal do niej przykuty. To pracodawca trzyma klucze. Ale kiedy masz zapas pieniędzy, układ sił nieco się zmienia. I może to zająć zaskakująco mało czasu.

W 1976 roku mieszkałem w Chicago, miałem dwadzieścia kilka lat i pracowałem od dwóch lat. Uwielbiałem swoją pracę, a jej zdobycie zajęło mi dwa długie lata po ukończeniu college’u. Czasy były ciężkie, a gospodarka borykała się z wysoką inflacją i stagnacją, co z czasem zyskało miano stagflacji.

Zarabiałem 10 000 dolarów rocznie i zgromadziłem sporą sumkę 5000 dolarów. W tamtych czasach była to więcej niż wystarczająca kwota, aby móc przez rok podróżować z plecakiem po Europie. Zdecydowałem, że chcę to zrobić.

Nie chciałem rzucać pracy, ale nie chciałem też przegapić okazji do podróży.

Pewnego dnia natknąłem się na bardzo tanie bilety lotnicze do Luksemburga. Wymagało to wylotu określonego dnia na wiosnę i powrotu cztery miesiące później danego dnia jesienią. Nie był to mój wymarzony cały rok, ale okres ten wydawał się rozsądnym kompromisem, który pozwoliłby mi zachować pracę. Poszedłem do mojego szefa, Carla, i zapytałem, czy mogę wziąć bezpłatny urlop na kilka miesięcy.

Odmówił.

Carl był starszym dżentelmenem, który przeżył wielki kryzys i II wojnę światową. W tamtych czasach ludzie po prostu nie brali bezpłatnych urlopów. Nie robili tego, jeśli mieli pracę. Prawdopodobnie zastanawiał się nad moim zdrowiem psychicznym.

Nigdy nie przyszło mi do głowy, że moja prośba może podlegać negocjacjom. Jemu zapewne też nie.

Podziękowałem mu za odpowiedź i opuściłem gabinet, by zastanowić się nad swoim dylematem: zachować posadę, którą kochałem i na którą tak ciężko pracowałem, czy zrezygnować z niej i wyruszyć do Europy?

Tydzień później wróciłem do Carla i rzuciłem pracę. Był zszokowany.

— Dlaczego? — zapytał.

— Chcę przez rok podróżować z plecakiem po Europie.

Usiadł na krześle i przyglądał mi się przez chwilę, przekonany bardziej niż kiedykolwiek, że zwariowałem. W końcu powiedział:

— Nie rób niczego pochopnie. Porozmawiam z właścicielem firmy.

Byłem zaskoczony i, ku mojemu całkowitemu zdumieniu, kilka dni później Carl wezwał mnie z powrotem do gabinetu i powiedział:

— Jeśli możesz obiecać, że wrócisz w podanym terminie za cztery miesiące, zatrzymamy dla ciebie posadę.