COPYRIGHT © HANNA TURKOT-ADAMSKA 2023

Tytuł: Pierwsze kroki w Szwecji

Autor: Hanna Turkot-Adamska

Trollhättan 2023

Redakcja i korekta: Anna Ossolińska

Korekta składu: Anna Ossolińska

Projekt okładki: Hanna Turkot-Adamska

Grafika okładkowa: Patrycja Wilkosz

Grafiki: Vectorjuice on Freepik

Skład: Hanna Turkot-Adamska

Dystrybucja: www.eBOOKnijto.com.pl

Konwersja do EPUB/MOBI: InkPad.pl

Numer ISBN: 978-83-968586-0-3

Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie e-booka na jakichkolwiek nośnikach powodują naruszenie praw autorskich.

Autor oraz wydawca dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tym ebooku informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenia praw patentowych lub autorskich. Autor oraz wydawca nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe

z wykorzystania informacji zawartych w ebooku.

Jeśli chcesz pokazać, jak mój ebook pomógł Ci w drodze na szwedzką ziemię, proszę oznacz zdjęcie hashtagiem #pierwszekrokiwszwecji

Dziękuję!

SPIS TREŚCI

O mnie

1. Wstęp

2. Szwecja w kilku słowach

3. Medelsvensson, czyli o typowym Szwedzie

4. Emigracja do Szwecji - o jej wadach i zaletach

5. LGBT+ w Szwecji

PRZED WYJAZDEM

6. Praca w Szwecji

6.1. Szwedzki model pracy - zasady i benefity

6.2. Gdzie szukać pracy?

6.3. CV w Szwecji

6.4. Rozmowa rekrutacyjna

6.5. Wynagrodzenie

6.6. Poszukiwany, poszukiwana

6.7. Tobie na razie dziękujemy

6.8. Multisport po szwedzku

7. Prata svenska, czyli o nauce języka szwedzkiego

8. Co zrobić w Polsce przed emigracją?

9. M2 na szwedzkiej skale

9.1. Rodzaje najmu

9.2. Gdzie szukać mieszkań

9.3. Warto wiedzieć

W SZWECJI

10. Szwedzkie urzędy, które warto znać

11. Bądź jak Szwed

11.1. Personnummer - co to jest? Jak i gdzie wyrobić?

11.2. Samordningsnummer - numer koordynacyjny

11.3. ID-kort

12. Konto w banku

12.1. Jak otworzyć konto?

12.2. Banki w Szwecji

12.3. BankID - co to jest i jak założyć?

12.4. Konto bez personnummer

12.5. Swish

13. Försäkringskassan

13.1. Rejestracja

13.2. O świadczeniach słów kilka

14. Szwedzka służba zdrowia

14.1. Numery alarmowe

14.2. Twój ośrodek zdrowia - rodzaje, rejestracja, koszty

14.3. Zdrowe zęby

14.4. Opieka specjalistyczna i skierowania

14.5. Recepty i zakup leków

14.6. Doktor online

15. Od przedszkola do uniwersytetu, czyli o szwedzkim systemie edukacji

16. Cztery kółka w Szwecji

16.1. Polskie auto w Szwecji - zasady i regulacje

16.2. Uniknij mandatów

16.3. Podatek od pojazdu

16.4. Opłaty drogowe

17. Z pupilem do Szwecji

17.1. Zwierzak przekracza granicę

17.2. Zarejestruj cztery łapy

18. Inne

18.1. Röda dagar, czyli dni wolne i święta nietypowe

18.2. A-kassan

18.3. Zakupy po szwedzku

18.4. Koszty życia

18.5. Przydatne aplikacje i strony www

EMIGRACJA PO LATACH

Zakończenie i bonus

Podziękowania

Cześć!

HANNA TURKOT-ADAMSKA

Hej, mam na imię Hania i od 2016 roku mieszkam w Szwecji. Przyjechałam do kraju trzech koron bez jakiejkolwiek wiedzy na jego temat. Co trzeba zrobić na początku? Jakie urzędy odwiedzić? Gdzie muszę się zarejestrować? Nic.

W pierwszym tygodniu pobytu w Szwecji wybrałam się do jednego urzędu na drugim końcu miasta, bo taką informację znalazłam na jakimś polskim forum. Okazało się, że kompletnie niepotrzebnie. W kolejnych krokach zaufałam znajomym, którzy już tu mieszkali i podpowiedzieli co trzeba zrobić, gdzie się udać.

Nowy kraj, obcy język, nowa praca, nowi ludzie. Wszystko obce. Natłok spraw i myśli. Wiem, jak trudno może być na początku ogarnąć masę spraw, dlatego ten eBook powstał, aby ułatwić Ci życie na starcie. Aby pierwsze kroki w Szwecji i początek życia na obczyźnie były miłym początkiem, a nie rwaniem włosów z głowy. Abyś poczuła, poczuł się zaopiekowany.

Gotowa, gotowy? Ruszajmy!

1. WSTĘP

Poznajmy się lepiej, aby nasze wspólne pierwsze kroki w Szwecji były przyjemniejsze. Jak już wiesz, mam na imię Hania i w sierpniu 2016 roku wyjechałam do Szwecji.

Jak to się stało?

Czy wyjechałam sama?

Jak wyglądały moje początki na emigracji? Czy znałam język szwedzki?

Otóż, dawno temu, za siedmioma górami, za siedmioma lasami… Ups, to nie ta bajka… Mamy rok 2016, przełom marca i kwietnia. Ostatni semestr studiów na Politechnice Poznańskiej (kierunek mechanika i budowa maszyn). Jednocześnie pracuję na stażu w wiodącej polskiej firmie produkującej autobusy. Studia nieubłaganie zbliżały się do końca, a zarazem mój staż. To był idealny czas, aby pomyśleć, co dalej i rozpocząć poszukiwania pracy na stałe. W tym samym czasie z firmy, a nawet z teamu, odeszła jedna, a za chwilę kolejna osoba. Jak się okazało, wyjechali do pracy do naszych zamorskich sąsiadów. Jeden z kolegów powiedział mi, że ta szwedzka firma poszukuje również konstruktorów, mechaników. Mój ówczesny chłopak (obecny mąż), po 6-latach pracy, także chciał zmienić zatrudnienie i zawsze marzył o pracy dla zagranicznego pracodawcy, właśnie zagranicą. Postanowiliśmy, że złożymy CV do Szwecji i zobaczymy, co z tego wyjdzie.

W tamtych czasach (jak to brzmi :)) rozmowy kwalifikacyjne odbywały się w cztery oczy. Zostaliśmy zaproszeni na rozmowy do Szwecji. Odbywała się ona w języku angielskim i była bardziej HR niż techniczna. Nie było żadnych zadań do rozwiązania czy testów wiedzy.

Po powrocie do kraju dostaliśmy pozytywne odpowiedzi i umowy do podpisania. Nie była to łatwa decyzja i uwierz mi, że do ostatniej chwili bardzo się wahaliśmy, ale kto nie ryzykuje, ten… - sami wiecie.

Firma zapewniała pakiet relokacyjny, więc na starcie mieliśmy pomoc w znalezieniu mieszkania. Praca w branży automotive nie wymaga znajomości języka szwedzkiego, więc tutaj też nie było problemu. Mieliśmy grono polskich znajomych, którzy przeszli przez to samo i byli bardzo pomocni w stawianiu naszych pierwszych kroków.

Tak wygląda mój background. Sytuacja każdego będzie inna. Być może Twoja branża będzie wymagała znajomości języka, być może wyjeżdżasz całą rodziną, z dziećmi. Pierwsze kroki są uniwersalne. Niezbędne w każdym przypadku.

Czy mam kompetencje w tej sprawie oprócz tego, że sama tego doświadczyłam?

Od około dwóch lat moje obowiązki zawodowe trochę się zmieniły i obecnie zajmuję się poszukiwaniem nowych pracowników oraz pomagam im właśnie w tych pierwszych krokach na szwedzkiej ziemi.

Dodatkowo przez te lata w Szwecji doświadczyłam wielu sytuacji. W Szwecji wyszłam za mąż, w Szwecji urodziły się moje dzieci, to tutaj się przeprowadzałam, to tu każdego dnia płacę podatki, tu korzystam ze służby zdrowia, banków, przedszkoli itd. i właśnie razem z Tobą przejdę przez te wszystkie punkty.

2. SZWECJA W KILKU SŁOWACH

Szwecja to kraj, który przyciąga ludzi z całego świata dzięki stabilnej gospodarce, wysokiej jakości życia i dobrze rozwiniętemu systemowi pomocy społecznej. Praca w Szwecji daje szansę na zdobycie nowych doświadczeń, rozwój zawodowy i stabilność finansową.

Szwedzki rynek pracy znany jest z wysokich standardów i progresywnej polityki w miejscu pracy. Obejmuje to takie rzeczy, jak hojny urlop rodzicielski, elastyczne godziny pracy i (prawie) równe wynagrodzenie dla mężczyzn i kobiet. Ponadto Szwecja słynie ze związków zawodowych, które zapewniają pracownikom ochronę i możliwość wpływania na ich warunki pracy.

Słynie również z innowacyjności, z dobrze prosperującym przemysłem technologicznym i zaangażowaniem w zrównoważony rozwój środowiska. Praca w Szwecji daje możliwość współpracy z najbardziej perspektywicznymi profesjonalistami z różnych dziedzin.

Szwedzki system opieki społecznej jest jednym z najbardziej wszechstronnych na świecie, z bezpłatną opieką zdrowotną, edukacją i opieką nad dziećmi dostępnymi dla wszystkich mieszkańców. Ponadto Szwecja szczyci się równością płci i przyjaznym środowiskiem dla osób LGBT+.

Dla tych, którzy szukają nowej przygody, Szwecja oferuje bogactwo doświadczeń kulturowych i zapierające dech w piersiach naturalne krajobrazy. Od zorzy polarnej, po wyspy archipelagu sztokholmskiego. Jest domem dla różnorodnych atrakcji. Mieszkańcy Szwecji są znani ze swojego przyjaznego i gościnnego charakteru, co czyni go doskonałym miejscem do budowania życia na nowo i odkrywania nowych kultur.

To kolebka znanych na całym świecie brandów jak Volvo, IKEA, H&M czy Spotify. To także kraj ABBY, czy Avicii, których utwory znane są na całym świecie.

Podsumowując, praca w Szwecji daje szansę doświadczenia wysokiej jakości życia, współpracy z najlepszymi profesjonalistami z różnych dziedzin oraz cieszenia się przyjazną i integracyjną kulturą. To świetne miejsce dla osób poszukujących stabilności finansowej, rozwoju zawodowego i nowych przygód.

3. MEDELSVENSSON, CZYLI O TYPOWYM SZWEDZIE

Szwedzi to lud nordycki znany z silnego poczucia wspólnoty i odpowiedzialności społecznej. Mają reputację powściągliwych i introwertycznych, ale także przyjaznych i gościnnych, gdy kogoś bliżej poznają. Kultura szwedzka przywiązuje dużą wagę do równości i sprawiedliwości społecznej, co znajduje odzwierciedlenie w wielu aspektach życia codziennego - od miejsca pracy po sferę polityczną.

Jeśli chodzi o styl życia, Szwedzi przywiązują dużą wagę do równowagi między życiem zawodowym a prywatnym, z naciskiem na spędzanie czasu z rodziną i przyjaciółmi. Lubią też spędzać czas na świeżym powietrzu i uczestniczyć w zajęciach na zewnątrz, takich jak piesze wędrówki, jazda na nartach i wędkarstwo. To wszystko dzięki obfitości lasów, jezior i innego piękna przyrody, które oferuje ten kraj.

Co można powiedzieć o Svenssonie? Poznajmy 10 przywar typowego Szweda.

1. Ma ciekawe podniebienie, bo i kanapka z żółtym serem i dżemem nie jest mu straszna. Ani smak lukrecji, jako słodka przekąska, ani nie boi się śledzia kiszonego. Tak, tak, kiszonego! Nie otwieraj go w domu, jeśli najdzie Cię ochota, by go spróbować.

2. Jest wierny prawu Jantego. Mówi ono: „nie myśl, że jesteś lepszy od innych!”. To mantra Szweda. Typowy Svensson nie będzie się przechwalać.

3. Równość w każdym aspekcie. Jeśli zechcesz być dżentelmenem lub dobrze wychowaną osobą i przyjdzie Ci do głowy przepuścić kobietę w drzwiach lub ustąpić miejsca w autobusie starszej osobie, to bądź przygotowany na niezły ochrzan. Trzeba uważać, bo mimo Twojej dobrej woli i chęci pomocy, on - Svensson może uznać, że myślisz, że jest słabszy.

4. Przebić się przez skorupę Szweda i mieć w nim przyjaciela, będzie trudno. Są niezwykle przywiązani do przyjaciół, ale tę przyjaźń pielęgnują i rozwijają latami, pewnie od podstawówki. Przez ich wycofanie i powściągliwość ciężko nawiązują nowe przyjaźnie.

5. Rower zimą? A co w tym dziwnego? Rower cały rok. Nawet możesz kupić opony z kolcami.

6. Grill, gdy wciąż leży śnieg? No jasne. Co za problem? Przebywanie na świeżym powietrzu to sens życia.

7. Fenomen lattepappa - równouprawnienie w kwestiach urlopu wychowawczego również istnieje. Tata na urlopie rodzicielskim? Z wózkiem? Na zajęciach dla dzieci? To codzienność.

8. We Włoszech rocznie wypija się 4,5 kg kawy na mieszkańca, a ile w Szwecji? Około 9 kg! Szwedzi to prawdziwi kawosze.

9. Rozmowa o pogodzie? To idealny pomysł na przełamanie lodów i small talk, z którego każdy Svensson się ucieszy.

10. Arga lappen, czyli wściekłe karteczki. Wkurzył Cię sąsiad? Chcesz mu zwrócić uwagę? Idziesz do niego? STOP! Svensson nie pójdzie zrobić awantury, on napisze karteczkę i przyklei ją na klatce schodowej. Anonimowo.