17 lutego 2015

W ramach brania odpowiedzialności za swoje życie, z czysto finansowych powodów i przy niewielkiej (ale jednak!) motywacji profesor Walas („Tereska Walas z miasta Kraków / postrachem była dla pismaków”, pisała Szymborska. Ale nie tylko dla nich!), powoli dochodzę do wniosku, że uniwersytet to nie miejsce dla mnie. Szukam pracy. Jakiejś. Najlepiej ciekawej, choć i nudna mogłaby być przydatna jako doświadczenie hartujące i pouczające. Z moich dotychczasowych osiągnięć zawodowych mogę wymienić: nieudaną próbę organizacji opasłego archiwum rodzinnego zaprzyjaźnionej pisarki, odkurzanie i pastowanie w mieszkaniach emerytów w Dolnym Sopocie, wyprowadzanie na spacery psów i młodych alpak, a ostatnio czynne uczestnictwo w wychowaniu człowieka, sztuk: jeden.

Okropne jest to uczucie w brzuchu, kiedy nie wiadomo, co będzie.

8 marca 2015

Od dwóch godzin siedzę nad tekstem na temat moich ulubionych dzielnych dziewczyn, na warsztaty reporterskie do Hanny Krall. Pierwsza z nich to ciotka Winka, która w zeszłym tygodniu skończyła dziewięćdziesiąt lat. Druga to moja babcia Wusia, która wszystko wie i wszystko potrafi. Myślałem tak, mając cztery lata, i tak mi zostało, chociaż dociera do mnie, że dzielne dziewczyny mają też różne wady i słabości. Często nie jest im łatwo, ale nigdy się nie skarżą. A ponieważ ja jestem na świeżo z Najgorszym człowiekiem na świecie, mogę uczciwie się trochę poskarżyć: ten mój tekst jest, póki co, całkiem do dupy. I zastanawiam się, czy jeśli mając dwadzieścia pięć lat, ciągle marzę o tym, żeby zostać moją babcią, jak dorosnę, to jestem obciachowy?

7 kwietnia 2015

Pesach.

Załóżmy, że ktoś chciałby przyoszczędzić na mące macowej. Miałby ochotę na kule macowe w rosole, ale po prostu nie miałby odpowiedniej mąki, albo akurat nie dość pieniędzy, by móc ją sobie kupić w koszernym sklepiku przy synagodze Izaaka. Ktoś, nikt konkretny. Dalej, pamiętając o tym, że jest to sytuacja czysto hipotetyczna, wyobraźmy sobie, że ten niemądry, całkowicie fikcyjny ktoś postanowiłby zastąpić mąkę macową bułką tartą. Nie byłby przywiązany do religijnych zwyczajów, ale, powiedzmy, do formy i smaku. Pomyślałby sobie: Ej, wielkie halo, mąka macowa, bułka tarta – jeden pies! Zachowałby te same proporcje, wrzucił kule do rosołu, by za kwadrans wgryźć w nie swoje nieistniejące zęby.

To teraz załóżmy, że ten wymyślony ktoś zdecydował się jednak na makaron.

20 maja 2015

Przyjęli mnie do pracy w krakowskim zoo. Przecieram oczy już trzydziesty raz i szczypię się w ramię, ale to ciągle prawda!

(Jak szedłem na rozmowę do pani dyrektor do spraw hodowlanych, widziałem hipopotamy karłowate, które akurat kładły się spać. A potem skłamałem, że nie mam lęku wysokości).

25 maja 2015

Pierwszego dnia w mojej nowej pracy okazało się, że:

– pracuję w sekcji kopytnych, która dzieli się na mniejsze organy, w żargonie ogrodowym nazywane działkami. Ja muszę przejść przez wszystkie działki, żeby poznać charakter pracy, wszystkich pracowników i zwierzęta. Zacząłem w tak zwanej górnej działce, sprzątając u: koni Przewalskiego, owiec arui, jeleni milu, mundżaków, osłów i w Mini Zoo;

– konie Przewalskiego to niezłe cholery;

– dzielę szatnię z panem Maćkiem, który pali cienkie papierosy i potrafi na jednym oddechu powiedzieć bardzo dużo o samochodach, i dwoma innymi panami, których, póki co, zupełnie nie rozróżniam;

– tapiry mają bardzo miękkie nosy.

Pierwszy dzień w nowej pracy sponsoruje literka k, jak koń Przewalskiego.

27 maja 2015

Poranna odprawa w kuchni. Przegadujemy, co jest dziś do zrobienia. Krysia, brygadzistka sekcji, rozdziela zadania. Jest też, naturalnie, pani Jasia.

Pani Jasia ma prawie siedemdziesiąt lat, brwi pociągnięte czarną kredką, delikatność radzieckiego kierowcy frontowego i wielką ufność w Panu Bogu. Jest niewysoka, ale robi za trzech. Cesarzowa środkowej działki. Pracuje z najgroźniejszymi chyba zwierzętami w naszej sekcji, takinami, które chodzą za nią sznurkiem jak jamniczki.

Maniek: Przed przerwą hipki wypusce.

Pani Jasia: Chyba nie, zimno! Dziesięć stopni, śnieg w góroch, a ten hipki bedzie wypuscoł!

Maniek: Wczoraj też w środku siedziały, niechże se pochodzą! Wypusce!

Pani Jasia: Wypuścis, wypuścis, kurwa, chyba jak im sweterki podziergos!

15 czerwca 2015

Józek jest kierowcą ciągnika. Najważniejszą szprychą w kole. Bez niego nic nie ruszy. Przywozi gałęzie z lasu, piasek ze żwirowni i zielonkę z pola. Znany jest z tego, że „krew go, kurwo, nagła zaleje!”, i krótkich, trafnych spostrzeżeń.

Jedziemy ciągnikiem. Józek opowiada: „Kurwa, chłopie, jakie chłop u mnie we wsi siano mioł! Eleganckie, zieloniutkie! No, kurwo, uroda! Mi to takie nigdy nie wyndzie! Jeden godo tak: no to się udało głupiemu Zbysiowi siano roz! Takie pikne, zbalowane. Pasowało ino zebrać. A ten, miernoto, nie zebroł! No i popadało, zdupcone, urodo kaput!”.

19 czerwca 2015

Lubię takie deszczowe dni, kiedy do zoo nie przychodzą żadni, najdzielniejsi nawet zwiedzający, pachnie mokrym lasem i jest chwila na wylegiwanki ze świniami wietnamskimi. A z daleka słychać tylko, jak krzyczą lemury.

20 czerwca 2015

Jakie pytanie możesz usłyszeć ostatniego dnia wiosny, parę minut po siódmej rano, w środku Lasku Wolskiego, między tygrysami a jeleniami milu, od pana Waldka, brygadzisty sekcji drapieżnych, trzymającego w ręce tackę z tuzinem martwych białych myszek?

„E, mos kalesony, cy nogi ci spuchły?!”

Waldek, mistrz suspensu.

28 czerwca 2015

Mgr Andrzej Wojtusiak, herpetolog, który w naszym zoo pracuje od 1969 roku, a teraz jest kierownikiem egzotarium, w którym eksponowane są gady, płazy, ryby i bezkręgowce, obiecał mi dziś wycieczkę po zapleczu hodowlanym. Z dumą (i chyba nieco wzruszony) pokazywał maleńkie kijanki kumaków i drzewołazów. Potem oglądaliśmy szczelinowce (takie rybki z jeziora Tanganika), bazyliszki (jaszczurki z Ameryki Południowej) i metrową płaszczkę słodkowodną.

Mgr Wojtusiak: „Ten skurczybyk, jak przyjechał z Płocka, to w salaterce się mieścił, a teraz patrz! Sześć karasi dzisiaj zjadł i jeszcze mu mało. A dupa rośnie!”. Magister, zwany w zoo również Maestrem, jest wielkim specjalistą. W maluteńkim egzotarium, z bardzo ubogim zapleczem, udało mu się rozmnożyć kajmany żakare (trzeci lęg w niewoli na świecie), agamy żaglowe (czwarty lęg w Europie), pytony siatkowane i anakondy. W latach osiemdziesiątych, dzięki jego pracy, w krakowskim zoo wykluło się prawie sto żółwi błotnych, wszystkie zostały później wypuszczone na wolność.

Rychło się zakocham, to pewne.

8 lipca 2015

Po porannej nawałnicy w zoo spore zniszczenia: drzewa zawaliły się na woliery sów i żurawi mandżurskich, wybiegi takinów, kangurów, jeleni, koni Przewalskiego i wilków. W stajniach antylop grad powybijał szyby w oknach. Zwierzaki ze zniszczonych wolier, oprócz samicy orła, złapane i umieszczone w bezpiecznych pomieszczeniach. Wilki same wróciły na wybieg przez dziurę w ogrodzeniu, jak tylko zobaczyły Waldka idącego w ich kierunku. Tam czują się najbezpieczniej. Wszyscy dzielni, łącznie z najmłodszymi, dwudniowymi: królikami i pisklęciem kondorów wielkich. Zoo zamknięte do odwołania, a my pracujemy w kaskach.

10 sierpnia 2015

W Mini Zoo byli dziś dwaj uroczy bracia: Wojtek i Adaś. Adaś w wielkich zielonych okularach, na oko siedmioletni. Wojtek, czterolatek jąkający się w sposób tak ujmujący jak tylko można, z dumą prezentujący mnie i wszystkim spotkanym zwierzętom swojego pluszowego zająca. I tak, od słowa do słowa, wdaliśmy się w półgodzinną rozmowę o królikach, zającach, ich krewnych i przyjaciołach. Wojtek mówi:

– I my, my mamy kłółika! Ma na imię, na imię, na imię, zaraz. Nie pamiętam. A-a-a-a-adaś, jak ma na imię nasz kłółiczek? A-a-a-a, no Ki-icuś. I jeszcze, i jeszcze miałem długiego kłółicka. Małego, bia-ałego. Ale wyszedł, wyszedł na dużą zimność. I-i-i musiał pojechać do doktoła. Ale nie udało się, umałł mój mały kłółicek.

Myślałem, że ryknę płaczem. I Wojtek też to chyba wyczuł, więc poklepał mnie po kolanie i dodał:

– To zawsze jest tłudne.

18 sierpnia 2015

Z życia niani w Krakowie.

Primo: życie z flamingiem ma jeden smak: formuły dla piskląt. Już po pierwszym dniu wszystko smakuje jak formuła dla piskląt, od porannej kawy, po jarzynową zupę. WSZYSTKO.

Secundo: pies Zośka postanowiła, że zostanie technikiem weterynaryjnym, i odnalazła swój zagubiony od dawna konik, czyli – uwaga! – asysta przy odchowywaniu piskląt. Przy karmieniu, przy sprzątaniu, przy kąpaniu (scenka przednia: Zosiura – amstaff, „pies morderca” – boi się wody, więc siedzi na progu i wyciąga szyję nad wanną). Nieważne, czy jest ósma rano, osiemnasta czy druga w nocy – Zosiura jest zawsze gotowa do pełnej skupienia asysty. Lassie, myślałby kto.

20 sierpnia 2015

Ktoś musi oddać albo pożyczyć mi lusterko. Najlepiej prostokątne i nieduże, żeby zmieściło się w inkubatorze. Sprawa jest naprawdę nagląca, bo jeszcze parę dni i Zosiura przekona flaminga, że jest amstaffem.

Opieka redakcyjna: Ewa Ślusarczyk

Korekta: Paulina Lenar

Konwersja do formatów EPUB i MOBI: Małgorzata Widła

Projekt graficzny: Przemek Dębowski

Fotografie: Patryk Pufelski oraz z archiwum rodzinnego Patryka Pufelskiego

Wydawnictwo Karakter dziękuje Łukaszowi Mikołajewskiemu z Pracowni Badań nad Historią i Tożsamościami Osób LGBT+ w Instytucie Stosowanych Nauk Społecznych Uniwersytetu Warszawskiego za pomysł wydania książki.

Copyright © for the Text by Patryk Pufelski, 2022

Copyright © for this Edition by Wydawnictwo Karakter, 2022

ISBN 978-83-67016-40-7

176. książka wydawnictwa Karakter

Wydawnictwo Karakter

ul. Grabowskiego 13/1, 31-126 Kraków

Wydajemy, co się nam podoba

karakter.pl

Zapraszamy instytucje, organizacje oraz biblioteki do składania zamówień hurtowych z atrakcyjnymi rabatami. Dodatkowe informacje dostępne pod adresem sprzedaz@karakter.pl oraz pod numerem telefonu 511 630 317

Niniejsza publikacja jest chroniona prawem autorskim. Publikacja może być zwielokrotniana i wykorzystywana wyłącznie w zakresie dozwolonym przez prawo lub umowę zawartą z Wydawcą. Zwielokrotnianie i wykorzystywanie treści publikacji w jakiejkolwiek formie do eksploracji tekstów i danych (text and data mining) lub do trenowania modeli sztucznej inteligencji bez uprzedniej wyraźnej zgody Wydawcy jest zabronione.

Spis treści

1. Pawilon małych ssaków

Punkty orientacyjne

1. Cover

2. Spis treści

3. Meritum publikacji