Spis treści

1. Okładka

2. Strona tytułowa

3. Strona redakcyjna

1. WSZYSTKO I RZECZ WSZELKA

2. Życzliwa rada autora dla czytelnika

4. CZĘŚĆ PIERWSZA

1. Rozbudzenie myśli

2. Prolog: Dlaczego Belzebub znalazł się w naszym układzie słonecznym

3. Przyczyna zwłoki w spadaniu statku „Karnak”

4. Prawo spadania

5. System Archanioła Haritona

6. Perpetuum mobile

7. Uświadomienie sobie prawdziwej powinności istnieniowej

8. Bezczelny smarkacz Hassin, wnuk Belzebuba, odważa się nazwać ludzi „ślimakami”

9. Przyczyna powstania Księżyca

10. Dlaczego „ludzie” to nie ludzie

11. Pikantny rys oryginalnej psychiki ludzi

12. Pierwsze „warknięcie”

13. Dlaczego w rozumie ludzi fantazja może być wzięta za rzeczywistość

14. Otwarcie się perspektyw, które nie obiecują niczego specjalnie wesołego

15. Pierwsze zstąpienie Belzebuba na planetę Ziemia

16. Względność pojęcia czasu

Tytuł oryginału: Рассказы Вельзевула своему внуку. Объективно-беспристрастная критика жизни людей

Przekład z języka rosyjskiego, porównany z rękopisem oraz edycją angielską i francuską: Magda Złotowska

Redakcja: Anna Brzezińska

Projekt okładki: Izabela Sobieszek

Ilustracja na okładce: © Alex Kee/Shutterstock

Przygotowanie do druku: Magdalena Zawadzka

Zdjęcie autora: Louis Andrieux

Korekta: Ewa Jastrun

Copyright © for the Polish edition by Wydawnictwo Czarna Owca, Warszawa 2020

Copyright © for the Polish translation by Magda Złotowska

Wszelkie prawa zastrzeżone. Niniejszy plik jest objęty ochroną prawa autorskiego i zabezpieczony znakiem wodnym (watermark).

Uzyskany dostęp upoważnia wyłącznie do prywatnego użytku.

Rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci bez zgody właściciela praw jest zabronione.

Wydanie II zmienione

ISBN 978-83-8143-928-2

Konwersję do wersji elektronicznej wykonano w systemie Zecer.

WSZYSTKO I RZECZ WSZELKA

DZIEŁO W TRZECH CYKLACH

cykl pierwszy: Opowieści Belzebuba dla wnuka. Obiektywnie bezstronna krytyka życia ludzi.

cykl drugi: Spotkania z wybitnymi ludźmi.

cykl trzeci: Życie jest realne tylko wtedy, gdy „Ja jestem”.

Całość wyłożona według zupełnie nowych zasad logicznego rozumowania, ściśle ukierunkowana na rozwiązanie trzech kardynalnych problemów:

cykl pierwszy: Bezlitośnie i bez żadnych kompromisów wytępić w myśleniu i uczuciach czytelnika zakorzenione w nim od wieków wierzenia i poglądy na wszystko, co istnieje w świecie.

cykl drugi: Zaznajomić czytelnika z materiałem potrzebnym do nowej budowy i dowieść, że jest solidny oraz dobrej jakości.

cykl trzeci: Sprzyjać pojawieniu się w myśleniu i uczuciach czytelnika prawdziwego niefantazyjnego wyobrażenia o świecie realnym, a nie o tym iluzorycznym, który postrzegają ludzie.

Życzliwa rada autora dla czytelnika

[Napisana na poczekaniu przez autora w chwili dostarczenia niniejszej książki, już gotowej do publikacji, drukarzowi.]

Zgodnie z licznymi wywodami i wnioskami wyprowadzonymi przeze mnie w trakcie eksperymentalnych badań nad korzyściami, jakie odnoszą ludzie współcześni z odbioru nowych wrażeń płynących z tego, co usłyszeli i przeczytali, a także zgodnie z sensem pewnego porzekadła zaczerpniętego z mądrości ludowej i sięgającego zamierzchłych czasów, które właśnie sobie przypomniałem, a które głosi:

„Każda modlitwa może być wysłuchana przez Wyższe Moce i zostać odpowiednio wynagrodzona tylko wtedy, gdy się ją wypowie po trzykroć:

po raz pierwszy – za zdrowie lub spokój duszy rodziców,

po raz drugi – za zdrowie bliźniego swego,

po raz trzeci – za własną pomyślność”,

czuję się zobowiązany przekazać na pierwszej stronie tej pierwszej, w pełni gotowej już do druku książki następującą radę:

„Każde napisane przeze mnie dzieło przeczytaj trzy razy:

pierwszy raz – chociażby tak, jak się już przyzwyczaiłeś czytać współczesne książki i gazety,

drugi raz – jakbyś czytał postronnemu słuchaczowi,

i dopiero za trzecim razem – próbując wniknąć w sedno tego, co napisałem”.

Jedynie wtedy będziesz w stanie wydać własny i bezstronny, tobie tylko właściwy osąd o moich pismach. I tylko wtedy będzie mogła ziścić się moja nadzieja, że zgodnie ze swoim rozumieniem odniesiesz ów określony pożytek, który dla ciebie przewidziałem i którego życzę ci całym swoim jestestwem.

CZĘŚĆ PIERWSZA

Rozdział 1

Rozbudzenie myśli

Wśród różnych przekonań, które ukształtowały się w mojej zbiorczej obecności w trakcie mojego odpowiedzialnego, osobliwie układającego się życia, znajduje się także jedno niewątpliwe przekonanie, że zawsze i wszędzie na Ziemi, u wszystkich ludzi – bez względu na poziom rozwoju ich rozumienia i formę, w jakiej przejawiają się czynniki warunkujące powstanie w ich indywidualności wszelkiego rodzaju ideałów – panował zwyczaj, że rozpoczynając jakieś nowe dzieło, należy koniecznie wypowiedzieć głośno, a jeśli nie na głos, to przynajmniej w myśli, ustaloną formułę, zrozumiałą dla każdej, nawet całkiem niewykształconej osoby, różnie brzmiącą w różnych epokach, a w naszych czasach wyrażaną następującymi słowami: „W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego, Amen”.

Oto dlaczego, zabierając się teraz do tego całkiem nowego dla mnie przedsięwzięcia, mianowicie pisarstwa, ja także zaczynam od wypowiedzenia tej formuły i nie tylko wymawiam ją na głos, ale robię to nawet bardzo dobitnie i z całą, jak to określili starożytni Tuluzyci, „w pełni przejawioną intonacją”, oczywiście w owej pełni, która mogła powstać w mojej zbiorczej obecności jedynie dzięki ukształtowanym już w celu takiego przejawu i gruntownie zakorzenionym w niej danym – danym, nawiasem mówiąc, które z reguły kształtują się w naturze człowieka w jego wieku przygotowawczym i które później, w trakcie jego odpowiedzialnego życia, decydują o charakterze i życiodajności owej intonacji.

Po takim początku mogę teraz być już całkiem spokojny i zgodnie z wyrobionymi u ludzi pojęciami moralności religijnej powinienem nawet być ponad wszelką wątpliwość przekonany, iż w tym moim nowym przedsięwzięciu wszystko odtąd, jak to się mówi, „pójdzie jak po maśle”.

W każdym razie tak właśnie zacząłem, a co będzie dalej, w tej chwili można tylko powiedzieć, jak to kiedyś wyraził pewien ślepiec, „zobaczymy”.

W pierwszej kolejności położę swoją rękę, co więcej, rękę prawą – na razie wprawdzie nieco uszkodzoną z powodu nieszczęścia, które ostatnio mi się przydarzyło, ale bądź co bądź naprawdę moją i która nigdy mnie w życiu jeszcze nie zawiodła – na sercu, oczywiście także moim własnym (lecz o stałości czy niestałości tej części mnie całego nie widzę teraz potrzeby się rozwodzić), i wyznam szczerze, że choć osobiście nie mam najmniejszej ochoty zabierać się do pisania, to zmusiły mnie do tego całkiem niezależne ode mnie okoliczności, które, sam jeszcze nie wiem, czy powstały przypadkowo, czy też celowo stworzyły je zewnętrzne siły. Wiem tylko, że te okoliczności wymagają, bym napisał nie jakieś „byle co”, w rodzaju na przykład lektury do poduszki, lecz ważkie i opasłe tomy.

Rad nierad zaczynam…

Ale od czego zacząć?

Do diabła! Czyż znowu pojawi się to samo nader nieprzyjemne i bardzo osobliwe doznanie, jakiego miałem okazję doświadczyć mniej więcej trzy tygodnie temu, kiedy układałem w myślach ogólny zarys oraz kolejność idei, które postanowiłem opublikować, i kiedy tak samo nie wiedziałem, od czego zacząć?

To ówczesne doznanie mógłbym teraz ująć tylko w takich słowach: „strach przed utonięciem w powodzi własnych myśli”.

Wtedy, aby pozbyć się takiego niepożądanego doznania, mogłem jeszcze odwołać się do tej zgubnej właściwości, którą dzielę ze wszystkimi współczesnymi ludźmi – ponieważ stała się nam przynależna – i która powoduje, że odkładamy wszystko „na pojutrze”, nie czując z tego powodu żadnych wyrzutów sumienia.

Otóż mogłem to wówczas bardzo łatwo zrobić, ponieważ do faktycznego rozpoczęcia pisania wciąż jeszcze miałem dużo czasu; teraz jednak nie mogę już tak postąpić i, jak to się mówi, „choćbym miał pęknąć”, muszę zacząć.

Ale tak naprawdę od czego zacząć…?

Hurra! Eureka!

Prawie wszystkie książki, które miałem okazję w życiu przeczytać, zaczynały się od przedmowy.

A więc ja też muszę zacząć od czegoś w tym rodzaju.

Mówię „w tym rodzaju”, ponieważ generalnie w trakcie całego mojego życia, od chwili, gdy zacząłem odróżniać chłopca od dziewczynki, wszystko, absolutnie wszystko, robiłem nie tak, jak robią to inni podobni do mnie dwunożni niszczyciele dobra przyrody. Dlatego także teraz muszę – i być może jest to już nawet moim surowym obowiązkiem – zabrać się do pisarstwa inaczej, niż zrobiłby to każdy inny pisarz.

Tak czy owak, zamiast od tradycyjnego wstępu zacznę całkiem po prostu od ostrzeżenia.

Postąpię bardzo rozsądnie, zaczynając od ostrzeżenia, choćby dlatego, że nie sprzeciwi się to żadnej z moich organicznych, psychicznych czy nawet „sobiepańskich” skłonności oraz zasad, a jednocześnie będzie całkiem uczciwe, oczywiście w obiektywnym sensie tego słowa, ponieważ z niezachwianą pewnością oczekuję, jak zresztą wszyscy ci, którzy dobrze mnie znają, iż dzięki moim pismom większość czytelników od razu – a nie stopniowo, co z upływem czasu, prędzej czy później, spotka wszystkich ludzi – straci w zupełności wszelkie „bogactwa”, czy to przekazane im dziedzicznie, czy zdobyte własną pracą, występujące w postaci „kojących pojęć”, które są jedynie źródłem upiększonych wyobrażeń o ich obecnym życiu lub naiwnych mrzonek o tym, co czeka ich w przyszłości.

Tego rodzaju wstępy zawodowi pisarze rozpoczynają z reguły przemową do czytelnika pełną przeróżnych napuszonych i pompatycznych, można by rzec, „przesłodzono-nadętych” zwrotów.

Chyba tylko pod tym względem pójdę za ich przykładem i ja również zacznę od takiej przemowy, ale postaram się jej nie „przedobrzyć”, co oni mają w zwyczaju czynić, gdy tą swoją manierą szarpią nerwy każdego mniej więcej normalnego czytelnika.

A zatem…

Moi drodzy, wielce szanowni, rezolutni i oczywiście bardzo cierpliwi Panowie oraz moje czcigodne, czarujące i bezstronne Panie! Przepraszam… pominąłem najważniejsze: oraz moje zgoła nierozhisteryzowane Panie!

Mam zaszczyt poinformować Państwa, że chociaż w rezultacie pewnych okoliczności zaistniałych na jednym z ostatnich etapów procesu mojego życia zabieram się teraz do pisania książek, to w trakcie całej mojej dotychczasowej egzystencji nie tylko nie napisałem jeszcze żadnej książki ani żadnego „pouczającego artykułu”, lecz także nie dane mi było napisać ani jednego listu, w którym byłbym zmuszony bezwzględnie przestrzegać tego, co zwie się „gramatycznością”, i dlatego, chociaż zostałem teraz zawodowym pisarzem, to nie mając żadnej wprawy ani w stosowaniu wszystkich ustalonych, profesjonalnych pisarskich norm i metod, ani w zakresie „języka bontonowo-literackiego”, zmuszony będę pisać zupełnie inaczej niż zwykli „patentowani pisarze”, do których stylu najprawdopodobniej już od dawna tak się przyzwyczailiście jak do własnego zapachu.

Moim zdaniem poczujecie się tym zirytowani przede wszystkim dlatego, że jeszcze w dzieciństwie wszczepiono wam automatyzm, który obecnie już idealnie zharmonizował się z waszą zbiorczą psychiką i który znakomicie działa w momencie postrzegania wszelkiego rodzaju nowych wrażeń, powodując, że dzięki takiemu „dobrodziejstwu” nie potrzebujecie już teraz, w waszym odpowiedzialnym życiu, podejmować żadnych indywidualnych wysiłków.

Szczerze mówiąc, uważam, że środkiem ciężkości tego mojego wyznania nie powinien być mój brak znajomości wszelkich zasad i metod pisarskich, lecz nieopanowanie przeze mnie wspomnianego „języka bontonowo-literackiego”, którego bezwzględnie wymaga się w życiu współczesnym, i to nie tylko od pisarzy, ale także od każdego zwykłego śmiertelnika.

Co się zaś tyczy pierwszego punktu, czyli mojego braku znajomości różnych pisarskich zasad i metod, to on prawie w ogóle mnie nie martwi.

A nie martwi mnie, ponieważ dzisiaj wśród ludzi takie „dyletanctwo” jest już na porządku dziennym. To dobrodziejstwo pojawiło się i panoszy obecnie po całej Ziemi dzięki tej niezwykłej nowej chorobie, na którą przez ostatnie dwadzieścia–trzydzieści lat zapadają, z tego lub innego powodu, przede wszystkim te osoby wszystkich trzech płci, które śpią z na wpół otwartymi oczami i których twarze są pod każdym względem żyzną glebą pod uprawę wszelkiego rodzaju pryszczy.

Ta dziwna choroba najczęściej objawia się w następujący sposób: jeśli pacjent jest choć trochę piśmienny i opłaca czynsz za trzy miesiące z góry, to on (ona lub ono) niechybnie zaczyna pisać jakiś „pouczający artykuł” albo nawet całą książkę.

Zdając sobie dobrze sprawę z istnienia tej nowej ludzkiej choroby, a także z tego, że przybrała ona na Ziemi rozmiary epidemii, mam prawo – co zresztą powinniście zrozumieć – przyjąć, iż już się na nią, jak powiedzieliby uczeni „medycy”, uodporniliście, a zatem nie będziecie dotkliwie oburzeni moim nieokrzesaniem, jeśli chodzi o różne zasady i metody pisarskie.

To właśnie uświadomienie sobie tego faktu spowodowało, że środkiem ciężkości mego ostrzeżenia postanowiłem uczynić swoją nieznajomość „języka bontonowo-literackiego”.

Gwoli samousprawiedliwienia, a być może także po to, by złagodzić w waszej „świadomości na jawie” stopień potępienia mojej niewiedzy w zakresie tego niezbędnego we współczesnym życiu języka, uważam za konieczne wyznać z pokornym sercem i z policzkami płonącymi ze wstydu, że wprawdzie mnie również uczono takiego języka w dzieciństwie – to znaczy w okresie, gdy niektórzy starsi, przygotowujący mnie do odpowiedzialnego życia, „nie szczędzili” żadnych środków zastraszenia i ciągle zmuszali mnie do wkuwania na pamięć pełnej gamy różnych „niuansów”, które w sumie składają się na to współczesne „cudo” – ale niestety, na wasze nieszczęście, nic z tego, co mi wtedy wbijano do głowy, nie przyswoiłem sobie i zupełnie nic z tego nie ocalało na potrzeby mojej obecnej działalności pisarskiej.

A niczego nie zapamiętałem nie z własnej winy ani nie z winy moich byłych, godnych i niegodnych szacunku nauczycieli, lecz ów ludzki trud poszedł na marne z powodu pewnego nieoczekiwanego i zupełnie wyjątkowego zdarzenia, które rozegrało się w chwili mojego pojawienia się na bożym świecie, a polegającego – jak ostatnio wyjaśniła mi, po bardzo drobiazgowym „psycho-fizyczno-astrologicznym” badaniu, pewna dobrze znana w Europie okultystka – na tym, że dokładnie w owej chwili wibracje dźwięku wydobywającego się w sąsiednim domu z fonografu Edisona wkradły się do naszego mieszkania przez dziurę wybitą w oknie przez naszą stukniętą kulawą kozę i że odbierająca mnie akuszerka miała właśnie w ustach nasyconą kokainą pastylkę produkcji niemieckiej – i to nie żaden erzac – którą ssała przy akompaniamencie wspomnianych dźwięków, nie doznając jednak należytej rozkoszy.

Oprócz tego tak niepowszedniego zdarzenia na moją obecną sytuację złożyło się – co, muszę wyznać, sam odgadłem po długich rozmyślaniach według metody niemieckiego profesora Herr Stumpfsinnschmausena – także to, że później, zarówno w okresie przygotowawczym, jak i w dorosłym już życiu, zawsze automatycznie i instynktownie, a czasem nawet świadomie, to znaczy z zasady, unikałem w obcowaniu z innymi używania tego języka. I stroniłem od tej bagateli, a może wcale nie bagateli, znowu z powodu trzech danych, które w wieku przygotowawczym ukształtowały się w mojej zbiorczej obecności i o których zamierzam poinformować was nieco dalej w tym pierwszym rozdziale moich pism.

W każdym razie jest faktem rozświetlonym ze wszystkich stron jak amerykańska reklama, którego nie są już w stanie zmienić, nawet korzystając z wiedzy „ekspertów od małpich szwindli”, żadne siły, że ja, którego ostatnio bardzo wielu ludzi uważa za dosyć dobrego nauczyciela tańców świątynnych, choć stałem się od dzisiaj zawodowym pisarzem i oczywiście będę pisał dużo – gdyż od dzieciństwa cechuje mnie to, że kiedy coś robię, „to robię tego dużo” – nie dysponując jednak, jak widzicie, potrzebną do tego automatycznie nabytą i automatycznie przejawiającą się wprawą, zmuszony będę zapisywać wszystkie moje przemyślenia prostym, zwykłym i stworzonym przez życie potocznym językiem, bez żadnych literackich manipulacji ani „gramatycznych wymądrzań”.

Ale to jeszcze nie wszystko!… Przecież nie zdecydowałem o rzeczy najważniejszej: w jakim języku mam pisać?

Wprawdzie zacząłem już pisać po rosyjsku, ale, jak powiedziałby najmądrzejszy z mędrców, Mułła Nasr Eddin[1], w tym języku „daleko nie zajdziesz”.

Język rosyjski jest niewątpliwie bardzo dobry. Nawet sam go lubię, ale… tylko wtedy, gdy w grę wchodzi wymienianie się anegdotami lub wychwalanie czyjegoś rodowodu.

Język rosyjski jest trochę podobny do języka angielskiego, który z kolei znakomicie nadaje się do tego, by można było, zasiadłszy w palarni w jednym wygodnym fotelu z nogami wyciągniętymi na drugim, prowadzić dyskusję o australijskim mrożonym mięsie lub czasem też o „kwestii afgańskiej”.

Oba te języki przypominają danie zwane w Moskwie „solanką”, do którego można wrzucić wszystko z wyjątkiem ciebie i mnie, w tym nawet „poobiednią czeszmę[2]” Szeherezady.

Powinienem jeszcze dodać, że różne przypadkowo – a może nieprzypadkowo – stworzone warunki, w których toczyła się moja młodość, spowodowały, iż musiałem bardzo sumiennie uczyć się – sam oczywiście się do tego zmuszając – mówić, czytać i pisać w wielu językach, osiągając w nich taki stopień biegłości, że gdybym postanowił nie wykorzystywać do wykonywania tego ex promptu wymuszonego na mnie przez los zawodu „automatyzmu” nabytego dzięki praktyce, to prawdopodobnie mógłbym teraz pisać w dowolnym z nich.

Jeśli jednak miałbym postąpić rozsądnie i posłużyć się takim wszechułatwiającym automatyzmem, który generalnie zawdzięcza się długiej praktyce, to powinienem pisać albo po rosyjsku, albo po ormiańsku, ponieważ w ciągu ostatnich dwudziestu lub trzydziestu lat okoliczności mojego życia zmusiły mnie do używania w obcowaniu z innymi tylko tych dwóch języków, w rezultacie czego osiągnąłem w nich taką wprawę, że posługuję się nimi już całkiem automatycznie.

A kysz, ty rogate licho!… Nawet i w tym wypadku od razu zaczął dręczyć mnie całego jeden z aspektów mojej osobliwej psychiki, nietypowy dla normalnego człowieka.

Główną przyczyną tego „nieszczęścia”, które spadło na mnie w podeszłym już bez mała wieku, jest to, że od samego dzieciństwa, wraz z wszelkim innym – równie niepotrzebnym we współczesnym życiu – chłamem, zakorzeniła się w mojej osobliwej psychice właściwość, która automatycznie całemu mnie nakazuje zawsze i we wszystkim kierować się wyłącznie mądrością ludową.

W danym wypadku, jak zwykle w podobnych niewyraźnych jeszcze sytuacjach życiowych, natychmiast pojawiło się i teraz, że tak powiem, „roi się” w moim mózgu – skonstruowanym tak nieudacznie, że mogę skwitować go tylko szyderstwem – to mądre porzekadło ludowe, które znali już ludzie w odległej przeszłości, a które dotarło do nas w następującej formie: „Każdy kij ma dwa końce”.

Moim zdaniem w świadomości wszystkich mniej więcej zdrowo myślących ludzi, którzy pragną zrozumieć zarówno podstawową myśl ukrytą w takim dziwnym sformułowaniu, jak i jego rzeczywisty sens, musi przede wszystkim zrodzić się przypuszczenie, iż wszystkie idee, na których opiera się i z których powinno wypływać domyślne znaczenie tego powiedzenia, odwołują się do tej znanej ludziom od wieków prawdy, która głosi, że każde zjawisko występujące w życiu człowieka jest wynikiem dwóch całkiem przeciwstawnych przyczyn oraz tworzy dwa rezultaty, tak samo diametralnie różne, które z kolei są przyczyną innych nowych zjawisk – „nowych” oczywiście tylko z pozoru. Na przykład jeżeli „coś”, co jest wynikiem dwóch różnych przyczyn, wywołuje światło, to to samo „coś” musi niechybnie wywołać także zjawisko przeciwne, czyli ciemność; albo też, jeśli w organizmie dowolnej żywej istoty jakiś czynnik warunkuje powstanie impulsu namacalnego zadowolenia, to nieuchronnie musi on wywoływać również niezadowolenie, oczywiście tak samo namacalne – i tak dalej, zawsze i we wszystkim.

Gdybym w danej sytuacji, stosując się do tej mądrości ludowej – ukształtowanej przez wieki i wyrażonej za pomocą kija, który, jak powiedziano, faktycznie ma dwa końce: jeden uznawany za dobry, a drugi za zły – skorzystał ze wspomnianego automatyzmu, który wyrobiłem w sobie tylko dzięki długiej praktyce, to oczywiście okazałoby się to dla mnie dobre, ale, zgodnie z tym porzekadłem, dla czytelnika musiałoby to mieć skutek wręcz odwrotny – a na czym polega odwrotność tego, co dobre, bardzo łatwo potrafi zrozumieć nawet ten, kto nie jest posiadaczem hemoroidów.

Krótko mówiąc, jeżeli wykorzystam swoją przewagę i chwycę za dobry koniec kija, to zły koniec niechybnie spadnie na głowę czytelnika.

I coś takiego rzeczywiście może się wydarzyć, ponieważ język rosyjski zupełnie nie nadaje się do wyrażania wszelkich „subtelności” licznych kwestii filozoficznych, które zamierzam dość obszernie poruszyć w moich pismach, natomiast język ormiański, choć na to pozwala, to na nieszczęście wszystkich współczesnych Ormian stał się zupełnie nieprzydatny do rozpatrywania pojęć współczesnych.

Wyłącznie po to, żeby złagodzić gorycz wewnętrznej krzywdy, którą właśnie sobie wyrządziłem, powiem tylko, że we wczesnej młodości, gdy zainteresowały mnie i pochłonęły kwestie filozoficzne, język ormiański przedkładałem nad wszystkie inne języki, którymi wówczas władałem, włączając w to nawet mój język ojczysty.

Bardzo go lubiłem głównie z powodu jego swoistego charakteru i dlatego, że w niczym nie przypominał sąsiednich czy spokrewnionych z nim języków.

Wszystkie jego, jak to mówią uczeni filologowie, „tonalności” były właściwe tylko jemu i, co zrozumiałem już nawet wtedy, doskonale odpowiadał on psychice ludzi tej narodowości.

Jednakże w ciągu ostatnich trzydziestu lub czterdziestu lat ten język tak się na moich oczach zmienił, że chociaż nie stracił jeszcze do końca owej samodzielności i specyfiki, które charakteryzowały go od zamierzchłej przeszłości, to stał się dziś czymś, co można by nazwać „błazeńskim potpourri języków”, i wszystkie jego współbrzmienia, wpadając do ucha mniej więcej pojętnego oraz świadomego słuchacza, przypominają mieszaninę tureckich, perskich, francuskich, kurdyjskich i rosyjskich słów, a także jeszcze innych całkiem „niestrawnych” artykułowanych dźwięków.

Prawie to samo można powiedzieć o moim ojczystym języku, greckim, którego używałem w dzieciństwie i którego „automatyczna moc skojarzeniowa” wciąż zachowała dla mnie swój smak. Podejrzewam, że potrafiłbym teraz wyrazić w nim wszystko, co zechcę, ale nie mogę się nim w tym wypadku posłużyć z tego prostego i raczej śmiesznego powodu, że ktoś musi przepisywać i tłumaczyć moje teksty na inne języki. A któż potrafi to zrobić?

Z pełnym przekonaniem można stwierdzić, że nawet najlepszy ekspert od nowoczesnej greki nie byłby w stanie zrozumieć absolutnie nic z tego, co napisałbym w języku, który przyswoiłem sobie w dzieciństwie, ponieważ w ciągu tych trzydziestu lub czterdziestu lat moi drodzy „współplemieńcy”, dając się uwieść przedstawicielom współczesnej cywilizacji i pragnąc za wszelką cenę upodobnić się do nich nawet pod względem języka, potraktowali mój drogi język ojczysty dokładnie tak samo, jak zrobili to ze swoim językiem Ormianie chcący dorównać rosyjskiej inteligencji.

Ów grecki język, którego ducha i esencję przekazano mi dziedzicznie, jest tak podobny do języka, którym mówią dziś współcześni Grecy, jak, zgodnie z wyrażeniem Mułły Nasr Eddina, „gwóźdź jest podobny do mszy pogrzebowej”.

Co tu teraz z tym fantem zrobić?

E…e…ech! Nie warto się przejmować, szacowny nabywco moich wymądrzań. Jeśli nie zabraknie francuskiego armaniaku i „chazarskiej basturmy”, to znajdę wyjście nawet z tej ciężkiej sytuacji. To przecież nie pierwszy i nie ostatni raz!

Tak często w życiu pakowałem się w różne tarapaty i jakoś z nich wychodziłem, że niemal weszło mi to już w nawyk.

Na razie będę więc pisał częściowo po rosyjsku, częściowo po ormiańsku, tym bardziej że pośród ludzi kręcących się zawsze koło mnie, jest parę takich osób, które z mniejszą lub większą łatwością „główkują” w obu tych językach, i ciągle jeszcze żywię nadzieję, iż będą potrafiły całkiem nieźle z nich przepisywać, a także tłumaczyć dla mnie.

Na wszelki wypadek powtarzam raz jeszcze – abyście zapamiętali to dobrze, a nie tak, jak macie w zwyczaju o wszystkim pamiętać i później, w oparciu o to wasze „pamiętanie”, dotrzymywać słowa, które daliście sobie i innym – że bez względu na to, jakiego języka użyję, zawsze i we wszystkim będę unikał tego, co nazwałem „językiem bontonowo-literackim”.

Jest tutaj rzeczą nadzwyczaj ciekawą i w najwyższym stopniu, może nawet wyższym, niż wam się wydaje, godną waszego zainteresowania, to, że od najwcześniejszego dzieciństwa, mianowicie od chwili, gdy zrodziła się we mnie potrzeba niszczenia ptasich gniazd i dokuczania siostrom moich rówieśników, pojawiło się w moim, jak je nazywali starożytni teozofowie, „ciele planetarnym”, i to nie wiadomo dlaczego głównie w jego prawej połówce, mimowolne instynktowne doznanie, które stopniowo, aż do okresu mojego życia, gdy zostałem „nauczycielem tańców”, przekształcało się w wyraźne odczucie, i które później – kiedy dzięki wykonywaniu tego zawodu poznałem ludzi reprezentujących wiele różnych „typów” – zamieniło się w świadome przekonanie, iż podobne języki, czy raczej ich „gramatyki”, układają ludzie przypominający pod względem znajomości danego języka dokładnie te dwunożne typy, które szacowny Mułła Nasr Eddin scharakteryzował następująco: „Bez nich nasze świnie nigdy nie poznałyby się na jakości pomarańczy”.

Tego rodzaju ludzie, osiągnąwszy odpowiedzialny wiek w procesie naszego nienormalnego życia i zamieniwszy się wskutek spaczonej dziedziczności oraz przyprawiającego o mdłości wychowania w „mole-pożeracze” owego dobra, które przygotowali i pozostawili nam nasi przodkowie, a które przekazał nam czas, po pierwsze, nie mają najmniejszego pojęcia i prawdopodobnie nigdy nie słyszeli o takim rażącym fakcie, że w funkcjonowaniu mózgowym każdego stworzenia – a więc także człowieka – kształtuje się w wieku przygotowawczym dokładnie określona właściwość, której automatyczne przejawy podlegają pewnemu prawu, nazwanemu przez starożytnych Korkolan „prawem skojarzeń”, a po drugie, nie wiedzą o tym, że proces myślenia każdej żywej istoty, zwłaszcza człowieka, przebiega wyłącznie w zgodzie z tym prawem.

Skoro tak się złożyło, że poruszyłem tu temat, który ostatnio stał się jednym z moich koników, mianowicie kwestię ludzkiego myślenia, uważam, że mogę już teraz – nie czekając na odpowiedni rozdział, który przeznaczyłem na jej wyjaśnienie – zasygnalizować pewną niepodważalną, przypadkowo zdobytą przeze mnie informację o tym, że w przeszłości we wszystkich stuleciach przestrzegano na Ziemi zasady, zgodnie z którą każdy śmiałek chcący nabyć prawo do tego, by inni, a także on sam, uważali go za człowieka „myślącego świadomie”, już w początkowych latach swego odpowiedzialnego życia dowiadywał się o tym, że człowiek dysponuje dwoma rodzajami myślenia: po pierwsze, myśleniem za pomocą myśli wyrażanych słowami, których sens jest zawsze względny; po drugie, myśleniem właściwym zarówno człowiekowi, jak i wszystkim zwierzętom, które nazwałbym „myśleniem za pomocą form”.

Ten drugi rodzaj myślenia, „myślenie za pomocą form”, które powinno służyć zarówno do uchwycenia dokładnego sensu wszelkich pism, jak i – po zrobieniu świadomego zestawienia z uprzednio zebranymi informacjami – do przyswojenia go sobie, kształtuje się w ludziach w zależności od warunków geograficznych, miejsca zamieszkania, klimatu oraz epoki, i w ogóle od całego środowiska, w jakim dany człowiek przyszedł na świat i w jakim toczy się jego egzystencja aż do osiągnięcia pełnoletności.

To dlatego w mózgach ludzi należących do odmiennych ras, żyjących w różnych warunkach i na różnych obszarach, wykształcają się w odniesieniu do tej samej rzeczy czy idei, a nawet całego systemu pojęć, pewne całkiem niezależne formy, które powodują, że w trakcie przepływu skojarzeń pojawia się w ich byciu takie lub inne doznanie wywołujące określone wyobrażenie i to wyobrażenie zostaje następnie przełożone na jakieś słowa, które służą jedynie do nadania mu zewnętrznego, subiektywnego wyrazu.

W ten sposób dane słowo, odnoszące się do tej samej rzeczy lub idei, nabiera dla ludzi żyjących w różnych miejscach i należących do różnych ras bardzo określonej i całkiem odmiennej „wewnętrznej treści”.

Inaczej mówiąc, jeśli w zbiorczej obecności danego człowieka, urodzonego i wyrosłego w tym czy innym miejscu, utworzyła się w rezultacie specyficznych lokalnych wpływów oraz wrażeń pewna „forma”, która poprzez skojarzenia wywołuje w nim doznanie określonej „wewnętrznej treści” i tym samym pojawienie się określonego obrazu czy pojęcia wyrażanego przez niego jakimś słowem, którego użycie zamienia się w nawyk i które, jak już powiedziałem, jest subiektywne, to ktoś słyszący to słowo – w którego byciu z powodu odmiennych warunków, w jakich przyszedł na świat i dorastał, ukształtowała się w odniesieniu do tego słowa forma o innej „wewnętrznej treści” – będzie zawsze odbierał je i oczywiście nieuchronnie rozumiał zupełnie inaczej.

Nawiasem mówiąc, można to bardzo wyraźnie stwierdzić, jeśli uważnie i bezstronnie obserwuje się wymianę opinii między osobami, które należą do różnych ras lub które dorastały i kształtowały się w różnych krajach.

A zatem, pełen werwy i brawury kandydacie na nabywcę moich wymądrzań, ostrzegłszy cię, że mam zamiar pisać nie tak, jak zwykle piszą „zawodowi pisarze”, lecz całkiem inaczej, radzę ci, byś poważnie się zastanowił, zanim zabierzesz się do czytania moich dalszych wywodów. W przeciwnym razie obawiam się o twój słuch i inne organy postrzegania, a także o narządy trawienne, które pewnie już tak się do cna zautomatyzowały i przestroiły na rozpowszechniony obecnie na Ziemi „język inteligencko-literacki”, że czytanie moich pism może wpłynąć na ciebie bardzo, ale to bardzo kakofonicznie, powodując, że stracisz swój… wiesz co?… apetyt na ulubione danie i na to szczególnie łechczące twe „wnętrze” uczucie, które pojawia się w tobie, gdy widzisz swoją sąsiadkę brunetkę.

O tym, że mój język lub, ściślej mówiąc, forma mojego myślenia może mieć tego rodzaju skutek, jestem – dzięki wielokrotnie powtarzającym się w przeszłości zdarzeniom – tak przekonany całym swoim byciem, jak „rasowy osioł” przekonany jest o słuszności i zasadności swego uporu.

Dopiero teraz, gdy ostrzegłem cię przed tym, co najważniejsze, z absolutnym spokojem patrzę w przyszłość, albowiem jeśli z powodu moich pism staniesz się ofiarą jakiegoś nieporozumienia, to winien będziesz tylko ty sam, moje sumienie zaś pozostanie czyste, jak na przykład… sumienie byłego cesarza Wilhelma.

Na pewno myślisz w tej chwili, że jestem, jak niektórzy to określają, młodym człowiekiem „o miłej aparycji i podejrzanym wnętrzu” i że jako raczkujący pisarz najwyraźniej umyślnie zachowuję się ekscentrycznie, w nadziei, iż pomoże mi to stać się sławnym i przez to bogatym.

Jeśli rzeczywiście tak myślisz, to nawet nie wiesz, jak bardzo się mylisz.

Po pierwsze, nie jestem młody; żyję już tak długo, że, jak to się mówi, „jadłem chleb nie tylko z niejednego pieca, ale z wielu piekarni”; a po drugie, wcale nie piszę z zamiarem zrobienia kariery ani też nie liczę na to, że „stanę na własnych nogach” dzięki owemu zawodowi, który moim zdaniem stwarza od razu wielkie szanse na zdobycie miana kandydata do Piekła, oczywiście zakładając, że tacy ludzie potrafią choćby do tego stopnia udoskonalić własne bycie, a to dlatego, że sami nic nie wiedząc, wypisują wszelkiego rodzaju brednie i, automatycznie zyskując w ten sposób autorytet, są winni pojawienia się jednego z głównych czynników ogółu przyczyn, które z roku na rok prowadzą do coraz większego „rozdrobnienia” już i tak nadmiernie pokruszonej ludzkiej psychiki.

Co się zaś tyczy mojej osobistej kariery, to dzięki wszystkim siłom wysokim i niskim, a jeśli chcesz, nawet prawym i lewym, zrobiłem ją dawno temu i już od dłuższego czasu „stoję na własnych nogach”, i to niewątpliwie bardzo mocnych nogach, a co więcej, jestem pewien, że na złość wszystkim moim byłym, obecnym i przyszłym wrogom wystarczy im krzepy jeszcze na wiele lat.

Tak… nie zaszkodzi, jeśli zdradzę ci również pomysł, który właśnie zrodził się w moim obłąkanym mózgu, a mianowicie, że chcę specjalnie poprosić drukarza, któremu oddam tę książkę, żeby wydrukował niniejszy pierwszy rozdział moich pism w taki sposób, by każdy mógł go przeczytać, nie rozcinając kartek książki, dzięki czemu, dowiedziawszy się, że nie jest ona napisana w sposób zwykły – to znaczy jako pomoc do łatwego i gładkiego tworzenia w myślach czytelnika podniecających obrazów i usypiających marzeń – mógł on, jeśli zechce, zwrócić ją i, nie tracąc czasu na dyskusje ze sprzedawcą, odzyskać swoje być może zarobione w pocie czoła pieniądze.

A muszę tak postąpić, ponieważ właśnie znowu przypomniałem sobie historię usłyszaną we wczesnej młodości, która przytrafiła się pewnemu zakaukaskiemu Kurdowi i która w późniejszych latach, ilekroć w podobnych sytuacjach wracałem do niej myślą, budziła we mnie „długo niegasnący” impuls czułości. Sądzę więc, że okaże się to bardzo pożyteczne zarówno dla mnie, jak i dla ciebie, jeśli szczegółowo ci ją teraz zrelacjonuję.

Okaże się to pożyteczne głównie dlatego, że „sól” tej historii – lub, jak wyraziliby się czystej krwi współcześni żydowscy biznesmeni, jej „cymes” – postanowiłem przyjąć za jedną z podstawowych zasad tej nowej formy literackiej, jaką zamierzam zastosować, by osiągnąć cel, którego chcę dopiąć za pomocą mojej nowej profesji.

Pewnego razu ów zakaukaski Kurd wyruszył w jakimś interesie ze swej wsi do miasta i po przyjściu na targ zobaczył tam budkę z różnymi ślicznie wystawionymi owocami.

Wśród nich jego uwagę zwrócił jeden szczególnie piękny zarówno pod względem koloru, jak i kształtu „owoc”, którego wygląd tak przypadł mu do gustu i którego tak bardzo zapragnął skosztować, że mimo prawie zupełnego braku pieniędzy natychmiast postanowił zakupić przynajmniej jeden z tych darów Wielkiej Przyrody.

Następnie, cały podekscytowany i z niezwykłą jak na siebie odwagą, wszedł do środka i wskazując swym zrogowaciałym palcem na „owoc”, który wpadł mu w oko, zapytał właściciela sklepu o cenę. Właściciel odparł, że funt tych „owoców” kosztuje sześć groszy.

Uznawszy, iż nie jest to wcale wygórowana cena za tak, jego zdaniem, piękny owoc, nasz Kurd postanowił kupić cały funt.

Po załatwieniu wszystkich spraw w mieście jeszcze tego samego dnia ruszył piechotą w drogę powrotną do domu.

Idąc tak o zachodzie słońca przez góry i doliny, bezwiednie postrzegając zewnętrzny aspekt tych czarujących fragmentów łona Wspólnej Matki, Wielkiej Przyrody, i mimowolnie wdychając czyste powietrze, niezanieczyszczone charakterystycznymi wyziewami miast przemysłowych, nasz Kurd całkiem naturalnie poczuł nagle chęć dogodzenia sobie także jakimś zwyczajnym pokarmem; usiadł więc na skraju drogi, wyjął z torby z prowiantem kawałek chleba oraz te zakupione „owoce”, które tak cieszyły jego oczy, i powoli zabrał się do jedzenia.

Lecz – o zgrozo! – bardzo szybko poczuł, że wszystko zaczyna w nim płonąć.

Nie bacząc na to, nasz Kurd kontynuował posiłek.

To nieszczęsne dwunożne stworzenie jadło dalej tylko z powodu owej szczególnej przynależnej ludziom cechy, na którą pierwszy zwróciłem uwagę i której zasadę, przyjąwszy ją za podstawę stworzonej przeze mnie nowej formy literackiej, zamierzam uczynić jednym z czynników mających jak „gwiazda przewodnia” poprowadzić mnie do wytkniętego sobie celu, a której sens oraz wagę, jestem pewien, sam wkrótce uchwycisz – oczywiście zgodnie ze stopniem twojego rozumienia – jeśli przeczytasz któryś z kolejnych rozdziałów moich dzieł, naturalnie pod warunkiem że podejmiesz ryzyko kontynuowania tej lektury lub być może sam „wywęszysz” już coś pod koniec tego pierwszego rozdziału.

Tak więc właśnie w momencie, gdy naszego Kurda ogarnęły wszystkie niezwykłe doznania, jakie wywołał w nim ten osobliwy posiłek na łonie przyrody, tą samą drogą nadszedł chłop z jego wioski, znany wśród swoich z rozumu i obeznania, który widząc, że cała twarz współziomka gorzeje, łzy leją mu się z oczu, a on mimo to – jakby chodziło o spełnienie najwyższego obowiązku – dalej je prawdziwe „strąki papryki”, rzekł do niego:

– Co robisz, ty trąbo jerychońska?! Przecież spalisz się żywcem! Przestań jeść ten nietypowy produkt, tak obcy twojej naturze.

Nasz Kurd odparł na to:

– Nie, za nic na świecie nie przestanę! Przecież dałem za niego moje ostatnie sześć groszy! Choćbym miał wyzionąć ducha, zjem wszystko do końca!

Po czym nasz rezolutny Kurd – należy oczywiście przyjąć, iż takim był – wcale nie przestał, tylko nadal jadł strąki papryki.

Mam nadzieję, że po tym, co właśnie przeczytałeś, w twoich myślach powstaje już odpowiednie skojarzenie, które powinno przywieść cię, jak to się czasem zdarza niektórym współczesnym ludziom, do tego, co generalnie nazywasz rozumieniem, i że w danym wypadku pojmiesz, dlaczego ja – który tak dobrze znam tę przynależną ludziom cechę i który wielokrotnie czułem litość w obliczu jej nieuchronnego przejawu polegającego na tym, że jeśli ktoś za coś zapłaci, to musi zużyć to do końca – ożywiłem się w całej swej zbiorczej obecności z powodu pomysłu, który przyszedł mi do głowy, a mianowicie, by przedsięwziąć wszelkie możliwe kroki, żebyś ty, jak to się mówi, „mój brat w apetycie i duchu”, w razie gdyby się okazało, że wprawdzie przyzwyczaiłeś się do czytania najróżniejszych książek, jednak tylko tych, które są w całości napisane we wspomnianym „inteligenckim języku”, dowiedziawszy się dopiero po zapłaceniu za moje pisma, iż nie są one napisane zwykłym, przystępnym i łatwym językiem, nie był zmuszony na skutek wspomnianej ludzkiej cechy do czytania ich za wszelką cenę do samego końca, tak jak nasz biedny zakaukaski Kurd, który musiał zjeść wszystkie strąki owej szlachetnej, tylko z wyglądu przypadłej mu do gustu czerwonej papryki, z którą „lepiej nie żartować”.

Aby uniknąć wszelkich nieporozumień – wynikających z tej ludzkiej właściwości, na którą składają się dane najwyraźniej gromadzące się w zbiorczej obecności współczesnego człowieka wskutek tego, że często chodzi do kina i nigdy nie przegapi okazji spojrzenia w lewe oko przeciwnej płci – chcę, by to moje wprowadzenie wydrukowano we wskazany powyżej sposób, to znaczy tak, aby każdy mógł je przeczytać, nie rozcinając pozostałych kartek książki.

W przeciwnym razie księgarz zacznie, jak to się mówi, „czepiać się” i niewątpliwie postąpi zgodnie z podstawową zasadą wszystkich księgarzy, wyrażaną przez nich słowami: „Zachowasz się jak wielki głupiec, a nie rybak, jeśli pozwolisz ujść rybie, która połknęła już haczyk”, i odmówi przyjęcia książki z rozciętymi stronicami.

Nie mam co do tego cienia wątpliwości. W pełni oczekuję, że okaże taki brak sumienia.

Czynniki, które utwierdziły mnie w przekonaniu o takiej nieuczciwości księgarzy, ostatecznie ukształtowały się we mnie, kiedy, będąc zawodowym „indyjskim fakirem”, musiałem, dla pełnego wyjaśnienia pewnej „ultrafilozoficznej” kwestii, zapoznać się między innymi z procesem skojarzeniowym, który rządzi przejawami automatycznie zbudowanej psychiki współczesnych księgarzy i księgarnianych sprzedawców w chwili, gdy wtryniają kupującym książki.

Wiedząc o tym wszystkim i stawszy się, od czasu nieszczęścia, jakie na mnie spadło, do granic sprawiedliwy i skrupulatny, nie mogę nie powtórzyć mojego ostrzeżenia i wręcz błagalnie nalegam, abyś jeszcze zanim zaczniesz rozcinać stronice tej mojej pierwszej książki, bardzo uważnie, i to nie raz, przeczytał niniejszy pierwszy rozdział moich pism.

Gdybyś jednak pomimo tego ostrzeżenia chciał się zapoznać z dalszą treścią tych wywodów, to nie pozostaje mi już nic innego, jak tylko z całej mojej „autentycznej duszy” życzyć ci przesmacznego, a także byś to wszystko, co przeczytasz, „strawił” nie tylko dla własnego zdrowia, ale również dla zdrowia wszystkich twoich bliskich.

Powiedziałem „z mojej autentycznej duszy”, ponieważ mieszkając ostatnio w Europie i często mając do czynienia z ludźmi, którzy przy każdej odpowiedniej i nieodpowiedniej okazji lubią wymawiać na próżno jakieś święte imię, przeznaczone wyłącznie do życia wewnętrznego człowieka, to znaczy z ludźmi, którzy przysięgają bez potrzeby, ja, będąc, jak już wyznałem, wielbicielem nie tylko w teorii – jak czynią to ludzie współcześni – ale także w praktyce utrwalonych przez wieki powiedzeń zaczerpniętych z mądrości ludowej, w tym również wysoce stosownej w tym miejscu maksymy wyrażonej słowami: „Kiedy wejdziesz między wrony, musisz krakać jak i one”, postanowiłem – by nie naruszyć przyjętego tu, w Europie, zwyczaju przysięgania w zwykłej rozmowie, a zarazem postąpić zgodnie z przykazaniem wypowiedzianym ustami Świętego Mojżesza: „Nie będziesz brał świętych imion nadaremno” – zrobić użytek z jednego z tych „świeżo upieczonych”, modnych współczesnych języków, mianowicie angielskiego, i odtąd w wymagających tego sytuacjach przysięgać na moją „angielską duszę”.

Chodzi o to, że w tym modnym języku słowa „dusza” i „podeszwa” nie tylko wymawia się, ale i pisze prawie tak samo.

Nie wiem, co sądzisz o tym ty, który jesteś już w połowie kandydatem na nabywcę moich pism, ale mój specyficzny charakter nie pozwala mi, jak bardzo umysłem bym tego nie pragnął, powstrzymać się od oburzenia w obliczu takiego przejawu przedstawicieli współczesnej cywilizacji. Doprawdy, jak można to, co w człowieku najwyższe i szczególnie umiłowane przez naszego wspólnego ojca stwórcę, nazywać tym samym słowem i często, nie zdając sobie z tego sprawy, brać za to, co w nim najniższe i najbrudniejsze?

Ale dość już „filologizowania”! Powróćmy do podstawowego zadania tego pierwszego rozdziału, czyli do „tarmoszenia” myśli, które zleżały się zarówno we mnie, jak i w czytelnikach, a także do dania tym ostatnim pewnego ostrzeżenia.

Otóż ułożyłem już w głowie plan oraz ustaliłem kolejność tego, co zamierzam wyłożyć, ale szczerze mówiąc, nie dotarło jeszcze do mojej świadomości, jaką formę przyjmie to na papierze; tak czy owak, wszystkie rezultaty funkcjonowania mojego instynktu wzbudzają już we mnie wyraźne przeczucie, że w całości przybierze to formę „czegoś”, co będzie niesłychanie „ostre” i co podziała na zbiorczą obecność każdego czytelnika mniej więcej tak, jak „strąki papryki” podziałały na nieszczęsnego zakaukaskiego Kurda.

Teraz więc, gdy poznałeś już historię naszego współziomka, zakaukaskiego Kurda, uważam za swój obowiązek uczynić pewne wyznanie i dlatego, zanim przejdę do dalszej części tego pierwszego rozdziału, służącego za wstęp do wszystkiego, co postanowiłem napisać w przyszłości, chcę poinformować twoją „czystą”, czyli działającą na jawie świadomość, że we wszystkim, co od tego momentu napiszę, będę celowo wykładał swe myśli w takiej kolejności i robił takie „logiczne zestawienia”, by sedno pewnych realnych pojęć mogło automatycznie, samo z siebie przedostać się z tej „świadomości na jawie”, którą większość współczesnych ludzi uważa za świadomość prawdziwą, lecz która, jak twierdzę i doświadczalnie udowadniam, stanowi fikcję, do tego, co nazywasz „podświadomością” – a co moim zdaniem zasługuje na miano „prawdziwej” ludzkiej świadomości – i tam, mechanicznie ulegając takiej przemianie, jaka generalnie powinna zachodzić w zbiorczej obecności człowieka, przynieść mu, dzięki jego własnemu „aktywnemu myśleniu”, wymagane rezultaty przynależne człowiekowi, a nie tylko te właściwe jednomózgowym lub dwumózgowym zwierzętom.

Postanowiłem postąpić w ten sposób, aby ten oto rozdział wstępny, który ma za zadanie, jak już powiedziałem, rozbudzić twoją świadomość, w pełni osiągnął swój cel i docierając nie tylko do twojej, według mnie, na razie wyłącznie fikcyjnej świadomości, ale też do świadomości prawdziwej – którą nazywasz podświadomością – zmusił cię, być może po raz pierwszy, do aktywnego myślenia.

Przy okazji muszę powiedzieć, że w zbiorczej obecności każdego człowieka, niezależnie od jego cech dziedzicznych i od wychowania, kształtują się dwie samodzielne świadomości, których funkcjonowanie oraz przejawy nie mają ze sobą prawie nic wspólnego.

Pierwsza z nich jest rezultatem postrzegania wszelkiego rodzaju zupełnie przypadkowych albo zamierzenie wywołanych przez innych mechanicznych wrażeń, do których należy zaliczyć także współbrzmienia różnych autentycznie „pustych słów”; natomiast druga świadomość kształtuje się albo z „uprzednio zebranych materialnych rezultatów”, które zostały przekazane człowiekowi dziedzicznie i które scaliły się z odpowiednią częścią jego zbiorczej obecności, albo z umyślnie sporządzonych przez niego skojarzeniowych zestawień takich istniejących już w nim „zmaterializowanych danych”.

Według mojej opinii, będącej wynikiem wielu lat doświadczalnych badań prowadzonych w wyjątkowo sprzyjających warunkach, to właśnie ta druga świadomość – która sama w sobie i w swoich przejawach nie jest niczym innym, jak tym, co nazywasz „podświadomością”, i która kształtuje się ze „zmaterializowanych rezultatów” dziedziczności oraz z celowo zrobionych zestawień – powinna dominować w zbiorczej obecności człowieka.

Wychodząc od tego – jak dotąd tylko mojego – przekonania, które niewątpliwie wydaje ci się owocem fantazji chorego umysłu, teraz już nie mogę, jak sam widzisz, zlekceważyć tej drugiej świadomości i wręcz powinienem uznać za swój obowiązek zredagowanie niniejszego pierwszego rozdziału moich pism, który ma być wprowadzeniem do wszystkiego, co napiszę w przyszłości, w taki sposób, by przeniknął on i wystarczająco dla mojego celu „potarmosił” wszelkie percepcje, które nagromadziły się w tych obu twoich świadomościach.

Kierowany tą ideą, chcę w pierwszej kolejności poinformować twoją fikcyjną świadomość, że dzięki trzem bardzo specyficznym danym, które skrystalizowały się w mojej zbiorczej obecności w różnych okresach mojego wieku przygotowawczego, mam naprawdę wyjątkowy dar, by tak rzec, „gmatwania i mącenia” u ludzi, z którymi się spotykam, wszystkich pojęć oraz przekonań, jakoby mocno zasadzonych w ich zbiorczej obecności.

Proszę, proszę!… już czuję, jak w twojej fałszywej, a według ciebie „prawdziwej” świadomości zaczynają kłębić się jak „ślepe muchy” wszystkie dane, przekazane ci dziedzicznie od „wujka i mamusi”, które w sumie budzą w tobie wprawdzie tylko jeden, ale za to ze wzruszającą siłą przebijający się zawsze i we wszystkim impuls ciekawości – czyli konkretnie w tym wypadku potrzebę jak najszybszego dowiedzenia się, dlaczego ja, początkujący pisarz, którego nazwiska jeszcze ani razu nie wymieniono w gazetach, stałem się nagle takim unikatem.

Mniejsza z tym… Osobiście bardzo cieszy mnie pojawienie się takiego zaciekawienia, choćby tylko w twojej fałszywej świadomości, ponieważ wiem z doświadczenia, że ten niegodny człowieka impuls może czasem u niektórych osób zmienić charakter i przeobrazić się w szlachetny impuls pragnienia wiedzy, co zazwyczaj sprzyja potem lepszej percepcji i dokładniejszemu zrozumieniu istoty dowolnego przedmiotu, na którym zdarza się współczesnemu człowiekowi skupić uwagę; dlatego też nawet z przyjemnością jestem gotowy zadowolić tę ciekawość, która w tej chwili się w tobie rozbudziła.

A więc zamień się teraz w słuch i postaraj się nie sprawić mi zawodu, lecz spełnić moje oczekiwania.

Ta moja oryginalna osobowość, „zwąchana” już przez niektóre Indywidua z obu chórów trybunału na wysokości, który wymierza obiektywną Sprawiedliwość, a także przez pewną, na razie bardzo ograniczoną liczbę osób tu, na Ziemi, opiera się, jak już powiedziałem, na trzech specyficznych danych, które ukształtowały się we mnie jeszcze w okresie mojego wieku przygotowawczego.

Pierwsze z tych danych już od samego początku ich powstania przybrały postać naczelnej i przewodniej dźwigni mojej zupełnej całości, a każde z dwóch pozostałych czegoś w rodzaju „życiodajnych źródeł”, służących do pielęgnowania i doskonalenia tych pierwszych, które pojawiły się we mnie, kiedy byłem zaledwie, jak to się mówi, „pucołowatym brzdącem”.

Moja droga babka nieboszczka wówczas jeszcze żyła i miała ponad sto lat.

W chwili, gdy umierała – niech zazna spokoju w Królestwie Niebieskim! – moja matka, jak było wtedy w zwyczaju, zaprowadziła mnie do jej łoża, gdzie moja droga babka, kiedy całowałem jej prawą rękę, położyła mi na głowie swą umierającą lewą rękę i szeptem, ale bardzo dobitnie powiedziała:

– Mój najstarszy wnuku! Słuchaj i zawsze pamiętaj o moim surowym nakazie: Nigdy w życiu nie rób niczego tak, jak robią inni!

Powiedziawszy to, wpatrzyła się w grzbiet mojego nosa i, widząc chyba moje zakłopotanie oraz mętne zrozumienie tego, co powiedziała, dodała nieco gniewnie i autorytatywnie:

– Albo nic nie rób i chodź tylko do szkoły, albo rób coś, czego nikt inny nie robi.

Po czym bezzwłocznie i z dającym się zauważyć odruchem pogardy dla całego otoczenia, a także z chwalebną samoświadomością, oddała swoją duszę bezpośrednio w ręce Samej Jego Wierności Archanioła Gabriela.

Myślę, że zaciekawi cię, a nawet okaże się pouczająca informacja, iż wszystko to wywarło wtedy na mnie tak silne wrażenie, że raptem nie mogłem ścierpieć wokół siebie obecności innych ludzi i dlatego, jak tylko opuściliśmy pokój, gdzie leżało śmiertelne „ciało planetarne” przyczyny przyczyny mojego powstania, po cichutku, starając się nie zwracać na siebie uwagi, wkradłem się do nory, gdzie podczas Wielkiego Postu przechowywano otręby i obierki ziemniaczane dla naszych „higienistek”, czyli świń, a potem bez jedzenia i picia leżałem tam w burzy wirujących i nieskładnych myśli – których, szczęśliwie dla mnie, miałem wtedy w moim dziecięcym mózgu jeszcze bardzo mało – aż do chwili, gdy z cmentarza wróciła matka, której płacz, po stwierdzeniu mojej nieobecności oraz bezskutecznych poszukiwaniach, „złamał” mnie tak, że momentalnie wyszedłem z nory i zatrzymawszy się wpierw na progu z wyciągniętymi z jakiegoś powodu rękami, podbiegłem do niej, a następnie mocno uczepiłem się jej spódnicy i tupiąc mimowolnie nogami, nie wiadomo z jakiej przyczyny zacząłem naśladować ryk osła należącego do naszego sąsiada, oficera śledczego.

Dlaczego to wszystko wywarło na mnie wtedy tak silne wrażenie? Dlaczego niemal automatycznie tak dziwnie zareagowałem? Dużo się nad tym zastanawiałem w ostatnich latach, szczególnie w czasie zapustów, ale do tej pory nie udało mi się tego zrozumieć.

Jak dotąd wysnułem tylko jedno logiczne przypuszczenie, iż być może postąpiłem tak, ponieważ pokój, w którym rozegrała się ta święta scena, mająca nabrać ogromnego znaczenia dla całego mojego przyszłego życia, wypełniał na wskroś zapach kadzidła przywiezionego specjalnie z klasztoru na górze Athos, bardzo popularnego wśród wyznawców wszystkich odmian religii chrześcijańskiej.

Cokolwiek to mogło być, ów fakt pozostaje do dzisiaj gołym faktem.

W dniach, które nastały po tym wydarzeniu, mój stan ogólny w żaden szczególny sposób się nie zmienił, jeśli nie liczyć tego, że częściej niż zwykle chodziłem wtedy ze stopami w powietrzu, to znaczy na rękach.

Pierwszego czynu będącego w rażącej sprzeczności z zachowaniem innych ludzi dokonałem – co prawda bez udziału zarówno mojej świadomości, jak i podświadomości – dokładnie czterdziestego dnia po śmierci babki, gdy cała nasza rodzina, dalecy i bliscy krewni, a także ci, którzy darzyli szacunkiem moją drogą, powszechnie kochaną babunię, zgromadzili się na cmentarzu, by zgodnie ze zwyczajem odprawić nad jej spoczywającymi w grobie śmiertelnymi szczątkami ceremonię zwaną panichidą. Nagle ni stąd, ni zowąd – zamiast poddać się konwencji, która obowiązuje wśród wszystkich ludzi bez względu na poziom ich postrzegalnej lub niepostrzegalnej moralności oraz sytuację materialną, a która polega na tym, że należy stać spokojnie jak przybity, z grobową miną i, jeśli to możliwe, nawet ze łzami w oczach – zacząłem podskakiwać tanecznie wokół mogiły, śpiewając:

„Niech ze świętymi zazna spokoju,

Bo był to człowiek innego pokroju”.

…itd.

Mam wrażenie, że jeśli chodzi o wszelkiego rodzaju „małpowanie” – czyli naśladowanie zwykłych zautomatyzowanych przejawów otoczenia – to właśnie w tamtej chwili pojawiło się w mojej zbiorczej obecności to „coś”, co zawsze i w stosunku do wszystkiego budzi w niej, jak to teraz nazywam, „nieodpartą potrzebę” robienia rzeczy inaczej niż inni.

W tamtym okresie zachowywałem się na przykład w następujący sposób:

Jeśli mój brat, siostry oraz dzieci sąsiadów – które przychodziły bawić się z nami – chcieli nauczyć się łapać piłkę jedną, oczywiście prawą ręką, to rzucali ją w powietrze, natomiast ja w tym samym celu najpierw, chociaż także prawą ręką, uderzałem piłką mocno o ziemię i dopiero gdy się odbiła, robiłem koziołka, a potem łapałem ją, i to wyłącznie kciukiem oraz środkowym palcem lewej ręki; lub jeśli wszystkie inne dzieci zjeżdżały na sankach ze wzgórza zwrócone twarzą do przodu, ja próbowałem to robić, i to za każdym razem coraz lepiej, jak mówiły wtedy dzieci, „na wstecznym biegu”; albo też kiedy rozdawano nam różnokształtne „pierniczki aparańskie”, wszystkie dzieci oblizywały je przed włożeniem do ust, najwyraźniej po to, by ich posmakować i wydłużyć sobie czas doznawanej przyjemności, podczas gdy ja… najpierw obwąchiwałem jeden ze wszystkich stron, może nawet przykładałem go do ucha, bacznie się wsłuchując, potem zaś prawie nieświadomie, ale bardzo poważnie mamrotałem do siebie: „I tak, i tak, i tak trzeba, nie jedz, czego nie trzeba”, a następnie, wydając odpowiednie rytmiczne dźwięki, brałem tylko jeden kęs, po czym, w ogóle się nim nie delektując, od razu go połykałem – itd., itp.

Pierwsze zdarzenie, w trakcie którego pojawiły się we mnie jedne z dwóch wspomnianych danych reprezentujących „życiodajne źródła”, pozwalające mi kultywować i doskonalić nakaz mojej zmarłej babki, rozegrało się w czasie, gdy zmieniłem się już z pucołowatego brzdąca w młodego łobuza i stałem się, jak to się niekiedy określa, „kandydatem na młodego człowieka o miłej aparycji i podejrzanym wnętrzu”.

A doszło do niego przypadkiem, lub może nawet specjalnym zrządzeniem losu, w następujących okolicznościach:

Pewnego razu z kilkoma takimi samymi jak ja młodymi łobuzami zastawiałem na dachu domu sąsiada sidła na gołębie, gdy nagle jeden z chłopców, który stał nade mną i uważnie mnie obserwował, rzekł:

– Według mnie pętlę z końskiego włosia powinniśmy zarzucić w taki sposób, aby przypadkiem nie wpadł w nią środkowy, najdłuższy palec gołębia, ponieważ – jak ostatnio wyjaśnił nam nasz nauczyciel zoologii – kiedy gołąb jest w ruchu, właśnie w tym palcu skupia się cały jego zapas sił i oczywiście, jeśli pętla zaciśnie się na tym palcu, gołąb będzie mógł ją wtedy łatwo zerwać.

Inny chłopiec, który stał pochylony tuż na wprost mnie i który w dodatku, kiedy mówił, pryskał obficie śliną, warknął po tej uwadze pierwszego chłopca i, plując na wszystkie strony, wypowiedział następujące słowa:

– Zamknij jadaczkę, ty beznadziejny, skundlony pomiocie Hotentotów! Co z ciebie za kaleka życiowa, taka sama zresztą jak twój nauczyciel! Jeśli założyć, że faktycznie w tym środkowym palcu skupia się największa siła fizyczna gołębia, to tym bardziej właśnie ten palec powinniśmy złapać w sidła. Dopiero wtedy okaże się znacząca dla naszego celu – czyli schwytania tych nieszczęsnych gołębi – pewna osobliwość, charakteryzująca wszystkich posiadaczy owego miękkiego i śliskiego „czegoś”, zwanego „mózgiem”, a polegająca na tym, że gdy w wyniku innych oddziaływań, od których zależy jego znikoma moc przejawiania się, dochodzi do zgodnego z prawem i okresowo niezbędnego, by tak rzec, „przetasowania obecności”, wtedy wywołane przez nie drobne „zamieszanie”, którego zadaniem jest wzniecenie innych przejawów ogólnego funkcjonowania, prowadzi natychmiast do chwilowego przesunięcia się środka ciężkości całego organizmu – w którym to śliskie „coś” odgrywa bardzo małą rolę – a to z kolei często daje w tym ogólnym funkcjonowaniu nieoczekiwane i graniczące z absurdem, nielogiczne rezultaty.

Ostatnie słowa wygłosił, tak pryskając śliną, że miałem wrażenie, iż moja twarz została wystawiona na działanie rozpylacza do farbowania tkanin barwnikami anilinowymi, zaprojektowanego i zbudowanego przez Niemców.

Tego było już za wiele. Nie wstając z kucek, rzuciłem się na niego i całą siłą uderzyłem go głową w dołek, skutkiem czego padł jak długi i z miejsca stracił to, co zwie się „przytomnością”.

Nie wiem i nie chcę wiedzieć, jakie rezultaty pojawią się w twoich myślach, gdy przekażę ci informację o pewnym, moim zdaniem niezwykłym, zbiegu okoliczności życiowych, ale jeśli chodzi o mnie, to ów splot wydarzeń pozwolił mi jeszcze mocniej utwierdzić się w przekonaniu, że wszystkie opisywane przez mnie zdarzenia, które zaszły w mojej młodości, nie były kwestią zwykłego przypadku, lecz zostały celowo stworzone przez jakieś obce siły.

Rzecz w tym, że takiej zwinności nauczył mnie zaledwie kilka dni przed tym wydarzeniem pewien grecki ksiądz z Turcji, który, będąc prześladowany przez Turków za swe przekonania polityczne, musiał stamtąd uciec i kiedy przybył do naszego miasta, rodzice zatrudnili go jako mojego nauczyciela nowoczesnej greki.

Nie wiem, na czym opierały się polityczne idee i przekonania tego greckiego księdza, ale bardzo dobrze pamiętam, że ze wszystkiego, co mi mówił – nawet wtedy, gdy wyjaśniał różnicę między zdaniami wykrzyknikowymi w starożytnej i nowoczesnej grece – wyraźnie przebijało marzenie o tym, żeby jak najszybciej dostać się na Kretę i pokazać się tam, jak przystało na prawdziwego patriotę.

Muszę przy okazji wyznać, że sam bardzo wystraszyłem się na widok rezultatu mojej zręczności, ponieważ nie wiedząc jeszcze, że uderzenie w to miejsce może wywołać taki skutek, pomyślałem, że tego chłopca zabiłem.

W chwili, gdy doświadczałem takiego lęku, inny chłopiec, kuzyn pierwszej ofiary mojej „sztuki samoobrony”, najwyraźniej w przypływie uczucia „pokrewieństwa”, bez zastanowienia skoczył na mnie i z pełnym rozmachem walnął mnie pięścią w twarz.

Od tego uderzenia, jak to się mówi, „zobaczyłem wszystkie gwiazdy” i jednocześnie moje usta tak nabrzmiały, jakby napchano do nich papki w ilości wystarczającej do sztucznego utuczenia tysiąca kurczaków.

Po krótkiej chwili, gdy te dwa dziwne doznania już trochę się uspokoiły, faktycznie odkryłem, że mam w ustach jakieś obce ciało, a gdy wyjąłem je palcami, okazało się, że był to ni mniej, ni więcej, tylko ząb o wielkich rozmiarach i dziwnym kształcie.

Widząc, jak gapię się na ten niezwykły ząb, wszyscy chłopcy stłoczyli się wokół mnie i w osobliwym milczeniu także zaczęli mu się przyglądać z wielkim zaciekawieniem.

Do tego czasu chłopak, który wcześniej padł bez czucia, doszedł już do siebie i stanąwszy na nogi jakby nigdy nic, zaczął razem z innymi patrzeć w osłupieniu na mój ząb.

Ten dziwny ząb miał siedem odgałęzień i na końcu każdego z nich wyraźnie rysowała się kropla krwi, a oprócz tego każdą pojedynczą kroplę jasno prześwietlał jeden z siedmiu aspektów przejawu białego promienia.

Po takim nietypowym dla nas, młodych łobuzów, krótkim milczeniu ponownie wybuchł normalny harmider i wśród tej wrzawy postanowiliśmy pójść zaraz do cyrulika, specjalisty od wyrywania zębów, aby zapytać go, dlaczego ten ząb wygląda właśnie tak.

Zeszliśmy więc wszyscy z dachu i ruszyliśmy w kierunku cyrulika, a ja, jako „bohater dnia”, kroczyłem na czele całej grupy.

Cyrulik, rzuciwszy przelotne spojrzenie, powiedział, że jest to po prostu „ząb mądrości” i że jeden taki ząb mają wszyscy osobnicy płci męskiej, którzy do chwili, gdy po raz pierwszy wypowiedzieli słowa „tata” i „mama”, karmieni byli wyłącznie mlekiem matki, a także którzy potrafią na pierwszy rzut oka rozpoznać wśród wielu twarzy twarz własnego ojca.

To zdarzenie, którego „pełną ofiarą” padł mój biedny ząb mądrości, spowodowało w sumie, że po pierwsze, moja świadomość zaczęła odtąd zawsze i w stosunku do wszystkiego wchłaniać w siebie samo sedno istoty nakazu mojej zmarłej babci – niechaj zazna ona pokoju w Królestwie Niebieskim! – a po drugie, dlatego że nie poszedłem do żadnego „dyplomowanego dentysty”, aby wyleczyć dziurę po tym zębie, czego zresztą nie mogłem zrobić, ponieważ nasz dom położony był zbyt daleko od jakiegokolwiek współczesnego ośrodka kultury, zaczęło chronicznie sączyć się z niej „coś”, co – jak dopiero niedawno wyjaśnił mi słynny meteorolog, który stał się moim „przyjacielem od serca” dzięki naszym częstym spotkaniom w nocnych restauracjach na paryskim Montmartrze – ma taką właściwość, że rozbudza we mnie potrzebę poznania oraz ustalenia przyczyn pojawiania się każdego podejrzanego „realnego faktu”, i ta niedziedziczna właściwość mojej zbiorczej obecności stopniowo samorzutnie doprowadziła do tego, że stałem się specjalistą od badania wszelkich podejrzanych zjawisk, na które tylko miałem okazję się natknąć.

Później, kiedy zamieniłem się – oczywiście przy współpracy naszego Powszechnego Władcy, Bezlitosnego Heropasa, to znaczy „upływu czasu” – w opisanego już przeze mnie młodego człowieka, ta świeżo uformowana we mnie po tym wydarzeniu właściwość stała się niegasnącym ogniskiem, które ciągle rozgrzewało moją świadomość.

Drugim ze wspomnianych życiodajnych czynników, który umożliwił ostateczne scalenie się nakazu mojej drogiej babki ze wszystkimi danymi tworzącymi moją zbiorczą indywidualność, był ogół wrażeń wywołanych przez przypadkowo zdobyte przeze mnie informacje dotyczące historii, która wydarzyła się tutaj, na Ziemi, i która była przyczyną powstania pewnej „zasady”, przyjętej następnie – jak dowiódł tego pan Alan Kardec podczas „absolutnie tajnego” seansu spirytystycznego – za jedną z podstawowych „zasad życiowych” wśród wszystkich podobnych do nas istot, które pojawiają się i egzystują na innych planetach naszego Wielkiego Wszechświata.

Tę nową „ogólnowszechświatową zasadę życiową” można sformułować w następujący sposób:

„Jak szaleć, to szaleć razem z przesyłką”.

Ponieważ ta zasada, uznana już teraz za uniwersalną, powstała na tej samej planecie, na której i ty powstałeś – i gdzie na dodatek prawie zawsze masz życie usłane różami oraz często tańczysz fokstrota – uważam więc, że nie mam prawa ukrywać przed tobą znanych mi informacji, które rzucą światło na pewne szczegóły zaistnienia takiego uniwersalnego faktu.

W trakcie mojej pierwszej wizyty w sercu Rosji, w Moskwie, wkrótce po tym, jak już na zawsze wszczepiła się w moją naturę rzeczona właściwość – to jest bezwiedne dążenie do wyjaśniania przyczyn powstania wszelkiego rodzaju „realnych faktów” – nie znajdując niczego innego, co mogłoby zaspokoić taką moją psychiczną potrzebę, zająłem się badaniem rozmaitych rosyjskich legend oraz porzekadeł. I właśnie wtedy – nie wiem, czy przez przypadek, czy też zgodnie z obiektywnym i prawidłowym porządkiem rzeczy – dowiedziałem się między innymi, co następuje:

Pewien Rosjanin, w oczach otoczenia sprawiający wrażenie zwykłego kupca, musiał udać się w jakichś interesach ze swego prowincjonalnego miasta do tej drugiej stolicy Rosji, Moskwy, i jego ulubiony – ponieważ podobny tylko do matki – syn, korzystając z okazji, poprosił go o przywiezienie mu pewnej książki.

Po przybyciu do Moskwy ów wielki autor „ogólnowszechświatowej zasady życiowej”, zgodnie z panującym tam do dzisiaj zwyczajem, razem ze swym przyjacielem upił się w sztok oryginalną rosyjską wódką.

I kiedy ci dwaj członkowie tej wielkiej współczesnej zbiorowości dwunożnych oddychających stworzeń, wychyliwszy odpowiednią liczbę kieliszków owego „rosyjskiego dobrodziejstwa”, przystąpili do dyskusji o „powszechnej oświacie” – ponieważ właśnie od tego tematu już od dawna zwykło się tam rozpoczynać każdą rozmowę – nasz kupiec nagle, przez skojarzenie, przypomniał sobie prośbę swego syna i bezzwłocznie postanowił udać się wraz z przyjacielem do księgarni, aby zakupić zamówioną książkę.

W sklepie, przejrzawszy książkę, którą wręczył mu sprzedawca, kupiec zapytał o jej cenę.

Sprzedawca odpowiedział, że książka kosztuje sześćdziesiąt kopiejek.

Zauważywszy jednak, że cena podana na okładce wynosi tylko czterdzieści pięć kopiejek, kupiec zaczął najpierw ważyć myśli w szczególny, nietypowy dla Rosjan sposób, a następnie, wykonując dziwny ruch plecami, wyprostował się niemal jak słup i wypinając pierś do przodu jak oficer gwardii, zamarł w bezruchu, a po krótkiej pauzie bardzo spokojnie, lecz głosem, któremu nadał ton wielkiej stanowczości, powiedział:

– Ale tutaj jest napisane czterdzieści pięć kopiejek. Dlaczego prosi pan o sześćdziesiąt?

Na to sklepikarz, robiąc właściwą wszystkim sprzedawcom „oleistą minę”, odparł, że książka faktycznie kosztuje tylko czterdzieści pięć kopiejek, ale że musi być sprzedana za sześćdziesiąt, bo piętnaście kopiejek wyniósł sam koszt przesyłki.

Po usłyszeniu tej odpowiedzi w naszym rosyjskim kupcu wprowadzonym w zakłopotanie takimi dwoma sprzecznymi, lecz ewidentnie dającymi się pogodzić faktami wyraźnie coś zaczęło się dziać. Wpatrując się w sufit, ponownie oddał się rozmyślaniom – tym razem jednak już jak angielski profesor, wynalazca kapsułek z olejem rycynowym – a następnie skierował się nagle w stronę przyjaciela i po raz pierwszy na świecie wypowiedział słowa wyrażające w swej istocie niewątpliwą obiektywną prawdę, która od tamtej pory przybrała charakter porzekadła.

Zwracając się do przyjaciela, rzekł wtedy:

– Mniejsza z tym, mój drogi! Bierzemy tę książkę. Tak czy owak, mamy dzisiaj zaszaleć, a „jak szaleć, to szaleć razem z przesyłką”!

Jeśli chodzi o mnie, nieszczęśliwca skazanego jeszcze za życia na doświadczanie rozkoszy Piekła, to przez dość długi czas po tym odkryciu działo się ze mną coś bardzo dziwnego, czego ani przedtem, ani potem już nie doświadczyłem. Otóż miałem wtedy wrażenie, że wszystkie normalnie występujące we mnie wieloźródłowe przeżycia i skojarzenia „zaczęły się ścigać”, jakby rozgrywały derby podobne do tego, które do dzisiaj organizują u siebie mieszkańcy Chiwy.

Jednocześnie wzdłuż całego mojego kręgosłupa wystąpiło silne, prawie nie do wytrzymania swędzenie, a w samym środku mojego plexus solaris pojawiły się równie nieznośne kolki; i wszystko to, czyli te dwa dziwne, wzajemnie stymulujące się doznania, po jakimś czasie niespodziewanie zastąpił stan takiego wewnętrznego spokoju, jakiego później doświadczyłem w życiu tylko raz, gdy odprawiano nade mną ceremonię wielkiego wtajemniczenia do bractwa „wytwórców masła z powietrza”. A potem, kiedy „Ja”, czyli to moje „nieznane coś”, co w zamierzchłych czasach jeden dziwak – zwany przez swoje otoczenie, podobnie jak my dzisiaj nazywamy takie osoby, „uczonym” – określił jako „pewne względne, przelotne zjawisko, uzależnione od jakości funkcjonowania myśli, czucia i organicznego automatyzmu”, a jeszcze inny słynny starożytny uczony, Arab Mal-el-Lel, zdefiniował jako „łączny rezultat świadomości, podświadomości oraz instynktu” – definicję, którą, nawiasem mówiąc, zapożyczył potem i powtórzył w inny sposób nie mniej znany grecki uczony Ksenofont – tak więc gdy w tym stanie to moje „Ja” zwróciło swoją ogłupiałą uwagę do środka, wówczas stwierdziło bardzo jasno, że po pierwsze, wszystko, co pozwoliło mi pojąć sens, aż po pojedyncze słowa, tego porzekadła, które stało się „ogólnowszechświatową zasadą życiową”, przekształciło się we mnie w pewną szczególną substancję kosmiczną, a następnie, połączywszy się z danymi, które już od dawna skrystalizowały się we mnie dzięki nakazowi mojej zmarłej babki, zmieniło te dane w „coś” i to „coś”, rozchodząc się po całej mojej zbiorczej obecności, osiadło na zawsze w każdym atomie, który się na nią składa; a po drugie, właśnie wtedy to moje pechowe „Ja” wyraźnie odczuło i z impulsem uległości uświadomiło sobie ów godny pożałowania dla mnie fakt, że, chcąc nie chcąc, od tego momentu będę musiał zawsze i we wszystkim bez wyjątku manifestować się zgodnie z tą nieodłączną cechą, która ukształtowała się we mnie, nie będąc podyktowana prawami dziedziczności, ani też nie pod wpływem różnych otaczających warunków, lecz która powstała w mojej zbiorczej obecności w wyniku działania trzech niemających ze sobą nic wspólnego, przypadkowych przyczyn zewnętrznych, a mianowicie: po pierwsze, dzięki nakazowi osoby, która bez najmniejszego pragnienia z mojej strony stała się bierną przyczyną przyczyny mojego powstania; po drugie, z powodu mojego zęba, którego wybił jakiś „młody łobuz”, głównie dlatego, że ktoś inny „się poślinił”; a po trzecie, dzięki sformułowaniu, które w stanie upojenia wypowiedziała osoba całkiem mi obca, to znaczy jakiś „rosyjski kupiec”.

Jeśli jeszcze zanim poznałem tę „ogólnowszechświatową zasadę życiową”, manifestowałem się już inaczej niż pozostałe powstające i wegetujące ze mną na tej samej planecie, podobne do mnie dwunożne zwierzęta, czyniłem to automatycznie i najwyżej półświadomie, ale po tym wydarzeniu zacząłem już robić to świadomie i z instynktownym doznaniem dwóch połączonych ze sobą impulsów: samozadowolenia oraz samoświadomości prawidłowego i uczciwego wypłacenia się z własnego długu wobec Wielkiej Przyrody.

Należy także podkreślić, że nawet jeżeli przed tym wydarzeniem robiłem już wszystko nie tak jak inni, to moje manifestacje prawie w ogóle nie rzucały się w oczy otaczającym mnie współziomkom, jednakże odkąd sedno tej zasady życiowej stało się integralną częścią mojej natury, odtąd, z jednej strony, wszystkie moje przejawy, zarówno te zamierzone w jakimś celu, jak i te „pojawiające się z czystego nieróbstwa”, nabrały życiodajności i zaczęły sprzyjać formowaniu się „odcisków” na organach percepcji każdego bez wyjątku podobnego do mnie stworzenia, które bezpośrednio lub pośrednio zwróciło uwagę na moje zachowanie, a z drugiej strony, te wszystkie moje pomysły zacząłem realizować w zgodzie z nakazem zmarłej babki, doprowadzając je do granic możliwości; jednocześnie też samo z siebie zrodziło się we mnie przyzwyczajenie, by zaczynając coś nowego, a także przy każdej, oczywiście na dużą skalę, zmianie zawsze wypowiadać w myśli lub na głos: „Jak szaleć, to szaleć razem z przesyłką”.

A więc na przykład również w danym wypadku, skoro z powodów ode mnie niezależnych, lecz wypływających z dziwnych i przypadkowych okoliczności towarzyszących mojemu życiu przyszło mi pisać książki, to powinienem robić to, kierując się tą samą zasadą, która dzięki różnym nadzwyczajnym i stworzonym przez samo życie splotom wydarzeń stopniowo wykształciła się i scaliła z każdym atomem mojej zbiorczej obecności.

Tę moją psychoorganiczną zasadę zastosuję tym razem w sposób następujący: zamiast postępować zgodnie z istniejącym od najdawniejszych czasów zwyczajem wszystkich pisarzy, który polega na obieraniu za temat różnych utworów takich zdarzeń, które ponoć rozegrały się lub rozgrywają na Ziemi, ja opiszę wydarzenia na skalę całego Wszechświata. A zatem także w obecnym wypadku: „Jak brać, to brać!”, czyli „Jak szaleć, to szaleć razem z przesyłką”.

Na skalę Ziemi może pisać byle jaki pisarz, ale ja nie jestem byle jakim pisarzem!

Czyż mógłbym ograniczyć się tylko do tej naszej, w obiektywnym sensie, „mizernej Ziemi”?!

Nie, tego zrobić nie mogę; nie wolno mi przecież uczynić tematem moich pism tych samych kwestii, które z reguły poruszają inni pisarze, a to choćby tylko dlatego, że mogłoby się nagle okazać, iż mają rację nasi uczeni spirytyści i że dowie się o tym moja babcia. A czy potraficie sobie wyobrazić, czym groziłoby to mojej drogiej, kochanej babce?!

Przecież przewróciłaby się w grobie, i to nie raz, jak się zazwyczaj mówi, lecz – na ile potrafię ją zrozumieć, zwłaszcza teraz, gdy zostałem już „specem” od wchodzenia w położenie innych ludzi – tak wiele razy, że mogłaby się zamienić w „irlandzki kurek na dachu”.

Czytelniku, proszę, nie martw się… Jak najbardziej, będę również pisał o Ziemi, ale przyjmując tak bezstronną pozycję, że ta względnie mała planeta, wraz ze wszystkim, co się na niej znajduje, zajmie takie miejsce, jakie w istocie jej się należy i jakie nawet zgodnie z twoją zdrową logiką – którą zawdzięczasz oczywiście mojemu przewodnictwu – przysługuje jej w naszym Wielkim Wszechświecie.

Naturalnie muszę też dopilnować tego, żeby różnymi „bohaterami” moich pism nie zostały takie typy, jak te opisane w uniesieniu przez ziemskich pisarzy wszelkiej rangi i wszystkich epok, czyli bohaterowie w rodzaju jakiegoś Jana Kowalskiego czy Piotra Wiśniewskiego, którzy urodzili się wskutek nieporozumienia i przygotowując się do „odpowiedzialnego życia”, nie zdołali osiągnąć niczego, co stworzeniu na podobieństwo Boga, to znaczy człowiekowi, przystoi mieć, a tylko stopniowo, do ostatniego tchnienia rozwijają w sobie tego rodzaju rozmaite uroki, jak na przykład: „lubieżność”, „ckliwość”, „kochliwość”, „zjadliwość”, „zajęcze serce”, „zawiść” i inne niegodne człowieka przywary.

Ja w swoich dziełach zamierzam przedstawić takich bohaterów, których każdy, jak to się mówi, „rad nierad” będzie zmuszony całym swoim jestestwem uznać za prawdziwych i o których nieuchronnie skrystalizują się we wszystkich czytelnikach dane budujące opinię, iż taki bohater to naprawdę „ktoś”, a nie zaledwie „byle kto”.

W ciągu ostatnich tygodni, gdy leżałem w łóżku z bardzo jeszcze obolałym ciałem i kreśliłem w głowie zarys moich przyszłych pism, obmyślając formę oraz kolejność ich przedstawienia, postanowiłem, że głównym bohaterem pierwszej serii uczynię… wiesz kogo?… Wielkiego Belzebuba we własnej osobie, i to nie bacząc na to, że mój wybór już od samego początku może wywołać w myślach większości czytelników skojarzenia, które niechybnie wzbudzą w nich wszelkiego rodzaju automatyczne impulsy sprzeciwu będące wynikiem działania ogółu danych, które obowiązkowo pojawiają się w psychice ludzi na skutek przeróżnych nienormalnie ustalonych warunków ich zewnętrznego życia i które krystalizują się w nich głównie w wyniku owej sławetnej, zakorzenionej w ich życiu „moralności religijnej” – co w sumie będzie musiało doprowadzić do nagromadzenia się w nich czynników budzących niewytłumaczalną wrogość wobec mojej osoby.

Ale wiesz co, czytelniku?

Na wypadek, gdybyś mimo mojego ostrzeżenia podjął ryzyko zapoznania się z dalszym ciągiem moich pism i próbował zawsze asymilować je z impulsem bezstronności oraz pragnieniem zrozumienia samej istoty różnych kwestii, które postanowiłem w nich wyłożyć, chcę teraz – mając na względzie tę przynależną psychice człowieka osobliwość, powodującą, że jedynie po „zacieśnieniu więzów wzajemnej szczerości i zaufania” przyswajanie sobie dobra nie wywołuje w nim sprzeciwu – otwarcie ci się przyznać do skojarzeń, które powstały w moich myślach i doprowadziły do tego, że w odpowiedniej sferze mojej świadomości osadziły się dane podpowiadające całej mojej indywidualności, żeby wybrać na głównego bohatera moich pism właśnie takie Indywiduum jak to, za które uchodzi w twoich oczach Pan Belzebub.

Zrobiłem to nie bez podstępu.

Moja chytrość sprowadza się po prostu do tego, że oparłem się na logicznym przypuszczeniu, iż jeśli okażę Belzebubowi taką uwagę, to On z pewnością – w co jak dotąd nie wątpię – będzie chciał się odwdzięczyć, pomagając mi w tym, co zamierzam napisać, wszelkimi dostępnymi Mu sposobami.

Chociaż Pan Belzebub ulepiony jest, jak to się mówi, „z innej gliny”, jednakowoż On także potrafi myśleć i, co najważniejsze, ma – jak dawno temu dowiedziałem się z traktatu słynnego katolickiego mnicha, brata Fulona – kędzierzawy ogon; a ponieważ, nauczony doświadczeniem, nabrałem głębokiego przekonania, że kędzierzawość nigdy nie jest czymś naturalnym, lecz można ją osiągnąć tylko dzięki różnym zamierzonym manipulacjom, wnioskuję więc – zgodnie ze „zdrową logiką”, która uformowała się w mojej świadomości na skutek czytania książek poświęconych hieromancji – że również Pan Belzebub musi mieć sporą dozę próżności i dlatego uzna, iż zdecydowanie nie wypada Mu nie udzielić pomocy komuś, kto będzie robił reklamę Jego imieniu.

Nie na darmo nasz niezrównany wspólny nauczyciel, Mułła Nasr Eddin, często powtarza:

„Jak nie posmarujesz, to nie tylko nigdzie znośnie nie pożyjesz, ale nawet nie pooddychasz”.

A inny ziemski mędrzec, Koźma Prutkow, który również zawdzięczał swą mądrość bezdennej głupocie ludzi, wyraził to samo słowami:

„Kto nie smaruje, ten nie jedzie”.

Znając te, a także jeszcze wiele innych tego rodzaju powiedzeń zaczerpniętych z mądrości ludowej i utrwalonych na przestrzeni wieków w życiu zbiorowym ludzi, postanowiłem „posmarować łapę” Pana Belzebuba, który, jak każdy się domyśla, ma możliwości oraz wiedzy w nadmiarze.

Dość tego, mój stary! Żarty, nawet te filozoficzne, na bok, wygląda na to, że z powodu tych wszystkich dygresji złamałeś już jedną z głównych zasad, które sam wypracowałeś i położyłeś u podstaw systemu mającego umożliwić ci, za pomocą tej nowej profesji, spełnienie marzeń, a mianowicie zasadę, która głosi, że zawsze trzeba mieć w pamięci oraz brać pod uwagę fakt osłabienia funkcji myślowej współczesnego czytelnika i w związku z tym nie zamęczać go, zmuszając do przyswajania mnóstwa idei w krótkim czasie.

Co więcej, kiedy poprosiłem jednego z ludzi, którzy kręcą się zawsze wokół mnie, bo chcą „zasłużyć sobie na wejście do raju w butach”, o głośne przeczytanie po kolei wszystkiego, co napisałem w tym pierwszym rozdziale, wtedy to, co nazywa się moje „Ja” – oczywiście z udziałem wszystkich specyficznych danych, które utrwaliły się w mojej oryginalnej psychice w ciągu dotychczasowego życia i które pozwalają mi na przykład zrozumieć psychikę innych podobnych do mnie, ale różniących się typem stworzeń – ponad wszelką wątpliwość stwierdziło i uświadomiło sobie, że już ten pierwszy rozdział niechybnie spowoduje, iż w zbiorczej obecności wszystkich bez wyjątku czytelników pojawi się „coś”, co automatycznie wywoła w stosunku do mojej osoby jawną wrogość.

Prawdę mówiąc, nie to mnie teraz najbardziej martwi, ale fakt, że pod koniec tej lektury skonstatowałem, iż we wszystkim, co zostało wyłożone w niniejszym rozdziale, cała moja zbiorcza obecność – w której wyżej wspomniane „Ja” odgrywa bardzo małą rolę – przejawiła się zdecydowanie wbrew przykazaniu ogólnowszechświatowego i szczególnie cenionego przeze mnie nauczyciela, Mułły Nasr Eddina, które brzmi: „Nigdy nie wsadzaj kija w mrowisko”.

Ale niepokój, jaki ogarnął cały system zawiadujący moimi odczuciami, kiedy uświadomiłem sobie, że czytelnik nieuchronnie będzie musiał zacząć żywić do mnie animozję, od razu przygasł, gdy przypomniałem sobie stare rosyjskie przysłowie: „Nie ma takiej krzywdy, która z czasem nie pójdzie na przemiał, jak zboże na mąkę”.

Od tamtej pory nie tylko zupełnie przestał mi dokuczać ów niepokój, który ogarnął mój system w chwili, gdy uprzytomniłem sobie, że złamałem przykazanie Mułły Nasr Eddina, lecz także, zaraz po tym, jak zdałem sobie z tego sprawę, w obu moich dopiero niedawno zyskanych duszach zaczął się bardzo dziwny proces przybierający postać niezwykłego swędzenia, które, stopniowo narastając, wywołuje obecnie prawie nieznośny ból w okolicy nieco poniżej prawej połowy mojego już i tak nadwyrężonego plexus solaris.

Chwila moment!… Ten proces także zdaje się ustawać i w każdym zakamarku mojej świadomości – powiedzmy, na razie, mojej „podświadomości” – zaczyna wyłaniać się już to wszystko, co jest potrzebne do uzyskania całkowitej pewności, iż ów proces ustanie zupełnie, ponieważ właśnie przypomniałem sobie inną mądrość życiową, której sens zrodził w moich myślach refleksję, że nawet jeśli rzeczywiście postąpiłem wbrew radzie czcigodnego Mułły Nasr Eddina, to jednocześnie, bez premedytacji, działałem wedle zasady kogoś nadzwyczaj sympatycznego, którego sława nie sięga daleko, ale o kim nigdy nie zapomną ci wszyscy, co choć raz mieli okazję go spotkać – mam na myśli ów samorodny talent, kochanego Karapeta z Tyflisu.

Nie ma rady… ten mój rozdział wprowadzający zrobił się już tak długi, że nic się teraz nie stanie, jeśli przedłużę go jeszcze trochę i opowiem o tym arcysympatycznym tyfliskim Karapecie.

Przede wszystkim musicie wiedzieć, że dwadzieścia lub dwadzieścia pięć lat temu stacja kolejowa w Tyflisie była wyposażona w „gwizdek parowy”.

Jego dźwięk budził każdego ranka kolejarzy i pracowników stacji, a ponieważ tyfliski dworzec położony był na wzgórzu, to gwizdek ten można było usłyszeć prawie w całym mieście, gdzie wyrywał on ze snu nie tylko kolejarzy, lecz także innych jego mieszkańców.

Jeśli dobrze pamiętam, lokalne władze Tyflisu nawiązały nawet korespondencję z zarządem kolei w sprawie zakłócania porannego snu spokojnym obywatelom.

Obowiązek puszczenia pary w gwizdek spadał właśnie na Karapeta, który był zatrudniony na tej stacji.

Rano, kiedy przychodził do pracy i podchodził do liny, za pomocą której napuszczał pary do gwizdka, jeszcze zanim ją złapał i za nią pociągnął, machał rękami we wszystkie strony i z wielką powagą, jak muzułmański mułła z minaretu, głośno krzyczał:

– Twoja matka to…! Twój ojciec to…! Twój dziadek to największy…! Oby twoje oczy, uszy, nos, śledziona, wątroba, nagniotki…” itd. Słowem wygłaszał w różnej kolejności wszystkie przekleństwa, jakie znał, i dopiero potem pociągał za linę.

Kiedy dowiedziałem się o Karapecie oraz o tym praktykowanym przez niego obyczaju, któregoś wieczoru, gdy wrócił już z pracy do domu, pojawiłem się u niego z małym bukłakiem kachetyjskiego wina i po obowiązkowym odprawieniu uroczystego lokalnego rytuału „wznoszenia toastów” zapytałem go – także oczywiście w odpowiedniej formie, stosując się do miejscowego „kodeksu grzecznościowego”, który regulował tam stosunki wzajemne – dlaczego to robi.

Opróżniwszy jednym haustem szklankę i, jak nakazuje gruziński zwyczaj, odśpiewawszy raz pieśń biesiadną „Jeszcześmy się nie nażarli”, Karapet zaczął powoli mówić:

– Ponieważ pijesz wino nie po dzisiejszemu, to znaczy nie tylko dla pozorów, ale w samej rzeczy uczciwie, już to pokazuje mi, że chcesz dowiedzieć się o tym moim zwyczaju nie z czystej ciekawości, jak nasi inżynierowie i technicy, lecz istotnie kierowany pragnieniem wiedzy; dlatego chcę, a nawet uważam za swoją powinność, szczerze wyznać ci, co dokładnie było przyczyną moich wewnętrznych, że tak powiem, „pedantycznych rozważań”, które mnie do tego doprowadziły i stopniowo wpoiły we mnie ów zwyczaj.

Dalej opowiedział, co następuje:

– Dawniej pracowałem na stacji na nocną zmianę jako niewykwalifikowany robotnik do czyszczenia bojlerów parowych, ale gdy sprowadzono rzeczony gwizdek, kierownik stacji, najwidoczniej biorąc pod uwagę mój wiek oraz fakt, że nie nadaję się już do wykonywania ciężkiej pracy, kazał mi tylko przychodzić rano i wieczorem o określonej porze, aby puszczać parę do gwizdka.

Już w pierwszym tygodniu tej nowej służby zauważyłem, że przez godzinę lub dwie po spełnieniu mojego porannego obowiązku czułem się jakoś niewyraźnie.

A odkąd to wzmagające się z dnia na dzień dziwne uczucie przerodziło się w wyraźny instynktowny niepokój, który odebrał mi nawet apetyt na postny żurek, odtąd już niemal bez przerwy zacząłem łamać sobie głowę, próbując odnaleźć jego przyczynę.

Z jakiegoś powodu szczególnie intensywnie zastanawiałem się nad tym, idąc do pracy i wracając z niej. Ale jakkolwiek się starałem, nie potrafiłem, nawet w przybliżeniu, niczego sobie wyjaśnić.

Trwało to przez prawie sześć miesięcy i odciski na moich palcach zrobiły się już całkiem twarde od pociągania za sznur gwizdka parowego, gdy nagle zupełnie przypadkowo pojąłem, dlaczego coś takiego się we mnie dzieje.

Wstrząsu, który zainicjował moje poprawne rozumowanie, prowadzące w rezultacie do niezachwianego przekonania, doznałem dzięki okrzykowi usłyszanemu przypadkowo w następujących, dość niezwykłych okolicznościach:

Pewnego poranka, gdy po nieprzespanej nocy – spędzonej w połowie na chrzcinach dziewiątej córki mojego sąsiada, a w połowie na czytaniu bardzo interesującej i rzadkiej książki pod tytułem „Senne widziadła i czary”, która przypadkowo wpadła mi w ręce – śpieszyłem się, żeby puścić parę, zobaczyłem niespodziewanie na rogu ulicy znajomego felczera, zatrudnionego przez władze miejskie, który skinął na mnie, bym się zatrzymał.

Do obowiązków tego zaprzyjaźnionego felczera należało przejście o określonej porze ulicami miasta w towarzystwie asystenta pchającego specjalnie skonstruowany wózek i wyłapanie wszystkich wałęsających się psów, które nie miały na obrożach blaszek wydawanych przez lokalne władze po wniesieniu odpowiedniej opłaty, a następnie dostarczenie tych psów do miejskiej rzeźni, gdzie trzymano je przez dwa tygodnie na koszt miasta, żywiąc odpadkami. Jeśli po wygaśnięciu tego terminu właściciele psów nie zgłosili się i nie uiścili należności, wówczas ceremonialnie zaganiano psy do pewnego przejścia, które prowadziło prosto do specjalnie zbudowanego pieca.

Już po krótkiej chwili z drugiego końca tego zbawiennego i mającego wielkie znaczenie pieca wypływała z radosnym bulgotem, przynosząc zysk ojcom naszego miasta, określona ilość klarownego, idealnie czystego tłuszczu, używanego do wyrabiania mydła i być może jeszcze czegoś innego, a oprócz tego wysypywała się z niego z nie mniej przyjemnym dla ucha szmerem spora ilość bardzo pożytecznych substancji do nawożenia.

Ów zaprzyjaźniony felczer wyłapywał psy w następujący prosty i nad podziw zręczny sposób:

Zdobył gdzieś dużą starą sieć rybacką, którą w czasie tych osobliwych, służących ogólnoludzkiemu dobru wycieczek po peryferiach naszego miasta nosił ułożoną w odpowiedni sposób na swych silnych plecach, i kiedy jakiś pies „bez paszportu” pojawiał się w zasięgu jego wszechwidzącego i straszliwego dla całego psiego gatunku oka, on, bez pośpiechu i ze zwinnością pantery, podkradał się blisko niego, a następnie w odpowiednim momencie, gdy jego ofiara była czymś zainteresowana lub zwabiona, zarzucał na nią sieć i szybko ją omotywał, po czym, podtoczywszy bliżej wózek, rozplątywał w taki sposób, iż trafiała prosto do umieszczonej na tym wózku klatki.

Kiedy mój znajomy felczer dał mi znak, abym się zatrzymał, akurat gotował się do zarzucenia swej sieci na kolejną ofiarę, która stała w tym czasie, merdając ogonem i przyglądając się jakiejś suce.

Mój przyjaciel miał właśnie zarzucić sieć, gdy nagle rozległy się dzwony pobliskiej cerkwi, wzywające ludzi na pierwsze ranne modlitwy.

To dzwonienie rozbrzmiewające znienacka w porannej ciszy przestraszyło psa, który uskoczywszy w bok, pomknął jak strzała na pełnej psiej prędkości w dół pustej ulicy.

Otóż właśnie wtedy felczer, tak tym rozwścieczony, że aż włosy pod pachą stanęły mu dęba, cisnął sieć na chodnik i spluwając przez lewe ramię, głośno wykrzyknął: „Do diabła! Znaleźli sobie porę na dzwonienie!”.

W chwili, gdy okrzyk felczera dotarł do mojego aparatu pojęciowego, od razu zaczęły kłębić się w nim przeróżne myśli, które ostatecznie doprowadziły mnie do trafnego, jak sądzę, zrozumienia przyczyny tego, że dręczył mnie ów instynktowny niepokój.

Zaraz po tym, jak uprzytomniłem to sobie, byłem nawet na siebie zły, że tak prosta i jasna myśl nie przyszła mi wcześniej do głowy.

Całym swoim jestestwem poczułem, że moja ingerencja w życie publiczne musiała nieuchronnie prowadzić do takiego rezultatu, jak właśnie to doznanie, które przez cały czas ogarniało moją zbiorczą obecność.

Niewątpliwie wszyscy ludzie wyrwani z ich słodkiej porannej drzemki hałasem gwizdka parowego musieli przeklinać „na czym świat stoi” mnie, przyczynę tej piekielnej kakofonii, i z pewnością właśnie dlatego ze wszystkich stron płynęły w moim kierunku wibracje wszelkiego rodzaju złośliwych intencji.

Tamtego pamiętnego poranka – gdy, wypełniwszy swój obowiązek, siedziałem w typowym dla mnie nastroju w pobliskiej gospodzie i jadłem flaczki z czosnkiem – kontynuując moje rozważania, doszedłem do wniosku, że jeśli sam najpierw przeklnę tych wszystkich, w których moja służba dla dobra części z nich zdawała się wzbudzać takie oburzenie, to, jak bardzo by mnie przeklinali ci ludzie przebywający w „sferze idiotyzmu”, czyli – zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w przeczytanej przeze mnie poprzedniej nocy książce „Senne widziadła i czary” – pomiędzy snem a drzemką, i tak nie będzie to miało na mnie żadnego wpływu.

I rzeczywiście, od kiedy zacząłem to robić, przestałem odczuwać ów instynktowny niepokój.

Teraz jednak, mój cierpliwy czytelniku, już chyba naprawdę muszę zakończyć ten pierwszy rozdział. Trzeba tylko jeszcze go podpisać.

Ten, którego…

Stop! Ty niedojdo! Z podpisem nie ma żartów. Przypomnij sobie, jak w jednym z krajów Europy Środkowej musiałeś zapłacić dziesięcioletni czynsz za dom, w którym mieszkałeś ledwie trzy miesiące, i to tylko dlatego, że własnoręcznie podpisałeś papier, na którym zobowiązałeś się co roku odnawiać umowę o najem tego domu.

Oczywiście po takich i jeszcze wielu innych podobnych przejściach życiowych, jeśli chodzi o mój podpis, muszę być teraz bardzo, bardzo ostrożny.

No dobrze, niech już będzie:

Ten, którego w dzieciństwie nazywano „Tatach”, we wczesnej młodości „Smagły”, później „Czarny Grek”, w wieku dojrzałym „Tygrys Turkiestanu”, a obecnie już nie byle kto, lecz prawdziwy „Monsieur” lub „Mister” Gurdżijew czy też „bratanek Księcia Muchrańskiego” albo, na koniec, po prostu „Nauczyciel Tańców”.

Rozdział 2

Prolog: Dlaczego Belzebub znalazł się w naszym układzie słonecznym

Działo się to według obiektywnej rachuby czasu w roku 223 po stworzeniu świata lub, jak powiedziano by na Ziemi, w roku 1921 po narodzeniu Chrystusa.

Przez Wszechświat przelatywał „Karnak”, statek komunikacji „międzyprzestrzennej”.

Po wystartowaniu z przestworzy „Asuparacata”, to znaczy z przestrzeni Drogi Mlecznej, „Karnak” leciał teraz z planety Karataz do układu słonecznego „Pandecnoch”, którego słońce zwane jest na Ziemi „Gwiazdą Polarną”.

Na wspomnianym statku międzyprzestrzennym znajdował się Belzebub wraz ze swoimi krewnymi i bliskimi.

Udawał się właśnie na planetę Rewozwradendr, na specjalną naradę, w której zgodził się uczestniczyć na prośbę swych starych przyjaciół.

Jedynie wspomnienie wieloletniej przyjaźni potrafiło go skłonić do przyjęcia tego zaproszenia, albowiem był już stary i dla kogoś w jego wieku tak długa droga wraz ze wszystkimi trudami, które się z nią wiązały, stanowiła zadanie niełatwe.

Tuż przed tą podróżą Belzebub wrócił do siebie, do miejsca swego powstania, czyli na planetę Karataz, z dala od której, z powodów od jego esencji niezależnych, spędził wiele lat swego życia w warunkach sprzecznych z jego naturą.

Te długie lata takiej nietypowej dla niego egzystencji, a także percepcje niezwykłe dla jego natury i przeżycia niezgodne z jego esencją, nie omieszkały pozostawić wyraźnego śladu na jego zbiorczej obecności.

Oprócz tego już sam czas musiał go postarzyć i te niezwykłe warunki egzystencji przywiodły Belzebuba, właśnie tego Belzebuba, którego młodość była tak wyjątkowo hoża, burzliwa i wspaniała, do równie niezwykłej starości.

Dawno, dawno temu, kiedy Belzebub egzystował jeszcze u siebie na planecie Karataz, został przyjęty z racji swojej wyjątkowej inteligencji do służby na „Słońcu Absolut” – głównym miejscu przebywania naszego pana władcy nieskończonego – i tam, wraz z innymi podobnymi do siebie istotami, stał się powiernikiem jego nieskończoności.

Ponieważ jego rozum nie zdążył się jeszcze wtedy ukształtować i jego młode, a więc ciągle niepohamowane i nacechowane nierówno płynącym ciągiem skojarzeń myślenie opierało się na wąskich pojęciach – co jest naturalne dla istot, które nie stały się jeszcze całkiem odpowiedzialne – to pewnego razu dostrzegł on w zarządzaniu Światem coś, co wydało mu się „nielogiczne”, i znalazłszy wsparcie u swych kolegów, istot tak jak on nie w pełni ukształtowanych, wmieszał się w nie swoje sprawy.

Ze względu na moc i nieokrzesanie jego natury ingerencja Belzebuba i jego towarzyszy szybko wzburzyła wszystkie umysły i niewiele brakowało, a wywołałaby rewolucję w centralnym królestwie Megalokosmosu.

Dowiedziawszy się o tym, jego nieskończoność, mimo swej wszechmiłości i wszechmiłosierdzia, zmuszony był skazać Belzebuba i jego towarzyszy na zesłanie do jednego z odległych zakątków Wszechświata, do układu słonecznego „Ors” – nazywanego przez jego mieszkańców po prostu „układem słonecznym” – i wyznaczyć na miejsce ich egzystencji planetę Mars, zezwalając im na przebywanie również na innych planetach, ale wyłącznie w obrębie tego samego układu słonecznego.

Pośród wygnańców, oprócz wspomnianych kolegów Belzebuba, było też wielu z tych, którzy po prostu z nim sympatyzowali, a także krewni i podwładni zarówno jego samego, jak i jego towarzyszy.

Ponieważ wszyscy przybyli na tę odległą planetę ze swoim potomstwem i pozostałymi domownikami, więc w krótkim czasie na planecie Mars utworzyła się cała kolonia trójcentrowych istot z różnych planet środkowej części naszego Wielkiego Wszechświata.

Cała ta nietypowa dla tej planety populacja powoli przystosowała się do swojego nowego miejsca zamieszkania i wielu jej członków, żeby skrócić sobie jakoś długie lata wygnania, znalazło takie czy inne zajęcie bądź na samej planecie Mars, bądź też na sąsiednich planetach, które były prawie zupełnie opustoszałe z powodu ich oddalenia od centrum oraz ubóstwa wszelkich występujących tam formacji.

Z biegiem lat wielu z nich, z własnej woli lub kierując się potrzebą ogółu, przeniosło się stopniowo z planety Mars na inne planety, ale sam Belzebub pozostał ze swoimi powiernikami na Marsie, gdzie zorganizował sobie w miarę znośną egzystencję.

Jednym z jego głównych zajęć na Marsie było urządzenie obserwatorium, które miało służyć do badania odległych koncentracji Wszechświata, a także do studiowania warunków egzystencji istnieniowej na sąsiednich planetach; to obserwatorium stało się później nawet bardzo słynne i cenione w całym Wszechświecie.

Wprawdzie układ słoneczny Ors, zarówno z powodu swego oddalenia od centrum, jak i z różnych innych przyczyn, popadł do pewnego stopnia w stan zaniedbania, jednak od czasu do czasu Prześwięte Indywidua kosmiczne należące do otoczenia naszego nieskończonego wspólnego ojca wysyłały na planety tego układu posłańców, których zadaniem było uporządkowanie egzystencji istnieniowej powstających tam trójmózgowych istot w taki sposób, aby toczyła się ona w zgodzie z ogólną harmonią Świata.

Otóż na jednej z planet tego układu słonecznego, mianowicie na planecie zwanej „Ziemią”, posłańcem naszego nieskończonego był niejaki Asziata Szyjemasz. Dzięki temu, że Belzebub wypełnił pewne zadanie, które było niezbędne do osiągnięcia celu misji Asziaty Szyjemasza, ów wysłannik, powróciwszy na Słońce Absolut, zaczął gorąco błagać jego nieskończoność o ułaskawienie tego niegdyś młodego i porywczego, a teraz już postarzałego Belzebuba.

Biorąc pod uwagę prośbę Asziaty Szyjemasza, a także skromną i świadomą egzystencję samego Belzebuba, nasz stwórca i sprawca przebaczył mu i zezwolił na powrót do miejsca jego powstania.

Z tej właśnie przyczyny po długiej nieobecności Belzebub znowu znalazł się w centrum Wszechświata.

W czasie wspomnianego zesłania jego wpływ i autorytet nie tylko nie zmalały, lecz wręcz odwrotnie, jeszcze bardziej wzrosły, ponieważ całe jego otoczenie jasno uświadomiło sobie, że dzięki wieloletniej egzystencji w tak niezwykłych warunkach jego wiedza i doświadczenie musiały na pewno rozszerzyć się i pogłębić.

Kiedy więc na jednej z planet układu słonecznego Pandecnoch rozgrywały się wydarzenia niemałej wagi, starzy przyjaciele Belzebuba postanowili zakłócić mu spokój i zaprosili go na naradę poświęconą tym ważnym wypadkom.

Oto dlaczego Belzebub wyruszył na pokładzie statku „Karnak” w tę długą podróż z planety Karataz na planetę Rewozwradendr.

Pasażerami tego wielkiego statku międzyprzestrzennego byli krewni oraz zaufani Belzebuba, a także wiele istot obsługujących sam statek.

W okresie, którego dotyczy nasza opowieść, wszyscy pasażerowie bądź byli zajęci wypełnianiem swoich obowiązków, bądź też po prostu urzeczywistniali to, co nazywa się „aktywnym myśleniem istnieniowym”.

Spośród ogółu pasażerów statku wyróżniał się pewien bardzo ładny chłopiec, który trzymał się zawsze blisko Belzebuba.

Był to Hassin, syn Tulufa, ulubionego syna Belzebuba.

Belzebub po raz pierwszy zobaczył swego wnuka Hassina dopiero po powrocie z wygnania do domu i doceniwszy jego dobre serce, a także uległszy temu, co zwie się „rodzinną siłą przyciągania”, natychmiast go polubił.

A ponieważ nadszedł właśnie okres, żeby rozwinąć rozum małego Hassina, Belzebub, dysponując dużą ilością wolnego czasu, podjął się wychowania wnuka i odtąd zabierał go wszędzie ze sobą. To dlatego Hassin towarzyszył mu również w tej długiej podróży i znalazł się w gronie otaczających go osób.

Hassin ze swej strony tak pokochał Belzebuba, że nie chciał odstępować od niego ani na krok i z zapałem przyswajał sobie wszystko, co mówił mu i czego uczył go dziadek.

Na początku naszej opowieści Belzebub z Hassinem i swoim starym oddanym sługą Ahunem, który zawsze wszędzie mu towarzyszył, zasiedli na najwyższym „kasniku”, czyli na górnym pokładzie statku „Karnak”, pod „kalnokranonisem” – to znaczy czymś w rodzaju wielkiego „szklanego dzwonu” – i rozmawiali, obserwując jednocześnie bezgraniczne przestworza.

Belzebub opowiadał o układzie słonecznym, w którym spędził wiele lat.

Tym razem opisywał osobliwości przyrody na planecie zwanej „Wenus”.

W trakcie rozmowy powiadomiono Belzebuba, że kapitan statku chce z nim porozmawiać, na co Belzebub wyraził zgodę.

Rozdział 3

Przyczyna zwłoki w spadaniu statku „Karnak”

Po krótkiej chwili wszedł kapitan i powitawszy Belzebuba z wszystkimi należnymi jego randze honorami, powiedział:

– Wasza Przewielebność, pozwól, że spytam o twoją niepodważalną opinię na temat pewnej „nieuchronności”, która znalazła się na trasie naszego lotu i która przeszkadza nam spadać w linii prostej.

Rzecz w tym, że jeśli podążymy wyznaczonym kursem, to za dwa „kilprena”[3] nasz statek znajdzie się w układzie słonecznym „Wuanik”.

Tak się składa, że w tym samym miejscu, które powinien minąć nasz statek, około kilprena wcześniej pojawi się duża kometa o nazwie „Sakur”, należąca do wspomnianego układu słonecznego.

Jeśli będziemy trzymać się przewidywanego kursu, to niechybnie przetniemy trajektorię tej komety.

A jak Wasza Przewielebność sam wie, ta „postrzelona” kometa zawsze rozrzuca na trasie swojego przelotu dużo „cylnotrago”[4], który, dostawszy się do ciała planetarnego istoty, dezorganizuje prawie wszystkie funkcje tego ciała, i to tak długo, aż całkowicie się z niego ulotni.

W pierwszej chwili pomyślałem – kontynuował kapitan – że aby uniknąć strefy cylnotrago, powinniśmy skierować nasz statek drogą okrężną, jednakże w takiej sytuacji musielibyśmy zrobić duży „objazd”, co wydłużyłoby trochę czas podróży. Z drugiej strony, czekanie gdzieś, aż cylnotrago się ulotni, potrwa jeszcze dłużej.

Stojąc przed takim dylematem, nie potrafię sam zadecydować, jak postąpić, i dlatego ośmielam się niepokoić cię, Wasza Przewielebność, aby wysłuchać twojej kompetentnej rady.

Gdy kapitan skończył mówić, Belzebub namyślił się chwilę, po czym odpowiedział, co następuje:

– Naprawdę nie wiem, co ci doradzić, mój drogi kapitanie… Chociaż może… Otóż w układzie słonecznym, gdzie spędziłem wiele lat, znajduje się pewna planeta zwana „Ziemią”. Na tej planecie Ziemia powstały i wciąż powstają bardzo dziwne trójcentrowe istoty. Właśnie wśród nich, na jednym z kontynentów tej planety, zwanym „Azją”, urodziła się i egzystowała niezwykle mądra istota trójmózgowa, której nadano tam imię „Mułła Nasr Eddin”.

Ów ziemski mędrzec Mułła Nasr Eddin – kontynuował Belzebub – na każdą, czy to wielką, czy też małą okazję związaną z oryginalną egzystencją tamtejszych istot, miał odpowiednie i bardzo trafne powiedzenie.

Ponieważ wszystkie jego porzekadła ukazywały zawsze prawdziwe oblicze istot tej planety, więc w czasie mojego pobytu tam stale kierowałem się jego maksymami, przez co zapewniłem sobie wśród nich wygodną egzystencję.

Również w danym wypadku, mój drogi kapitanie, chcę użyć jednej z jego mądrych sentencji.

W sytuacji, w jakiej się znaleźliśmy, on prawdopodobnie powiedziałby:

„Nie da się przeskoczyć własnych kolan i bezsensem jest próbować pocałować się w łokieć!”.

To samo powiem teraz tobie i jeszcze dodam: Nie ma rady. W obliczu zdarzenia, którego źródłem są siły nieporównanie większe niż nasze własne, trzeba się poddać.

Obecnie pozostaje tylko odpowiedzieć na pytanie, które z wymienionych przez ciebie rozwiązań należy wybrać: czy lepiej gdzieś przeczekać, czy lepiej nadłożyć drogi?

Mówisz, że choć „objazd” wydłuży naszą podróż, to czekanie zajmie jeszcze więcej czasu.

Dobrze, drogi kapitanie. Jeśli zrobimy objazd i w ten sposób zaoszczędzimy nawet nieco czasu, to jak sądzisz, czy warto eksploatować i nadwyrężać maszynerię naszego statku tylko po to, żeby trochę wcześniej dotrzeć do celu naszej podróży?

Jeżeli taka okrężna droga może przyczynić się do choćby najmniejszego uszkodzenia naszego statku, to powinniśmy moim zdaniem wybrać drugą z twoich propozycji, czyli zatrzymać się gdzieś, dopóki droga nie oczyści się z tego toksycznego cylnotrago, zaoszczędzając w ten sposób naszemu statkowi niepotrzebnych awarii.

A czas takiej nieprzewidzianej zwłoki spróbujemy wypełnić czymś pożytecznym dla nas wszystkich.

Ja sam na przykład bardzo chętnie porozmawiałbym z tobą o współczesnych statkach w ogóle, a w szczególności o naszym statku, ponieważ w trakcie mojej nieobecności wprowadzono w tej dziedzinie wiele innowacji, o których wciąż jeszcze nic nie wiem.

Wystarczy, jeśli dodam, że w moich czasach tego rodzaju wielkie statki międzyprzestrzenne były tak skomplikowane i niewygodne w użyciu, iż prawie połowa ich mocy zużywana była na transport materiałów potrzebnych do wytwarzania energii, która umożliwiała im poruszanie się.

Natomiast współczesne statki, z prostotą i swobodą, jaką potrafią zapewnić wszelkim przejawom istnieniowym, to wręcz model „błogostokirno”. Niekiedy można na nich nawet zapomnieć o tym, że nie jest się na żadnej planecie.

No właśnie, mój drogi kapitanie, bardzo chciałbym się dowiedzieć, w jaki sposób udało się zrealizować takie dobrodziejstwa, a także jaka jest zasada działania współczesnych statków.

Na razie możesz więc odejść i wydać wszystkie polecenia niezbędne do tego, by odpowiednio zatrzymać nasz pojazd, a potem, gdy będziesz już zupełnie wolny, wróć do mnie, abyśmy mogli spędzić czas naszej nieuniknionej zwłoki na pożytecznych dla nas wszystkich rozmowach.

Gdy kapitan wyszedł, Hassin zerwał się nagle i zaczął podskakiwać, klaszcząc w ręce oraz wykrzykując:

– Jak się cieszę, jak się z tego cieszę!

Belzebub popatrzył z czułością na te radosne przejawy swego ulubieńca, ale stary Ahun nie wytrzymał i karcąco pokręciwszy głową, zaczął mamrotać pod nosem, nazywając chłopca „dorastającym egoistą”.

Hassin, usłyszawszy to, zatrzymał się przed nim i filuternie spoglądając, powiedział:

– Nie złość się na mnie, łaskawy Ahunie. Powodem mojej radości nie jest wcale egoizm, lecz jedynie przypadkowo pomyślny dla mnie zbieg okoliczności. Sam słyszałeś. Drogi dziadek nie tylko zarządził postój, ale też obiecał kapitanowi, że z nim porozmawia.

A przecież wiesz, że przy okazji takich rozmów drogi dziadek zawsze zaczyna opowiadać o miejscach, w których był, i tak samo wiesz, jak świetnie umie opowiadać oraz jak wiele nowych informacji krystalizuje się w naszych obecnościach dzięki tym opowieściom.

Jaki tam egoizm?! Wszak on sam z własnej dobrej woli, rozważywszy w swym mądrym umyśle wszystkie okoliczności nieprzewidzianego zdarzenia, zarządził postój, który nie tak bardzo, jak widać, krzyżuje mu plany.

Mam wrażenie, że mój drogi dziadek nigdzie się nie spieszy, ponieważ może znaleźć na „Karnaku” wszystko, co jest mu potrzebne do zapewnienia spokoju i wygody, a poza tym ma tu wokół siebie wielu z tych, którzy go kochają i których on sam kocha.

Pamiętasz, sam powiedział: „Siłom większym od własnych nie wolno się przeciwstawiać” i jeszcze dodał, że nie tylko nie wolno się im sprzeciwiać, ale trzeba się im poddać i z czcią przyjąć wszystkie ich rezultaty, błogosławiąc i wychwalając cudowne dzieła opatrznościowe pana naszego stwórcy.

Nie z tego się cieszę, że mamy pecha, ale z nieprzewidzianego, zesłanego z Góry zdarzenia, dzięki któremu będziemy mogli raz jeszcze wysłuchać opowieści mojego drogiego dziadka.

Czy to moja wina, że te okoliczności przypadkiem okazały się dla mnie najbardziej pożądane i szczęśliwe?!…

Nie, drogi Ahunie, nie powinieneś mnie ganić, a tylko wspólnie ze mną składać dzięki Źródłu, z którego powstają wszystkie dobroczynne rezultaty.

Belzebub uważnie i z uśmiechem wysłuchał gadaniny swego ulubieńca, a następnie rzekł:

– Masz rację, kochany Hassinie, a ponieważ masz rację, to jeszcze przed powrotem kapitana opowiem ci o tym, o czym tylko sobie zażyczysz.

Na te słowa chłopiec od razu podbiegł i siadł u stóp Belzebuba, a po chwili namysłu powiedział:

– Mój drogi dziadku! Tak dużo opowiedziałeś mi już o tym układzie słonecznym, w którym spędziłeś tyle długich lat, że być może sam mógłbym teraz, kierując się wyłącznie logiką, kontynuować opis szczegółów przyrody tego osobliwego zakątka naszego Wszechświata.

Ciekaw jednak jestem, czy na planetach owego układu słonecznego mają siedlisko istoty trójmózgowe i czy oblekają się w nich „wyższe ciała istnieniowe”?

To właśnie, drogi dziadku, chciałbym, żebyś mi teraz powiedział – zakończył Hassin, patrząc z umiłowaniem na Belzebuba.

– Tak – odrzekł Belzebub – trójcentrowe istoty zamieszkują niemalże wszystkie planety tego układu słonecznego i prawie każda z nich może przyoblec w sobie „wyższe ciała istnieniowe”.

Wyższe ciała istnieniowe lub, jak zwie się je na niektórych planetach tego układu słonecznego, „dusze” nie oblekają się jedynie w tych trójmózgowych istotach, które mają siedlisko na planetach, gdzie emanacje naszego Przenajświętszego Słońca Absolut docierają dopiero po tym, jak stopniowo, wskutek wielokrotnego załamania, utraciły pełnię swojej siły i w końcu zostały pozbawione wszelkiej życiodajnej mocy niezbędnej do oblekania wyższych ciał istnieniowych.

Oczywiście, mój chłopcze, na każdej planecie tego układu słonecznego ciała planetarne istot trójmózgowych wykształcają się i przybierają zewnętrzną formę stosownie do przyrody danej planety, adaptując się do niej we wszystkich swoich szczegółach.

Na przykład na planecie Mars, na którą zostaliśmy zesłani, trójcentrowe istoty wykształcają takie ciała planetarne, których forma, jak ci to powiedzieć… których forma przypomina „karuna”, to znaczy mają długi i szeroki tułów z ogromnym zapasem tłuszczu, a także głowy z wielkimi, wypukłymi i pełgającymi oczami. Na plecach tych ogromnych ciał planetarnych są umocowane dwa duże skrzydła, a na dole dwie stosunkowo małe stopy z bardzo silnymi pazurami.

Prawie cała siła tych olbrzymich ciał planetarnych została tak przystosowana przez Przyrodę, aby mogła służyć do produkcji energii dla ich oczu i skrzydeł.

Dzięki takiej osobliwości trójmózgowe istoty, które mają siedlisko na tej planecie, potrafią z łatwością – bez względu na panującą „kłdacachti”[5] – widzieć wszędzie i mogą się poruszać nie tylko po samej planecie, ale też nad nią, a niektóre z nich nawet znalazły sposób na to, żeby od czasu do czasu wydostać się poza granice jej atmosfery.

Inna planeta, znajdująca się nieco poniżej Marsa, jest zamieszkana przez trójmózgowe istoty, które z racji panujących tam ogromnych mrozów pokryte są gęstą i miękką sierścią.

Zewnętrzna forma tych trójcentrowych istot przypomina „tusuka”, to znaczy rodzaj podwójnej kuli, z których jedna, mianowicie górna, służy jako pojemnik na główne organy całego ciała planetarnego, natomiast druga, dolna, na organy przetwarzające pierwszy i drugi pokarm istnieniowy.

W górnej kuli znajdują się trzy otwory wychodzące na zewnątrz, z których dwa służą do widzenia, a trzeci do słyszenia.

Druga, niższa kula ma tylko dwa takie otwory: jeden z przodu, do pobierania pierwszego i drugiego pokarmu istnieniowego, drugi zaś z tyłu, do usuwania niepotrzebnych już organizmowi odpadków.

Na niższej kuli umocowane są też dwie bardzo żylaste nogi i na każdej z nich znajduje się narośl, która spełnia rolę naszych palców.

W tym samym układzie słonecznym, mój drogi chłopcze, znajduje się jeszcze inna, całkiem mała planeta nosząca nazwę „Księżyc”.

Ta oryginalna malutka planeta często w czasie swojego obiegu bardzo zbliżała się do naszej planety Mars i niekiedy z dużą przyjemnością całymi kilprenami przyglądałem się przez „teskuano”[6] mojego obserwatorium procesowi egzystencji trójmózgowych istot, które ją zamieszkują.

Chociaż istoty tej planety mają bardzo wątłe ciała planetarne, jednak dysponują „mocnym duchem”, któremu wszystkie zawdzięczają wyjątkową wytrzymałość oraz zdolność do pracy.

Zewnętrznym kształtem przypominają wielkie mrówki i, podobnie jak mrówki, one też nieustannie się roją i pracują zarówno na powierzchni, jak i wewnątrz swojej planety.

Ich nieustająca działalność przyniosła już widoczne rezultaty.

Na przykład zauważyłem kiedyś, że w ciągu dwóch naszych lat „przewierciły” całą swoją planetę.

Zmusiły je do tej pracy panujące tam nienormalne warunki klimatyczne, które wynikają z tego, że powstanie ich planety nie było przewidziane i w związku z tym Siły Wyższe nie zadbały zawczasu o wyregulowanie na niej harmonii klimatycznej.

„Klimat” na tej planecie jest faktycznie „zwariowany” i pod względem zmienności pobiłby na głowę „rozgorączkowane kobiety histeryczki” egzystujące na innej z planet tego samego układu słonecznego, o której również ci opowiem.

Tam, na owym Księżycu, panuje czasem taki mróz, że wszystko na wskroś zamarza i istoty zupełnie nie są w stanie oddychać na otwartym powietrzu; potem zaś nagle robi się tak gorąco, że w jego atmosferze błyskawicznie ścina się jajko.

Tylko przez dwa krótkie okresy, mianowicie przed i po całkowitym okrążeniu innej sąsiedniej planety, pogoda na tej oryginalnej malutkiej planecie staje się tak piękna, że podczas kilku obrotów wokół własnej osi ona cała rozkwita, dostarczając w tym czasie różnych produktów na pierwszy pokarm istnieniowy, i to w ilości wielokrotnie przekraczającej ogólne zapotrzebowanie jej mieszkańców w trakcie ich egzystencji w tym ichnim osobliwym królestwie wewnątrzplanetarnym, przez nich samych urządzonym oraz chronionym przed wszystkimi kaprysami tego „zwariowanego” klimatu, który powoduje tak nieharmonijne zmiany warunków atmosferycznych.

W pobliżu tej małej planety znajduje się pewna duża planeta, która czasami również bardzo się zbliża do Marsa i nosi nazwę „Ziemia”.

Zresztą Księżyc sam jest częścią planety Ziemia – planety, która ciągle musi łożyć na jego egzystencję.

Także na owej planecie zwanej „Ziemią” ukształtowały się trójmózgowe istoty, które mają wszelkie dane ku temu, by przyoblekły się w nich wyższe ciała istnieniowe.

Ale pod względem „mocy ducha” w niczym nie przypominają one istot mających siedlisko na opisanej przed chwilą małej planecie.

Zewnętrzna powłoka istot zamieszkujących planetę Ziemia bardzo przypomina naszą, pomijając to, że ich skóra jest nieco bardziej śliska i że nie mają ogona, a na głowach brakuje im rogów. Najgorzej sprawa wygląda z ich nogami, ponieważ są pozbawione kopyt; faktem jest, że aby chronić je przed zewnętrznymi wpływami, wymyśliły one to, co nazywają „obuwiem”, ale ów wynalazek na niewiele im się zdaje.

Oprócz tego, że ich powierzchowność jest niedoskonała, także ich rozum jest naprawdę „niepowtarzalnie dziwny”!

Z bardzo wielu powodów, o których być może również kiedyś ci opowiem, ich „rozum istnieniowy” z czasem tak się przeobraził, że obecnie zrobił się już niezwykle oryginalny i w najwyższym stopniu dziwaczny.

Belzebub chciał jeszcze coś powiedzieć, ale w tym momencie wszedł kapitan statku. Belzebub, obiecawszy chłopcu, że innym razem opowie mu o istotach z planety Ziemia, zwrócił się do kapitana.

Najpierw poprosił go, by mu powiedział, kim jest, jak długo jest kapitanem i czy lubi swą pracę, a następnie, żeby udzielił mu pewnych informacji o współczesnych statkach kosmicznych.

Kapitan odrzekł:

– Wasza Przewielebność, mój ojciec, gdy tylko zacząłem zbliżać się do osiągnięcia wieku istoty odpowiedzialnej, przeznaczył mnie do tej pracy w służbie naszego nieskończonego stwórcy.

Na początku zajmowałem na statkach międzyprzestrzennych najniższe stanowiska, ale w końcu dosłużyłem się funkcji kapitana i teraz minęło już osiem lat, odkąd pełnię ją na statkach dalekobieżnych.

Moją ostatnią posadę na statku „Karnak” objąłem zresztą po ojcu – który pełnił funkcję kapitana niemal od Stworzenia Świata – wtedy, kiedy on w nagrodę za swoją wieloletnią nienaganną służbę u jego nieskończoności objął stanowisko rządcy układu słonecznego „Kalman”.

Krótko mówiąc – kontynuował kapitan – zacząłem swą służbę dokładnie wtedy, gdy Wasza Przewielebność wyruszał do miejsca swego wygnania.

W tamtym czasie byłem tylko prostym „zamiataczem” na ówczesnych statkach dalekobieżnych.

Tak… upłynęło bardzo, bardzo dużo czasu!

Od tamtej pory wszystko się zmieniło i wszystko zostało zmienione; tylko pan nasz władca pozostaje niezmienny. Niechaj błogosławieństwo „Amencano” obsypie jego niezmienność na wieki wieków!

Wasza Przewielebność słusznie raczył zauważyć, że dawne statki były bardzo niewygodne i ciężkie.

Tak, to prawda, w tamtych czasach były one bardzo skomplikowane i pokraczne. Ja również doskonale je pamiętam. Między ówczesnymi i dzisiejszymi statkami istnieje wielka różnica.

W naszej młodości wszystkie statki, zarówno te do komunikacji międzyukładowej, jak i międzyplanetarnej, napędzane były kosmiczną substancją „Elekilpomagtistcen”, czyli związkiem składającym się z dwóch odrębnych części wszechobecnego Okidanocha.

To właśnie żeby móc wyprodukować ów związek substancji, niegdysiejsze statki musiały zabierać ze sobą taką ilość materiałów.

Wkrótce po tym, jak Wasza Przewielebność stąd odleciał, takie statki wyszły z użycia i zastąpiono je statkami według systemu świętego Wenomy.

Rozdział 4

Prawo spadania

– Zdarzyło się to w roku 185 według obiektywnej rachuby czasu.

Święty Wenoma w dowód uznania za swoje zasługi został przeniesiony z planety „Surt” na świętą planetę „Czyściec”, gdzie po zapoznaniu się z nową sytuacją i nowymi obowiązkami zaczął poświęcać cały wolny czas na swoją ulubioną działalność.

A jego ulubionym zajęciem było odkrywanie nowych zjawisk, które można było wywołać za pomocą różnych kombinacji zjawisk już istniejących i zgodnych z prawem.

Nieco później, studiując prawa kosmiczne, święty Wenoma spostrzegł w nich to, co stało się potem słynnym odkryciem, które jako pierwszy nazwał „prawem spadania”.

Owo kosmiczne prawo święty Wenoma sformułował w następujący sposób:

„Wszystko, co istnieje w Świecie, spada w dół. »Dołem« dla każdej części Wszechświata jest jej najbliższa »stabilność«, a ową stabilność reprezentuje to miejsce lub punkt, w którym zbiegają się linie sił płynące ze wszystkich kierunków.

Centra wszystkich słońc i wszystkich planet naszego Wszechświata są właśnie takimi punktami »stabilności«. Są one »dołem« tej strefy przestrzeni, do której z precyzją zmierzają i w której skupiają się siły napływające ze wszystkich kierunków danej części Wszechświata. Każdy z tych punktów jest także środkiem ciężkości, który umożliwia słońcom i planetom utrzymywanie zajmowanych przez nie pozycji”.

Następnie święty Wenoma wyjaśnił, iż każda rzecz, bez względu na miejsce, w którym się znajduje, po upuszczeniu jej w przestrzeń dąży do spadnięcia na to lub inne słońce albo tę lub inną planetę, w zależności od tego, któremu słońcu czy planecie podporządkowana jest część przestrzeni, w której tę rzecz upuszczono – a to dlatego, że każde takie słońce lub planeta jest „stabilnością” albo „dołem” danej strefy.

Przyjmując to za punkt wyjścia, święty Wenoma w trakcie swoich dalszych badań zastanawiał się:

„Skoro tak jest, to czy nie można by wykorzystać tej kosmicznej właściwości do jakże niezbędnego nam poruszania się między przestrzeniami Wszechświata?”.

I od tamtej pory nadał swojej pracy taki kierunek.

Jego dalsze święte trudy pokazały, że choć w zasadzie jest to możliwe, jednakże nie da się w pełni wykorzystać do tego „prawa spadania”, które sam odkrył, a to z tego prostego powodu, że atmosfery otaczające prawie wszystkie skupienia kosmiczne będą utrudniały spadanie w linii prostej obiektu puszczonego w przestrzeń.

Stwierdziwszy to, święty Wenoma całą swą uwagę poświęcił na odkrycie – w myśl zasady spadania – sposobu budowy statków, które potrafiłyby pokonać ów opór atmosfery.

Po trzech „luniasach” święty Wenoma odkrył taką możliwość i później, gdy pod jego kierunkiem zbudowano już odpowiednią konstrukcję, przystąpił do eksperymentów praktycznych.

Ta swoista struktura wyglądała jak duże pomieszczenie, którego ściany były zrobione ze specjalnego materiału przypominającego szkło.

Do każdej ściany tego dużego pomieszczenia przymocowano coś w rodzaju „żaluzji” wykonanych z materiału, który nie przepuszczał promieni substancji kosmicznej Elekilpomagtistcen, i te żaluzje, choć szczelnie przylegały do ścian rzeczonego pomieszczenia, swobodnie rozsuwały się we wszystkich kierunkach.

Wewnątrz pomieszczenia ulokowano specjalną „baterię”, która wytwarzała i dostarczała wspomnianą substancję Elekilpomagtistcen.

Ja sam, Wasza Przewielebność, byłem obecny przy pierwszych eksperymentach, które święty Wenoma przeprowadził, opierając się na odkrytych przez siebie zasadach.

Cała tajemnica polegała na tym, że kiedy po podniesieniu żaluzji przez te specjalne szkła przepuszczano promienie Elekilpomagtistcen, wówczas w całej przestrzeni, do której one przenikały, ulegało zniszczeniu to wszystko, z czego normalnie składa się atmosfera planet, na przykład „powietrze”, przeróżne „gazy”, „mgły” itp. Owa część przestrzeni robiła się wtedy rzeczywiście absolutnie pusta i była pozbawiona jakiegokolwiek oporu czy ruchu – do tego stopnia, że nawet nowo narodzona istota mogła popychać to olbrzymie urządzenie, przesuwając je do przodu jak piórko.

Na zewnątrz ścian tego osobliwego pomieszczenia umocowane były urządzenia podobne do skrzydeł, wprawiane w ruch za pomocą tej samej substancji Elekilpomagtistcen i służące do nadania rozpędu owej ogromnej konstrukcji, tak by mogła ona ruszyć w pożądanym kierunku.

Rezultaty tych eksperymentów uzyskały poparcie oraz błogosławieństwo komisji weryfikacyjnej pod przewodnictwem Archanioła Adossija, po czym przystąpiono do budowy dużego statku, stosując przytoczone zasady.

Taki statek już wkrótce był gotowy do użytku i bardzo szybko na wszystkich liniach komunikacji międzyukładowej zaczęły kursować wyłącznie statki tego typu.

Wprawdzie później, Wasza Przewielebność, stopniowo wyszły na jaw różne niedogodności tego systemu, to jednak nadal przewyższał on wszystkie wcześniejsze systemy.

Nie da się ukryć, że choć w przestrzeniach pozbawionych atmosfery statki skonstruowane według tego systemu rzeczywiście funkcjonowały bez zarzutu i poruszały się niemal z prędkością wydobywających się z planet promieni „etcykolnionachnych”, niemniej jednak przy każdym zbliżeniu się do jakiegoś słońca lub planety sterowanie nimi zamieniało się w istną torturę, gdyż wymagało ogromnej liczby skomplikowanych manewrów wymuszonych przez to samo „prawo spadania”.

Rzecz w tym, że kiedy statek wchodził w środowisko atmosferyczne jakiegoś słońca lub planety, które miał ominąć, od razu zaczynał spadać w ich kierunku i, jak już mówiłem, potrzeba było wielkiej uwagi oraz ogromnej wiedzy, żeby nie pozwolić mu zboczyć z kursu.

Kiedy te ówczesne statki mijały jakieś słońce czy planetę, często musiano zmniejszać ich normalną prędkość kilkaset razy.

Szczególnie trudno było nimi sterować w strefach, gdzie występowały duże skupiska „komet”.

Dlatego właśnie stawiano wielkie wymagania istotom, które miały kierować tymi statkami, i były one przygotowywane do pełnienia swych obowiązków przez istoty bardzo wysokiego rozumu.

Ale mimo wymienionych wad system świętego Wenomy, jak już powiedziałem, wyparł stopniowo wszystkie dotychczasowe systemy.

Statki systemu świętego Wenomy istniały już od dwudziestu trzech lat, gdy po raz pierwszy pojawiły się słuchy, że Archanioł Hariton wynalazł nowy typ statku do komunikacji międzyukładowej i międzyplanetarnej.

Rozdział 5

System Archanioła Haritona

– Wkrótce po rozejściu się tej pogłoski zaczęto przeprowadzać, znów pod nadzorem Wielkiego Archanioła Adossija, ogólnodostępne doświadczenia praktyczne z tym nowym wynalazkiem, który miał nabrać później tak kolosalnej wagi.

Jednogłośnie uznano ów nowy system za najlepszy i bardzo szybko przystosowano go do powszechnego użytku, wskutek czego stopniowo wyparł on wszystkie wcześniejsze systemy.

Nawet dzisiaj system Wielkiego Anioła, teraz już Archanioła, Haritona jest w użyciu absolutnie wszędzie.

Statek, którym obecnie lecimy, zbudowany został zgodnie z tymi samymi zasadami i przypomina wszystkie inne statki skonstruowane według tego systemu.

A ów system jest w istocie bardzo prosty.

Cały ten wielki wynalazek sprowadza się do jednego „cylindra” w kształcie zwykłej beczki.

Sekret tego cylindra kryje się w rozmieszczeniu materiałów, z których zrobione są jego ścianki wewnętrzne.

Materiały te są izolowane od siebie za pomocą „bursztynu”, a ponieważ jednocześnie są rozmieszczone w pewnym porządku, to mają taką właściwość, że oddziałują na każdą kosmiczną substancję gazową, która dostaje się do zamkniętej nimi przestrzeni – czy to „atmosferę”, „powietrze”, „eter”, czy też inny „związek” jednorodnych elementów kosmicznych – powodując natychmiastowe rozprężenie tej substancji wewnątrz cylindra.

Dno tego cylindra-beczki jest hermetycznie zamknięte, ale jego wieko, choć można je również szczelnie zamknąć, jest umocowane na zawiasach w taki sposób, że może się otwierać i ponownie zamykać pod wpływem wewnętrznego ciśnienia.

A zatem, Wasza Przewielebność, kiedy ów cylinder-beczka wypełnia się atmosferą, powietrzem lub inną podobną substancją, wówczas pod wpływem działania ścianek tego szczególnego cylindra-beczki te substancje tak się rozprężają, że nie jest on w stanie ich pomieścić.

Próbując wydostać się z tego za ciasnego dla nich pomieszczenia, owe substancje oczywiście napierają również na wieko cylindra-beczki, które się otwiera dzięki wspomnianym zawiasom, wypuszczając te rozprężone substancje, i zaraz potem znowu zamyka. A ponieważ Przyroda generalnie nie znosi próżni, to równocześnie z uwalnianiem rozprężonych substancji gazowych cylinder-beczka napełnia się nowymi substancjami z zewnątrz, z którymi dzieje się to samo co z poprzednimi, i tak dalej bez końca.

W ten sposób te substancje nieustannie się zmieniają, a wieko cylindra na przemian się otwiera i zamyka.

Do tego wieka przytwierdzona jest bardzo prosta dźwignia, która porusza się razem z nim i wprawia w ruch kilka tak samo nieskomplikowanych „kół zębatych”, a te z kolei obracają łopatkami przymocowanymi do boków i rufy statku.

W ten sposób, Wasza Przewielebność, w przestrzeniach pozbawionych wszelkiego oporu współczesne statki, takie jak nasz, po prostu spadają w kierunku najbliższej „stabilności”, za to w przestrzeniach, w których znajdują się jakiekolwiek substancje kosmiczne stawiające opór, te substancje, niezależnie od ich gęstości, poddają się działaniu wspomnianego cylindra i umożliwiają statkowi poruszanie się w dowolnym kierunku.

Warto zauważyć, że im gęściejsze są elementy-substancje w danej części Wszechświata, tym łatwiej i sprawniej przebiega wypełnianie i opróżnianie cylindra-beczki, a to z kolei powoduje zwiększenie prędkości ruchu wszystkich dźwigni.

Niemniej jednak, powtarzam, obszar pozbawiony atmosfery, czyli przestrzeń zawierająca tylko światowe „Eternokrilno”, jest także dla współczesnych statków najlepszy, ponieważ w takiej strefie nie istnieje żaden opór i „prawo spadania” może znaleźć w niej pełne zastosowanie bez potrzeby korzystania z pracy cylindra.

Oprócz tego współczesne statki mają jeszcze taką zaletę, że w przestrzeniach pozbawionych atmosfery mogą rozpędzać się w dowolnym kierunku i spadać tam, gdzie im się spodoba, czego w wypadku statków według systemu świętego Wenomy nie udawało się osiągnąć bez skomplikowanych manipulacji.

Jednym słowem, Wasza Przewielebność, współczesne statki pod względem wygody i prostoty nie mają nic wspólnego z wcześniejszymi statkami, które niekiedy bywały bardzo skomplikowane i którym równocześnie brakowało takich możliwości, jakimi dysponują statki używane przez nas obecnie.

Rozdział 6

Perpetuum mobile

– Zaraz… zaraz! – Belzebub przerwał w ten sposób kapitanowi. – Przecież to, o czym przed chwilą nam powiedziałeś, odpowiada dokładnie tej efemerycznej idei, którą dziwne istoty trójmózgowe mające siedlisko na planecie Ziemia nazwały „perpetuum mobile” i z powodu której w pewnym okresie wiele z nich, jak tam mówią, „całkiem straciło rozum”, a niejedna nawet przypłaciła ją życiem.

Chodzi o to, że kiedyś, jakoś i komuś na tej nieszczęsnej planecie przyszła do głowy, jak sami się wyrażają, „szalona myśl”, iż możliwe jest zbudowanie takiego „mechanizmu”, który działałby bez przerwy, nie wymagając do swej pracy żadnego materiału z zewnątrz.

Ten pomysł tak się tam spodobał, że prawie wszyscy dziwacy na tej oryginalnej planecie zaczęli się nad tym zastanawiać, a także próbować w praktyce zrealizować owo „cudo”.

Iluż z nich poświęciło wówczas dla tej efemerycznej idei wszystkie materialne i duchowe dobra, które wcześniej zdobyli z wielkim trudem!

Z różnych powodów każdy chciał koniecznie wynaleźć tę, jak im się wydawało, „błahostkę”.

Wielu z nich, jeśli pozwalały na to warunki zewnętrzne, próbowało odkryć takie perpetuum mobile nawet wtedy, gdy brakowało im do tej pracy jakichkolwiek wewnętrznych danych; jedni liczyli na własną „wiedzę”, inni na przypadek, ale większość parała się tym po prostu z powodu swojej już nieodwołalnej psychopatii.

Jednym słowem, wynalezienie perpetuum mobile weszło tam, jak oni mówią, „w modę” i każdy tamtejszy wesołek musiał obowiązkowo interesować się tą kwestią.

Pewnego razu znalazłem się w mieście, gdzie zgromadzono wszelkiego rodzaju „modele”, a także niezliczone projekty mechanizmów takiego perpetuum mobile.

Czegóż tam nie było! Cóż za „mądre” i skomplikowane maszyny miałem okazję tam zobaczyć! Dowolny oglądany przeze mnie mechanizm krył w sobie więcej idei i „wymądrzań” niż wszystkie prawa Stworzenia i Istnienia Świata.

Zauważyłem wtedy, że wśród tych niezliczonych modeli i projektów dominowała idea wykorzystania tak zwanej siły ciężkości. Owa idea sprowadzała się u nich do tego, że bardzo skomplikowany mechanizm miał podnieść „pewien” ciężar, a następnie ten ciężar miał spaść i spadając, wprawić w ruch cały ten mechanizm, który miał znowu podnieść ów ciężar itd., itp.

Rezultat był taki, że tysiące tych nieszczęśników zamknięto w tak zwanych zakładach psychiatrycznych, podczas gdy tysiące innych, którzy uczynili z tej idei przedmiot swych marzeń, albo całkowicie uchylało się od tych obowiązków istnieniowych, które w ciągu wielu lat zostały na nich z trudem nałożone, albo wypełniało je już zupełnie „na odwal”.

Nie wiem, czym by się to wszystko skończyło, gdyby pewna tamtejsza zupełnie ogłupiała i zniedołężniała istota, jedna z tych, które oni sami mają w zwyczaju nazywać „prykami”, a która po zrobieniu jakiegoś przekrętu zdobyła, jak to zawsze się u nich dzieje, duży autorytet, nie udowodniła za pomocą znanych tylko sobie „obliczeń”, że wynalezienie perpetuum mobile jest kompletnie niemożliwe.

Dzięki twoim wyjaśnieniom teraz już bardzo dobrze rozumiem, jak działa cylinder systemu Archanioła Haritona, czyli dokładnie to, o czym marzyli tam owi nieszczęśnicy.

Rzeczywiście, można śmiało powiedzieć, że cylinder systemu Archanioła Haritona może pracować bez przerwy i bez wydatkowania jakiegokolwiek obcego materiału, korzystając wyłącznie z obecności samej atmosfery.

A skoro świat nie może istnieć bez planet, a więc i bez atmosfer, to póki istnieje świat i tym samym atmosfery, wynaleziony przez wielkiego Archanioła Haritona cylinder-beczka będzie funkcjonował zawsze.

Teraz mam tylko jeszcze pytanie: Z jakich materiałów jest zrobiony ów cylinder-beczka?

Bardzo proszę, drogi kapitanie, wyjaśnij mi to w przybliżeniu, a także powiedz, jak trwałe są te materiały.

Na to pytanie Belzebuba kapitan odpowiedział, co następuje:

– Mimo że ten cylinder-beczka nie trwa wiecznie, może w każdym razie wytrzymać bardzo długo.

Jego główna część zbudowana jest z „bursztynu” i ma „platynowe” obręcze, natomiast wewnątrz jego ścianki pokrywa okładzina z „węgla kamiennego”, „miedzi”, „kości słoniowej” oraz bardzo mocnego „mastyksu”, któremu niestraszne są „pejszczakir”[7], „tejnoler”[8], „saliakuriapa”[9], a nawet promieniowania skupień kosmicznych.

Za to inne części – kontynuował kapitan – na przykład zewnętrzne dźwignie i koła zębate, trzeba oczywiście od czasu do czasu remontować, bo chociaż są zrobione z najmocniejszego metalu, jednak po długotrwałej eksploatacji mogą się zużyć.

Jeśli zaś chodzi o sam korpus statku, to naturalnie nie da się zagwarantować, jak długo wytrzyma.

Kapitan chciał jeszcze coś powiedzieć, ale w tym momencie po całym statku rozniósł się długi dźwięk, przypominający dobiegające z oddali wibracje molowego akordu w wykonaniu orkiestry dętej.

Kapitan, przepraszając, wstał i w biegu wyjaśnił, że na pewno wzywany jest w jakiejś bardzo ważnej sprawie, albowiem wszyscy wiedzą, iż znajduje się u Jego Przewielebności, a nikt nie śmiałby niepokoić uszu Jego Przewielebności z powodu jakiegoś głupstwa.

Rozdział 7

Uświadomienie sobie prawdziwej powinności istnieniowej

Po wyjściu kapitana Belzebub popatrzył na swego wnuka i zauważywszy jego niezwykły stan, z niepokojem zapytał troskliwie:

– Co się z tobą dzieje, mój drogi chłopcze?! Nad czym się tak mocno zastanawiasz?

Spoglądając na dziadka wzrokiem przepełnionym smutkiem, Hassin odrzekł w zamyśleniu:

– Nie wiem, co się ze mną dzieje, mój drogi dziadku, ale twoja rozmowa z kapitanem rozbudziła we mnie bardzo przygnębiające refleksje.

W tym momencie myślą się we mnie takie rzeczy, nad którymi nigdy dotąd się nie zastanawiałem.

Dzięki waszej rozmowie stopniowo jasno dotarło do mojej świadomości, że w całym Wszechświecie naszego nieskończonego nie wszystko było zawsze takie, jak je dzisiaj widzę i rozumiem.

Na przykład dawniej nigdy nie dałbym temu wiary – nawet gdyby taka myśl pojawiła się we mnie drogą skojarzenia – że statek, którym lecimy, wyglądał kiedyś inaczej, niż wygląda w danym momencie. Dopiero teraz jasno pojąłem, że wszystko, czym obecnie dysponujemy i czego używamy, wszelkie współczesne ułatwienia i wszystko, co jest nam potrzebne do tego, żeby było nam wygodnie i żebyśmy mieli dobre samopoczucie, nie od zawsze istniało i nie tak łatwo się pojawiło.

Okazuje się, że w przeszłości pewne istoty musiały się nad tym trudzić przez długi czas i znosić bardzo wiele cierpień, których być może mogłyby sobie zaoszczędzić.

Pracowały i cierpiały tylko po to, abyśmy teraz mogli to wszystko mieć i wykorzystywać z myślą o naszym dobrym samopoczuciu.

I robiły to – świadomie lub nieświadomie – dla nas, istot zupełnie im nieznanych oraz całkowicie obojętnych.

A teraz my nie tylko nie jesteśmy im wdzięczni, ale nawet w ogóle nic o nich nie wiemy i ani się nad tą kwestią nie zastanawiamy, ani nas ona w ogóle nie zaprząta, ponieważ uznajemy to wszystko za naturalny obrót rzeczy.

Na przykład ja sam egzystuję już we Wszechświecie tyle lat, a jeszcze ani razu nie przyszło mi do głowy, że być może istniał taki czas, kiedy tego wszystkiego, co widzę i mam, nie było, lub że to nie urodziło się razem ze mną, tak jak wraz ze mną urodził się mój nos.

A więc, mój drogi i dobry dziadku… Teraz, gdy dzięki twojej rozmowie z kapitanem stopniowo zacząłem sobie uświadamiać to wszystko całą moją obecnością, równolegle pojawiła się we mnie potrzeba wyjaśnienia mojemu rozumowi, dlaczego ja osobiście mam te wszelkie wygody, z których obecnie korzystam, a także jakie nakłada to na mnie obowiązki.

To właśnie z tej przyczyny zachodzi we mnie w tej chwili „proces czynienia sobie wyrzutu”.

Po tych słowach Hassin spuścił głowę i zamilkł, a Belzebub, patrząc na niego z czułością, zaczął mówić, co następuje:

– Radzę ci, mój drogi Hassinie, nie zajmować się jeszcze takimi pytaniami. Poczekaj na razie. Gdy nastanie właściwy okres twojej egzystencji na uświadomienie sobie tego rodzaju esencjalnych kwestii, będziesz mógł aktywnie zastanowić się nad nimi i dopiero wtedy zrozumiesz, co powinieneś uczynić w zamian.

W twoim wieku nie masz jeszcze obowiązku rozliczać się ze swego istnienia.

Obecny okres twojego życia to nie czas na płacenie za swoją egzystencję, ale na przygotowanie się do przyszłych obowiązków, jakie przystoją odpowiedzialnej istocie trójmózgowej.

Tymczasem więc dalej egzystuj po swojemu.

Nie zapominaj tylko o tym, że w twoim wieku jest absolutnie niezbędne, abyś codziennie o wschodzie słońca, patrząc na odbicie jego blasku, nawiązywał kontakt między twoją świadomością i różnymi nieświadomymi częściami twojej zbiorczej obecności, a następnie, utrzymując ów stan, myślał i przekonywał te swoje nieświadome części – tak jakby były świadome – o tym, że jeśli w procesie zwykłej egzystencji będą ci przeszkadzać w ogólnym funkcjonowaniu, to w okresie twojego wieku odpowiedzialnego nie tylko nie będą mogły korzystać z należnych im i zgodnych z prawem dóbr, ale też twoja zbiorcza obecność, której stanowią część, nie zdoła się stać dobrym sługą naszego wspólnego nieskończonego stwórcy i tym samym godnie rozliczyć ze swego powstania oraz swego istnienia.

Na razie, powtarzam, mój drogi chłopcze, postaraj się nie myśleć o kwestiach, na które nie przyszła jeszcze pora, żebyś o nich myślał.

Wszystko przyjdzie we właściwym czasie.

A teraz opowiem ci o tym, o co tylko mnie zapytasz. Najwyraźniej kapitana zatrzymały jego obowiązki i zapewne nie tak prędko wróci.

Rozdział 8

Bezczelny smarkacz Hassin, wnuk Belzebuba, odważa się nazwać ludzi „ślimakami”

Hassin momentalnie zasiadł u stóp Belzebuba i przymilnie powiedział:

– Drogi dziadku, opowiedz mi o tym, o czym ty sam masz ochotę opowiadać. Wszystkiego wysłucham z ogromną radością, już choćby dlatego, że będziesz to mówił właśnie ty.

– Nie – zaoponował Belzebub – to ty zapytaj o to, co cię najbardziej interesuje. W tej chwili największą przyjemność sprawi mi opowiedzenie ci o tym, czego ty sam chcesz się dowiedzieć.

– Drogi i kochany dziadku, w takim razie powiedz mi coś o tych… jak im tam?… zapomniałem!… no… o „ślimakach”.

– Co? O jakich znowu ślimakach? – spytał Belzebub, nie zrozumiawszy pytania chłopca.

– Pamiętasz, dziadku, niedawno, kiedy mówiłeś o trójmózgowych istotach, które mają siedlisko na różnych planetach tego układu słonecznego, gdzie przyszło ci tak długo egzystować, powiedziałeś między innymi, że na jednej planecie… zapomniałem, jak ją nazwałeś, że właśnie na tej planecie mają siedlisko trójcentrowe istoty, które w sumie są do nas podobne, choć ich skóra jest trochę bardziej śliska.

– Aaaaa!!! – zaśmiał się Belzebub. – Z pewnością pytasz o te istoty, które mają siedlisko na planecie Ziemia i nazywają siebie „ludźmi”.

– Tak, dziadku, tak!… Właśnie o tych „istotach-ludziach” opowiedz mi trochę bardziej szczegółowo. Chciałbym dowiedzieć się o nich czegoś więcej – zakończył Hassin.

Belzebub odrzekł:

– Mogę opowiedzieć ci o nich bardzo dużo, ponieważ często odwiedzałem tę planetę i przez długi czas egzystowałem wśród tych ziemskich istot trójmózgowych, a nawet zaprzyjaźniłem się z wieloma z nich.

Faktycznie, będzie dla ciebie bardzo interesujące, jeśli dowiesz się o nich więcej, gdyż są to prawdziwe oryginały.

Mają wiele takich cech, jakich nie spotkasz u żadnych innych istot, na żadnej innej planecie naszego Wszechświata.

Znam je bardzo dobrze, ponieważ byłem świadkiem ich powstania, jak również dalszych etapów ich egzystencji, która – według ichniej rachuby czasu – toczyła się na moich oczach przez wiele, bardzo wiele stuleci.

Byłem zresztą naocznym świadkiem nie tylko ich pojawienia się, ale także ostatecznego ukształtowania się ich planety.

Kiedy po raz pierwszy przybyliśmy do tego układu słonecznego i osiedliliśmy się na planecie Mars, na planecie Ziemia, która nawet nie zdążyła jeszcze zupełnie ostygnąć po swoim stężeniu, nic wtedy nie istniało.

Już od samego początku ta planeta stała się dla naszego nieskończonego przyczyną wielu poważnych zmartwień.

Jeśli chcesz, zacznę od tego, że opowiem ci o zdarzeniach, które związane były z tą planetą i miały charakter ogólnokosmiczny, a które stały się powodem wspomnianych trosk naszego nieskończonego.

– Tak, mój kochany dziadku, zacznij od tego. Na pewno będzie to tak samo ciekawe jak wszystko inne, co opowiadasz.

Rozdział 9

Przyczyna powstania Księżyca

Belzebub rozpoczął swą opowieść tak:

– Po przybyciu na planetę Mars, na której nakazano nam egzystować, zaczęliśmy się tam powoli urządzać.

Byliśmy jeszcze całkowicie pochłonięci krzątaniną związaną z organizacją wszystkiego, co okazało się zewnętrznie niezbędne do w miarę znośnej egzystencji pośród tej zupełnie obcej nam przyrody, gdy nagle w czasie jednego z najbardziej pracowitych dni cała planeta Mars zatrzęsła się, a po chwili rozszedł się tak „odurzający” zapach, że w pierwszym momencie wydawało się nam, iż wszystko we Wszechświecie zmieszało się z czymś „niewysłowionym”.

Dopiero po upływie długiego czasu, gdy wspomniany zapach już się ulotnił, a my doszliśmy do siebie i stopniowo zaczęliśmy uprzytamniać sobie, co takiego się wydarzyło, zrozumieliśmy, że przyczyną tego przerażającego zjawiska była ta sama planeta Ziemia, która okresowo tak bardzo zbliżała się do naszej planety Mars, iż nawet bez teskuano mogliśmy ją dokładnie obserwować.

Jak się okazało, owa planeta, z powodów, których nie potrafiliśmy jeszcze zrozumieć, „pękła” i dwa oderwane od niej kawałki odleciały w przestrzeń.

Powiedziałem ci już, że w tamtym czasie ów układ słoneczny ledwo się ukształtował i jeszcze nie w pełni „włączył się” do tego, co zwie się „harmonią wzajemnego wspierania się wszystkich skupień kosmicznych”.

Później wyjaśniło się, że zgodnie z tą harmonią wzajemnego wspierania się wszystkich skupień kosmicznych w tym samym układzie powinna była funkcjonować również pewna kometa tak zwanej wielkiej orbity, istniejąca do dziś pod nazwą „Kometa Kondur”.

Ta kometa, mimo że była już stężona, dopiero po raz pierwszy zakreślała wtedy swą „ostateczną trajektorię”.

Jak później wyjaśniły nam w tajemnicy pewne kompetentne Święte Indywidua, trajektoria wspomnianej komety musiała przeciąć linię, po której przebiegała trajektoria planety Ziemia. Otóż w rezultacie błędnych obliczeń pewnego Świętego Indywiduum, specjalisty od spraw Stworzenia i Wspierania Świata, momenty przejścia obu tych skupień przez punkt przecięcia się ich trajektorii zbiegły się. Ten błąd spowodował, że planeta Ziemia zderzyła się z kometą Kondur, i to zderzyła tak gwałtownie, że wskutek tej kolizji oderwały się od Ziemi, jak już wspominałem, dwa duże kawałki, które następnie odleciały w przestrzeń.

Owo zderzenie pociągnęło za sobą tak poważne następstwa, ponieważ wspomniana planeta utworzyła się dopiero niedawno i jej atmosfera, która w podobnej sytuacji mogłaby posłużyć za zderzak, nie zdążyła się jeszcze w pełni uformować.

A zatem, mój chłopcze, nasz nieskończony został bardzo szybko poinformowany o tym ogólnokosmicznym nieszczęściu.

Zaraz po otrzymaniu takiej wiadomości została wysłana z Przenajświętszego Słońca Absolut do układu słonecznego Ors cała komisja złożona z Aniołów i Archaniołów – specjalistów od spraw Stworzenia i Wspierania Świata – pod przewodnictwem Wielkiego Archanioła Sakkakija.

Ta Najwyższa Komisja przybyła na naszą planetę Mars, położoną najbliżej planety Ziemia, i stamtąd zaczęła prowadzić swoje dochodzenie.

Święci członkowie Najwyższej Komisji od razu uspokoili nas, mówiąc, że niebezpieczeństwo katastrofy na wielką kosmiczną skalę już minęło.

Natomiast Arcyinżynier Archanioł Algematant był tak dobry i osobiście wyjaśnił nam, iż najprawdopodobniej zdarzyło się, co następuje:

„Kawałki, które oderwały się od planety Ziemia, jeszcze zanim pokonały granicę strefy wpływów tej planety, straciły rozpęd, jakiego nabrały w wyniku wstrząsu, i dlatego – zgodnie z »prawem spadania« – zaczęły spadać z powrotem w kierunku swojej masy początkowej.

Ale spaść na nią nie mogły, ponieważ tymczasem zdążyły już ulec i definitywnie poddać się wpływowi kosmicznego prawa zwanego »prawem doganiania«; to dlatego będą musiały teraz zakreślać regularną elipsę wokół ich masy początkowej – taką samą, jaką ta ostatnia, czyli planeta Ziemia, zakreślała i nadal zakreśla wokół swego słońca Ors.

I będzie tak już zawsze, o ile jakieś nowe nieprzewidziane nieszczęście na dużą skalę nie zmieni tego w taki czy inny sposób.

Chwała przypadkowi!… – kończył Jego Pantawymiarowość – że od tego wszystkiego nie doszło do zakłócenia harmonijnego ruchu ogólnoukładowego i że spokojna egzystencja układu Ors szybko wróciła do normy”.

Jednakże, mój chłopcze, wziąwszy pod uwagę wszystkie bieżące dane, a także zmiany, jakie mogłyby ewentualnie zaistnieć w przyszłości, Najwyższa Komisja stwierdziła, że choć na razie oderwane kawałki planety Ziemia zachowują swoje pozycje, to później – z uwagi na pewne „przesunięcia tastartunarne” przewidywane przez Komisję – mogą je opuścić, ściągając wiele nieodwracalnych nieszczęść zarówno na układ Ors, jak i na sąsiednie układy słoneczne.

Aby tego uniknąć, Najwyższa Komisja postanowiła na wszelki wypadek podjąć zawczasu pewne kroki i uznała, że w danym wypadku najlepszym rozwiązaniem będzie doprowadzenie do tego, by masa początkowa, czyli planeta Ziemia, wspierała te dwa oderwane od niej kawałki, nieustannie wysyłając do nich święte wibracje „Askokina”.

Święta substancja Askokin jest wytwarzana na planetach jedynie wtedy, gdy dwa podstawowe prawa kosmiczne działające w danej planecie, czyli święty „Heptaparaparszynoch” i święte „Triamazikamno”, funkcjonują w sposób zwany „ilnosoparnym”, to znaczy, kiedy te święte kosmiczne prawa ulegają refrakcji i manifestują się na powierzchni danego kosmicznego skupienia samodzielnie – samodzielnie oczywiście tylko w ustalonych granicach.

A więc, mój chłopcze…

Ponieważ tego rodzaju realizacja kosmiczna nie może się odbyć bez zezwolenia jego nieskończoności, Wielki Archanioł Sakkakij, w towarzystwie kilku świętych członków Najwyższej Komisji, wyruszył natychmiast do jego nieskończoności, żeby wyjednać u niego rzeczoną zgodę.

Później, gdy owe Święte Indywidua uzyskały zezwolenie nieskończonego, taki proces ilnosoparny został urzeczywistniony na planecie Ziemia pod kierunkiem samego Wielkiego Archanioła Sakkakija i od tego czasu na tej planecie, jak i na wielu innych, wszystko zaczęło powstawać „odpowiednio do Ilnosoparno”, dzięki czemu te oderwane kawałki, które istnieją do dziś, przestały grozić nieszczęściem na wielką skalę.

Większy z tych dwóch fragmentów otrzymał wtedy nazwę „Lunderperco”, natomiast mniejszy „Anulios”, i zwykłe istoty trójmózgowe, które potem pojawiły się na tej planecie, tak właśnie je na początku nazywały; ale istoty, które powstały później, nadawały im w różnych okresach różne nazwy i już całkiem niedawno większy kawałek otrzymał miano Księżyca; jeśli zaś chodzi o mniejszy kawałek, to jego nazwa stopniowo poszła w zapomnienie, skutkiem czego istoty współczesne nie tylko nie nadają mu już żadnej nazwy, ale nawet nie podejrzewają, że istnieje.

Warto przy okazji zauważyć, że istoty z jednego kontynentu tej planety, zwanego „Atlantydą”, który później uległ zagładzie, wiedziały jeszcze o tym drugim kawałku swojej planety i również nazywały go „Anulios”. Ale istoty z ostatniego okresu istnienia tego kontynentu, w których zaczęły się już krystalizować i stawać częścią ich zbiorczej obecności rezultaty następstw właściwości organu o nazwie „kundabufor” – o którym, jak widać, będę musiał ci opowiedzieć bardzo szczegółowo – zaczęły nazywać ten fragment „Kimezpaj”, co znaczyło wówczas: „Ten, który nigdy nie pozwala spokojnie spać”.

Współczesne istoty trójmózgowe tej dziwnej planety nic nie wiedzą o tym jej niegdysiejszym fragmencie głównie dlatego, że ze względu na stosunkowo małe rozmiary oraz oddalenie jest on zupełnie niewidoczny dla ich wzroku, a także dlatego, że żadna „babcia” nigdy im nie powiedziała, iż w starych dobrych czasach wiedziano o istnieniu owego małego satelity ich planety.

Tak więc gdy któraś z tych istot widzi go przypadkiem przez tę całkiem niezłą, chociaż tylko dziecinną zabawkę zwaną „lunetą”, to i tak nie zwraca na niego uwagi, uznając po prostu, że jest to duży aerolit.

Zresztą współczesne istoty chyba już nigdy go nie dostrzegą, ponieważ stało się to ich naturą, by widzieć tylko nierzeczywistość.

Trzeba im oddać sprawiedliwość: w ciągu ostatnich stuleci faktycznie z wielkim kunsztem tak się zmechanizowały, że niczego realnego już nie widzą.

A zatem, mój chłopcze, we właściwym czasie „podobieństwa Całości” lub, jak nazywa się je inaczej, „Mikrokosmosy”, zaczęły powstawać również na planecie Ziemia, a następnie z tych Mikrokosmosów uformowała się roślinność zwana „oduristolną” i „polormedechtyczną”.

Jeszcze później, również zgodnie z naturalnym biegiem rzeczy, te Mikrokosmosy zaczęły się grupować, tworząc różne formy „Tetartokosmosów” reprezentujących wszystkie trzy układy mózgów.

To właśnie wśród tych ostatnich pojawiły się po raz pierwszy owe dwunożne Tetartokosmosy, które przed chwilą nazwałeś „ślimakami”.

Innym razem specjalnie opowiem ci o tym, dlaczego i w jaki sposób w trakcie przechodzenia podstawowych świętych praw w „prawa ilnosoparne” powstają na planetach „podobieństwa Całości”, a także o tym, jakie czynniki umożliwiają wykształcenie się takiego czy innego „układu mózgów istnieniowych”, jak również ogólnie o wszystkich prawach Stworzenia i Wspierania Świata.

Na razie powinieneś wiedzieć, że te wzbudzające twoją ciekawość trójmózgowe istoty, które powstają na planecie Ziemia, dysponowały na początku takimi samymi możliwościami doskonalenia funkcji służących do zdobycia istnieniowego rozumu, jak te, którymi rozporządzają wszystkie Tetartokosmosy w całym Wszechświecie.

Jednakże później, dokładnie w czasie, gdy dzięki swojemu „istnieniowemu instynktowi” zaczęły – jak to się dzieje na innych podobnych planetach naszego Wielkiego Wszechświata – stopniowo się uduchawiać, na ich nieszczęście zaszło nieprzewidziane z Góry i godne pożałowania nieporozumienie.

Rozdział 10

Dlaczego „ludzie” to nie ludzie

Belzebub westchnął głęboko, a następnie kontynuował swą opowieść:

– Według obiektywnej rachuby czasu minął rok od realizacji na Ziemi „procesu ilnosoparnego”.

W tym okresie pomału zaczęły należycie funkcjonować procesy inwolucji i ewolucji wszystkiego, co powstawało na tej planecie.

Oczywiście również odpowiednie dane, potrzebne do uzyskania obiektywnego rozumu, stopniowo krystalizowały się w tamtejszych istotach trójmózgowych.

Krótko mówiąc, także na tej planecie wszystko zaczęło przebiegać w normalnej i ustalonej kolejności.

Gdyby więc, mój chłopcze, po roku nie pojawiła się tam znowu Najwyższa Komisja pod naczelnym kierownictwem tego samego Archanioła Sakkakija, to być może nigdy nie doszłoby do tych wszystkich dalszych nieporozumień, które wiążą się z trójmózgowymi istotami powstającymi na tej nieszczęsnej planecie.

Ta Najwyższa Komisja zstąpiła na Ziemię po raz drugi, ponieważ – mimo przedsięwziętych kroków, o których przed chwilą ci mówiłem – w umysłach większości jej świętych członków nie skrystalizowało się jeszcze pełne przekonanie, iż w przyszłości nie dojdzie znowu do jakiejś niepożądanej niespodzianki.

A zatem, nim jeszcze zweryfikowano na miejscu rezultaty tych wcześniej dokonanych posunięć, Najwyższa Komisja dla własnego spokoju postanowiła zastosować na wszelki wypadek inne specjalne środki, wśród których znalazł się również ten, którego następstwa z czasem nie tylko okazały się przeraźliwe dla trójmózgowych istot powstających na tej nieszczęsnej planecie, ale także dla całego Wielkiego Wszechświata przybrały postać czegoś w rodzaj złośliwego wrzodu.

Otóż musisz wiedzieć, że jeszcze przed drugim zstąpieniem Najwyższej Komisji stopniowo zaczęło się w nich rodzić – jak zresztą we wszystkich trójmózgowych istotach – to, co zwie się „mechanicznym instynktem”.

Święci członkowie Najwyższej Komisji uznali wtedy, że jeśli w dwunożnych trójmózgowych istotach z tej planety ów mechaniczny instynkt będzie się doskonalił – jak to zazwyczaj się dzieje wśród trójcentrowych istot – zmierzając do osiągnięcia obiektywnego rozumu, to a nuż przedwcześnie uświadomią sobie one prawdziwe przyczyny swojego powstania i spowodują przez to masę nieprzyjemności; a wówczas mogłoby się nawet zdarzyć, że zrozumiawszy powód swego przyjścia na świat, mianowicie to, iż swoim istnieniem wspierają oderwane kawałki ich planety, i przekonawszy się o swoim niewolniczym podporządkowaniu okolicznościom, z którymi nie mają nic wspólnego, nie zechcą kontynuować swojej egzystencji i dla zasady same zaczną się unicestwiać.

Mając to na uwadze, mój chłopcze, Najwyższa Komisja postanowiła wtedy między innymi wszczepić na jakiś czas w zbiorczą obecność tych tamtejszych trójmózgowych istot specjalny organ obdarzony takimi właściwościami, że po pierwsze, zaczną one postrzegać rzeczywistość na opak, a po drugie, że dowolne pochodzące z zewnątrz powtórzone wrażenie spowoduje skrystalizowanie się w nich danych, które będą mogły tworzyć czynniki wywołujące w nich doznania „zadowolenia” i „przyjemności”.

Tak więc z pomocą głównego ogólnowszechświatowego Arcy-Chemika-Fizyka Anioła Luizosa, który należał do tej Najwyższej Komisji, jej członkowie w specjalny sposób wyhodowali w tamtejszych trójmózgowych istotach u nasady ich ogona – ponieważ na początku one także go miały i ta część ich zbiorczej obecności wyglądała jeszcze normalnie oraz wyrażała, by tak rzec, „pełnię swego istnieniowego znaczenia” – a zatem, jak powiedziałem, wyhodowali u podstawy kręgosłupa „coś”, co sprzyjało powstaniu wspomnianych właściwości.

I to „coś” jako pierwsi nazwali „organem kundabufor”.

Wyhodowawszy taki organ w obecnościach trójmózgowych istot i upewniwszy się w praktyce, że działa, Najwyższa Komisja złożona ze Świętych Indywiduów, z Archaniołem Sakkakijem na czele, odzyskała spokój i z czystym sumieniem powróciła do centrum, podczas gdy na planecie Ziemia, która wzbudziła twoje zainteresowanie, funkcjonowanie tego zdumiewającego i nadzwyczaj pomysłowego wynalazku już od pierwszego dnia zaczęło się rozwijać, cytując mądrego Mułłę Nasr Eddina, „na całą trąbę jerychońską”.

Teraz, żebyś choć w przybliżeniu mógł pojąć, na czym polegają rezultaty właściwości organu będącego wynalazkiem i dziełem niezrównanego Anioła Luizosa – błogosławione niechaj będzie imię jego na wieki wieków! – musisz koniecznie poznać rozmaite przejawy trójmózgowych istot tej planety, i to zarówno z tego okresu, gdy w ich obecnościach istniał jeszcze organ kundabufor, jak i z okresów późniejszych, ponieważ na przekór temu, że ów zdumiewający organ oraz jego właściwości uległy w nich zniszczeniu, w ich obecnościach zaczęły się krystalizować z wielu przyczyn następstwa tych właściwości.

Ale to wyjaśnię ci później. Na razie powinieneś wiedzieć, że po trzech latach, według obiektywnej rachuby czasu, Najwyższa Komisja zstąpiła tam jeszcze po raz trzeci, tym razem jednak pod kierunkiem Przearcyserafina Sewotaftra, albowiem Wielki Archanioł Sakkakij zasłużył już sobie wtedy na to, by stać się takim boskim Indywiduum, jakim jawi się do dzisiaj, a mianowicie jedną z czterech Ostoi Czterech Stron całego Wszechświata.

Podczas tego trzeciego zstąpienia święci członkowie trzeciej Najwyższej Komisji, ustaliwszy dzięki swoim wszechstronnym badaniom, że wspomaganie egzystencji oderwanych kawałków nie wymaga już stosowania specjalnych środków zapobiegawczych, między innymi zniszczyli w zbiorczych obecnościach tamtejszych trójmózgowych istot – jak zwykle przy pomocy Arcy-Chemika-Fizyka Anioła Luizosa – wspomniany organ kundabufor wraz ze wszystkimi jego zadziwiającymi właściwościami.

Wróćmy jednak teraz do naszej opowieści.

Otóż kiedy nasza konsternacja spowodowana katastrofą, która zagroziła całemu układowi słonecznemu, już minęła, wtedy po cichu znowu zabraliśmy się na planecie Mars do, tak niespodziewanie przerwanego, urządzania się w tym nowym miejscu.

Po jakimś czasie wszyscy oswoiliśmy się już z okoliczną przyrodą i zaczęliśmy przystosowywać się do istniejących tam warunków.

Jak powiedziałem wcześniej, wielu z naszych osiedliło się na stałe na planecie Mars, a pozostali albo odjechali, albo przygotowywali się do wyjazdu na inne planety tego układu słonecznego na statku „Okazja”, który oddano do dyspozycji istotom naszego plemienia na potrzeby komunikacji międzyplanetarnej.

Ja jednak razem z kilkoma moimi krewnymi i bliskimi postanowiłem pozostać na planecie Mars.

Musisz wiedzieć, że w okresie, do którego odnosi się ta opowieść, moje pierwsze teskuano zostało już zainstalowane w obserwatorium, które zbudowałem na planecie Mars i na którego wyposażaniu oraz usprawnianiu skupiała się wtedy cała moja uwaga, a to dlatego, że zależało mi na tym, by mieć możliwość prowadzenia bardziej szczegółowych badań zarówno odległych skupień naszego Wielkiego Wszechświata, jak i planet tego układu słonecznego.

To właśnie wtedy jednym z obiektów moich obserwacji stała się planeta Ziemia.

Czas płynął.

Również na tej planecie proces egzystencji stopniowo się ustabilizował i pozornie wydawało się, że przebiega dokładnie tak samo jak na wszystkich innych planetach.

Ale przy uważnej obserwacji można było, po pierwsze, wyraźnie dostrzec, że liczba tamtejszych istot trójmózgowych stopniowo wzrasta, a po drugie, zauważyć niekiedy ich bardzo dziwne przejawy polegające na tym, że od czasu do czasu robiły coś takiego, czym nigdy na innych planetach nie zajmowały się trójmózgowe istoty, a mianowicie nagle zaczynały ni stąd, ni zowąd unicestwiać się nawzajem.

Czasami to wzajemne unicestwianie swojej egzystencji działo się nie tylko w jednym regionie, ale w kilku naraz, i trwało nie jeden, lecz wiele „dionosków”[10], a bywało nawet, że ciągnęło się całymi „ornakrami”[11].

W pewnych okresach można było zauważyć, że ów przeraźliwy proces powodował, iż ich liczba gwałtownie malała, a w innych okresach, gdy w takich procesach następował zastój, ich liczba wyraźnie rosła.

Stopniowo przyzwyczailiśmy się do tej drugiej osobliwości, tłumacząc sobie, że najwyraźniej to także jest właściwość, którą z jakichś ważkich względów organ kundabufor został obdarzony przez Najwyższą Komisję; innymi słowy, widząc płodność tych dwunożnych istot, uznaliśmy wtedy, że jest ona zamierzona i że utrzymanie ogólnokosmicznego harmonijnego ruchu wymaga tego, by istniało ich tak wiele.

Gdyby nie ta ich dziwna osobliwość, nigdy by nikomu nie przyszło do głowy, że na tej planecie „coś jest nie tak”.

W okresie, o którym mówię, zdążyłem odwiedzić prawie wszystkie planety tego układu słonecznego, zarówno te zamieszkane, jak i te na razie jeszcze niezamieszkane.

Mnie osobiście najbardziej ze wszystkich spodobały się trójcentrowe istoty, które żyją na planecie o nazwie „Saturn” i które z wyglądu nie mają z nami nic wspólnego, lecz przypominają istoty-ptaki zwane „krukami”.

Warto przy okazji nadmienić, że z jakiegoś powodu istoty-ptaki zwane krukami można spotkać na niemal wszystkich planetach, i to nie tylko tego układu słonecznego, ale także na prawie wszystkich planetach całego Wielkiego Wszechświata, na których powstają istoty obdarzone różnymi układami mózgów i oblekające się w ciała planetarne o rozmaitych formach.

Kontakty werbalne tych istot-kruków z planety Saturn przypominają trochę nasze własne.

A co się tyczy samego ich gwaru, to moim zdaniem jest on najpiękniejszy ze wszystkich, jakie kiedykolwiek słyszałem.

Można go porównać do głosu naszych znakomitych śpiewaków, kiedy całym swym jestestwem śpiewają w tonacji molowej.

Natomiast jeśli chodzi o ich stosunki z innymi, to one… nie wiem nawet, jak to wyjaśnić… to da się zrozumieć, tylko żyjąc wśród nich i doświadczając tego na sobie.

Wszystko, co można powiedzieć, to że owe istoty-ptaki mają serca takie same jak aniołowie najbliżsi naszego nieskończonego stwórcy i sprawcy.

Egzystują one ściśle podług dziewiątego przykazania naszego stwórcy, które mówi:

„Na wszystko, co należy do innych, patrz jak na swoje własne i tak się z tym obchodź”.

Na pewno później bardziej szczegółowo opowiem ci o trójmózgowych istotach, które powstają i mają siedlisko na planecie Saturn, ponieważ przez cały okres mego wygnania do tego układu słonecznego moim prawdziwym przyjacielem była właśnie istota z tej planety, która miała zewnętrzną powłokę kruka i nazywała się „Harcharch”.

Rozdział 11

Pikantny rys oryginalnej psychiki ludzi

– Porozmawiajmy jeszcze o tych trójmózgowych istotach z planety Ziemia, które wzbudziły twoje największe zainteresowanie, a które nazwałeś „ślimakami”.

W pierwszej kolejności chciałbym wyrazić moją osobistą radość z powodu tego, że znajdujesz się teraz bardzo daleko od tych trójcentrowych istot, które określiłeś takim „uwłaczającym ich godności” słowem, a także z tego, że one nijak się o tym nie dowiedzą.

Czy wyobrażasz sobie, moje biedne, jeszcze nieświadome siebie dziecko, co tamtejsze istoty, szczególnie te współczesne, zrobiłyby ci, gdyby usłyszały, jak je nazwałeś?

Czy potrafisz zrozumieć, co by się z tobą stało, jeśli znalazłbyś się tam i gdyby dobrały się do ciebie? Wystarczy tylko, że o tym mówię, a już ogarnia mnie zgroza.

W najlepszym razie sprawiłyby ci takie lanie, że, jak powiada nasz Mułła Nasr Eddin, „nie pozbierałbyś się do następnego zbioru brzozowych rózeg”.

Na wszelki wypadek radzę ci, żebyś zawsze, zanim zaczniesz coś nowego, błogosławił los i błagał, aby zmiłował się nad tobą, nieustannie czuwał i nie dopuścił do tego, by istoty z planety Ziemia mogły kiedykolwiek się domyślić, że właśnie ty, mój ukochany i jedyny wnuk, ośmieliłeś się nazwać je „ślimakami”.

Chodzi o to, że obserwując je z planety Mars, a także w okresach, kiedy przebywałem wśród nich, udało mi się dogłębnie poznać psychikę tych dziwnych trójmózgowych istot i dlatego doskonale wiem, co zrobiłyby komuś, kto odważyłby się przezwać je w ten sposób.

Wprawdzie nazwałeś je tak tylko przez dziecięcą naiwność, ale trójmózgowe istoty tej oryginalnej planety, szczególnie te współczesne, nie znają się na takich niuansach.

Kto je tak nazwał, dlaczego tak nazwał i w jakich okolicznościach? Czyż to nie wszystko jedno?! Raz użyłeś w stosunku do nich słowa, które uznają za obraźliwe – i to już wystarczy.

Większość z nich uważa, że rozwodzenie się nad tym to po prostu, jak same mówią, „przelewanie z pustego w próżne”.

Jakkolwiek by było, nazywając tak obraźliwym słowem trójmózgowe istoty, które mają siedlisko na planecie Ziemia, postąpiłeś bardzo nierozważnie; po pierwsze dlatego, że wzbudziło to mój niepokój o ciebie, a po drugie, stworzyłeś dla siebie samego zagrożenie na przyszłość.

Rzecz w tym, że chociaż, jak już powiedziałem, znajdujesz się od nich bardzo daleko, a więc nie mogą cię złapać i ukarać osobiście, niemniej jednak, jeśli wbrew przewidywaniom przypadkowo, choćby z dwudziestej ręki, dowiedzą się o tym, jak je obraziłeś, to już nic nie uchroni cię od ich autentycznej „anatemy” – a to, jakich proporcji nabierze ta anatema, zależy tylko od tego, co w danej chwili będzie zaprzątać ich uwagę.

Warto zresztą opisać, co zrobiłyby te ziemskie istoty, gdyby się przypadkiem dowiedziały, że je obraziłeś. Taki opis pozwoli dobrze naświetlić dziwne cechy psychiki tych trójmózgowych istot, które wzbudziły twoją ciekawość.

Z powodu podobnego zajścia, czyli tej twojej obrazy, one od ręki – zakładając, że z braku innych bezsensownych zajęć panowałby wśród nich w danej chwili względny „spokój” – przystąpią w uprzednio wybranym miejscu i z zaproszonymi gośćmi, oczywiście ubranymi w specjalnie zaprojektowane na takie okazje stroje, do organizowania tego, co zwą „uroczystą naradą”.

Najpierw obowiązkowo wybiorą spośród siebie „przewodniczącego” owej uroczystej narady i dopiero po tym wdrożą postępowanie.

W pierwszej kolejności, jak same się wyrażają, „nie zostawią na tobie suchej nitki”, i zresztą nie tylko na tobie, ale także na twoim ojcu, dziadku… i być może dojdą nawet do Adama.

A potem, jeśli uznają – oczywiście obowiązkowo „większością głosów” – że jesteś „winny”, to wyznaczą ci karę zgodnie z przepisami kodeksu karnego, który sporządziły dawniej na podstawie analogicznych „gier kukiełkowych” istoty zwane „starymi próchnami”.

Gdyby jednak przypadkiem uznały większością głosów, że w twoim postępowaniu nie było niczego karygodnego – rzecz raczej wśród nich niespotykana – to ta cała ich „rozprawa”, szczegółowo zreferowana na papierze i przez wszystkich podpisana, trafi… pewnie myślisz, do ognia? Nie!… do odpowiednich specjalistów, czyli w danym wypadku do instancji, którą same nazywają „Świętym Synodem”. Tam procedura jest identyczna, z takim wyjątkiem, że tym razem twój występek będą oceniać istoty „ważne”.

I dopiero na samym końcu tego ich „przelewania z pustego w próżne” uświadomią sobie rzecz podstawową, czyli fakt, że oskarżony znajduje się poza ich zasięgiem.

Właśnie tu pojawia się główne niebezpieczeństwo dla twojej osoby, ponieważ gdy „ponad wszelką wątpliwość” ustalą, że nie można cię schwytać, wówczas postanowią – tym razem już jednogłośnie – ni mniej, ni więcej, tylko „rzucić na ciebie anatemę”, o której ci wcześniej wspominałem.

A wiesz, co to jest i jak to się stosuje? Nie?…

Więc słuchaj i drżyj…

„Najważniejsze” istoty wydadzą rozporządzenie wszystkim pozostałym istotom, by te w trakcie odpowiednich ceremonii, odprawianych na specjalne okazje przez specjalnych kapłanów we wszystkich odpowiednich ichnich placówkach, takich jak „kościoły”, „kaplice”, „synagogi”, „ratusze” itd., życzyły ci w myślach czegoś w rodzaju:

Żebyś stracił rogi, żeby ci włosy przedwcześnie posiwiały, żeby jedzenie w twoim żołądku zamieniło się w tapicerskie gwoździe, żeby język twojej przyszłej żony zrobił się trzy razy dłuższy, a na koniec pożyczyłyby ci jeszcze, żeby kawałek twojego ulubionego ciasta, kiedy przyłożysz go do ust, zmienił się w pastę do butów, i tak dalej w tym samym duchu.

Czy teraz już rozumiesz, na jakie niebezpieczeństwo się naraziłeś, nazywając tych odległych trójmózgowych dziwaków „ślimakami”?

Wypowiedziawszy te słowa, Belzebub z uśmiechem popatrzył na swego ulubieńca.

Rozdział 12

Pierwsze „warknięcie”

Po krótkiej przerwie Belzebub kontynuował:

– Ta historia z „anatemą” przywiodła mi na myśl jeszcze inną historię, która moim zdaniem dostarczy bardzo dobrego materiału do wyjaśnienia dziwaczności psychiki trójmózgowych istot tej przypadłej ci do gustu planety; co więcej, opowieść ta powinna też trochę cię uspokoić i wzbudzić nadzieję, że nawet gdyby te oryginalne ziemskie istoty przypadkiem się dowiedziały, jak je obraziłeś, i rzuciły na ciebie wspomnianą anatemę, to i tak ty sam wyjdziesz na tym być może całkiem „nieźle”.

Historia, którą zamierzam ci opowiedzieć, zdarzyła się bardzo niedawno wśród tamtejszych istot trójmózgowych, a wywołały ją następujące wydarzenia:

W jednym z ich dużych społeczeństw żyła sobie spokojnie pewna zwyczajna istota uprawiająca zawód, jak to się tam określa, „pisarza”.

Nawiasem mówiąc, zapamiętaj także to, że w zamierzchłej przeszłości wśród istot wykonujących ów zawód dość często można było spotkać takie istoty, które naprawdę coś same wymyślały i pisały, ale w późniejszych czasach, a szczególnie ostatnio, tamtejsi „pisarze” przepisują już tylko z rozmaitych książek – najlepiej jak najstarszych – przeróżne pasujące do siebie zdania i w ten sposób tworzą „nową” książkę.

Warto zauważyć, a nawet podkreślić, że wszystkie książki napisane w ciągu ostatnich wieków przez tych ichnich współczesnych pisarzy stały się jednym z głównych czynników wpływających na to, że szybko, nawet bardzo szybko, rozum pozostałych tamtejszych istot trójmózgowych nabrał, jeśli chodzi o lekkość, cech eteru.

A więc, mój chłopcze…

Ów współczesny pisarz, o którym zacząłem mówić, był takim samym pisarzem jak wszyscy pozostali tamtejsi pisarze i niczym specjalnym się nie wyróżniał.

Pewnego razu, gdy skończył którąś ze swoich książek, zaczął zastanawiać się nad tym, o czym jeszcze mógłby napisać, i postanowił wtedy poszukać jakiejś nowej „idei” w książkach ze swojej „biblioteki”, którą obowiązkowo musi mieć każdy tamtejszy pisarz.

W trakcie tych poszukiwań przypadkiem wpadła mu w ręce książka pod tytułem „Ewangelie”.

„Ewangeliami” nazywa się tam książkę napisaną kiedyś przez niejakiego Mateusza, Marka, Łukasza i Jana o Jezusie Chrystusie, posłańcu naszego nieskończonego na tę planetę.

Książka ta jest bardzo szeroko rozpowszechniona wśród tamtejszych trójcentrowych istot, które ponoć egzystują zgodnie ze wskazówkami tego posłańca.

Kiedy owa książka wpadła przypadkiem w ręce wspomnianego pisarza, w jego głowie zaświtała nagle myśl: „Dlaczego ja sam nie mógłbym napisać »Ewangelii«?”.

Pewne badania, które przeprowadziłem w zupełnie innym celu, wykazały mi, że rozmyślał on wówczas w następujący sposób:

„W czym jestem gorszy od tych antycznych dzikusów, Mateusza, Marka, Łukasza i Jana?!

W gruncie rzeczy jestem od nich bardziej »ucywilizowany« i mógłbym napisać dla współczesnych czytelników o wiele lepszą »Ewangelię«.

Zresztą taką »Ewangelię« trzeba koniecznie napisać, ponieważ dzisiejsi »Anglicy« i »Amerykanie« bardzo lubią tę książkę, a kurs giełdowy ich funtów i dolarów jest obecnie wyjątkowo wysoki”.

Jak pomyślał, tak zrobił.

I jeszcze tego samego dnia zaczął wymądrzać nową „Ewangelię”.

Ale kiedy tylko ją ukończył i oddał do drukarni, od razu zaczęły się wszystkie perypetie związane z tą jego nową „Ewangelią”.

Gdyby czasy były inne, pewnie nic by się nie wydarzyło i ta jego „Ewangelia” trafiłaby po prostu do bibliotek tamtejszych bibliomanów, zajmując miejsce pomiędzy wieloma innymi książkami wykładającymi podobne „prawdy”.

Ale na szczęście lub nieszczęście tego pisarza pewnym „istotom dzierżącym władzę” w tym dużym społeczeństwie, w którym toczyła się jego egzystencja, bardzo się nie wiodło w „ruletce” i „bakaracie”, toteż nieustannie domagały się od prostych istot ich społeczeństwa, by te wysyłały im za granicę to, co nazywa się tam „pieniędzmi”. Ponieważ tym razem ich żądania przebrały miarę, te zwyczajne istoty w końcu przebudziły się ze swojej nawykowej, by tak rzec, śpiączki i zaczęły „się stawiać”.

Widząc to, dzierżące władzę istoty, które zostały u siebie, zaniepokoiły się i sięgnęły po odpowiednie „środki”.

Do tych „środków” należało też natychmiastowe zmiecenie z powierzchni ich planety wszystkiego, co powstało ostatnio w ich ojczyźnie i co mogłoby przeszkadzać zwykłym istotom ich społeczeństwa w ponownym zapadnięciu w śpiączkę.

Tak się złożyło, że akurat w tym okresie ukazała się „Ewangelia” wspomnianego pisarza.

Istoty dzierżące władzę doszukały się w treści tej nowej „Ewangelii” czegoś, co ich zdaniem przeszkadzało zwykłym istotom ich społeczeństwa w takim ponownym zapadnięciu w śpiączkę, a ponieważ do tego czasu nabrały już wielkiej wprawy w pozbywaniu się takich rodzimych „karierowiczów”, którzy mieszają się do nie swoich spraw, postanowiły więc natychmiast skończyć z samym pisarzem oraz z jego „Ewangelią”.

Okazało się jednak, że z jakichś względów z tym pisarzem nie dało się tego zrobić, co bardzo je zaniepokoiło, i dlatego długo zastanawiały się oraz radziły, jak w tej sytuacji należy postąpić.

Niektóre z nich zaproponowały, żeby po prostu zamknąć go tam, gdzie lęgnie się wiele szczurów i pluskiew, a inne sugerowały, żeby „posłać go na białe niedźwiedzie” itd., itp. W końcu jednak postanowiły publicznie, zgodnie z wszelkimi zasadami i z całą pompą, rzucić na tego pisarza oraz na jego „Ewangelię” taką samą „anatemę”, jaką niewątpliwie rzuciłyby także na ciebie, gdyby się dowiedziały, jak je obraziłeś.

A oto, mój chłopcze, w jaki sposób przejawiła się w danym wypadku dziwaczność psychiki współczesnych istot trójmózgowych tej oryginalnej planety: ów fakt publicznego rzucenia anatemy na tego pisarza i na jego „Ewangelię” okazał się dla niego samego – jak powiada czcigodny Mułła Nasr Eddin – „manną z nieba”.

Doszło do tego w następujący sposób:

Zwykłe istoty tego społeczeństwa, widząc, że istoty dzierżące władzę poświęciły mu tyle „uwagi”, same bardzo się nim zainteresowały i zaczęły zachłannie kupować oraz czytać nie tylko jego nową „Ewangelię”, ale też pozostałe książki, które napisał wcześniej.

Od tej chwili, jak to się zwykle dzieje z trójcentrowymi istotami, które mają siedlisko na tej oryginalnej planecie, stopniowo porzuciły one wszystkie inne zainteresowania i zajęły się wyłącznie tym pisarzem.

Zgodnie z panującym tam zwyczajem, gdy jedni go wychwalali, inni od razu zaczynali go oczerniać i wskutek takich polemik liczba osób, które się nim zainteresowały, rosła nie tylko tam, na miejscu, ale także w innych społeczeństwach.

A przyczyniły się do tego istoty dzierżące władzę, które odwiedzały po kolei, zwykle z kieszeniami wypchanymi pieniędzmi, inne społeczeństwa, gdzie grano w ruletkę i bakarata, i toczyły tam nieustanne spory na temat tego pisarza, stopniowo zarażając owym tematem również istoty z tych innych społeczeństw.

Krótko mówiąc, dzięki dziwaczności ichniej psychiki, chociaż o samej „Ewangelii” już dawno zapomniano, to jej autor do dzisiaj prawie wszędzie cieszy się sławą wybitnego pisarza.

Teraz więc o czymkolwiek by ten pisarz napisał, każdy rzuca się na jego dzieła i uznaje je za bezsporną prawdę.

Wszyscy odnoszą się do jego pism z takim nabożeństwem, z jakim starożytni Kalkianie słuchali wieszczb swoich świętych „pytii”.

Warto w tym miejscu zauważyć, że jeśli dzisiaj zapytasz tam kogokolwiek o tego pisarza, to okaże się, iż każdy go zna i oczywiście uznaje za istotę niezwykłą.

Ale jeśli równocześnie spytasz, o czym on pisze, to większość z nich przyzna się – oczywiście pod warunkiem że będą szczerzy – iż nie przeczytała ani jednej jego książki. Co zresztą nie przeszkodzi im toczyć na jego temat sporów i rozmów, a nawet upierać się z pianą na ustach, że ów pisarz to istota o „wyjątkowym umyśle” i fenomenalny znawca psychiki istot zamieszkujących planetę Ziemia.

Rozdział 13

Dlaczego w rozumie ludzi fantazja może być wzięta za rzeczywistość

– Mój drogi i łaskawy dziadku! Bądź tak dobry i wyjaśnij mi, choćby tylko w przybliżeniu, dlaczego tamtejsze istoty uznają to, co „efemeryczne”, za rzeczywistość?

Na takie pytanie swego wnuka Belzebub odpowiedział, co następuje:

– Ta osobliwość ich psychiki pojawiła się wśród trójmózgowych istot na planecie Ziemia dopiero w ostatnich czasach i jest wynikiem wyłącznie tego, że ich część podstawowa, która kształtuje się w nich tak samo jak we wszystkich innych trójmózgowych istotach, zaczęła stopniowo pozwalać innym częściom ich całkowitej obecności postrzegać każde nowe wrażenie bez wypełniania jakiejkolwiek „partkdołgpowinności istnieniowej”, czyli postrzegać je tylko tak, jak na ogół czynią to ich oddzielne i niezależne lokalizacje zwane „centrami istnieniowymi”; używając ich języka, można by powiedzieć, że wierzą one we wszystko, co mówią im inni, zamiast wierzyć tylko w to, co same mogą poznać za pomocą własnego zdrowego osądu, to znaczy przekonując się o tym dzięki rezultatom „dysputy konfrontatywnej” prowadzonej między wszystkimi danymi, które już wcześniej zostały w nich zdeponowane i z których kształtują się zazwyczaj rozmaite pojęcia w każdej z ich różnorodnych lokalizacji.

Ogólnie można powiedzieć, że w tych dziwnych istotach dowolny nowy pogląd krystalizuje się tylko wtedy, gdy jakiś Jan Kowalski wyrazi o kimś lub o czymś pewną opinię; a jeśli potem na ten sam temat powie dokładnie to samo Piotr Wiśniewski, to nabierają już całkowitej pewności, że tak właśnie jest i absolutnie nie mogłoby być inaczej.

Dzięki tej osobliwości ich psychiki prawie wszystkie tamtejsze istoty, które usłyszały, w jaki sposób mówi się tam o rzeczonym pisarzu, są już teraz przekonane, że jest on faktycznie wielkim psychologiem i niezrównanym znawcą psychiki istot swojej planety.

Tymczasem kiedy specjalnie w trakcie mojego ostatniego pobytu na tej planecie udałem się – aby wyjaśnić zupełnie inną kwestię – z osobistą wizytą do tego pisarza, o którym ja także miałem okazję usłyszeć, w rzeczywistości okazał się, według mnie, taki sam jak wszyscy tamtejsi współcześni pisarze, to znaczy okazał się kimś bardzo ograniczonym i, jak powiedziałby nasz drogi Mułła Nasr Eddin: „nie widzącym dalej niż czubek własnego nosa”; natomiast jeśli chodzi o znajomość prawdziwej psychiki istot jego planety w realnych warunkach ich egzystencji, to śmiało można by go nazwać „kompletnym analfabetą”.

Powtarzam, historia tego pisarza w znamienny sposób pokazuje, do jakiego stopnia te przypadłe ci do gustu trójmózgowe istoty, szczególnie te współczesne, przestały urzeczywistniać partkdołgpowinności istnieniowe, a także wskazuje na to, że w nich – w przeciwieństwie do większości trójmózgowych istot – nie krystalizują się żadne subiektywne „przekonania istnieniowe”, które są wynikiem ich własnego logicznego przemyśliwania, a za to krystalizują się jedynie takie przekonania istnieniowe, które są uzależnione wyłącznie od tego, co powiedzą na dany temat inni.

A więc tylko dlatego, że przestały wypełniać partkdołgpowinności istnieniowe – które jako jedyne pozwalają istocie na uświadomienie sobie rzeczywistości taką, jaka jest – widziały one w tym pisarzu jakieś nieistniejące zalety.

Ów dziwny rys ich zbiorczej psychiki – polegający na tym, by trzymać się tylko tego, co powie Jan Kowalski albo Piotr Wiśniewski, nie usiłując dowiedzieć się czegoś więcej – zakorzenił się w nich dawno temu i teraz już w ogóle nie dążą do tego, żeby poznać to, co da się zrozumieć tylko dzięki własnym aktywnym przemyśleniom.

Trzeba jednak jasno powiedzieć, że nie ma z tym nic wspólnego organ kundabufor, wszczepiony ich przodkom, ani też jego następstwa, które z winy niektórych Świętych Indywiduów skrystalizowały się w nich i później zaczęły przechodzić dziedzicznie z pokolenia na pokolenie.

Nie, winne są tylko one same, a to dlatego, że stopniowo ustanowiły nienormalne warunki zewnętrznej egzystencji istnieniowej, które krok po kroku doprowadziły do ukształtowania się w ich zbiorczej obecności tego, co stało się teraz ich wewnętrznym „złym bogiem” i co nazywa się „samouspokojeniem”.

Zresztą sam to wszystko później bardzo dobrze zrozumiesz, kiedy zgodnie z obietnicą przytoczę więcej faktów, które wiążą się z tą przypadłą ci do gustu planetą.

Na wszelki wypadek radzę ci jednak, abyś w przyszłości bardzo ostrożnie wyrażał się o trójmózgowych istotach tej planety i w żaden sposób ich nie uraził, bo w przeciwnym wypadku, jak same mówią, „licho nie śpi”, i jeśli się dowiedzą, że jakoś je obraziłeś, to, zgodnie z innym ich wyrażeniem, „podłożą ci świnię”.

Nie zaszkodzi, jeżeli w tym miejscu przypomnę jeszcze jedną mądrą sentencję naszego drogiego Mułły Nasr Eddina, która brzmi:

„Co takiego nie może się zdarzyć na tym świecie?! Nawet pchła potrafi czasami połknąć słonia!”.

Belzebub chciał jeszcze coś powiedzieć, ale w tej chwili wszedł sługa ze statku i przekazał mu „eterogram” zaadresowany do niego.

Kiedy Belzebub wysłuchał już treści eterogramu i sługa wyszedł, Hassin ponownie zwrócił się do Belzebuba, mówiąc:

– Drogi dziadku! Proszę, opowiedz mi jeszcze coś o trójcentrowych istotach, które powstają i egzystują na tej interesującej planecie zwanej „Ziemią”.

Belzebub znowu popatrzył na wnuka z osobliwym uśmiechem i zrobiwszy bardzo dziwny gest głową, kontynuował:

Rozdział 14

Otwarcie się perspektyw, które nie obiecują niczego specjalnie wesołego

– Przede wszystkim muszę ci powiedzieć, że na samym początku istoty tej planety miały taką samą zbiorczą obecność jak trójmózgowe istoty zwane „kesczapmartnymi” – które powstają na wszystkich analogicznych planetach całego naszego Wielkiego Wszechświata – i że długość ich egzystencji była taka sama jak u wszystkich innych trójmózgowych istot.

Rozmaite zmiany w ich zbiorczej obecności zaczęły zachodzić dopiero po drugim nieszczęściu, które spotkało tę planetę, kiedy to zapadł się w nią jej główny kontynent zwany wówczas „Atlantydą”.

Od tamtej pory, ponieważ zaczęły one stwarzać takie warunki zewnętrznej egzystencji istnieniowej, że jakość ich promieniowania coraz bardziej się pogarszała, Wielka Przyroda była zmuszona stopniowo przeobrazić ich zbiorczą obecność, stosując różne kompromisy oraz zmiany, aby dzięki nim wyregulować jakość emitowanych przez nie wibracji, niezbędną przede wszystkim do zabezpieczenia pomyślnej egzystencji byłych części tej planety.

Z tego samego powodu Wielka Przyroda stopniowo zwiększyła liczbę tamtejszych istot, skutkiem czego obecnie zamieszkują one już prawie wszystkie stałe lądy tej planety.

Zewnętrzna forma ich ciała planetarnego jest u wszystkich prawie identyczna, natomiast jeśli chodzi o jego rozmiar i inne subiektywne szczegóły, to oczywiście ich powłoka odzwierciedla – tak samo jak u nas – cechy dziedziczne, warunki towarzyszące ich poczęciu, a także inne typowe czynniki, od których zależy powstanie oraz kształtowanie się wszystkich istot.

Poza tym różnią się między sobą kolorem skóry oraz charakterem owłosienia i te atrybuty ich obecności, jak wszędzie indziej, są uzależnione od rezultatów wpływów planetarnych występujących na tej części powierzchni ich planety, na której dane istoty powstają i kształtują się aż do osiągnięcia wieku odpowiedzialnego lub, jak same mówią, do czasu, gdy staną się „pełnoletnie”.

Co się zaś tyczy ich zbiorczej psychiki i jej podstawowych rysów, to u wszystkich występują tam takie same osobliwości, i to bez względu na to, na której części powierzchni ich planety dane istoty przyszły na świat. Do tych osobliwości należy również ta właściwość tamtejszych istot trójmózgowych, która powoduje, że w całym Wszechświecie tylko na tej dziwnej planecie zachodzi ów przerażający proces zwany „procesem unicestwiania nawzajem swojej egzystencji” lub, jak mówią tam na tej nieszczęsnej planecie, „wojna”.

Oprócz tej głównej właściwości ich zbiorczej psychiki w każdej z nich – także bez względu na miejsce ich powstania i egzystencji – w pełni się krystalizują i stają nieodłączną częścią ich zbiorczej obecności funkcje znane tam pod nazwą „egoizm”, „miłość własna”, „próżność”, „pycha”, „zarozumiałość”, „łatwowierność”, „podatność na sugestię” i jeszcze parę innych takich cech, zupełnie nienormalnych i niegodnych esencji jakiejkolwiek trójmózgowej istoty.

Spośród tych nienormalnych właściwości istnieniowych ich psychiki najbardziej dokuczliwa jest dla nich ta zwana „podatnością na sugestię”.

Kiedyś specjalnie opowiem ci o tej wyjątkowo oryginalnej i dziwnej psychicznej osobliwości.

Belzebub zamilkł i zamyślił się dłużej niż zwykle, a potem, zwracając się znów do wnuka, rzekł:

– Widzę, że bardzo interesują cię trójmózgowe istoty, które powstają i egzystują na tej oryginalnej planecie zwanej „Ziemią”, a ponieważ, żeby skrócić sobie czas naszej podróży na statku „Karnak”, chcąc nie chcąc będziemy poruszać najrozmaitsze tematy, postaram się opowiedzieć ci o nich jak najwięcej.

Abyś mógł jasno pojąć, jak dziwna jest ich psychika, najlepiej moim zdaniem będzie, jeśli zrelacjonuję ci po kolei moje osobiste zstąpienia na tę planetę, a także wydarzenia, które się tam rozegrały i których sam byłem świadkiem.

Powierzchnię planety Ziemia odwiedziłem osobiście sześć razy i na każdą z tych wizyt złożyły się inne okoliczności.

Zacznę więc od mojego pierwszego zstąpienia!

Rozdział 15

Pierwsze zstąpienie Belzebuba na planetę Ziemia

– Po raz pierwszy zstąpiłem na planetę Ziemia – rozpoczął opowieść Belzebub – z powodu pewnej młodej istoty, która była członkiem naszego plemienia i, pech chciał, całkiem poważnie związała się z jedną tamtejszą istotą trójmózgową, skutkiem czego uwikłała się w bardzo głupią historię.

Pewnego dnia kilka istot naszego plemienia, które tak jak ja mieszkały na planecie Mars, odwiedziło mnie w domu, aby zwrócić się do mnie z prośbą.

Otóż powiedziały mi, że trzysta pięćdziesiąt marsjańskich lat wcześniej jeden z ich młodych krewnych przesiedlił się na planetę Ziemia i ostatnio stał się tam przyczyną bardzo przykrych dla wszystkich jego bliskich zdarzeń.

Potem dodały:

„My, jego bliscy, zarówno ci egzystujący na planecie Ziemia, jak i tu, na Marsie, chcieliśmy sami, w miarę naszych możliwości, położyć kres owemu nieprzyjemnemu zajściu, ale mimo wszystkich naszych starań i podjętych kroków niczego jak dotąd nie udało się nam osiągnąć.

Teraz, już całkowicie przekonani, że sami nie poradzimy sobie z tą nieprzyjemną historią, zdecydowaliśmy się niepokoić Waszą Przewielebność i błagalnie prosimy, byś był tak dobry i udzielił nam mądrej rady, która pozwoliłaby nam wyjść z tej żałosnej dla nas sytuacji”.

Następnie przedstawiły mi w szczegółach, na czym polegało owo nieszczęście, które je spotkało.

Ze wszystkiego, co mi powiedziały, wywnioskowałem, że to zdarzenie nie dość, że okazało się przykre dla bliskich tej młodej istoty, to jeszcze może się stać tak samo nieprzyjemne dla istot całego naszego plemienia.

Nie mogłem więc postąpić inaczej, jak tylko od razu zaoferować, że pomogę im położyć kres temu nieporozumieniu.

Początkowo próbowałem im pomóc, nie opuszczając planety Mars, ale gdy się przekonałem, że nic stamtąd nie zwojuję, postanowiłem sam zstąpić na planetę Ziemia i na miejscu znaleźć jakieś rozwiązanie. Już następnego dnia, zabrawszy ze sobą wszystko, co niezbędne i co miałem akurat pod ręką, poleciałem tam na naszym statku „Okazja”.

Przypominam ci, że „Okazja” to statek, na którym wszystkie istoty naszego plemienia zostały wysłane do tego układu słonecznego i który, jak już ci mówiłem, zostawiono tam do naszej dyspozycji na potrzeby komunikacji międzyplanetarnej.

Jego stałe miejsce postoju znajdowało się na Marsie i to właśnie mi powierzono z Góry naczelne dowództwo nad nim.

Tak więc na tym samym statku „Okazja” poleciałem po raz pierwszy na planetę Ziemia.

Nasz statek wylądował wtedy na wybrzeżu kontynentu, który w czasie drugiego nieszczęścia, jakie spotkało tę planetę, całkowicie zniknął z jej powierzchni.

Ów kontynent nazywał się „Atlantyda” i był głównym miejscem egzystencji zarówno trójmózgowych istot tej planety, jak i większości istot naszego plemienia.

Zaraz po wylądowaniu udałem się do miasta o nazwie „Samlios”, gdzie żył ten nasz nieszczęsny młody współplemieniec, który stał się przyczyną mojego zstąpienia.

Samlios był w tamtym czasie bardzo dużym miastem i jednocześnie stolicą największego społeczeństwa na planecie Ziemia.

W nim też miał swoją siedzibę przywódca tego dużego społeczeństwa, noszący tytuł „króla Appolisa”.

To właśnie z królem Appolisem zawarł znajomość nasz młody i niedoświadczony ziomek.

W mieście Samlios poznałem wszystkie szczegóły tej historii.

Otóż dowiedziałem się, że jeszcze przed tym incydentem nasz nieszczęsny rodak utrzymywał z jakichś powodów przyjacielskie stosunki z królem i był częstym gościem w jego domu.

Jak się okazało, pewnego razu nasz młody ziomek podczas wizyty w domu króla Appolisa przyjął „zakład”, który stał się powodem całej tej dalszej historii.

Przede wszystkim muszę ci powiedzieć, że społeczeństwo, któremu przewodził król Appolis, było wówczas największym i najbogatszym ze wszystkich społeczeństw na Ziemi, a miasto Samlios, w którym rezydował, największym i najbogatszym ze wszystkich miast.

Aby utrzymać takie bogactwo i majestat, król Appolis potrzebował oczywiście ogromnej ilości, jak oni mówią, „pieniędzy”, a także wielkiego nakładu pracy ze strony zwykłych istot tej społeczności.

Trzeba od razu zaznaczyć, że w czasie mojego pierwszego osobistego zstąpienia na tę planetę interesujące cię istoty trójmózgowe nie miały już w sobie organu kundabufor, jednakże u niektórych z nich zaczęły się krystalizować różne następstwa właściwości tego tak zgubnego dla nich organu.

W okresie, którego dotyczy moja opowieść, w części tamtejszych istot już skrystalizowało się następstwo pewnej właściwości, która wtedy, gdy jeszcze funkcjonował w nich organ kundabufor, sprzyjała temu, że bardzo łatwo i bez żadnych „wyrzutów sumienia” uchylały się one od dobrowolnego wypełniania obowiązków bądź to wziętych na siebie, bądź też nałożonych na nie przez starszych, co z kolei powodowało, że wszelkie powinności spełniały tylko pod wpływem lęku i zastraszenia wywoływanych „groźbami” pochodzącymi z zewnątrz.

To właśnie następstwo wspomnianej właściwości, które już całkowicie skrystalizowało się u niektórych ówczesnych istot, było przyczyną całego zajścia.

A oto, mój chłopcze, jak potoczyły się wypadki:

Król Appolis, który nadzwyczaj sumiennie wypełniał wzięte na siebie obowiązki, chociaż sam nie szczędził wysiłków ani własnych dóbr dla wspierania potęgi powierzonego mu społeczeństwa, równocześnie jednak wymagał tego samego od wszystkich swoich poddanych.

Ponieważ wspomniane następstwo właściwości organu kundabufor było już do tego czasu, jak ci powiedziałem, w pełni skrystalizowane u niektórych jego poddanych, zaczął więc stosować wszelkiego rodzaju „zastraszenia” i „groźby”, aby wyegzekwować od wszystkich to, czego wymagała świetność powierzonego mu społeczeństwa.

Jego metody były tak różnorodne i zarazem tak rozsądne, że nawet ci spośród jego poddanych, w których to następstwo już się skrystalizowało, nie mogli go nie szanować, mimo że jednocześnie nadali mu, oczywiście za jego plecami, przezwisko „Arcychytrus”.

A zatem, mój chłopcze, metody, które król Appolis zastosował, aby uzyskać od swych poddanych to, co było niezbędne do zachowania potęgi powierzonego mu społeczeństwa, z jakichś powodów wydały się niesprawiedliwe naszemu młodemu i naiwnemu ziomkowi, który, jak twierdzono, często się oburzał i nie mógł znaleźć sobie miejsca, ilekroć słyszał o którymś z tych nowych sposobów króla Appolisa.

Tak więc pewnego razu w trakcie rozmowy z królem nie wytrzymał i powiedział mu w oczy o swoim wzburzeniu i o tym, co sądzi o jego „bezwstydnym” stosunku do poddanych.

Słysząc to, król Appolis nie tylko się nie oburzył – jak to się zwykle dzieje na planecie Ziemia, gdy ktoś miesza się w nie swoje sprawy – i nie wyrzucił naszego ziomka na zbity łeb, lecz zaczął razem z nim zastanawiać się nad przyczynami swej surowości.

Bardzo długo o tym rozmawiali i ich rozmowa skończyła się „zakładem”, to znaczy wyznaczyli sobie nawzajem warunki, a następnie spisali je na papierze i obaj podpisali się pod nimi własną krwią.

Jednym z tych warunków było to, że król Appolis zobowiązywał się od tej pory stosować w celu uzyskania od swych poddanych wszystkiego, czego potrzebował, tylko te środki i metody, które wskaże mu nasz ziomek.

W razie gdyby poddani przestali wpłacać królowi tak jak dotąd należności, nasz rodak brał na siebie całą odpowiedzialność i zobowiązywał się dostarczyć do skarbca króla Appolisa sumę potrzebną do utrzymania oraz zapewnienia dalszego rozkwitu zarówno samej stolicy, jak i całego społeczeństwa.

A zatem, mój chłopcze, już od następnego dnia król Appolis zaczął bardzo rzetelnie wypełniać narzucone mu przez umowę zobowiązania i kierował swoim społeczeństwem ściśle według wskazówek naszego młodego rodaka.

Jednakże rezultaty takich rządów bardzo szybko okazały się całkiem sprzeczne z tym, o czym myślał i czego oczekiwał nasz prostaczek.

Otóż w tym społeczeństwie poddani – oczywiście głównie ci, u których skrystalizowało się już wspomniane następstwo właściwości organu kundabufor – nie tylko kompletnie przestali wpłacać wymagane datki do skarbca króla Appolisa, ale nawet zaczęli wykradać po trochu to, co już wcześniej wpłacili.

Ponieważ nasz krajan przyrzekł, że dostarczy wszystko, co niezbędne, i na dodatek podpisał takie zobowiązanie własną krwią – a przecież wiesz, co dla każdego z nas znaczy wzięcie na siebie dobrowolnego zobowiązania, i to poświadczonego krwią – już wkrótce musiał, naturalnie z własnej kieszeni, wyrównywać skarbcowi wszelkie straty.

Najpierw przekazał cały swój dobytek, a następnie wpłacił do skarbca wszystko, co mógł dostać od swoich bliskich, którzy mieszkali na planecie Ziemia.

A gdy wszelkie ich zasoby już się wyczerpały, zwrócił się o pomoc do krewnych zamieszkałych na naszej planecie Mars.

Wkrótce również na Marsie zabrakło środków, a skarbiec miasta Samlios ciągle dopominał się o więcej i tym potrzebom nie było końca.

To właśnie wtedy wszyscy bliscy naszego rodaka zaniepokoili się i postanowili zwrócić się do mnie z prośbą, abym pomógł im wybrnąć z tych tarapatów.

A więc, drogi chłopcze, kiedy przybyłem do wspomnianego miasta, przywitały mnie tam wszystkie istoty naszego plemienia pozostałe na tej planecie, od tych najstarszych do najmłodszych.

Wieczorem tego samego dnia zwołaliśmy naradę, żeby znaleźć razem wyjście z zaistniałej sytuacji.

Na tę pierwszą naradę zaprosiliśmy także samego króla Appolisa, z którym nasza starszyzna już wielokrotnie wcześniej rozmawiała w tej sprawie.

Podczas wspólnej narady król Appolis, zwracając się do nas wszystkich, powiedział, co następuje:

„Sprawiedliwi przyjaciele!

Jest mi osobiście bardzo przykro z powodu tego, co się stało i co przysporzyło tyle trosk tutaj zebranym, i całym swoim jestestwem martwię się o to, iż nie będę mógł uchronić was od kłopotów, które jeszcze was czekają.

Rzecz w tym – kontynuował król Appolis – że mechanizm rządzenia moim społeczeństwem, wprowadzony w życie i ustanowiony od stuleci, uległ obecnie radykalnej zmianie i nie można już teraz do niego powrócić bez poniesienia poważnych konsekwencji, które niewątpliwie wywołają oburzenie większości moich poddanych. W powstałej sytuacji nie jestem już w stanie sam odwrócić biegu wypadków w taki sposób, by nie pociągnęło to za sobą tych poważnych następstw, i dlatego w imię sprawiedliwości proszę was wszystkich o pomoc”.

Potem dodał jeszcze:

„Czynię sobie gorzkie wyrzuty względem was wszystkich, ponieważ ja też czuję się w dużym stopniu winny tego nieszczęścia.

A poczuwam się do winy, ponieważ egzystując w tych warunkach o wiele dłużej niż mój oponent, a wasz współbrat, czyli ten, z którym zawarłem zakład, powinienem był przewidzieć, co się może wydarzyć.

Szczerze mówiąc, popełniłem niewybaczalny błąd, podejmując ryzyko zawarcia tego rodzaju umowy z istotą, która być może jest ode mnie rozumniejsza, ale za to mniej praktyczna w tego rodzaju sprawach.

Jeszcze raz proszę was wszystkich, a szczególnie Waszą Przewielebność, abyście wybaczyli mi, a także pomogli położyć kres tej smutnej historii, znajdując jakieś szczęśliwe wyjście z zaistniałej sytuacji.

Tak jak się sprawy mają obecnie, jedyne, co mogę uczynić, to tylko działać zgodnie z waszymi wskazówkami”.

Po wyjściu króla Appolisa jeszcze tego samego wieczoru wybraliśmy spośród nas kilka doświadczonych starszych istot, które w nocy miały wspólnie rozważyć wszystkie dane i sporządzić orientacyjny plan dalszego działania.

Potem się rozeszliśmy, ustalając wpierw, że następnego wieczoru spotkamy się ponownie w tym samym miejscu, przy czym na tę drugą naradę król Appolis nie został zaproszony.

Na początku drugiego zebrania jedna z wybranych w przeddzień starszych istot zrelacjonowała nam, co następuje:

„Przez całą noc zastanawialiśmy się nad tą pożałowania godną historią i rozważyliśmy wszystkie jej szczegóły, aż w końcu jednomyślnie doszliśmy do wniosku, że nie ma innego wyjścia, jak tylko wrócić do uprzednich warunków rządzenia.

Jednocześnie, także jednogłośnie, zgodziliśmy się, że powrót do starego porządku w tym społeczeństwie niechybnie wywoła sprzeciw poddanych i że taka rewolta na pewno pociągnie za sobą wszystkie te następstwa, które na Ziemi stały się nieuniknione w tego rodzaju sytuacjach.

A to oczywiście spowoduje – jak to się już stało tutaj zwyczajem – że na liczne dzierżące władzę istoty tego społeczeństwa spadnie wiele cierpień, nie wykluczając nawet możliwości ich ostatecznej zagłady; jeśli zaś chodzi o samego króla Appolisa, to z pewnością nie uda mu się uniknąć takiego losu.

Następnie zaczęliśmy rozmyślać nad tym, co należy zrobić, żeby przynajmniej królowi Appolisowi oszczędzić tych żałosnych konsekwencji.

Naprawdę bardzo nam na tym zależało, ponieważ poprzedniego dnia na naszym walnym zebraniu król Appolis okazał się wobec nas niezwykle szczery i życzliwy, i byłoby nam wszystkim niezmiernie przykro, gdyby on sam również miał ucierpieć.

Po długich rozważaniach doszliśmy do wniosku, że króla Appolisa będzie można uchronić przed ciosem tylko pod warunkiem, że w czasie wspomnianych rozruchów przejawy gniewu wzburzonych istot tego społeczeństwa zwrócą się nie przeciwko samemu królowi, lecz przeciw jego otoczeniu, to znaczy przeciwko temu, co nazywa się tutaj jego »rządem«.

Pojawiło się jednak pytanie: Czy powiernicy króla zgodzą się ponieść wszystkie konsekwencje?

Doszliśmy do stanowczego wniosku, że takiej zgody nie wyrażą, bo na pewno uznają, iż wszystkiemu winny jest tylko król i że sam powinien za to zapłacić.

Potem powzięliśmy, jak zawsze jednogłośnie, następujące postanowienie:

Aby uchronić przynajmniej króla Appolisa przed tym nieuniknionym zagrożeniem, istoty z naszego plemienia powinny, za jego zgodą, zastąpić wszystkie istoty piastujące w tym społeczeństwie odpowiedzialne stanowiska, a kiedy owa »psychopatia« mas osiągnie zenit, każda z nich będzie musiała wziąć na siebie część ogółu spodziewanych rezultatów”.

Gdy nasz przedstawiciel zakończył swoje sprawozdanie, po krótkiej wymianie opinii jednomyślnie postanowiliśmy postąpić zgodnie z propozycją starszyzny naszego plemienia.

Następnie posłaliśmy jedną z tych sędziwych istot do króla Appolisa, by przedłożyła mu nasz plan; on wyraził na niego zgodę, powtarzając swą obietnicę, że podporządkuje się wszystkim naszym zaleceniom.

Postanowiliśmy więc nie zwlekać i już następnego dnia przystąpiliśmy do zastępowania wszystkich urzędników członkami naszego plemienia.

Po dwóch dniach okazało się jednak, że liczba naszych współplemieńców, którzy mieszkają na planecie Ziemia, nie wystarczy, by zastąpić wszystkich urzędników tego społeczeństwa, i dlatego bezzwłocznie wysłaliśmy statek „Okazja” na planetę Mars, aby ściągnąć posiłki.

Tymczasem król Appolis pod kierownictwem dwóch istot z naszej starszyzny zaczął pod przeróżnymi pretekstami zastępować w stolicy Samlios swoich urzędników członkami naszego plemienia, a kiedy kilka dni później statek „Okazja” wrócił z planety Mars z posiłkami, taka sama zmiana warty nastąpiła także na prowincji i już wkrótce wszystkie „odpowiedzialne stanowiska” w owym społeczeństwie objęły istoty z naszego plemienia.

Kiedy ta reorganizacja dobiegła końca, król Appolis, pod kierunkiem tych samych sędziwych istot, zajął się przywracaniem starego trybu rządzenia swoim społeczeństwem.

Zgodnie z oczekiwaniami powrót do starych porządków niemal od pierwszego dnia zaczął oddziaływać na zbiorczą psychikę tych istot tego społeczeństwa, w których już na dobre skrystalizowały się następstwa wspomnianej właściwości szkodliwego organu kundabufor.

Niezadowolenie rosło z dnia na dzień i niebawem pojawił się w nich ten impuls, który zaczął cechować obecność tamtejszych trójmózgowych istot wszystkich późniejszych okresów, a który od czasu do czasu pobudza je do wszczynania procesu nazywanego przez nie obecnie „rewolucją”.

W trakcie tej ich ówczesnej rewolucji zniszczyły – co później również stało się typowe dla tych trójmózgowych fenomenów naszego Wielkiego Wszechświata – wiele dóbr, które same gromadziły przez całe wieki, nie wspominając o tym, że została unicestwiona i na zawsze poszła w zapomnienie różnego rodzaju „wiedza”, która również była owocem wielowiekowych wysiłków. Oprócz tego obróciły wniwecz egzystencję wielu innych podobnych do nich istot, które weszły już na drogę prowadzącą do uwolnienia się od następstw właściwości organu kundabufor.

W tym miejscu warto przytoczyć pewien nadzwyczaj zdumiewający i niezrozumiały fakt.

Chodzi o to, że podczas kolejnych tego rodzaju rewolucji tamtejsze istoty trójmózgowe – prawie wszystkie lub przynajmniej w przytłaczającej większości uległe owej „psychozie” – z jakiegoś powodu przeważnie niszczą egzystencję akurat tych podobnych do nich istot, które w ten czy inny sposób trafiły już na drogę możliwego uwolnienia się od skrystalizowanych w nich następstw właściwości tego zgubnego organu kundabufor – organu, który na ich nieszczęście mieli w sobie ich przodkowie.

A więc, mój chłopcze! Dopóki toczył się proces tej ich rewolucji, dopóty król Appolis pozostawał w jednej ze swych „letnich rezydencji” niedaleko miasta Samlios.

Nikt go nie tykał, ponieważ nasze istoty, uprawiając propagandę, przygotowały teren w taki sposób, że całą winą obarczono nie króla Appolisa, lecz jego otoczenie, czyli funkcjonariuszy administracji.

Mało tego… istoty, które wpadły w tę psychozę, zaczęły nawet „odczuwać smutek” i bardzo żałować swojego króla, mówiąc, że ich „biedny król” był do tej pory otoczony bezwstydnymi i niewdzięcznymi podwładnymi i że właśnie dlatego wybuchła ta niepożądana rewolucja.

A kiedy rewolucyjna psychoza zupełnie już ucichła, król Appolis wrócił do miasta Samlios i zaczął stopniowo, znów z pomocą naszej starszyzny, zastępować naszych ziomków swoimi byłymi urzędnikami, którym udało się ocaleć, albo werbował nowe kadry spomiędzy swych poddanych.

Po przywróceniu dawnych stosunków między królem Appolisem i jego poddanymi ci ostatni ponownie zaczęli napełniać skarbiec „pieniędzmi” i wykonywać rozkazy swego władcy, skutkiem czego sprawy wspólnoty potoczyły się znowu zwykłym, wcześniej ustalonym trybem.

Co się zaś tyczy naszego naiwnego niefartownego rodaka, będącego sprawcą wszystkich tych wydarzeń, to zrobiło mu się z ich powodu tak przykro, że nie chciał już dłużej zostać na tej szczególnie pechowej dla niego planecie i powrócił z nami na planetę Mars.

Później zresztą okazał się znakomitym starostą wszystkich istot naszego plemienia.

Rozdział 16

Względność pojęcia czasu

Po krótkiej przerwie Belzebub kontynuował:

– Abyś uzyskał jaśniejszy obraz dziwaczności psychiki tych przypadłych ci do gustu trójmózgowych istot, które mają siedlisko na planecie Ziemia, i generalnie lepiej zrozumiał wszystko, co dotyczy tej oryginalnej planety, powinieneś wpierw moim zdaniem wyrobić sobie dokładne pojęcie o ich rachubie czasu, a także dowiedzieć się, w jaki sposób istnieniowe doznanie tego, co nazywa się „procesem upływu czasu”, stopniowo uległo zmianie w ich obecnościach i jak to doznanie aktualnie się manifestuje.

Koniecznie muszę ci to wytłumaczyć, ponieważ dopiero wtedy będziesz mógł jasno wyobrazić sobie i pojąć tamtejsze wydarzenia, o których już ci opowiedziałem, jak również te, o których ci dopiero opowiem.

Przede wszystkim musisz wiedzieć, że trójmózgowe istoty tej planety tak samo jak my przyjmują za podstawową jednostkę swojej rachuby czasu „rok” i długość tego swojego „roku” wyznaczają na podstawie czasu trwania pewnego ruchu ich planety wokół innego kosmicznego skupienia, a konkretnie okresu, w którym ich planeta, podlegając procesom „spadania” i „doganiania”, zatacza wokół swojego słońca to, co nazywa się „krentonalnym kołem”.

W podobny sposób my na naszej planecie Karataz przyjmujemy za „rok” odcinek czasu upływający pomiędzy dwoma kolejnymi momentami, w których słońce „Samos” i słońce „Selos” są do siebie najbardziej zbliżone.

Istoty z planety Ziemia zwą sto takich swoich lat „wiekiem”.

Jeden swój „rok” dzielą na dwanaście części, a każdą z tych części nazywają „miesiącem”.

Długość jednego „miesiąca” wyznaczają na podstawie czasu, w którym duży, oderwany od Ziemi kawałek – nazywany teraz przez nie „Księżycem” – zatacza wokół ich planety, zgodnie z tymi samymi kosmicznymi prawami „spadania” i „doganiania”, pełne krentonalne koło.

Trzeba zaznaczyć, że dwanaście krentonalnych kół Księżyca nie odpowiada dokładnie jednemu krentonalnemu kołu ich planety wokół jej słońca i właśnie dlatego musiały pójść na pewne kompromisy w obliczeniach tych swoich miesięcy, aby otrzymana suma odpowiadała mniej więcej rzeczywistości.

Następnie ten swój miesiąc dzielą na trzydzieści „dób” lub, jak przeważnie mówią, „dni”.

Za dobę przyjmują taki okres, w którym ich planeta, znajdując się pod działaniem wspomnianych kosmicznych praw, dokonuje „pełnego obrotu” wokół własnej osi.

Zwróć przy okazji uwagę na to, że tą samą nazwą „dzień” określają również proces trogoautoegokratyczny nazywany przez nas „ksztacawacht” i zachodzący okresowo zarówno w atmosferze ich planety, jak i wszystkich innych planet, na których urzeczywistniany jest kosmiczny proces zwany, jak już ci mówiłem, „ilnosoparnym”; to samo zjawisko określają jeszcze słowami „jest widno”.

A jeśli chodzi o drugi, przeciwny mu proces, który my nazywamy „kłdacachti”, to one zwą go „nocą” albo mówią o nim „jest ciemno”.

Tak więc trójmózgowe istoty, które mają siedlisko na planecie Ziemia, najdłuższy okres upływu czasu nazywają „wiekiem” i ten ich „wiek” składa się ze stu „lat”.

„Rok” ma dwanaście „miesięcy”, a „miesiąc” przeciętnie trzydzieści „dni”, czyli dób.

„Doba” dzieli się na dwadzieścia cztery „godziny”, a „godzina” na sześćdziesiąt „minut”. Z kolei każda „minuta” jest podzielona na sześćdziesiąt „sekund”.

Ponieważ nie znasz jeszcze, mój chłopcze, wyjątkowych właściwości czasu, powinieneś więc w pierwszej kolejności dowiedzieć się, że prawdziwa nauka obiektywna definiuje to kosmiczne zjawisko w następujący sposób:

„Czas jako taki w ogóle nie istnieje; jest to tylko całokształt rezultatów wypływających ze wszystkich zjawisk kosmicznych obecnych w danym miejscu”.

Czasu samego w sobie żadna istota nie może ani pojąć rozumem, ani odczuć za pomocą którejkolwiek zewnętrznej lub wewnętrznej funkcji istnieniowej. Doznawanie go jest niemożliwe, i to bez względu na poziom instynktu, który się budzi i jest obecny w każdym mniej więcej samodzielnym skupieniu kosmicznym.

Czas można określić jedynie, porównując różne zjawiska kosmiczne zachodzące w tym samym miejscu i w tych samych warunkach, w których się stwierdza jego istnienie i go rozważa.

Należy dodać, że w Wielkim Wszechświecie wszystkie bez wyjątku zjawiska, niezależnie od tego, gdzie powstają i się manifestują, są po prostu kolejnymi zgodnymi z prawem „rozdrobnieniami” pewnego całościowego zjawiska, którego pierwotnym źródłem jest Przenajświętsze Słońce Absolut.

To dzięki temu wszystkie kosmiczne zjawiska, gdziekolwiek by zachodziły, „obiektywizują się”.

A realizacja takich kolejnych zgodnych z prawem „rozdrobnień” odbywa się pod każdym względem – nawet ich inwolucji i ewolucji – w oparciu o podstawowe kosmiczne prawo świętego Heptaparaparszynoch.

Jedynie czas nie ma wartości obiektywnej, gdyż nie jest rezultatem rozdrobnienia jakiegoś konkretnego zjawiska kosmicznego. A ponieważ z niczego nie powstaje i pozostając samowystarczalnie-niezależnym, zawsze się miesza ze wszystkimi przejawami, to tylko on w całym Wszechświecie zasługuje na miano „Idealnie Unikatowego Subiektywnego Zjawiska”.

Tak więc, mój chłopcze, tylko Czas lub, jak niektórzy mówią, „Heropas”, nie ma źródła, które warunkowałoby jego powstanie, i jedynie on, na podobieństwo Bożej Miłości, zawsze, jak już ci powiedziałem, płynie niezależnie, sam z siebie, łącząc się w określonych proporcjach z wszelkimi zjawiskami, które zachodzą we wszystkich obecnych w danym miejscu tworach naszego Wielkiego Wszechświata.

Powtarzam raz jeszcze: to wszystko, co ci przed chwilą powiedziałem, będziesz mógł jasno zrozumieć dopiero później, gdy – jak już obiecałem – specjalnie wyjaśnię ci wszystkie podstawowe prawa Powstania i Istnienia Świata.

Tymczasem zapamiętaj tylko, że ponieważ czas nie ma źródła swego powstania i w przeciwieństwie do wszelkich innych zjawisk kosmicznych występujących w dowolnej kosmicznej sferze nie da się dokładnie stwierdzić jego obecności, to wcześniej wspomniana przeze mnie nauka obiektywna stosuje do jego badania tę samą jednostkę podstawową, której używa do precyzyjnego określenia gęstości i jakości – w znaczeniu życiodajności wibracji – każdej z substancji kosmicznych występujących we wszystkich miejscach i we wszystkich sferach naszego Wielkiego Wszechświata.

Owa podstawowa jednostka, od dawna stosowana do mierzenia czasu, to jedna chwila tego, co zwie się „świętym doznaniem egokulnacnarnym” i co pojawia się w Świętych Indywiduach Kosmicznych zamieszkujących Przenajświętsze Słońce Absolut, ilekroć wzrok naszego jednobytnego nieskończonego kieruje się w przestrzeń i bezpośrednio dotyka ich obecności.

Taka podstawowa jednostka została ustalona przez naukę obiektywną po to, by można było dokładnie określić i porównać między sobą rozmaite stopnie subiektywnych doznań pojedynczych świadomych Indywiduów, a także „odmienne tempa” różnych obiektywnych zjawisk kosmicznych, które manifestują się w rozmaitych sferach naszego Wielkiego Wszechświata i dzięki którym powstają wszystkie, zarówno małe, jak i wielkie, kosmiczne twory.

Główna osobliwość procesu upływu czasu polega na tym, że obecności wszystkich formacji kosmicznych różnej skali postrzegają go w ten sam sposób i w tej samej kolejności.

Abyś mógł choćby w przybliżeniu zrozumieć to, o czym ci właśnie powiedziałem, weźmy na przykład proces upływu czasu zachodzący w dowolnej kropli wody znajdującej się w karafce, która stoi na stole.

Każda kropla wody w tej karafce sama w sobie reprezentuje cały niezależny świat, „świat Mikrokosmosów”.

W tym mikroskopijnym świecie powstają i żyją, tak jak w innych kosmosach, względnie samodzielne, nieskończenie małe „indywidua” lub „istoty”.

Dla istot tego nieskończenie małego świata czas płynie dokładnie w tej samej kolejności, w jakiej odczuwają go wszystkie indywidua we wszystkich innych kosmosach.

Te mikroskopijne istoty, podobnie jak istoty z kosmosów innej „skali”, dla wszystkich swoich percepcji i przejawów mają przeżycia określonej długości i tak samo jak te ostatnie doznają upływu czasu, porównując okres trwania otaczających je zjawisk.

Dokładnie w ten sam sposób jak istoty z innych kosmosów one się rodzą, dorastają, łączą i rozdzielają gwoli uzyskania tego, co zwane jest „rezultatem płciowym”, a także chorują oraz cierpią i koniec końcem, jak wszystko inne, co istnieje, a w czym nie utrwalił się obiektywny rozum, giną jako takie na zawsze.

Cały proces egzystencji takich nieskończenie małych istot tego równie mikroskopijnego świata wymaga określonego czasu, którego długość jest proporcjonalna do długości wszystkich otaczających zjawisk manifestujących się w danej „skali kosmicznej”.

Również tym mikroskopijnym istotom potrzebny jest określony czas na proces ich powstawania i kształtowania się, a także na różne zdarzenia, które zachodzą w trakcie ich egzystencji aż do ich całkowitego i ostatecznego unicestwienia.

Przebieg pełnego procesu egzystencji istot tej kropli wody tak samo wymaga określonych kolejnych „odstępów” upływu czasu.

Taki określony czas potrzebny jest zarówno na ich radości, jak i smutki, słowem na wszystkie niezbędne doświadczania istnieniowe, wliczając w to „złe passy”, a także „okresy gorącej chęci doskonalenia się”.

Powtarzam: również u nich proces upływu czasu ma swoje harmonijne następowanie i to następowanie wynika z całokształtu zjawisk, które je otaczają.

Mówiąc ogólnie, długość procesu upływu czasu jest postrzegana i odczuwana jednakowo przez wszystkie wspomniane kosmiczne indywidua, a także wszystkie już ostatecznie uformowane „zinstynktywizowane” jednostki, z jedną tylko różnicą, która jest wypadkową odrębnego charakteru ich obecności oraz ich stanu w danym momencie.

Przy czym, mój chłopcze, trzeba zauważyć, że choć u poszczególnych indywiduów, które egzystują w dowolnych samodzielnych jednostkach kosmicznych, ich definicja upływu czasu nie jest, w pełnym tego słowa znaczeniu, obiektywna, niemniej jednak dla nich samych się obiektywizuje, a to dlatego, że ów upływ czasu postrzegają one zgodnie z pełnią własnej obecności.

Ta sama kropla wody, którą wzięliśmy za przykład, pomoże ci jaśniej zrozumieć moją myśl.

Mimo że z punktu widzenia ogólnowszechświatowej obiektywności cały okres procesu upływu czasu toczący się w tej kropli wody jest przez nią odczuwany zupełnie subiektywnie, to przez istoty, które w tej kropli wody egzystują, dany upływ czasu jest postrzegany już jako obiektywny.

Aby to jeszcze lepiej wyjaśnić, możemy wziąć za przykład pewne istoty zwane „hipochondrykami”, które żyją wśród przypadłych ci do gustu trójmózgowych istot planety Ziemia.

Tym ziemskim hipochondrykom bardzo często się wydaje, iż czas płynie niezmiernie powoli i wlecze się, jak to ujmują, „przeraźliwie nudno”.

Otóż dokładnie tak samo niektórym z tych nieskończenie małych istot w kropli wody może się czasami wydawać – oczywiście zakładając, że wśród nich również zdarzają się tacy hipochondrycy – iż czas płynie bardzo powoli i „przeraźliwie nudno”.

Tymczasem w rzeczywistości, zgodnie z doznaniem długości czasu, jakie mają twoi ulubieńcy z planety Ziemia, cała ta długa egzystencja „istot-Mikrokosmosów” trwa zaledwie kilka ichnich „minut”, a niekiedy nawet tylko parę „sekund”.

Teraz, mój chłopcze, abyś jeszcze lepiej mógł zrozumieć czas i jego szczególne właściwości, warto byłoby porównać twój wiek z odpowiadającym mu wiekiem istoty, która egzystuje na planecie Ziemia.

Dla naszego porównania musimy skorzystać z tej samej podstawowej jednostki czasu, którą, jak już ci mówiłem, stosuje do takich obliczeń nauka obiektywna.

Przede wszystkim powinieneś wiedzieć, że nauka obiektywna wykazała – opierając się na danych, które poznasz wtedy, gdy specjalnie wyjaśnię ci podstawowe prawa Stworzenia i Istnienia Świata – iż wszystkie normalne istoty trójmózgowe, wliczając w to oczywiście te, które powstają na naszej planecie Karataz, doznają świętego „działania egokulnacnarnego”, służącego do obliczania czasu, czterdzieści dziewięć razy wolniej niż Święte Indywidua znajdujące się na Przenajświętszym Słońcu Absolut.

Prowadzi to do tego, że dla trójmózgowych istot naszego Karataza proces upływu czasu toczy się czterdzieści dziewięć razy szybciej niż na Słońcu Absolut i z taką samą prędkością ów proces powinien przebiegać dla istot mających siedlisko na planecie Ziemia.

Jednocześnie obliczono, że w przedziale czasu, w trakcie którego słońce „Samos” osiąga punkt największego zbliżenia do słońca „Selos” – czyli w okresie uważanym na planecie Karataz za „rok” – planeta Ziemia zatacza wokół swojego słońca Ors trzysta osiemdziesiąt dziewięć własnych „kół krentonalnych”.

Wynika z tego, że nasz „rok”, według umownie obiektywnej rachuby czasu, jest trzysta osiemdziesiąt dziewięć razy dłuższy niż okres, który przyjmują za rok twoi ulubieńcy.

Na pewno zainteresuje cię fakt, że wszystkie te obliczenia wyjaśnił mi po części Wielki Arcyinżynier Wszechświata, Jego Wymierność Archanioł Algematant.

Oby dane mu było udoskonalić się aż do świętego Ankłada!

Udzielił mi on tych wyjaśnień w trakcie swojego pobytu na planecie Mars, gdy przybył tam w roli świętego członka trzeciej Znamienitej Komisji z powodu pierwszego wielkiego nieszczęścia, które spotkało planetę Ziemia. Informacje te następnie dopełnił kapitan międzyplanetarnego statku „Wszędobylski”, z którym odbyłem kilka przyjacielskich rozmów podczas mojej podróży powrotnej do ojczyzny.

Teraz powinniśmy jeszcze zwrócić uwagę na to, że ty, jako trójmózgowa istota, która powstała na planecie Karataz, jesteś w tej chwili tylko dwunastoletnim chłopcem i pod względem bycia oraz rozumu dokładnie przypominasz dwunastolatka z planety Ziemia, który jeszcze się nie ukształtował i nie jest siebie świadomy – co zresztą charakteryzuje wszystkie ziemskie istoty trójmózgowe w trakcie procesu ich dorastania do wieku istoty odpowiedzialnej.

Wszystkie cechy twojej zbiorczej psychiki zwane „charakterem”, „temperamentem”, „skłonnościami”, słowem wszystkie szczególne właściwości twojej psychiki objawiające się na zewnątrz, odpowiadają dokładnie tym właściwościom, które znamionują tamtejszą niedojrzałą i nieukształtowaną istotę trójmózgową w wieku lat dwunastu.

Tymczasem z wszystkiego, co ci powiedziałem, wynika, że choć zgodnie z naszą rachubą czasu wciąż jesteś tylko nieukształtowanym i nieświadomym siebie dwunastoletnim chłopcem – jak każdy chłopiec w tym wieku na planecie Ziemia – jednak według rachuby opartej na ich subiektywnych pojęciach oraz ich istnieniowych doznaniach upływu czasu egzystujesz już nie dwanaście, ale całe cztery tysiące sześćset sześćdziesiąt osiem lat.

Wszystko to, o czym ci mówię, stanowi materiał, dzięki któremu będziesz mógł później uprzytomnić sobie niektóre z czynników warunkujących stopniowe skracanie się normalnej przeciętnej długości ich egzystencji – długości, która stała się dzisiaj, w obiektywnym sensie, już prawie „zerowa”.

Ściśle mówiąc, takie stopniowe zmniejszanie się przeciętnej długości egzystencji trójmózgowych istot tej nieszczęsnej planety, wskutek czego ta długość została zredukowana niemal do „zera”, miało nie jedną, ale wiele bardzo różnorodnych przyczyn.

Pierwsza i główna spośród nich to oczywiście fakt, że sama Przyroda odpowiednio się przystosowując, musiała zmienić po trochu ich obecność na taką, jaką jest ona obecnie.

Co się zaś tyczy wszystkich innych przyczyn, to – aby sprawiedliwości stało się zadość – powinienem w pierwszej kolejności podkreślić, że mogłyby one na tej nieszczęsnej planecie w ogóle nie zaistnieć, gdyby nie to, iż pojawiła się tam ta pierwsza przyczyna, z której moim zdaniem wyniknęły, oczywiście bardzo powoli, pozostałe.

To wszystko, mój chłopcze, będziesz mógł zrozumieć w trakcie moich kolejnych opowieści o tych trójmózgowych istotach, na razie jednak powiem ci tylko o tej pierwszej i głównej przyczynie, a mianowicie o tym, dlaczego i w jaki sposób Wielka Przyroda została zmuszona do tego, by poddać rewizji ich obecność i nadać jej nową formę.

Przede wszystkim musisz wiedzieć, że generalnie we Wszechświecie istnieją dwa „rodzaje” czy też dwie „zasady” długości egzystencji istnieniowej.

Pierwsza zasada egzystencji istnieniowej, zwana „fulasnitamną”, jest właściwa wszystkim trójmózgowym istotom, które powstają na dowolnej planecie naszego Wielkiego Wszechświata. Podstawowym celem oraz sensem egzystencji takich istot jest służenie za wehikuł do transformacji kosmicznych substancji potrzebnych do „ogólnokosmicznego procesu trogoautoegokratycznego”.

Drugiej zasadzie egzystencji istnieniowej podlegają z kolei wszystkie istoty jednomózgowe i dwumózgowe, i to niezależnie od miejsca swego powstania.

Sens oraz cel egzystencji tych istot również sprowadza się do tego, by za ich pomocą odbywała się transformacja substancji kosmicznych, w tym wypadku potrzebnych jednak nie do celów o charakterze ogólnokosmicznym, lecz jedynie do spełnienia wymagań danego układu słonecznego, a nawet samej tylko planety, w której i na której te istoty powstają.

W każdym razie abyś mógł lepiej pojąć dziwaczność psychiki tych przypadłych ci do gustu trójmózgowych istot, powinieneś także wiedzieć, że na początku, gdy organ kundabufor został usunięty z ich obecności wraz ze wszystkimi jego właściwościami, czas trwania ich egzystencji odpowiadał zasadzie fulasnitamnej, to znaczy miały one obowiązek egzystować tak długo, aż przyoblekło się w nich i w pełni udoskonaliło pod względem rozumu to, co zwie się „ciałem kesdżan” lub – jak same zaczęły potem nazywać tę swoją część istnieniową – „ciało astralne”, o którym, nawiasem mówiąc, współczesne istoty wiedzą już tylko ze słyszenia.

Później jednak, mój chłopcze, kiedy z przyczyn, o których dowiesz się z moich dalszych opowieści, zaczęły one egzystować w sposób zbyt nienormalny i całkiem niegodny istot trójmózgowych – co spowodowało, że z jednej strony, przestały emitować wibracje niezbędne Przyrodzie do wspierania oderwanych kawałków ich planety, a z drugiej, kierowane główną cechą swojej dziwnej psychiki zaczęły one niszczyć inne formy istot swojej planety, stopniowo zmniejszając w ten sposób liczbę źródeł potrzebnych do tego samego celu – otóż właśnie wtedy, aby uzyskać równowagę niezbędnych wibracji zarówno jeśli chodzi o jakość, jak i ilość, Przyroda była zmuszona z czasem dostosować obecność tych trójmózgowych istot do drugiej zasady, a mianowicie zasady „Itoklanoc”, to znaczy urzeczywistniać je w ten sam sposób jak istoty jednomózgowe i dwumózgowe.

Przy innej okazji specjalnie wyjaśnię ci też znaczenie zasady Itoklanoc.

Tymczasem zapamiętaj, że choć na samym początku główne przyczyny skrócenia długości egzystencji istot trójmózgowych tej planety nie zależały od nich samych, jednak później podstawowym źródłem wszystkich żałosnych rezultatów stały się – i jeszcze bardziej są obecnie – nienormalne warunki zwykłej codziennej egzystencji istnieniowej, które one same sobie stworzyły. Wskutek tych warunków długość ich egzystencji nadal się zmniejsza i stała się teraz już tak krótka, że różnica między długością procesu egzystencji trójmózgowych istot innych planet całego Wszechświata i tych trójmózgowych istot z planety Ziemia jest niemal taka sama jak ta, która występuje między rzeczywistą długością ich własnej egzystencji a długością egzystencji nieskończenie małych istot w kropli wody, które wzięliśmy wcześniej za przykład.

Czy rozumiesz teraz, mój chłopcze, dlaczego nawet Wielki Heropas, czyli Czas, został zmuszony do urzeczywistniania tak oczywistego nonsensu w obecnościach tych nieszczęśliwych trójmózgowych istot, które powstają i egzystują na planecie Ziemia?

Dzięki wszystkiemu, co ci przed chwilą wyjaśniłem, sam już możesz wejść w jego położenie i zrozumieć tego bezlitosnego, ale za to zawsze i we wszystkim sprawiedliwego Heropasa!

Wypowiedziawszy te słowa, Belzebub zamilkł, a gdy ponownie zwrócił się do swego wnuka, rzekł z ciężkim westchnieniem:

– Ech! Drogi chłopcze!

Później, kiedy opowiem ci więcej o trójcentrowych istotach tej nieszczęsnej planety Ziemia, sam wszystko zrozumiesz i wyrobisz sobie na ten temat własną opinię.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki

[1] Mułła Nasr Eddin lub, jak czasami też bywa nazywany, Hodża Nasreddin, aczkolwiek jest pewnie mało znany w Europie i Ameryce, cieszy się za to niezwykłą popularnością we wszystkich krajach kontynentu Azja. Jest to postać legendarna, w rodzaju rosyjskiego Koźmy Prutkowa, amerykańskiego Wuja Sama albo angielskiego Johna Bulla, i na Wschodzie przypisuje mu się liczne popularne porzekadła, z których każde – czy to bardzo stare, czy też całkiem nowe – wyraża jakąś życiową mądrość.

[2] Woal.

[3] Słowo „kilpreno” w języku Belzebuba oznacza pewien odcinek czasu, w przybliżeniu równy temu, który my nazywamy „godziną”.

[4] „Cylnotrago” to szczególny gaz, podobny do tego, który my nazywamy kwasem pruskim.

[5] „Kłdacachti” oznacza ciemność.

[6] „Teskuano ” oznacza teleskop.

[7] „Pejszczakir” oznacza zimno.

[8] „Tejnoler” oznacza ciepło.

[9] „Saliakuriapa” oznacza wodę.

[10] „Dionosk” oznacza dzień.

[11] „Ornakr” oznacza miesiąc.