Redakcja: Karolina Oponowicz, Karolina Kisiołek

Korekta: Marta Śliwińska

Opracowanie graficzne, ilustracje i projekt okładki: Ola Woldańska-Płocińska

Przygotowanie do druku: Elżbieta Wastkowska

Redaktorka prowadząca: Katarzyna Kubicka

Producent: Agora Książka i Muzyka sp. z o.o.

ul. Czerska 8/10, 00-732 Warszawa

wydawnictwo@agora.pl

www.wydawnictwoagora.pl

Copyright by Agora Książka i Muzyka sp. z o.o., 2026

Copyright for illustration Ola Woldańska-Płocińska, 2026

Copyright for text Barbara Gawryluk, 2026

Copyright for text Katarzyna Harmata, 2026

Wszelkie prawa zastrzeżone

Ten e-book jest zgodny z wymogami Europejskiego Aktu o Dostępności (EAA)

Niniejsza publikacja jest chroniona prawem autorskim. Publikacja może być zwielokrotniona i wykorzystywana wyłączenie w zakresie dozwolonym przez prawo lub umowę zawartą z Wydawcą. Zwielokrotnianie i wykorzystywanie treści publikacji w jakiejkolwiek formie do eksploracji tekstów i danych (text and data mining) lub do trenowania modeli sztucznej inteligencji, bez uprzedniej, wyraźnej zgody Wydawcy jest zabronione.

Warszawa 2026

ISBN: 978-83-8380-281-7

Wydanie pierwsze

Książka, którą nabyłeś, jest dziełem twórcy i wydawcy. Prosimy, abyś przestrzegał praw, jakie im przysługują. Jej zawartość możesz udostępnić nieodpłatnie osobom bliskim lub osobiście znanym. Ale nie publikuj jej w internecie. Jeśli cytujesz jej fragmenty, nie zmieniaj ich treści i koniecznie zaznacz, czyje to dzieło. A kopiując ją, rób to jedynie na użytek osobisty.

Szanujmy cudzą własność i prawo!

Polska Izba Książki

Konwersja publikacji do wersji elektronicznej

Mam dziewięć lat i chodzę do trzeciej klasy szkoły podstawowej. Nie bardzo lubię szkołę, no, może poza koleżankami i kolegami z klasy. Czasami muszę się uczyć rzeczy, które mnie nie interesują. Po co komuś tabliczka mnożenia, skoro jest kalkulator? I ten język angielski... Lubię nazywać kolory i zwierzęta, ale nauka innych słów jest męcząca.

Jeden język znam dość dobrze. Nie nauczyłam się go w szkole, tylko w domu. Myślicie pewnie, że moja mama lub tata pochodzą z innego kraju? Nie o to chodzi.

Moja mama potrafi rozmawiać z psami. Pracuje z nimi każdego dnia. Na co dzień w naszym domu mieszkają cztery psy, ale czasem mieszka z nami nawet sześć czy osiem psów! Z psami dogaduję się lepiej niż z moim bratem. Ignacy ma 16 lat i totalnie go nie rozumiem.

Opowiem wam kilka historii, dzięki którym nauczyłam się psiego języka. Część z nich jest zabawna, część trochę straszna, ale z każdej wyniosłam jakąś naukę.

Psi język jest językiem gestów. Te gesty to zachowania, które psy pokazują w różnych sytuacjach. Kiedy wiemy, co te zachowania oznaczają, możemy na nie odpowiedzieć podobnymi gestami. To właśnie jest ludzko-psia albo psio-ludzka rozmowa. Fascynujące, prawda?

Kto wie, może i wy zaczniecie rozmawiać z psami?

W naszym domu mieszka czworo ludzi i jeszcze więcej zwierząt.

Tymi ludźmi są oczywiście rodzice, brat i ja. Trochę opowiem też o nas, ale przede wszystkim chcę przedstawić nasz zwierzyniec.

Zwykle mieszka z nami kilka psów, ale pojawiają się też inne zwierzęta.

Na przykład kury. Teraz po naszym ogródku drepta pięć kur: Jadzia, Klementyna, Małgorzata, Grażynka i Bożenka, oraz kogut Marian. Każda z kur jest inna, mają różne kolory piór i charaktery. Wszystkie zostawiają kupy na trawie i żyją w zgodzie z pozostałymi członkami naszej dużej rodziny. A Klementyna lubi pić wodę z psiej miski.

Wzbudzają sensację, gdy razem z psami i kotami wybierają się na spacer. Sąsiedzi nas znają i już się przyzwyczaili, ale w gminie Zielonki pod Krakowem pojawiają się czasem turyści, którzy zatrzymują się ze zdziwienia na widok naszej gromadki.

–Jaaadzia! Klementynaaa! – pokrzykuje mama, żeby kury wiedziały, że muszą się trzymać razem.

Kiedy zagania je do kurnika, często to Pati jako pierwsza tam wbiega. Chyba myśli, że jest kurą! A to przecież border collie!

Pati jest najmłodsza ze wszystkich psów. Oprócz niej mieszkają z nami Zen i Lara, które też są rasy border collie, i Cyrylka, owczarek szetlandzki. Te rasy należą do grupy psów pasterskich. Uważane są za najinteligentniejsze i najbystrzejsze.

To nie koniec.

– Cóż by to był za dom bez kotów! – mawia mama. – Przecież to one tu rządzą!

To prawda! Rudo-biały Ryś ma posłuch u wszystkich. Najczęściej można go znaleźć na fotelu podczas drzemki. Bielusieńka, niebieskooka Krysia zawsze towarzyszy nam na spacerach po okolicy i robi dokładnie to co psy.

– Ekipa na bok! – woła mama, kiedy widzi zbliżających się rowerzystów. – Waruj!

Wtedy Krysia naśladuje psy. Niektóre zwierzęta kładą się, a inne stają z boku drogi i grzecznie czekają. Ludzie są zachwyceni.

Zdradzę wam jeszcze, że w pokoju mojego brata mieszkają gady. Ale one nie pracują, nie spędzają czasu w ogrodzie ani nie chodzą z nami na spacery.

Pewnie się zastanawiacie, kto z całej tej zwierzęcej ekipy pracuje. Oczywiście – psy!

Moja mama jest behawiorystką i zajmuje się szkoleniem psów. Nasze czworonogi pracują na lotnisku w Krakowie. Ich zadaniem nie jest jednak wykrywanie narkotyków czy niebezpiecznych przedmiotów – tylko opieka nad pasażerami. Pocieszają tych, którzy boją się latać albo są zdenerwowani długim czekaniem na samolot. Bawią się z dziećmi, które często nudzą się na lotnisku. Gdy tylko pojawi się Zen lub Cyrylka, od razu wszystkim poprawia się humor.

Pomagam mamie w szkoleniu Cyrylki. Już bardzo dużo wiem o tym, jak postępować z psami i jak sprawić, żeby każda chwila spędzona z nimi była radosna. Cyrylka jest mądra i kochana – jeszcze o niej opowiem!

Zen i Lara to także psy ratownicze. W przyszłości dołączy do nich Pati. Nasze psy służą razem z moją mamą w Ochotniczej Straży Pożarnej – Grupie Ratownictwa Specjalistycznego w Krakowie oraz Grupie Poszukiwawczo-Ratowniczej w Myślenicach – i często wyruszają na akcje poszukiwawcze. Kiedy słyszę, że mamy telefon wyje jak syrena strażacka, wiem, że ktoś potrzebuje pomocy. Czasem w środku nocy ludzko-psia ekipa rusza na ratunek. Bez psów takie akcje byłyby o wiele trudniejsze – Zen i Lara to prawdziwi mistrzowie!

Pewne rasy psów zostały stworzone do ścisłej współpracy z człowiekiem. Najszczęśliwsze są wtedy, kiedy mogą działać. Psy pracują w wielu zawodach. Są terapeutami, przewodnikami osób niewidomych, biegają w zaprzęgach i zatrudnia się je przy wypasie owiec.

Zen, Lara, i Pati to border collie. Cyrylka jest owczarkiem szetlandzkim. To rasy pasterskie, które przez wieki pomagały pasterzom w zaganianiu owiec. Są mądre, inteligentne, szybkie i zwinne, nic dziwnego, że tak doskonale sprawdzają się również w innych zawodach.

Wiele psów różnych ras sprawia kłopot swoim opiekunom, ponieważ nie potrafią oni zapewnić im wystarczającego wysiłku fizyczno-umysłowego.

Nasze psy mają oczywiście zabezpieczone wszystkie potrzeby. Jest czas na zabawę, odpoczynek czy zwyczajne spacery. Ta równowaga sprawia, że są szczęśliwe.

Wstęp

Dom pełen zwierząt

Moja nauczycielka

Psie pierwotne instynkty

Kiedy pies mówi NIE, a kiedy mówi TAK

Jak pies mówi psu: odejdź! A jak: lubię cię!

Dlaczego psy szczekają?

Ruszaj się z psem!

Ała! Dlaczego mój pies mnie ugryzł?!

Na drabinie, czyli psi słowniczek

Jacuś, czyli rozdział dodatkowy

Spis treści

1. Okładka

2. Strona tytułowa

3. Strona redakcyjna

4. Spis treści

5. Wstęp

6. Dom pełen zwierząt