Jan Kochanowski

FRASZKI

Wydawnictwo Avia Artis

2022

ISBN: 978-83-8226-877-5

Ta książka elektroniczna została przygotowana dzięki StreetLib Write (https://writeapp.io).

spis treści

Księgi Pierwsze

Fraszki tym książkom dzieją; kto się puści na nie
Uszczypliwym językiem, za fraszkę nie stanie.

Do gościa

Jeśli darmo masz te książki,
A spełna w wacku pieniążki,
Chwalę twą rzecz gościu bracie!
Bo nie przydziesz ku utracie;
A jeśliś dał co z taszki,
Nie kupiłeś jeno fraszki.

Na swoje księgi

Niedbają moje papiery
O przeważne bohatery;
Nic u nich Mars, chocia srogi,
I Achilles prędkonogi —
Ale śmiechy, ale żarty
Zwykły zbierać moje karty;
Pieśni, tańce i biesiady,
Schadzają się do nich rady.
Statek tych czasów nie płaci,
Pracą człowiek próżno traci —
Przy fraszkach mi wżdy naleją,
A to w niwecz, co się śmieją.

Na swoje pieśni

Nikomu, abo raczej wszytkim, swoje księgi
Daję, by kto nie mniemał (strach to bowiem tęgi)
Że za to trzeba co dać: wszyscy darmo miejcie —
O drukarza nie mówię, z tym się zrozumiejcie.

O żywocie ludzkim

Fraszki to wszytko, cokolwiek myślemy,
Fraszki to wszytko, cokolwiek czyniemy;
Nie masz na świecie żadnej pewnej rzeczy,
Próżno tu człowiek ma co mieć na pieczy:
Zacność, uroda, moc, pieniądze, sława,
Wszytko to minie, jako polna trawa;
Naśmiawszy się nam i naszym porządkom,
Wemkną nas w mieszek, jako czynią łądkom.

O Hannie

Serce mi zbiegło, a nie wiem inaczej,
Jedno do Hanny, tam bywa naraczej.
Tom był zakazał, by nie przyjmowała
W domu tego zbiega, owszem wypychała.
Pójdę go szukać, lecz się i sam; boję
Tam zostać. Wenus! powiedz radę swoję.

Na hardego

Nie chcę w tej mierze głowy psować sobie,
Bych się mój panie! miał podobać tobie;
Widzę, żeś hardy — mnie też na tem mało,
Kiedy się tobie tak upodobało.

Na starą

Terazbyś ze mną zigrywać się chciała,
Kiedyś niebogo! sobie podstarzała.
Daj pokój, prze Bóg! sama baczysz snadnie,
Że nic po cierniu, kiedy róża spadnie.

Do Hanny

Chybaby nie wiedziała, co znaczy twarz blada
I kiedy kto nie grzeczy Hanno! odpowiada,
Często wzdycha, a rzadko kiedy się rozśmieje?
Tedy nie wiesz, że prze cię moje serce mdleje.

Na utratne

Na przykrej skale, gdzie nikt nie dochodzi,
Zielone drzewo słodkie figi rodzi,
Których z wronami krucy zażywają,
Ludzie żadnego pożytku nie mają;
Takżeć nie wiem, z kim wszytko drudzy zjedzą,
A ludzie godni gdzieś na stronie siedzą?

Sen

Uciekałem przez sen w nocy
Mając skrzydła ku pomocy,
Lecz mię miłość poimała,
Choć na nogach ołów miała.
Hanno! co to znamionuje?
Podobno mi praktykuje,
Że ja będąc uwikłany
Temi i owemi pany,
Wszystkich inszych łatwie zbędę —
Tobie służyć wiecznie będę.

Do paniej

Pani jako nadobna, tak też i uczciwa!
Patrząc na twą wdzięczną twarz rymów mi przybywa,
Które jeśli się ludziom kiedy spodobają,
Nie więcej mnie, niż tobie, być powinne mają.

Raki

Folgujmy paniom, nie sobie — ma rada,
Miłujmy wiernie, nie jest w nich przysada,
Godności trzeba, nie zanic tu cnota,
Miłości pragną, nie pragną tu złota,
Miłują z serca, nie patrzają zdrady,
Pilnują prawdy, nie kłamają rady,
Wiarę uprzejmą, nie dar, sobie ważą,
W miarę, nie nazbyt ciągnąć rzemień każą.
Wiecznie wam służę, nie służę na chwilę,
Bezpiecznie wierzcie, nie rad ja omylę.

O kocie

Słychał kto kiedy, jako ciągną kota?
Nie zawżdy szuka wody ta robota,
Ciągnie go drugi nadobnie na suszy,
Sukniej nie zmacza, ale wżdy mdło duszy.

Na pieszczone ziemiany

Gniewam się na te pieszczone ziemiany,
Co piwu radzi szukają przygany.
Nie pij, aż ci się pierwej będzie chciało,
Tedyć się każde dobrem będzie zdało.

Na niesłowną

Miałem nadzieją, że mi ziścić miano
Tak, jako było z chucią obiecano;
Ale, co komu rzecze białogłowa,
Pisz jej na wietrze i na wodzie słowa.

Do paniej

Co usty mówisz, byś w sercu myśliła,
Barzobyś mię tem pani! zniewoliła —
Ale kiedy mię swym miłym mianujesz,
Podobno dawnym zwyczajom folgujesz.

O chmielu

Co to za sałata rana,
Rozynkami posypana?
Chmiel, jeśli dobrze smakuję;
Przetociem go w głowie czuję.

Na nabożną

Jeśli nie grzeszysz, jako mi powiadasz,
Czego się miła! tak często spowiadasz?

Na grzebień

Nowy to fortel, a mało słychany:
Na srebrną brodę grzebień ołowiany.

Ofiara

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O sobie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na Konrata

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Mikołaja Firleja

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Josta

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Jakuba

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium Kosowi

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O tymże

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O zazdrości

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do gościa

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Walka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium Krzysztofowi Sienieńskiemu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na poduszkę

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na frasownego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na stryja

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Mikołaja Mieleckiego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na łakomego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na niesłownego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Pawełka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na Matusza

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do pijanego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na gospodarza

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na matematyka

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na butnego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Za pijanicami

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O prałacie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium Wojciechowi Kryskiemu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Drugie temuż

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na pany

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O Staszku

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Kachny

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O liście

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium Jędrzejowi Żelisławskiemu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Baltazara

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na hardego

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na sokalskie mogiły

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Jana

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O doktorze Hiszpanie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O szlachcicu polskim

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium dziecięciu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na młodość

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na starość

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na śmierć

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na frasowne

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na fortunę

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O fraszkach

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O śmierci

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Chmury

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O tymże

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium dziecięciu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do Pawła

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na Ślasę

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Epitafium Wysockiemu

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Do paniej

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O miłości

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Na kogoś

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O fraszkach

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

O żywocie ludzkim

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Księgi Wtóre

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Księgi Trzecie

TEKST DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI.

Podziękowania

Wydawnictwo Avia Artis dziękuje serdecznie wszystkim ludziom zaangażowanym w powstanie tej książki.

*****

Jan Kochanowski

FRASZKI

Projekt okładki: Avia Artis

W projekcie okładki wykorzystano portret Jana Kochanowskiego.

Autorzy: Józef Buchbinder oraz Aleksander Regulski

Wszystkie prawa do tego wydania zastrzeżone.

© Wydawnictwo Avia Artis

2022