Francuski

Kurs podstawowy

Opracowanie francuskiej wersji językowej: Klaudyna Banaszek

Opracowanie gramatyki: Agnieszka Stelągowska

Opracowanie ćwiczeń gramatycznych: Magdalena Bochenko, Radosław Kucharczyk, Anna Wieczorek

Opracowanie ciekawostek: Katarzyna Jabłońska - Kułak

Konsultacja językowa: Benoît Baloge

Redakcja: Anna Wieczorek

Projekt graficzny: Studio 27

Skład i łamanie: Rafał Tomasik

Opracowanie koncepcji graficznej okładki: Piotr Fajker, Emilia Szulewa

Projekt okładki: Bartosz Kaliszewski

Zdjęcie na okładce: www.fotolia.com

Autor zdjęć: Marta Kosińska

© Copyright Edgard 2009

© Copyright audio Edgard 2009

www.jezykiobce.pl

Wydawnictwo Edgard

ul. Postępu 12

02-676 Warszawa

Tel. / Fax (22) 847 51 23

edgard@edgard.pl

ISBN (wersja audio) 978-83-61828-11-2

ISBN (wersja mp3) 978-83-61828-20-4

Wydanie II

Warszawa 2014

Opracowanie wersji elektronicznej:

Karolina Kaiser

Spis treści

1. Okładka

2. Strona tytułowa

3. Strona redakcyjna

4. Wstęp

5. Jak się uczyć?

6. Gramatyka

7. Rozdział 1. Alfabet i wymowa

8. Rozdział 2. Rodzajnik

9. Rozdział 3. Rzeczownik

10. Rozdział 4. Przymiotnik

11. Rozdział 5. Przysłówek

12. Rozdział 6. Przyimek

13. Rozdział 7. Zaimek

14. Rozdział 8. Liczebnik

15. Rozdział 9. Czasownik

16. Lekcja 1. Podstawowe zwroty i wyrażenia

17. Lekcja 2. Podstawy komunikacji i nawiązywanie znajomości

18. Lekcja 3. Liczebniki, dni tygodnia, pory roku i czas

19. Lekcja 4. Człowiek i rodzina

20. Lekcja 5. Części ciała, cechy charakteru, opis osoby

21. Lekcja 6. Kolory, części garderoby, sklep i zakupy

22. Lekcja 7. Żywność, jedzenie i restauracja

23. Lekcja 8. Komunikacja i podróżowanie

24. Lekcja 9. Wakacje, czas wolny i hobby

25. Lekcja 10. W mieście, pytanie o drogę

26. Lekcja 11. Życie codzienne: dom, szkoła, komputer i Internet

27. Lekcja 12. Wypadki, nagłe zdarzenia, pomoc

28. Lekcja 13. Praca i zawody

29. Odmiana czasowników

30. Odpowiedzi

Gramatyka

Rozdział 1 Alfabet i wymowa

Alfabet francuski składa się z 26 liter:

A a [a]

J j [żi]

S s [es]

B b [be]

K k [ka]

T t [te]

C c [se]

L l [el]

U u [u]

D d [de]

M m [em]

V v [we]

E e [e]

N n [en]

W w [dublewe]

F f [ef]

O o [o]

X x [iks]

G g [że]

P p [pe]

Y y [igrek]

H h [asz]

Q q [ku]

Z z [zet]

I i [i]

R r [er]

Oprócz tego w języku francuskim istnieje kilka znaków dodatkowych:

- Samogłoski mogą nosić trzy rodzaje akcentów: accent grave (`), accent aigu (´) oraz accent circonflexe (ˆ). Ich obecność zmienia wymowę samogłoski, a także może zmieniać znaczenie wyrazu: np. słówko ou znaczy „albo”, ale où znaczy „gdzie”.

- Znak tréma (¨) występuje wtedy, gdy sąsiadujące samogłoski powinny być czytane oddzielnie, a nie tworzyć jedną głoskę, np. wyraz air (powietrze) czytamy er, ale Zaïre (Zair) czytamy Zair.

- Znak cédille występuje jedynie przy literze c (ç), którą wymawiamy wtedy jako s, niezależnie od tego, jaka litera po niej następuje, np. français (francuski).

é – accent aigu, np. l’étoile (gwiazda)

è – accent grave, np. le père (ojciec)

ê – accent circonflexe, np. être (być)

ï – tréma, np. le maïs (kukurydza)

ç – cédille, np. la façon (krój, sposób)

Najważniejsze zasady pisowni i wymowy

- c przed samogłoskami e, i, y czytamy jako /s/. W pozostałych przypadkach – jako /k/

ciel (niebo)

café (kawiarnia, kawa)

- ch czytamy jak polskie /sz/

chanter (śpiewać)

- g przed samogłoskami e, i, y wymawiamy jako /ż/. W pozostałych przypadkach – jako /g/

changer (zmieniać)

religion (religia)

gare (dworzec)

- gn wymawiamy jak polskie /ń/

montagne (góra)

- h nie wymawia się w ogóle

horizon (horyzont)

- j czytamy jako /ż/

jour (dzień)

- ai czytamy jako /e/

semaine (tydzień)

- au, eau czytamy jako /o/

eau (woda)

- eu, œu jest zbliżone do niemieckiego /ö/

heure (godzina)

jeudi (czwartek)

- oi, oy wymawiamy /ła/

toi (ty)

- ou czytamy jako /u/

ouvrir (otwierać)

- nieakcentowanego e na końcu wyrazu nie wymawia się w ogóle

usine (fabryka)

- ph czytamy jako /f/

pharmacie (apteka)

- qu czytamy jako /k/

quatre (cztery)

- na końcu wyrazu nie wymawia się spółgłosek d, p, s, t, x.

Lekcja 1 Podstawowe zwroty i wyrażenia

Alfabet:

A a [a]

J j [żi]

S s [es]

B b [be]

K k [ka]

T t [te]

C c [se]

L l [el]

U u [u]

D d [de]

M m [em]

V v [we]

E e [e]

N n [en]

W w [dublewe]

F f [ef]

O o [o]

X x [iks]

G g [że]

P p [pe]

Y y [igrek]

H h [asz]

Q q [ku]

Z z [zet]

I i [i]

R r [er]

Podstawowe zwroty i wyrażenia:

tak –

oui

nie –

non

Zaimki osobowe:

ja –

je

my –

nous

ty –

tu

wy –

vous

on –

il

oni –

ils

ona –

elle

one –

elles

pan, pani –

vous

państwo –

vous

Czasownik être (być):

ja jestem –

je suis

my jesteśmy –

nous sommes

ty jesteś –

tu es

wy jesteście –

vous êtes

on jest –

il est

oni są –

ils sont

ona jest –

elle est

one są –

elles sont

pan jest, pani jest –

vous êtes

państwo są –

vous êtes

Czasownik avoir (mieć):

ja mam –

j’ai

my mamy –

nous avons

ty masz –

tu as

wy macie –

vous avez

on ma –

il a

oni mają –

ils ont

ona ma –

elle a

one mają –

elles ont

pan ma, pani ma –

vous avez

państwo mają –

vous avez

Zwroty grzecznościowe:

Dzień dobry! – Bonjour !

Dobry wieczór! – Bonsoir !

Cześć! – Salut !

Pa! – À plus !

Dobranoc! – Bonne nuit !

Do widzenia! – Au revoir !

Miłego dnia. – Bonne journée.

Tobie również życzę miłego dnia. – Bonne journée à toi aussi.

Na razie! – À tout à l’heure !

Do zobaczenia! – À plus tard !

Do zobaczenia wkrótce! – À bientôt !

Proszę. (podając coś) – Voilà.

Dziękuję. – Merci.

Proszę. (prosząc o coś) – S’il vous plaît. lub S’il te plaît.

Dzięki! – Merci !

Proszę bardzo. – Je vous en prie.

Nie ma za co. – De rien.

Przepraszam! (np. zaczepiając osobę nieznajomą) – Excusez-moi ! lub Pardon !

Dziękuję bardzo! – Merci beaucoup !

Nie ma sprawy. – Ce n’est rien. lub De rien. lub Il n’y a pas de quoi.

Przepraszam. Przykro mi. – Excusez-moi. Je suis désolé(e).

Nic nie szkodzi. (odpowiedź na czyjeś przeprosiny) – Ce n’est pas grave. lub Ça ne fait rien.

Tak, poproszę. (o coś) – Oui, s’il vous plaît.

Na zdrowie! (toast) – Santé !

Smacznego! – Bon appétit !

Na zdrowie! (po kichnięciu) – À tes souhaits !

Zgadzam się. Dobrze. – D’accord.

Z przyjemnością. – Avec plaisir.

Serdecznie pozdrawiam. (zwrot używany na końcu listu) – Cordialement.

Witamy serdecznie! – Soyez le bienvenu !

Pytania

kto? – qui ? co? – quoi ?

ile? – combien ? jak dużo? – combien ?

jak? – comment ? gdzie? – où ?

kiedy? – quand ? dlaczego? – pourquoi ?

który? – quel ? która? – quelle ?

Dla ambitnych!

Pytania:

Qui est cette fille ? (Kim jest ta dziewczyna?)

Que fais-tu ? (Co robisz?)

Combien coûte ce tableau ? (Ile kosztuje ten obraz?)

Comment t’appelles-tu ? (Jak się nazywasz?)

Où habites-tu ? (Gdzie mieszkasz?)

Quand partez-vous en vacances ? (Kiedy wyjeżdżacie na wakacje?)

Pourquoi es-tu triste ? (Dlaczego jesteś smutny?)

Przeczytaj dialog, najpierw w wersji oryginalnej, później z tłumaczeniem.

- Salut !

Cześć!

- Salut !

Witaj!

- Je m’appelle Nicolas. Et toi ?

Jestem Nicolas. A ty?

- Je suis Jeanne.

Jestem Jeanne.

- Enchanté.

Miło cię poznać.

- Enchantée. À tout à l’heure !

Ciebie również. Na razie!

- À plus tard !

Do zobaczenia!

A teraz jeszcze raz przeczytaj kwestie dialogu.

Przećwicz zwroty z tej lekcji. Powiedz po francusku.

1. Jestem Anna.

2. Dziękuję bardzo.

3. Do zobaczenia!

4. Miłego dnia!

5. Przepraszam. Przykro mi.

Odpowiedź >>>

Języki współczesnej Francji

Na terenie Francji poza językiem francuskim można spotkać inne języki i dialekty regionalne. W średniowieczu istniał język d’oc i język d’oïl. Językiem d’oc mówili mieszkańcy południowych regionów kraju, zaś język d’oïl dominował na północnych terenach. Obecnie do najbardziej znanych języków regionalnych zalicza się język okcytański na południu kraju, język bretoński w Bretanii, język korsykański na Korsyce, język prowansalski w Prowansji, a także język baskijski w Kraju Basków oraz język pikardyjski. Dzięki filmowi „Bienvenu chez les Ch’ti” w reżyserii Dany Boona szersza publiczność miała okazję usłyszeć, jak brzmi język używany „jeszcze dalej niż na północy”, czyli ch’ti. Tym dialektem mówi na co dzień część mieszkańców regionu Nord-Pas-de-Calais. Ch’ti należy do jednego z dialektów języka pikardyjskiego, pochodzącego z rodziny języków oïl. Jest on niezwykle zróżnicowany regionalnie, gdyż nawet w niedaleko położonych od siebie miejscowościach pojawiają się różnice w wymowie lub słowa rozumiane jedynie przez daną społeczność. Wyrażenie Ch’tis określa również grupę mieszkańców regionu północnego, którzy niekoniecznie muszą mówić w języku ch’ti. Nazwa ta pochodzi od wyrażenia chez toi (u ciebie). Choć ludzie spoza regionu używają słowa ch’ti, sami mieszkańcy wolą mówić o sobie les gars du Nord (chłopaki z północy).

Odpowiedzi

Lekcja 1

1. Je m’appelle Anna. lub Je suis Anna.

2. Merci beaucoup.

3. À plus tard !

4. Bonne journée !

5. Excusez-moi. Je suis désolé(e).

<<< Powrót

Koniec wersji demonstracyjnej.