Zamki i nie tylko w dolinie Loary we Francji - Krzysztof Derda-Guizot

Chateuax e non seulement dans la vaille de la Loire en France

autor Pałac Tau i katedra w Reims,na balustradzie mostu, Le femme autora

Książka powstała przy pomocy własnych archiwów, zdjęć i materiałów autora, a także przy pomocy Polskiej Wikipedii, oraz portalu zdjęć Pixbey. Na okładce widoczny jest zamek w Pirrefonds

Zamek Pirrefonds Katedra Notre Dame w 2020 roku.

Dziś w mojej kolejnej książce zabiorę czytelnika najpierw do Rezydencji królewskiej i wszędzie tam gdzie znajdują się cuda architektury francuskiej a później aż w głąb Francji, do Doliny Loary pomiędzy miejscowościami Sully Sur Loire a Chalonnes, le i nie tylko zajrzymy wspólnie wszędzie i tam, gdzie też znajduje się ta przecudna i urokliwa kraina historyczna Francji, na obszarze której znajduje się, ponad, 300 średniowiecznych i renesansowych zamków oraz pałaców wybudowanych od wczesnego średniowiecza aż do epoki oswiecenia kolejno jak nanizanych na nitkę i usytuowanych nad rzeką Loarą i jej dopływami. Za turystyczną stolicę regionu, z racji swego położenia i kuchni, uznawane jest Tours. Na drugim miejscu znajduje się Angers, lecz więcej zabytków mają takie historyczne miasta, jak Amboise, Blois, Saumur i Beaugency, rozrzucone wzdłuż rzeki. Tradycyjnie rozumiana Dolina Loary to ciąg majestatycznych zamków, wśród których są niezwykle malowniczy Château Azay le Rideau oraz otoczony pięknymi ogrodami zamek w Villandry. Dalej na północ znajdują się miasta Le Mans i Chartres ze średniowiecznymi katedrami otoczone murami galorzymskimi. Leżące na zachodzie regionu Nantes jest portem i bramą na Atlantyk. Dolina Loary w języku francuskim pisze się. Le Val de Loire a nazywana jest Ogrodem Francji i jest jak by, Kolebką języka francuskiego. Francja dziś jest znana i podziwiana ze względu na architekturę także takich miast jak Chinon, Nantes z którego pochodzi mój francuski ród De Guizot, czy Orlean i opromieniona sławą zamków. Dolina Loary, wraz z jej licznymi, a przecudnymi pomnikami francuskiej kultury, stanowi renesansowy i oświeceniowy wizerunek sztuki europejskiej. To połączenie piękna krajobrazu z kulturalnym dziedzictwem, którego obrazem są tutejsze miasta, wioski, liczne zamki i produkowane w regionie wino, decyduje o wyjątkowości doliny. 2 grudnia 2000 roku UNESCO wpisało środkową część doliny rzeki, pomiędzy ujściami Maine i Sully sur Loire, na swoją prestiżową Listę Światowego Dziedzictwa. Wybierając ten obszar, na który składają się departamenty Loiret, Loir et Cher, Indre i Loara i Maine i Loara, komitet w uzasadnieniu podał, że Dolina Loary stanowi mówiąc po francusku. Le paysage culturel unique, d'une grande beauté, composé de villes et villages historiques, de magnifiques monuments de l'architecture des châteaux et des terres qui ont été cultivées et façonnées par des si?cles d'interaction entre la population locale et leur environnement physique, en particulier la Loire elle m?me. A tłumacząc to na język polski treść tego tekstu brzmi następująco. Jest to wyjątkowy krajobraz kulturowy, o wielkim pięknie, składający się z historycznych miast i wsi, wspaniałych zabytków architektury Châteaux i ziem, które były uprawiane i ukształtowane i przez wieki wyjątkowo po francusku. Unikalny krajobraz kulturowy o wielkiej urodzie, złożony z historycznych miast i wsi, wspaniałych zabytków architektury zamków i ziem, które były uprawiane i ukształtowane przez wieki interakcji między miejscową ludnością a ich środowiskiem fizycznym, w szczególności samą Loarę. Dolina była zamieszkana już w czasach galijskich, ale decydującą przyczyną powstania wspaniałych budowli w dolinie Loary była nowa koncepcja rezydencji. Pojawiła się ona po powrocie Walezjuszów z wojen w Italii. Okazało się bowiem, że istniejące zamki średniowieczne nie mają już racji bytu, tym bardziej, że zapanował okres pokoju.Królowie Francji jak. Karol VIII, Ludwik XII i Franciszek I zaczęli naśladować włoski styl życia, w którym o potędze władzy królewskiej świadczyła kultura, elegancja i przepych. Większość zamków pochodzi z okresu renesansu i została zaprojektowana dla królów i arystokratów francuskich przez włoskich artystów. Istnieje także kilka zamków pochodzących z okresu wczesnego średniowiecza. W połowie XVI wieku król Franciszek I przemieścił ośrodek sprawowania władzy z powrotem znad Loary do Paryża. Wielcy architekci podążyli za nim, ale Dolina Loary nadal dla arystokracji francuskiej pozostała miejscem wypoczynku. Wstąpienie na tron Ludwika XIV w połowie XVII wieku, uczyniło niejako z Paryża jedno z najpiękniejszych miast na świecie, jednak kiedy król zbudował pałac w Wersalu. Wobec tego ci z francuskiej szlachty, którzy cieszyli się łaską królewską, a byli bogaci, odnawiali stare zamki lub budowali zupełnie nowe letnie rezydencje nad Loarą. Podczas rewolucji francuskiej część zamków została zburzona lub splądrowana. Ich dawni właściciele stracili życie na gilotynie. W czasie obu wojen światowych niektóre zamki pozamieniano na kwatery dowódcze różnych armii. Dzisiaj te zamki, które pozostały w rękach prywatnych, służą ich właścicielom jako miejsca zamieszkania w kilku przypadkach są jednak dostępne dla turystów, jednak większość to hotele i pensjonaty. Niektóre zajmują władze lokalne różnych szczebli, a największe, jak zamek w Chambord, znajdują się w gestii rządu francuskiego, jako odwiedzane przez setki tysięcy turystów rocznie muzea.

Twierdza obronna w Foix

Dziś w mojej kolejnej książce zabiorę czytelnika najpierw do Rezydencji królewskiej i wszędzie tm gdzie znajdują się cudne i wymyslne w budowie architektury francuskiej a później aż w głąb Francji, do Doliny Loary pomiędzy miejscowościami Sully Sur Loire a Chalonnes, ale i nie tylko, zajrzymy wspólnie wszędzie i tam, gdzie też znajduje się ta przecudna i urokliwa kraina historyczna Francji, na obszarze której znajduje się, ponad, 300 średniowiecznych i renesansowych zamków oraz pałaców wybudowanych od wczesnego średniowiecza aż do epoki oswiecenia kolejno jak nanizanych na nitkę i usytuowanych nad rzeką Loarą i jej dopływami. Za turystyczną stolicę regionu, z racji swego położenia i kuchni, uznawane jest Tours. Na drugim miejscu znajduje się Angers, lecz więcej zabytków mają takie historyczne miasta, jak Amboise, Blois, Saumur i Beaugency, rozrzucone wzdłuż rzeki. Tradycyjnie rozumiana Dolina Loary to ciąg majestatycznych zamków, wśród których są niezwykle malowniczy Château Azay le Rideau oraz otoczony pięknymi ogrodami zamek w Villandry. Dalej na północ znajdują się miasta Le Mans i Chartres ze średniowiecznymi katedrami otoczone murami galorzymskimi. Leżące na zachodzie regionu Nantes jest portem i bramą na Atlantyk. Dolina Loary w języku francuskim pisze się. Le Val de Loire a nazywana jest Ogrodem Francji i Kolebką języka francuskiego. Jest znana i podziwiana ze względu na architekturę także takich miast jak Chinon, Nantes z którego pochodzi mój francuski ród De Guizot, czy Orlean i opromienionych sławą zamków. Dolina Loary, wraz z jej licznymi, a przecudnymi pomnikami francuskiej kultury, stanowi renesansowy i oświeceniowy wizerunek sztuki europejskiej. To połączenie piękna krajobrazu z kulturalnym dziedzictwem, którego obrazem są tutejsze miasta, wioski, liczne zamki i produkowane w regionie wino, decyduje o wyjątkowości doliny. 2 grudnia 2000 roku UNESCO wpisało środkową część doliny rzeki, pomiędzy ujściami Maine i Sully sur Loire, na swoją prestiżową Listę Światowego Dziedzictwa. Wybierając ten obszar, na który składają się departamenty Loiret, Loir et Cher, Indre i Loara i Maine i Loara, komitet w uzasadnieniu podał, że Dolina Loary stanowi mówiąc po francusku brzmi to nstępująco. Le paysage culturel unique, d'une grande beauté, composé de villes et villages historiques, de magnifiques monuments de l'architecture des châteaux et des terres qui ont été cultivées et façonnées par des si?cles d'interaction entre la population locale et leur environnement physique, en particulier la Loire elle m?me. Dolina ta, była zamieszkana już w czasach galijskich, ale decydującą przyczyną powstania wspaniałych budowli w dolinie Loary była nowa koncepcja rezydencji. Pojawiła się ona po powrocie Walezjuszów z wojen w Italii. Okazało się bowiem, że istniejące zamki średniowieczne nie mają już racji bytu, tym bardziej, że zapanował okres pokoju.Królowie Francji jak. Karol VIII, Ludwik XII i Franciszek I zaczęli naśladować włoski styl życia, w którym o potędze władzy królewskiej świadczyła kultura, elegancja i przepych. Większość zamków pochodzi z okresu renesansu i została zaprojektowana dla królów i arystokratów francuskich przez włoskich artystów. Istnieje także kilka zamków pochodzących z okresu wczesnego średniowiecza. W połowie XVI wieku król Franciszek I przemieścił ośrodek sprawowania władzy z powrotem znad Loary do Paryża. Wielcy architekci podążyli za nim, ale Dolina Loary nadal dla arystokracji francuskiej pozostała miejscem wypoczynku. Wstąpienie na tron Ludwika XIV w połowie XVII wieku, uczyniło niejako z Paryża jedno z najpiękniejszych miast na świecie, jednak kiedy król zbudował pałac w Wersalu. Wobec tego ci z francuskiej szlachty, którzy cieszyli się łaską królewską, a byli bogaci, odnawiali stare zamki lub budowali zupełnie nowe letnie rezydencje nad Loarą. Podczas rewolucji francuskiej część zamków została zburzona lub splądrowana. Ich dawni właściciele stracili życie na gilotynie. W czasie obu wojen światowych niektóre zamki pozamieniano na kwatery dowódcze różnych armii. Dzisiaj te zamki, które pozostały w rękach prywatnych, służą ich właścicielom jako miejsca zamieszkania w kilku przypadkach są jednak dostępne dla turystów, jednak większość to hotele i pensjonaty. Niektóre zajmują władze lokalne różnych szczebli, a największe, jak zamek w Chambord, znajdują się w gestii rządu francuskiego, jako odwiedzane przez setki tysięcy turystów rocznie muzea.

Rezydencja królewska w Fontainebleau

Złota Brama do zamku Fontainebleau

Jest to dziś w XXI wieku, dawny pałac królewski usytuowany w Fontainebleau, około 55 kilometrów na południe od historycznego centrum Paryża. Dzieje tego zamku sięgają aż XII wieku. W XVI wieku, począwszy od panowania króla Franciszka I, rezydencję kilkukrotnie przebudowywano, dzięki czemu otrzymała obecny renesansowo-manierystyczny wygląd. Z powstaniem tej rezydencji związani byli francuscy malarze reprezentujący szkołę zwaną Fontainebleau oraz elita włoskich architektów, rzeźbiarzy i malarzy. Nieopodal rezydencji znajduje się rozległy ogród, park i Las Fontainebleau, jedno z ulubionych przez francuskich monarchów miejsc do polowania. Pierwsza wzmianka o zamku Fontainebleau pochodzi z 1137 roku, z okresu panowania króla Ludwika VII Młodego. Wówczas powstały, takie budowle jak donżon i kaplica Najświętszej Marii Panny i świętego Saturnina, którą w roku 1169, poświęcił wygnany z Anglii arcybiskup Canterbury Tomasz Becket.

Galeria Franciszka I

Kolejni Kapetyngowie, Filip August i Ludwik IX, często odwiedzali tę rezydencję. W 1259 roku, król Ludwik IX Święty założył na terenie zamku szpital i klasztor z kaplicą. Fundamenty tych zabudowań znajdują się w pobliżu obecnej kaplicy Trójcy Świętej. Kolejny z Kapetyngów Filip IV Piękny zwny przezemnie złodziejem i mordercą Tempariuszy żyjący w latach od 1268 do do szkoda że go wcześniej piekło nie pochłonęło bowiem zdechł w roku 1314,jak i syn Filipa III i Izabeli Aragońskiej urodził się i zmarł w Fontainebleau. W 1323 roku jego siostra Izabela, królowa małżonka Edwarda II Plantageneta, odwiedziła go w Fontainebleau. W 1332 roku, w Fontainebleau miał miejsce ślub Jana II i Bonny Czeskiej. Karol VII jako król Francji od 1422 do 1461 roku, rozpoczął rozbudowę rezydencji.

Dziedziniec przed zamkiem

Za panowania króla Franciszka I, rozpoczęto trwające przez niemal cały XVI wiek przebudowę i rozbudowę, w wyniku których gotycka warownia przekształciła się w reprezentacyjny pałac. W opinii części historyków sztuki budowa rezydencji wyznacza początek nowożytności w architekturze Francji. Architekt Gilles le Breton niemal całkowicie przebudował średniowieczny zamek, wzniósł zabudowania wokół dziedzińca zwanego od swojego planu Cour Ovale, w tym nową kaplicę świętego Saturnina. Od strony południowej w tej części zabudowań wzniesiono Złotą Bramę zwaną Porte Dorée. Na zachód od rdzenia rezydencji architekt wzniósł zabudowania wokół Dziedzińca Białego Konia po francusku jest to Cour de Cheval Blanc, a w tym monumentalne skrzydło wschodnie. W początkowym etapie rezydencja składała się z dwóch osobnych części, następnie zostały one połączone galerią, w której Franciszek I zgromadził jedną ze swoich kolekcji dzieł sztuki.

Schody królewskie

Dekorację stiukową galerii wykonał w latach 1522 do roku 1540, Rosso Fiorentino. Franciszek I zatrudnił również architekta i teoretyka sztuki Sebastiana Serlia oraz malarza Leonarda da Vinci. Włoski rzeźbiarz, i złotnik Benvenuto Cellini wykonał tu w latach 1542 do 1544 roku Nimfę z Fontainebleau, która zdobiła główną bramę rezydencji. Za panowania następcy Franciszka I, Henryka II, powstały malowidła w Sali Uczt zwanej z francuskiego Salle des F?tes, wykonane przez włoskich manierystów Francesca Primaticcia i Niccola dell'Abbate. Kolejna faza rozbudowy rezydencji przypada na okres panowania wspomnianego Henryka II i jego żony Katarzyny. Wzniesiono wówczas Salę Balową oraz schody od strony Dziedzińca Białego Konia prowadzące do wschodniego skrzydła.

Brama Chrztu

Za panowania Henryka IV powstały zabudowania wokół Dziedzińca Książąt, mieszczące, tu Bramę Chrztu, Galerię Diany z Poitiers i Galerię Jeleni, w której urządzono bibliotekę. Do prac zatrudniono architektów Philiberta Delorme'a i Jeana Bullanta. W latach 1606 do roku 1609, w stylu manierystycznym wzniesiono na wschód od Cour Ovale, trzy skrzydła zabudowań administracyjnych, gospodarczych w tym kuchnie królewskie i prywatnych zwanych Kwartałem Henryka IV, co po francusku nazywane jest, Quartier Henri IV. Przy urządzaniu i dekoracji wystroju wnętrz działali artyści reprezentujący z kolei drugą szkołę Fontainebleau. Henryk IV założył również liczący 80 hektarów, park przecięty kanałami, w tym głównym, długim na 1200 metrów. Bogatą florę tworzą sosny, wiązy oraz drzewa owocowe.

Buduar królowej

Do aranżacji ogrodów i parku został zatrudniony nadworny ogrodnik Claude Mollet, znany także z projektów ogrodów przy zamku w Anet. Za panowania Ludwika XIII pracował przy budowie klatki schodowej zwanej Escalier en Fer a cheval i kaplicy Świętej Trójcy francuski architekt Jean Androuet du Cerceau. Oprócz przeklętego Filipa IV w rezydencji urodzili się Henryk III i Ludwik XIII. Przez całą nowożytność zamek gościł wielu notabli i znane osobistości. Po swojej abdykacji w 1654 roku, do Fontainebleau przeniosła się królowa Krystyna Waza. W roku 1685,no niestety idiotycznie się określający Król Słońce w tej rezydencji wydał edykt, w którym odwołano edykt nantejski w roku 1598. W Fontainebleau tak zupelnie na marginesie trzeba zaznaczyć iż gościli tu także car Rosji Piotr I Wielki i król Danii Chrystian VII.

Posąg Neptuna w parku

Rezydencja królewska w Fontainebleau powstała na kanwie obronnego zamku, po zmianach w okresie XVI do XIX wieku, przybrała kształt nieregularny. Składa się on z trzech zasadniczych części. Pierwszą część licząc od strony zachodniej, gdzie znajduje się rrezentacyjne wejście główne stanowi zabudowa wokół Dziedzińca Honorowego, a jego najstarszą częścią jest wschodni obszar nazywany Dziedzicem Białego Konia. Składa się ten obszar z trzech skrzydeł, najstarsze w nim jest skrzydło wschodnie z pięcioma ryzalitami. Środkowy ryzalit poprzedzają monumentalne podwójne schody. Dwa prostopadle usytuowane skrzydła są częściowo XVI wieczne, zostały w znacznej części przebudowane i rozbudowane w XIX wieku. Środkową część założenia tworzy zabudowa wokół Dziedzińca Owalnego, kryjąca wewnątrz relikty średniowiecznego zamku, natomiast wschodnią zabudowa wokół Dziedzińca Kancelaryjnego wzniesiona na początku XVII wieku. Rezydencja w Fontainebleau jest pierwszym dziełem we Francji, gdzie w pełni zastosowano formy renesansowe i manierystyczne. Dotyczy to zarówno architektury poszczególnych brył, jak i otaczających ich terenów zielonych oraz wystroju wnętrz. Przez XVI i XVII wiek, działała tu niezwykła szkoła Fontainebleau, zrzeszająca rzeźbiarzy, malarzy, sztukatorów, rozmaitych rzemieślników i ogrodników.

Luwr zamek i pałac królewski w Paryżu

Fasada główna pałacu Luwr

W jezyku francuskim to niemal tak samo jak w języku nazwa tego zamku pałacu brzmi Louvre. Czyli Palais du Louvre i jest to dawny pałac królewski w Paryżu, obecnie mieszczący największe na świecie muzeum sztuki, ponadto mieści wiele instytucji o charakterze naukowym jak École du Louvre. Jest to jedna z największych historycznych rezydencji w Europie. Stanowi jeden z ważniejszych punktów orientacyjnych Paryża, położony jest przy prawym brzegu Sekwany w obrębie Pierwszej Dzielnicy. W obecnym stanie Luwr jest dziełem renesansowej, barokowej, klasycystycznej i eklektycznej architektury, a jego poszczególne elementy tworzą potężny gmach zbudowany na planie zbliżonym do wydłużonego prostokąta. Składa się z trzech części, najstarszej wschodniej z zabudowaniami wokół Cour Carree, południowej z XVII i XVIII wieku, oraz północnej z pierwszej połowy XIX wieku. W kompleksie budynków o całkowitej powierzchni wynoszącej 60 600 metrów kwadratowym znajduje się muzeum liczące około 35 000 tysięcy dzieł sztuki światowego dziedzictwa od czasów najdawniejszych po połowę wieku XIX, w tym tych o największej sławie jak np. stela z kodeksem Hammurabiego, Nike z Samotraki, Mona Lisa pędzla Leonarda da Vinci.

Dziedziniec Cour Carrée Starego Luwru z pawilonami Lescota oraz Sullyego i Lemerciera na rycinie

U schyłku XII wieku, król Filip II August wzniósł w tym miejscu zamek warowny. W drugiej połowie XIV wieku Karol V Mądry uczynił z zamku rezydencję królewską. W XVI wieku Franciszek I zamienił tę budowlę w monumentalny renesansowy pałac. W 1672, Ludwik XIV przeprowadził się do Wersalu, natomiast w Luwrze zostawił bogatą kolekcję dzieł sztuki antycznej. W 1692, gmach został siedzibą Académie des Inscriptions et Belles Lettres oraz Académie Royale de Peinture et de Sculpture, w roku 1699. Akademia zorganizowała pierwszy Salon wystawowy. Podczas rewolucji francuskiej Zgromadzenie Narodowe wydało dekret o zamienieniu pałacu królewskiego na muzeum. Luwr położony jest w centrum historycznym Paryża między prawym brzegiem Sekwany, a ulicą Rivoli oraz ogrodami Tuilerie, a kościołem Saint Germain l'Auxerrois. Luwr położony jest na jednej linii z Polami Elizejskimi, wchodząc w skład jak byśmy to nazwali osi historycznej Paryża. Po zniszczeniu podczas Komuny Paryskiej a następnie rozebraniu Pałacu Tuileries oś uległa wydłużeniu o dawny dziedziniec zwany Cour Carrousel.

Widok gotyckiego Luwru według miniatury w Bardzo bogatych godzinkach księcia de Berry

Luwr ma metrykę sięgajacą XII wieku. Za panowania Filipa II Augusta wzniesiono poza murami Paryża zamek warowny z centralnym donżonem w celu zabezpieczenia miasta od północnego zachodu, gdzie spodziewano się ataku wojsk rywalizujących z Kapetyngami Plantagenetami, którzy wówczas posiadali własne domeny na terenie zachodniej Francji jak, Akwitania, Gaskonia, Prowansja, Langwedocja, ponadto sprzymierzone z królem angielskim było księstwo Normandii, położone właśnie od północnego zachodu od Île de France. Fragmenty zamku widoczne są w podziemiach, które stanowią dziś rezerwat archeologiczny stanowiący część ekspozycji poświęconej historii Luwru. Nie jest wykluczone iż król wzniósł zamek na zrębie wcześniejszej budowli obronnej. W II połowie XIV, wieku Karol V przebudował warownię w reprezentacyjny zamek. Nieco wcześniej zamek został włączony do miasta ponieważ Paryż otoczono nowym pierścieniem murów. Monarcha przeniósł swoją siedzibę ze starego zamku położonego na wyspie Cite. Rdzeniem budowli był okrągły w planie dawny donżon, który monarcha umieścił w czworobocznym dziedzińcu, wokół niego wzniesiono zabudowania o jednolitej wysokości. Kształt jest znany ze względu na zachowane dolne partie murów. Zamek miał plan zbliżony do kwadratu w narożach były okrągłe w planie baszty częściowo wtopione w lico murów, ponadto w każdej elewacja były pomniejsze baszty, od strony wschodniej para baszt flankowała główną bramę. Ponadto zamek był otoczony własnymi murami. Sam budynek zamku zajmował 1/4 zabudowań wschodniej części obecnego Luwru; czworoboku wokół dziedzińca Cour Caree. Architektura zamku jest znana z ikonografii, najważniejszym tego typu źródłem jest miniatura miesiąca października w Bardzo bogatych Godzinkach księcia de Berry namalowanych przez Braci Limbourg. W XVI stuleciu za panowania Franciszka I i Henryka II od 1546 roku, rozpoczęto przebudowę zamku w stylu francuskiego renesansu. Prace rozpoczęto od roku 1546. Nową budowlę zaprojektował Pierre Lescot, która pierwotnie miała mieć plan prostokąta z wielkim dziedzińcem Cour Carree, jednakże ostatecznie architekt przyjął plan kwadratu. Za życia Lescota wzniesiono jedynie część skrzydła zachodniego od strony południowej. Jest to najstarsza część obecnego Luwru. Architekt swobodnie zastosował tu formy klasyczne łącząc je z francuską tradycją jak wysokie dachy z lukarnami. Budynek ten charakteryzuje się harmonijną artykulacją elewacji za pomocą trzech ryzalitów rytmiką prostokątnych, okien zwieńczonych trójkątnymi i półowalnymi frontonami oddzielonych pilastrami, arkadami na parterze. Ponadto elewacje mają dekorację rzeźbiarską w niszach i zwieńczeniach ryzalitów. Wraz z rzeźbiarzem Jeanem Goujonem Lescot wzniósł Wielką Salę jest to Sala Kariatyd jako pokłosie sprowadzenia przez Henryka II figury Artemidy.

Widok na Luwr z wieży Eiffla. Na pierwszym planie Musée d'Orsay, w głębi Centre Pompidou

Za panowania Katarzyny Medycejskiej powstała koncepcja połączenia istniejących zabudowań Luwru z budowanym wówczas pałacem Tuileries. Realizacja koncepcji trwała długo. Za panowania Henryka IV ukończono Małą Galerię zwaną tu Petit Gallerie i rozpoczęto prace przy Wielkiej Galerii jako Grand Gallerie. Budowę prowadzili architekci Louis Metezeau i Jeana Baptiste'a Ducerceau młodszego Za Ludwika XIII wzniesiono Pavillon de l'Horloge, który jest dziełem Jaques'a Lemerciera z 1624 roku, za panowania Ludwika XIV zamknięto Cour Carree zabudowaniami projektu Louisa Le Vau, Charles'a Le Bruna i Claude'a Perraulta. Ten ostatni jest projektantem reprezentacyjnej fasady wschodniej z trzema ryzalitami połączonymi monumentalną kolumnadą. Wcześniej bo w 1665 roku, odrzucono koncepcję skrzydła wschodniego zaprojektowaną przez Gianlorenzo Berniniego.

Widok na Luwr od strony wieży Eiffla. Na pierwszym planie Musée d'Orsay

Po Rewolucji Francuskiej wznowiono prace nad rozbudową Luwru, który składał się wówczas z zabudowań wokół Cour Carree i zabudowań skrzydła południowego od strony Sekwany. Od zachodu do Luwru przylegał pałac Tuileries. Nadworni architekci Napoleona Bonaparte Charles Percier i Pierre François Fontaine wznieśli północne skrzydło zabudowań łączących Pałac Tuileries i Pavillon de l'Horloge. W ten sposób zabudowania Luwru i Tuileries utworzyły wewnątrz przestronny dziedziniec znany jako Place du Carrousel, w obrębie którego wspomniani architekci wznieśli łuk triumfalny w latach od 1806 do roku 1808.Ostatnia faza budowy Luwru łączy się z osobą Napoleona III. Zabudowania wznieśli Louis Tullius Joachim Visconti, po nim prace objął Hector Lefuel to autor dekoracji rzeźbiarskich. Zabudowania te nazywane Nowym Luwrem przylegają symetrycznie do zachodniego skrzydła z XVI wieku, mają charakter eklektyczny, z przewagą elementów klasycyzujących. Łączą się ze starszymi pawilonami tworząc po trzy pary dziedzińców wewnętrznych. Walki podczas Komuny Paryskiej spowodowały znaczne zniszczenie zabudowań, przede wszystkim Tuileries, bowiem pałac ten spłonął a następnie rozebrano go, zachowując tylko dwa narożne pawilony de Marsan i Flory.

Charles Percier i Pierre François Fontaine to autorzy Łuku triumfalnego na Cour du Carrousel

W ten sposób powstała oś widokowa na zachód w stronę Pól Elizejskich. Niemal w całości elewacje Luwru zdobi bogata dekoracja rzeźbiarska z XVI przeciągu do XIX stulecia. Przeważają dzieła rzeźbiarzy z XIX stulecia. Najstarsze rzeźby i reliefy zachowały się na zachodniej elewacji od strony Cour du Carrée zaprojektowanej przez Lescota. Rzeźby w większości dłuta Jeana Goujona wykonane w latach 1549 do roku 1555, przedstawiają jak, bóstwa greckie Atenę, Herkulesa, Bellonę, Marsa oraz osobistości starożytnej Grecji m.in. Homera Herodota i Archimedesa. Środkowy tympanon zdobi alegoria wojny, zaś w kartuszu widnieje monogram króla Henryka II. Środkową i północną część zachodniego skrzydła zdobią kariatydy dłuta Jacques'a Sarazina. Tympanon środkowego ryzalitu północnej elewacji przedstawia Napoleona I jako geniusza Francji w asyście Minerwy, Merkurego, oraz alegorii pokoju i prawa dłuta Claude'a Rameya, dekoracja południowej elewacji jest dziełem Augustina Fortina. Tmpanon wieńczący środkowy ryzalit wschodniej fasady zdobi klasycystyczny relief z przedstawieniem Wiktorii na kwadrydze dłuta Pierre'a Cartelliera.

Fragment przyczółka Pawilonu de Marsan z wizerunkiem Napoleona I. Dzieło Antoine'a Louisa Barye z 1857 roku

Ponadto wyróżniają się wielkie zespoły rzeźb stanowiące jednolitą całość. Nisze elewacji północnej zdobi wielki cykl rzeźb z przedstawieniami postaci mitologicznych zaś elewacje tzw. Nowego Luwru zdobi cykl Sławnych Mężów Francji - 86 pełnoplastycznych rzeźb Hectora Lefuela i warsztatu.

Zamek w Angers

Zaamek w Angers

Zamek w Angers, to francusku Château d'Angers, jest to budowla typowo obronnawe Francji nad rzeką Maine należąca do zamków nad Loarą. Zamek w Angers był od X wieku siedzibą książąt andegaweńskich, którzy zbudowali donżon i mury obronne oraz kaplicę na południowo-zachodniej krawędzi skały. W 1128 roku, nowo poślubieni Godfryd V Plantagenet i Matylda, córka księcia Normandii i króla Anglii Henryka I Beauclerca, zostali właścicielami zamku. Rozbudowali swoją siedzibę na powierzchni 5000 metrów kwadrtowych. Ich syn Henryk II król Anglii bywał, wraz ze swym dworem, częstym gościem w Angers. Rodzina utraciła prawo do zamku w 1203 roku.

Ogrody kwiatowe w miejscu zasypanych fos

Za czasów Ludwika IX nastąpiła przebudowa zamku na fortecę. Prace budowlane, które rozpoczęły się w 1232 roku, trwały osiem lat. Zbudowany został mur obronny o długości 952 metrów, tworzący pięciokąt o powierzchni 25 000 metrów kwdratowych. Od północnego zachodu, na granicy z rzeką Maine, mur był prosty, na pozostałych ścianach muru znajdowało się siedemnaście wież w kształcie cylindrów z rozmieszczonymi naprzemiennie otworami strzelniczymi. Każda wieża miała 18 metrów średnicy. Osiemnasta wieża zbudowana poza murami, zburzona w roku 1832, służyła zaopatrzeniu twierdzy. Ocalałe i odrestaurowane arrasy

Ocalałe i odrestaurowane arrasy Apokalipsy

W 1367 roku, Ludwik książę Andegawenii zlecił swojemu architektowi, Macé Delarue, prace dekoracyjne w zamku. Zamówiony został arras złożony z siedmiu części o łącznej długości 144 metrów i szerokości 5 i pół metra. Utkany został w Paryżu przez Nicolasa Bataille na podstawie miniatur osnutych na Apokalipsie Świętego Jana, a namalowanych przez Hennequina de Brugesa. Współcześnie w galerii muzeum eksponowanych jest 65 ocalałych i odrestaurowanych scen ze 105 pierwotnych. Następca Ludwika I, Ludwik II, i jego żona Jolanta Aragońska zlecili dobudowanie pomieszczeń królewskich i kaplicy na rzucie prostokąta z płaską apsydą i witrażowym prezbiterium. Jeden z późniejszych właścicieli król Rene kontynuował prace ulepszające, bowiem kazał dobudować schody łączące poszczególne kondygnacje. Zbudował również zameczek wejściowy na dziedzińcu oraz zatroszczył się o wygląd ogrodu. Sprowadził w tym celu z Prowansji kwiaty i krzewy. Na podstawie planów, które sporządził w 1451 roku, wiadomo, że zamek miał 154 pomieszczenia mieszkalne z czego do dziś dni ocalały 2 salony. W XVI wieku zostały powiększone fosy do 30 metrów szerokości i 11 metrów głębokości, a zamek jeszcze lepiej przystosowano do celów obronnych. W następnych wiekach Angers był cytadelą, garnizonem, i ciężkim więzieniem. Zachowały się mury obronne z wieżami, dwie średniowieczne bramy, północno zachodnia brama miejska i południowa brama polna oraz zabudowania z XVIII w z ocalałymi schodami z XV wieku. W osuszonych fosach założono ogrody kwiatowe ułożone w geometryczne i fantazyjne wzory.

Zamek w Azay le Rideau

Zamek w Azay le Rideau

Zamek w Azay le Rideau, jest to po francusku Château d'Azay le Rideau zamek w Azay we Francji nad rzeką Indre, zaliczany do zamków nad Loarą. Przebudowę starego obronnego zamku prowadził w latach od roku 1518 do roku 1527, jego nowy właściciel skarbnik Francji, burmistrz Tours Gilles Berthelot wraz z żoną Philippe Lesbahy. Ze starego zamku pozostawione jedynie wieżę oraz główny budynek we wschodniej części. 2 lutego 1518 roku, na budowie zamku pojawił się król Franciszek I. Postępy prac były dość szybkie, aż do dramatycznych wydarzeń związanych z problemami finansowymi króla Francji w wyniku których niedokończona budowa zamku została skonfiskowana w 1528 roku. Gilles Bertholt zmuszony był uciec do Lotaryngii z powodu procesu wytoczonego mu przez króla Franciszka I za domniemane malwersacje. Nowym właścicielem został przyjaciel króla Antoinne Raffin. Jego potomkowie mieszkali w zamku do końca XIX wieku, kiedy to został on kupiony przez arystokratę Charlesa de Biencourt. W 1905 roku, zamek stał się własnością państwa, które udostępniło go zwiedzającym.

Kunsztowne zdobienia lukarny

Zbudowany został na wyspie otoczonej przez rzekę Indre, jego rozbudowa przebiegała w stylu wczesnego włoskiego renesansu, bardzo charakterystycznego dla doliny Loary, z pilastrami i gzymsami horyzontalnymi, z kunsztownymi ozdobami lukarn. Zamek składa się z dwóch budynków połączonych w kształcie litery L, ozdobionych bocznymi wieżyczkami. Budynek główny zdominowany jest okazałymi, prostymi schodami. Charakterystycznymi elementami fasady są salamandra i gronostaj symbole jako Franciszka I i królowej Claude, a także litery G, P i B inicjały małżonków Berthelot. Z bocznego skrzydła, gdzie kiedyś był most zwodzony, jest przejście do ogrodu. Park w stylu angielskim założyła rodzina Biencourt. Koncentryczne alejki prowadzące do zamku pozwalały oglądać go ze wszystkich stron. Jedna z sal zamku

Jedna z komnat zamkowych

Wnętrze zamku słynie z bogatej kolekcji arrasów flamandzkich, które zdobią ściany szesnastowiecznym zwyczajem oraz dużych obrazów i portretów nawiązujących do czasów Walezjuszów i Burbonów. Najstarszy arras pochodzi z 1500 roku, został wykonany przez tkaczy brukselskich w stylu gotyckim, eksponowany jest w sali balowej. Większość tkanin pochodzi z XVII wieku, również z Flandrii, dominują kolory niebieski i czarny. Portrety przedstawiają, także Franciszka I, Henryka III i jego żony Louise de Lorraine, jak i króla Ludwika XIII.

Zamek w Belcastel

Zamek w Belcastel jest to też mówiąc po francusku Château de Belcastel. Czyli zamek położony w miejscowości Belcastel, w departamencie Aveyron, we Francji. Od 5 marca 1928 roku, posiada status monument historique, w kategorii inscrit jako zabytek o znaczeniu regionalnym. Historia zamku sięga IX wieku, kiedy mieszkańcy Belcastel wznieśli kaplicę, która była rozbudowywana w ciągu następnych dwóch stuleci. W ten sposób powstał zamek. W XIII wieku, pańszczyzna Belcastel została zrujnowana, a populacja zdziesiątkowana w wyniku krucjat. Bezpośrednim skutkiem tego wydarzenia było skonfiskowanie zamku przez domenę królewską i wykorzystanie go jako twierdzy wojskowej. W 1390 roku, opiekę nad zamkiem powierzono rycerzowi o imieniu Saunhac.

Zamek Belcastel w stanie obecnym

Wskrzesił on życie miejscowości przez renowację zamku, ale także poprzez budowę mostu i kościoła świętej Marii Magdaleny, po francusku to église Sainte Marie Madeleine, które istnieją do dziś. Pod koniec XVI wieku ostatni potomkowie Saunhaca opuścili zamek. Dopiero 100 lat później przeszedł on w posiadanie mieszkańców Belcastel, którzy sprzedając kamienie z budynku spowodowali nieodwracalne zniszczenie zamku.

Fasada zamku z wieżami

W 1973 roku, architekt Fernand Pouillon odkrył szczątki zamku w Belcastel i przez następne 8 lat czuwał nad jego renowacją. Przy odbudowie pracowało dziesięciu algierskich budowniczych, którzy korzystali z kamieniołomu na wzgórzu nad zamkiem. Odbudowali oni wszystkie wieże i mury nie używając żurawia ani maszyn. Na miejscu pracował również szklarz, który własnoręcznie odtworzył witraże z XVI wieku.