Spis treści
Okładka
Tytułowa
Spis rozdziałów
Redakcyjna
Autorzy
Przedmowa
Wykaz najważniejszych skrótów
1. Wprowadzenie do medycyny klinicznej. Wybrane zagadnienia etyki lekarskiejJan Duława
1.1. Co to jest medycyna?
1.2. Wymagania wobec lekarza
1.2.1. Karta Lekarza
1.2.2. Zasady współpracy lekarza z przemysłem
1.2.3. Powiązania finansowe między lekarzami a przemysłem medycznym
2. Postępowanie z pacjentem ambulatoryjnymJan Duława
2.1. Okresowe badania stanu zdrowia
2.1.1. Okresowe badania stanu zdrowia osoby młodej
2.1.2. Okresowe badania stanu zdrowia osoby w średnim wieku
2.1.3. Okresowe badania stanu zdrowia u osób w starszym wieku
2.2. Badania przesiewowe
2.2.1. Rak sutka
2.2.2. Rak jelita grubego i odbytnicy
2.2.3. Rak szyjki macicy
2.2.4. Pozostałe nowotwory
2.2.5. Nadciśnienie tętnicze
2.2.6. Dyslipidemia
2.2.7. Cukrzyca
2.2.8. Osteoporoza
2.2.9. Inne schorzenia
2.3. Informacje dotyczące stylu życia
2.4. Trudny pacjent
3. Główne czynniki warunkujące zdrowie i najważniejsze czynniki ryzyka choróbJan Duława
3.1. Wprowadzenie
3.2. Prewencja pierwotna
3.3. Palenie papierosów
3.3.1. Rys historyczny
3.3.2. Epidemiologia
3.3.3. Interakcje dymu tytoniowego z lekami
3.3.4. Papierosy o zmniejszonej zawartości substancji smolistych i nikotyny (tzw. light)
3.3.5. Alternatywne sposoby palenia tytoniu
3.3.6. Papieros elektroniczny (e-papieros)
3.3.7. Zaprzestanie palenia
3.4. Nadużywanie alkoholu
3.4.1. Picie ryzykowne
3.4.2. Picie szkodliwe
3.4.3. Uzależnienie od alkoholu
3.4.4. Epidemiologia
3.4.5. Postępowanie z chorym nadużywającym alkoholu
3.4.6. Choroby wywołane przez alkohol
3.4.7. Podsumowanie
3.5. Aktywność fizyczna
3.5.1. Rodzaje wysiłku fizycznego i zalecenia dotyczące jego stosowania
3.5.2. Korzyści zdrowotne wysiłku fizycznego
3.5.3. Działania niepożądane wysiłku fizycznego
3.5.4. Podsumowanie
3.6. Ryzykowne zachowania seksualne
4. Epidemiologia - podstawowe zagadnieniaJan E. Zejda
4.1. Rola epidemiologii w naukach medycznych
4.1.1. Definicja epidemiologii
4.1.2. Zadania epidemiologii
4.1.3. Podział epidemiologii
4.2. Badania epidemiologiczne
4.2.1. Epidemiologiczne badania opisowe
4.2.2. Epidemiologiczne badania analityczne
4.3. Ocena zależności przyczynowo-skutkowej w epidemiologii
4.4. Epidemiologia kliniczna
4.5. Dobra praktyka epidemiologiczna
5. Diagnostyka różnicowa najważniejszych objawów podmiotowych i przedmiotowychJan Duława, Anna Duława-Bułdak, Łukasz Bułdak
5.1. Bóle głowy
5.1.1. Określenie i epidemiologia
5.1.2. Podział kliniczny bólów głowy
5.1.3. Objawy i okoliczności alarmowe
5.1.4. Objawy, okoliczności oraz choroby towarzyszące sugerujące bóle głowy o poważnym rokowaniu
5.1.5. Uwagi końcowe
5.2. Bóle w klatce piersiowej
5.2.1. Przyczyny bólu w klatce piersiowej
5.2.2. Uwagi końcowe
5.3. Ból brzucha
5.3.1. Najczęstsze przyczyny ostrego bólu brzucha
5.3.2. Najczęstsze przyczyny przewlekłego bólu brzucha
5.3.3. Uwagi ogólne
5.3.4. Rozpoznanie różnicowe bólów brzucha
5.3.5. Objawy współistniejące z bólem brzucha
5.3.6. Badania laboratoryjne i obrazowe u chorego z bólem brzucha
5.3.7. Uwagi końcowe
5.4. Ból w okolicy lędźwiowej
5.4.1. Przyczyny
5.4.2. Objawy lub okoliczności alarmujące, sugerujące obecność choroby wymagającej pilnej interwencji lekarskiej
5.4.3. Objawy lub okoliczności towarzyszące, ułatwiające rozpoznanie różnicowe
5.4.4. Uwagi ogólne
5.4.5. Podsumowanie
5.5. Zawroty głowy i inne zaburzenia równowagi
5.5.1. Schemat różnicowania zaburzeń równowagi
5.5.2. Postępowanie
5.5.3. Przyczyny zawrotów głowy z uwzględnieniem towarzyszących objawów alarmowych
5.5.4. Cechy zawrotów głowy (vertigo) wskazujące na możliwe rozpoznania
5.5.5. Objawy towarzyszące wskazujące na możliwe rozpoznania
5.5.6. Okoliczności wskazujące na możliwe rozpoznania
5.5.7. Objawy współistniejące z zaburzeniem równowagi (dysequilibrium) wskazujące na możliwe rozpoznanie
5.5.8. Uczucie pustki w głowie (lightheadness)
5.5.9. Schemat diagnostyczny układowych zawrotów głowy (vertigo)
5.5.10. Uwagi końcowe
5.6. Omdlenie
5.6.1. Definicje
5.6.2. Przyczyny
5.6.3. Kolejność postępowania diagnostycznego
5.6.4. Uwagi końcowe
5.7. Gorączka
5.7.1. Najczęstsze przyczyny gorączek - wskazówki ułatwiające rozpoznanie
5.7.2. Uwagi końcowe
5.8. Zmęczenie
5.8.1. Rodzaje zmęczenia i jego przyczyny
5.8.2. Objawy towarzyszące zmęczeniu
5.8.3. Zespół przewlekłego zmęczenia
5.9. Powiększenie węzłów chłonnych (limfadenopatia)
5.9.1. Określenie
5.9.2. Przyczyny
5.9.3. Objawy alarmowe
5.9.4. Objawy i okoliczności mogące naprowadzić na rozpoznanie
5.9.5. Objawy towarzyszące, sugerujące rozpoznanie
5.9.6. Elementy, które należy uwzględnić w badaniu fizykalnym węzłów chłonnych
5.9.7. Uwagi końcowe
5.10. Obrzęki
5.10.1. Określenie
5.10.2. Przyczyny
5.10.3. Wstęp do rozpoznania różnicowego
5.10.4. Ustalenie (wykluczenie) chorób zagrażających życiu
5.10.5. Rozpoznanie różnicowe uwzględniające patofizjologię obrzęków
5.10.6. Uwagi końcowe
5.11. Duszności
5.11.1. Etiologia
5.11.2. Przyczyny duszności ostrej, wymagającej szybkiego wdrożenia leczenia
5.11.3. Objawy lub okoliczności towarzyszące duszności, wskazujące na choroby zagrażające życiu
5.11.4. Objawy lub okoliczności towarzyszące duszności przewlekłej wskazujące na możliwe rozpoznanie
5.11.5. Uwagi końcowe
5.12. Kaszel
5.12.1. Najczęstsze przyczyny kaszlu przewlekłego
5.12.2. Objawy alarmujące towarzyszące kaszlowi, które mogą sugerować chorobę zagrażającą życiu
5.12.3. Objawy lub okoliczności towarzyszące przewlekłemu kaszlowi sugerujące rozpoznanie
5.12.4. Uwagi końcowe
5.13. Nudności i wymioty
5.13.1. Przyczyny nudności i wymiotów
5.13.2. Objawy alarmowe towarzyszące nudnościom i wymiotom, wskazujące na chorobę, która może stanowić zagrożenie życia
5.13.3. Podstawowe zasady postępowania
5.13.4. Objawy i okoliczności towarzyszące ułatwiające rozpoznanie przyczyn nudności i wymiotów
5.13.5. Inne ważne okoliczności, które należy uwzględnić w rozpoznaniu różnicowym nudności i wymiotów
5.13.6. Uwagi końcowe
5.14. Zaparcia
5.14.1. Definicje
5.14.2. Przyczyny
5.14.3. Diagnostyka różnicowa zaparć
5.14.4. Uwagi końcowe
5.15. Biegunka
5.15.1. Określenie i epidemiologia
5.15.2. Podział i etiologia
5.15.3. Zasady postępowania z chorym z biegunką
5.15.4. Uwagi końcowe
5.16. Dysuria
5.16.1. Przyczyny
5.16.2. Objawy lub okoliczności towarzyszące, które mogą wskazywać na przyczynę dysurii
5.16.3. Uwagi końcowe
5.17. Zmniejszenie masy ciała
5.17.1. Definicja
5.17.2. Zamierzone zmniejszenie masy ciała
5.17.3. Niezamierzone zmniejszenie masy ciała
5.17.4. Objawy alarmowe u chorego z patologicznym zmniejszaniem masy ciała
5.17.5. Okoliczności lub objawy towarzyszące zmniejszeniu masy ciała, które mogą sugerować rozpoznanie (tab. 5.8)
5.17.6. Uwagi końcowe, rokowanie
5.18. Zwiększenie masy ciała
5.18.1. Przyczyny
5.18.2. Objawy wskazujące na możliwe przyczyny zwiększenia masy ciała
5.18.3. Okoliczności ułatwiające określenie przyczyny zwiększenia masy ciała
5.18.4. Objawy wskazujące na endokrynne przyczyny zwiększenia masy ciała
6. Interpretacja podstawowych badań laboratoryjnych i testów diagnostycznychJan Duława
6.1. Wprowadzenie
6.2. Pojęcie wyniku prawidłowego i nieprawidłowego
6.3. Diagnostyka laboratoryjna chorób układu sercowo-naczyniowego
6.3.1. Kinaza kreatynowa (CK)/kinaza fosfokreatynowa (CPK)
6.3.2. Troponiny
6.3.3. Peptydy natriuretyczne
6.4. Monitorowanie leczenia przeciwzakrzepowego i rozpoznawanie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
6.4.1. Czas protrombinowy (PT)
6.4.2. Czas częściowej tromboplastyny po aktywacji (aPTT)
6.4.3. Stężenie dimeru D
6.5. Morfologia krwi obwodowej
6.5.1. Erytrocyty (krwinki czerwone)
6.5.2. Stężenie hemoglobiny
6.5.3. Wartość hematokrytowa (hematokryt, Ht)
6.5.4. Retikulocyty
6.5.5. Leukocyty (krwinki białe)
6.5.6. Trombocyty (krwinki płytkowe, płytki krwi)
6.6. Gospodarka żelazowa
6.6.1. Stężenie żelaza w surowicy
6.6.2. Stężenie transferryny, całkowita zdolność wiązania żelaza (TIBC) i wysycenie transferryny
6.6.3. Stężenie ferrytyny
6.7. Białka krwi
6.7.1. Rozdział elektroforetyczny białek krwi
6.7.2. Białka ostrej fazy
6.8. Badania laboratoryjne w zakresie gospodarki węglowodanowej
6.8.1. Glukoza
6.8.2. Hemoglobina glikowana (HbA1c)
6.8.3. Fruktozamina (glikowana albumina)
6.8.4. Peptyd C
6.9. Gazometria i pulsoksymetria
6.9.1. Gazometria
6.9.2. Pulsoksymetria
6.10. Badania enzymatyczne (określające aktywność osoczową enzymów)
6.10.1. Aminotransferazy (transaminazy)
6.10.2. Gamma-glutamylotranspeptydaza (GGTP)
6.10.3. Fosfataza zasadowa (FZ)
6.10.4. Dehydrogenaza mleczanowa (LDH)
6.10.5. Amylaza
6.10.6. Lipaza
6.10.7. Fosfataza kwaśna (FK)
6.11. Bilirubina
6.12. Lipidy (tłuszczowce) krwi (cholesterol, triglicerydy)
6.12.1. Cholesterol
6.12.2. Triglicerydy (TG)
6.13. Wskaźniki czynności nerek
6.13.1. Stężenie kreatyniny w surowicy
6.13.2. Szacowana wielkość przesączania kłębuszkowego (eGFR)
6.13.3. Stężenie mocznika w surowicy
6.13.4. Stężenie kwasu moczowego w surowicy
6.13.5. Stężenie cystatyny C w surowicy
6.14. Badanie ogólne moczu
6.14.1. Sposób pobierania moczu
6.14.2. Sposoby badania moczu
6.14.3. Właściwości fizyczne moczu
6.15. Podstawowe badania hormonalne
6.15.1. Oś przysadkowo-tarczycowa
6.15.2. Oś przysadkowo-nadnerczowa
6.15.3. Układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAA)
7. Resuscytacja krążeniowo-oddechowaHanna Misiołek, Radosław Marciniak, Przemysław Jałowiecki
7.1. Epidemiologia oraz rys historyczny
7.2. Resuscytacja krążeniowo-oddechowa osoby dorosłej
7.2.1. Podstawowe definicje
7.2.2. Nagłe zatrzymanie krążenia
7.2.3. Podstawowe zabiegi resuscytacyjne (Basic Life Support, BLS)
7.2.4. Zaawansowane zabiegi resuscytacyjne (Advanced Life Support, ALS)
7.2.5. Rozstrzygające czynności przedłużania życia
7.3. Algorytmy postępowania reanimacyjnego (ryc. 7.4)
7.4. Etyczne aspekty resuscytacji
7.5. Postępowanie w zadławieniu (foreign body airway obturation, FBAO)
8. KardiologiaMariusz Skowerski, Maciej Haberka, Zbigniew Gąsior, Andrzej Kułach, Romuald Twardowski, Ewa Jastrzębska-Maj
8.1. Podstawy diagnostyki Mariusz Skowerski
8.1.1. Elektrokardiogram
8.1.2. Badanie echokardiograficzne
8.1.3. Koronarografia
8.2. Miażdżyca Mariusz Skowerski
8.3. Choroba niedokrwienna serca (ChNS): stabilna, niestabilna, zawał i jego powikłania Maciej Haberka, Zbigniew Gąsior
8.3.1. Definicja i klasyfikacja
8.3.2. Epidemiologia
8.3.3. Etiologia, patofizjologia i przyczyny ChNS
8.3.4. Stabilne zespoły wieńcowe
8.3.5. Dławica piersiowa stabilna
8.3.6. Dławica piersiowa mikronaczyniowa (sercowy zespół X)
8.3.7. Dławica piersiowa związana z mostkiem mięśniowym
8.3.8. Ostry zespół wieńcowy
8.3.9. Dławica naczynioskurczowa (odmienna, Prinzmetala)
8.3.10. Wstrząs kardiogenny
8.4. Zaburzenia rytmu serca oraz zaburzenia przewodzenia i automatyzmu Andrzej Kułach, Zbigniew Gąsior
8.4.1. Nadkomorowe zaburzenia rytmu serca
8.4.2. Komorowe zaburzenia rytmu serca
8.4.3. Zaburzenia automatyzmu i przewodzenia
8.4.4. Podstawy elektroterapii
8.5. Stany zapalne Romuald Twardowski
8.5.1. Infekcyjne zapalenie wsierdzia
8.5.2. Zapalenie mięśnia sercowego
8.5.3. Zapalenie osierdzia
8.6. Wady serca Zbigniew Gąsior
8.6.1. Wady zastawkowe serca
8.6.2. Wady wrodzone serca
8.7. Przewlekła niewydolność serca Zbigniew Gąsior, Romuald Twardowski
8.7.1. Definicja
8.7.2. Epidemiologia i etiologia
8.7.3. Patofizjologia
8.7.4. Diagnostyka
8.7.5. Leczenie
8.8. Omdlenia i hipotensja Ewa Jastrzębska-Maj
8.8.1. Omdlenia
8.8.2. Hipotensja
8.9. Układ sercowo-naczyniowy w chorobach gruczołów dokrewnych Ewa Jastrzębska-Maj
8.9.1. Choroby tarczycy
8.10. Choroby serca a cukrzyca Ewa Jastrzębska-Maj
8.11. Choroby serca w okresie ciąży Ewa Jastrzębska-Maj
8.11.1. Nadciśnienie tętnicze
8.11.2. Wady i choroby serca
9. Nadciśnienie tętniczeMichał Holecki, Dorota Strzałkowska, Jan Duława
9.1. Wprowadzenie
9.2. Nadciśnienie tętnicze pierwotne
9.2.1. Definicja i klasyfikacja
9.2.2. Epidemiologia
9.2.3. Patogeneza
9.2.4. Diagnostyka i rozpoznanie
9.2.5. Przebieg i powikłania nadciśnienia tętniczego
9.2.6. Leczenie chorych na nadciśnienie tętnicze pierwotne
9.3. Nadciśnienie tętnicze wtórne
10. AlergiaBarbara Rogala
10.1. Wprowadzenie
10.2. Klasyczna klasyfikacja reakcji nadwrażliwości według Gella i Coombsa
10.2.1. Reakcja typu natychmiastowego (typ I)
10.2.2. Reakcja typu cytotoksycznego (typ II)
10.2.3. Reakcja typu kompleksów immunologicznych (typ III)
10.2.4. Reakcja typu komórkowego (typ IV)
10.3. Metody diagnostyczne stosowane w praktyce alergologicznej
10.3.1. Testy skórne
10.3.2. Oznaczanie stężeń IgE, tryptazy, inhibitora C1q dopełniacza oraz składowych dopełniacza w surowicy krwi
10.3.3. Narządowo swoiste próby prowokacyjne
10.3.4. Próby prowokacyjne w alergii pokarmowej
10.3.5. Próby prowokacyjne w alergii na leki
10.3.6. Testy ekspozycyjne w pokrzywce przewlekłej i obrzęku naczynioruchowym
10.3.7. Spirometria
10.3.8. Rynomanometria
10.4. Anafilaksja
10.4.1. Patogeneza
10.4.2. Przyczyny
10.4.3. Leczenie
10.4.4. Profilaktyka
10.5. Alergiczny nieżyt nosa (ANN)
10.5.1. Alergiczny nieżyt nosa okresowy
10.5.2. Alergiczny nieżyt nosa przewlekły
10.5.3. Leczenie
10.6. Astma oskrzelowa
10.6.1. Definicje
10.6.2. Występowanie
10.6.3. Przyczyny
10.6.4. Leczenie
10.7. Atopowe zapalenie skóry (AZS)
10.7.1. Przyczyny
10.7.2. Przebieg
10.7.3. Badania dodatkowe
10.7.4. Rokowanie
10.7.5. Leczenie
10.8. Pokrzywka
10.8.1. Postaci pokrzywki
10.8.2. Postępowanie diagnostyczne
10.8.3. Leczenie
10.8.4. Rokowanie
10.9. Obrzęk angioneurotyczny (obrzęk naczynionerwowy)
10.9.1. Rozpoznanie
10.9.2. Leczenie
10.9.3. Profilaktyka
10.10. Alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych
10.10.1. Czynniki etiologiczne
10.10.2. Objawy
10.10.3. Badania
10.10.4. Leczenie
10.11. Choroba posurowicza
10.11.1. Przyczyny
10.11.2. Objawy
10.11.3. Badania laboratoryjne
10.11.4. Leczenie
10.12. Swoista immunoterapia alergenowa (sITA)
10.12.1. Wskazania i przeciwwskazania
10.12.2. Bezpieczeństwo
10.13. Alergia na jad owadów błonkoskrzydłych
10.13.1. Diagnostyka
10.13.2. Profilaktyka
10.13.3. Leczenie
10.14. Podsumowanie
11. HematologiaGrzegorz Helbig, Sławomira Kyrcz-Krzemień
11.1. Niedokrwistości
11.1.1. Definicja
11.1.2. Etiopatogeneza
11.1.3. Klasyfikacja niedokrwistości
11.1.4. Obraz kliniczny
11.1.5. Diagnostyka
11.2. Niedokrwistość z niedoboru żelaza
11.2.1. Definicja i epidemiologia
11.2.2. Etiologia
11.2.3. Diagnostyka
11.2.4. Leczenie
11.3. Niedokrwistości megaloblastyczne
11.3.1. Definicja i epidemiologia
11.3.2. Etiologia
11.3.3. Diagnostyka
11.3.4. Leczenie
11.4. Niedokrwistość chorób przewlekłych
11.4.1. Definicja i epidemiologia
11.4.2. Etiologia
11.4.3. Diagnostyka
11.4.4. Leczenie
11.5. Niedokrwistości hemolityczne
11.5.1. Definicja i epidemiologia
11.5.2. Etiologia
11.5.3. Diagnostyka
11.5.4. Leczenie
11.6. Niedokrwistości aplastyczne
11.6.1. Definicja i epidemiologia
11.6.2. Etiologia
11.6.3. Diagnostyka
11.6.4. Leczenie
11.7. Chłoniak Hodgkina (Hodgkin disease, HD)
11.7.1. Definicja i epidemiologia
11.7.2. Etiologia
11.7.3. Obraz kliniczny
11.7.4. Rozpoznanie
11.7.5. Różnicowanie
11.7.6. Schemat postępowania diagnostycznego
11.7.7. Czynniki prognostyczne
11.7.8. Leczenie
11.7.9. Przebieg choroby i rokowanie
11.8. Nowotwory limfoidalne
11.8.1. Klasyfikacja nowotworów limfoidalnych (tab. 11.1)
11.9. Chłoniaki nieziarnicze (non-Hodgkin lymphomas, NHL)
11.9.1. Definicja i epidemiologia
11.9.2. Etiologia
11.9.3. Chłoniaki o powolnym przebiegu
11.9.4. Chłoniaki o przebiegu agresywnym
11.9.5. Chłoniaki o przebiegu bardzo agresywnym
11.9.6. Diagnostyka nowotworów układu chłonnego
11.9.7. Czynniki prognostyczne i rokowanie
11.9.8. Ogólne zasady leczenia chłoniaków nieziarniczych
11.10. Zespoły mielodysplastyczne (myelodysplastic syndrome, MDS)
11.10.1. Definicja i epidemiologia
11.10.2. Etiologia
11.10.3. Klasyfikacja MDS (WHO 2008)
11.10.4. Kryteria diagnostyczne
11.10.5. Systemy rokownicze
11.10.6. Rozpoznanie różnicowe
11.10.7. Leczenie
11.11. Ostre białaczki (acute leukemias, AL)
11.11.1. Definicja
11.11.2. Obraz kliniczny
11.11.3. Diagnostyka
11.12. Ostre białaczki szpikowe (acute myeloid leukemias, AML)
11.12.1. Epidemiologia
11.12.2. Etiologia
11.12.3. Podział ostrych białaczek szpikowych według WHO 2008 (wersja skrócona)
11.12.4. Diagnostyka
11.12.5. Czynniki prognostyczne w AML (według grupy brytyjskiej)
11.12.6. Obraz kliniczny
11.13. Ostre białaczki limfoblastyczne (acute lymphoblastic leukemias, ALL)
11.13.1. Epidemiologia
11.13.2. Etiologia
11.13.3. Podział ostrych białaczek limfoblastycznych według WHO (wersja skrócona)
11.13.4. Diagnostyka
11.13.5. Czynniki prognostyczne w ALL (tab. 11.3)
11.13.6. Obraz kliniczny
11.14. Leczenie ostrych białaczek
11.14.1. Ogólne zasady leczenia ostrych białaczek
11.14.2. Leczenie ostrych białaczek szpikowych
11.14.3. Leczenie ostrych białaczek limfoblastycznych
11.15. Przewlekła białaczka limfocytowa (chronic lymphocytic leukemia, CLL)
11.15.1. Definicja i epidemiologia
11.15.2. Etiologia
11.15.3. Objawy kliniczne
11.15.4. Kryteria diagnostyczne
11.15.5. Stadia zaawansowania klinicznego
11.15.6. Czynniki prognostyczne
11.15.7. Leczenie
11.16. Białaczka włochatokomórkowa (hairy cell leukemia, HCL)
11.16.1. Definicja i epidemiologia
11.16.2. Etiologia
11.16.3. Obraz kliniczny
11.16.4. Diagnostyka
11.16.5. Leczenie
11.17. Białaczka z dużych ziarnistych limfocytów T (T-cell large granular leukemia, T-LGL)
11.17.1. Definicja i epidemiologia
11.17.2. Etiologia
11.17.3. Obraz kliniczny
11.17.4. Diagnostyka
11.17.5. Leczenie
11.18. Szpiczak plazmocytowy (multiple myeloma, MM)
11.18.1. Definicja i epidemiologia
11.18.2. Etiologia
11.18.3. Obraz kliniczny
11.18.4. Kryteria diagnostyczne
11.18.5. Badania diagnostyczne
11.18.6. Czynniki prognostyczne
11.18.7. Czynniki ryzyka cytogenetycznego
11.18.8. Leczenie
11.19. Nowotwory mieloproliferacyjne (myeloproliferative neoplasms, MPN)
11.19.1. Wprowadzenie
11.19.2. Klasyfikacja nowotworów mieloproliferacyjnych według WHO 2008 (tab. 11.5)
11.20. Przewlekła białaczka szpikowa (chronic myeloid leukemia, CML)
11.20.1. Wprowadzenie i epidemiologia
11.20.2. Etiologia
11.20.3. Obraz kliniczny
11.20.4. Badania diagnostyczne - laboratoryjne
11.20.5. Przebieg kliniczny
11.20.6. Czynniki prognostyczne
11.20.7. Kryteria odpowiedzi na leczenie
11.20.8. Leczenie
11.21. Nowotwory mieloproliferacyjne Filadelfia-ujemne
11.21.1. Etiopatogeneza
11.21.2. Czerwienica prawdziwa (polycythemia vera, PV)
11.21.3. Nadpłytkowość samoistna (essential thrombocythemia, ET)
11.21.4. Pierwotne włóknienie szpiku (primary myelofibrosis, PMF)
11.21.5. Przewlekła białaczka neutrofilowa (chronic neutrophilic leukemia, CNL)
11.21.6. Przewlekła białaczka eozynofilowa inaczej nieokreślona (chronic eosinophilic leukemia - not otherwise specified, CEL-NOS)
11.21.7. Mastocytoza systemowa
11.21.8. Nowotwory mieloproliferacyjne niesklasyfikowane
11.22. Przeszczepianie komórek krwiotwórczych
11.22.1. Układ zgodności tkankowej HLA
11.22.2. Dobór dawcy rodzinnego
11.22.3. Dobór dawcy niespokrewnionego
11.22.4. Pozostałe kryteria doboru dawcy
11.22.5. Procedura przeszczepienia komórek macierzystych
11.22.6. Autologiczne przeszczepienie komórek krwiotwórczych (AHSCT)
11.22.7. Allogeniczne przeszczepienie komórek krwiotwórczych (AlloHSCT)
11.22.8. Przeciwwskazania do przeszczepienia komórek krwiotwórczych
11.22.9. Powikłania po przeszczepieniu komórek krwiotwórczych
11.23. Zaburzenia hemostazy
11.23.1. Podstawowe testy diagnostyczne
11.23.2. Interpretacja wyników badań układu krzepnięcia
11.24. Choroba von Willebranda
11.24.1. Wprowadzenie i epidemiologia
11.24.2. Klasyfikacja
11.24.3. Obraz kliniczny
11.24.4. Leczenie
11.25. Hemofilia A i B
11.25.1. Wprowadzenie i epidemiologia
11.25.2. Obraz kliniczny
11.25.3. Leczenie
11.26. Hemofilia nabyta (acquired haemophilia, AH)
11.26.1. Wprowadzenie i epidemiologia
11.26.2. Przyczyny
11.26.3. Obraz kliniczny
11.26.4. Badania diagnostyczne
11.26.5. Leczenie
11.27. Pierwotna małopłytkowość immunologiczna (immune thrombocytopenic purpura, ITP)
11.27.1. Wprowadzenie i epidemiologia
11.27.2. Objawy kliniczne
11.27.3. Rozpoznanie
11.27.4. Leczenie
11.28. Trombofilia
11.28.1. Wywiad i obraz kliniczny sugerujące trombofilię
11.28.2. Przyczyny
11.28.3. Profilaktyka i leczenie
11.29. Leczenie przeciwkrzepliwe
11.29.1. Heparyny
11.29.2. Doustne antykoagulanty
11.29.3. Nowe leki przeciwkrzepliwe
12. Reumatologia i angiologiaEugeniusz Józef Kucharz
12.1. Wprowadzenie
12.2. Podstawowe badania
12.3. Układowe choroby tkanki łącznej
12.3.1. Reumatoidalne zapalenie stawów
12.3.2. Młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów
12.3.3. Toczeń rumieniowaty układowy
12.3.4. Twardzina układowa
12.3.5. Idiopatyczna miopatia zapalna
12.3.6. Zapalenia naczyń
12.4. Spondyloartropatie seronegatywne
12.4.1. Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
12.4.2. Łuszczycowe zapalenie stawów
12.5. Borelioza (choroba z Lyme)
12.6. Choroby wywołane przez kryształy
12.6.1. Dna moczanowa
12.6.2. Dna rzekoma
12.7. Objawy reumatyczne w przebiegu zakażenia wirusem HIV
12.8. Zasady rehabilitacji chorych na choroby reumatyczne
13. EndokrynologiaTomasz Bednarczuk, Iwona Bojar, Aneta Jańczyk, Edward Franek, Michał Holecki, Franciszek Kokot, Monika Puzianowska-Kuźnicka
13.1. Choroby przysadki Edward Franek, Franciszek Kokot
13.1.1. Wstęp
13.1.2. Niedoczynność przedniego płata przysadki
13.1.3. Moczówka prosta
13.1.4. Guzy przysadki
13.2. Choroby tarczycy Edward Franek
13.2.1. Wstęp
13.2.2. Diagnostyka chorób tarczycy
13.2.3. Wole
13.2.4. Wole proste
13.2.5. Wole guzkowe (guzki tarczycy) nietoksyczne
13.2.6. Wole guzkowe (guzki tarczycy) toksyczne
13.2.7. Nadczynność tarczycy
13.2.8. Niedoczynność tarczycy
13.2.9. Zapalenia tarczycy
13.2.10. Rak tarczycy
13.3. Choroby przytarczyc Michał Holecki
13.3.1. Wstęp
13.3.2. Nadczynność przytarczyc
13.3.3. Niedoczynność przytarczyc
13.3.4. Rzekoma niedoczynność przytarczyc
13.4. Choroby nadnerczy Tomasz Bednarczuk, Aneta Jańczyk
13.4.1. Wstęp
13.4.2. Pierwotna niedoczynność kory nadnerczy (pierwotna NKN)
13.4.3. Zespół Cushinga
13.4.4. Choroby nadnerczy z zaburzeniami wydzielania mineralokortykosteroidów
13.4.5. Choroby spowodowane nadmiernym wydzielaniem androgenów
13.4.6. Przypadkowo wykryty guz nadnercza (incydentaloma nadnercza)
13.4.7. Rak kory nadnercza
13.4.8. Guz chromochłonny (phaeochromocytoma)
13.5. Męski układ rozrodczy Iwona Bojar
13.5.1. Wstęp
13.5.2. Hipogonadyzm
13.5.3. Ginekomastia
13.6. Zaburzenia endokrynne w okresie ciąży Iwona Bojar
13.6.1. Ciąża a choroby przysadki
13.6.2. Ciąża a choroby nadnerczy
13.6.3. Ciąża a choroby tarczycy
13.7. Guzy neuroendokrynne Edward Franek
13.7.1. Wstęp
13.7.2. Guzy neuroendokrynne czynne hormonalnie
13.8. Endokrynologia starzenia się Monika Puzianowska-Kuźnicka
13.8.1. Melatonina
13.8.2. Hormon wzrostu (GH)
13.8.3. Hormony tarczycy
13.8.4. Parathormon, kalcytonina, witamina D
13.8.5. Insulina
13.8.6. Kortyzol
13.8.7. DHEA i DHEAS
13.8.8. Estrogeny
13.8.9. Testosteron
13.9. Otyłość Michał Holecki
13.9.1. Definicja i diagnostyka otyłości
13.9.2. Epidemiologia otyłości
13.9.3. Etiologia otyłości
13.9.4. Główne powikłania otyłości
13.9.5. Leczenie otyłości
14. Zaburzenia przemiany materii - cukrzycaWładysław Grzeszczak
14.1. Wprowadzenie
14.2. Definicja cukrzycy
14.3. Rozpoznanie cukrzycy
14.4. Czynniki ryzyka rozwoju cukrzycy
14.5. Badania, które należy wykonać w razie podejrzenia cukrzycy
14.6. Nazewnictwo stanów hiperglikemicznych
14.7. Różnicowanie między cukrzycą typu 1 i typu 2
14.8. Cukrzyca typu LADA
14.9. Cukrzyca monogenowa
14.10. Patogeneza cukrzycy typu 1
14.11. Patogeneza cukrzycy typu 2
14.12. Zmiany czynnościowe i morfologiczne u chorych na cukrzycę
14.13. Zapobieganie rozwojowi cukrzycy typu 1
14.14. Zapobieganie rozwojowi cukrzycy typu 2
14.15. Cele leczenia chorego na cukrzycę
14.16. Kryteria wyrównania gospodarki węglowodanowej (po uwzględnieniu wyżej wymienionych uwag według Zaleceń PTD, 2015)
14.17. Kryteria wyrównania gospodarki lipidowej (według Zaleceń PTD 2015)
14.18. Kryteria wyrównania ciśnienia tętniczego (według Zaleceń PTD 2015)
14.19. Elementy leczenia chorego na cukrzycę (według Zaleceń PTD 2015)
14.19.1. Leczenie niefarmakologiczne cukrzycy
14.19.2. Leczenie farmakologiczne
14.20. Problem hipoglikemii u chorych na cukrzycę
14.21. Postępowanie psychologiczne z chorymi na cukrzycę
14.22. Ostre powikłania hiperglikemiczne
14.22.1. Kwasica ketonowa
14.22.2. Stan hiperglikemiczno-hipermolalny
14.22.3. Kwasica mleczanowa
14.23. Przewlekłe powikłania cukrzycy
14.23.1. Retinopatia cukrzycowa
14.23.2. Cukrzycowa choroba nerek
14.23.3. Neuropatia cukrzycowa
14.23.4. Zespół stopy cukrzycowej
14.23.5. Powikłania sercowo-naczyniowe
14.24. Zasady leczenia nadciśnienia tętniczego u chorych na cukrzycę
14.25. Zaburzenia lipidowe u chorych na cukrzycę i ich leczenie
14.25.1. Leczenie niefarmakologiczne dyslipidemii u chorych na cukrzycę
14.25.2. Leczenie farmakologiczne dyslipidemii u chorych na cukrzycę
14.26. Leczenie przeciwpłytkowe u chorych na cukrzycę
14.27. Cukrzyca w okresie ciąży
14.27.1. Antykoncepcja
14.27.2. Model opieki nad ciężarną chorą na cukrzycę
14.27.3. Kryteria rozpoznania i klasyfikacja hiperglikemii po raz pierwszy rozpoznanej w ciąży
14.27.4. Wielodyscyplinarne, zintegrowane postępowanie w cukrzycy przedciążowej i hiperglikemii w okresie ciąży
14.28. Zasady przygotowania chorego na cukrzycę do zabiegu chirurgicznego
14.28.1. Postępowanie w okresie przed planowym zabiegiem chirurgicznym
14.28.2. Postępowanie w dniu zabiegu chirurgicznego
14.28.3. Postępowanie w okresie pooperacyjnym
14.28.4. Zabiegi ze wskazań nagłych
14.29. Szczepienia ochronne chorych na cukrzycę
14.30. Leczenie chorych na cukrzycę powyżej 65. roku życia
14.30.1. Leczenie farmakologiczne chorych na cukrzycę w wieku powyżej 65 lat
14.31. Zalecenia dotyczące aktywności zawodowej chorych na cukrzycę (według PTD 2015)
14.32. Opieka diabetologiczna w instytucjach penitencjarnych
15. NefrologiaJan Duława
15.1. Przewlekła choroba nerek
15.1.1. Określenia i epidemiologia
15.1.2. Przyczyny
15.1.3. Patogeneza
15.1.4. Podstawowe zasady postępowania
15.1.5. Zapobieganie progresji PChN
15.1.6. PChN jako czynnik ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego
15.1.7. Ostry zespół wieńcowy (OZW) u chorego na PChN
15.1.8. Podstawowe zalecenia dietetyczne dla chorych na PChN
15.1.9. Leczenie nerkozastępcze
15.2. Ostre uszkodzenie/niewydolność nerek
15.2.1. Definicja
15.2.2. Epidemiologia
15.2.3. Przyczyny i podział kliniczny AKI
15.2.4. Czynniki ryzyka AKI
15.2.5. Rozpoznanie
15.2.6. Leczenie
15.3. Choroby kłębuszków nerkowych (glomerulopatie)
15.3.1. Zespoły kliniczne, pod jakimi występują choroby kłębuszków nerkowych
15.3.2. Rozpoznanie różnicowe
15.3.3. Zasady leczenia glomerulopatii
15.3.4. Podsumowanie
15.4. Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek (CŚZN)
15.4.1. Ostre cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek (OCŚZN)
15.4.2. Przewlekłe cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek (PCŚZN)
15.5. Torbiele nerek
15.5.1. Torbiele nerek proste
15.5.2. Nabyta torbielowatość nerek
15.5.3. Zwyrodnienie torbielowate nerek
15.5.4. Leczenie
15.6. Zakażenia układu moczowego
15.6.1. Określenia
15.6.2. Epidemiologia
15.6.3. Podział kliniczny ZUM
15.6.4. Etiologia ZUM
15.6.5. Obraz kliniczny
15.7. Kamica moczowa
15.7.1. Epidemiologia
15.7.2. Czynniki ryzyka kamicy moczowej
15.7.3. Objawy kliniczne
15.7.4. Badania dodatkowe
15.7.5. Leczenie
16. Zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowejJan Duława, Michał Holecki, Anna Duława-Bułdak
16.1. Uwagi ogólne
16.2. Pojęcie molalności, molarności i efektywnej molalności
16.3. Odwodnienie i hipowolemia
16.3.1. Hipowolemia izotoniczna
16.3.2. Hipowolemia hipotoniczna
16.3.3. Hipowolemia hipertoniczna
16.4. Stany przewodnienia
16.4.1. Przewodnienie hipertoniczne i hipotoniczne
16.4.2. Przewodnienie izotoniczne
16.5. Zaburzenia gospodarki sodowej
16.5.1. Uwagi ogólne
16.5.2. Hiponatremia
16.5.3. Hipernatremia
16.6. Przemiana chloru
16.7. Zaburzenia gospodarki potasowej
16.7.1. Uwagi ogólne
16.7.2. Hipokaliemia
16.7.3. Hiperkaliemia
16.8. Zaburzenia gospodarki wapniowej
16.8.1. Uwagi ogólne
16.8.2. Hiperkalcemia
16.8.3. Hipokalcemia
16.9. Zaburzenia gospodarki fosforowej
16.9.1. Uwagi ogólne
16.9.2. Hipofosfatemia
16.9.3. Hiperfosfatemia
16.10. Przemiana magnezu
16.10.1. Hipomagnezemia
16.10.2. Hipermagnezemia
16.11. Zaburzenia gospodarki kwasowo-zasadowej
16.11.1. Uwagi ogólne
16.11.2. Rozpoznanie różnicowe zaburzeń gospodarki kwasowo-zasadowej
16.11.3. Kwasice nieoddechowe (metaboliczne)
16.11.4. Kwasica oddechowa
16.11.5. Zasadowica nieoddechowa
16.11.6. Zasadowica oddechowa
17. Wybrane metaboliczne choroby kościMichał Holecki
17.1. Osteoporoza
17.1.1. Definicja i epidemiologia osteoporozy
17.1.2. Podział osteoporozy
17.1.3. Badania densytometryczne (pomiar BMD) metodą DXA w osteoporozie
17.1.4. Diagnostyka osteoporozy
17.1.5. Diagnostyka różnicowa osteoporozy
17.1.6. Leczenie chorych na osteoporozę
17.2. Osteomalacja
17.2.1. Definicja i etiologia osteomalacji
17.2.2. Obraz kliniczny osteomalacji
17.2.3. Rozpoznanie osteomalacji
17.2.4. Leczenie osteomalacji
17.3. Osteodystrofia
17.3.1. Definicja i rodzaje osteodystrofii
17.3.2. Diagnostyka osteodystrofii
17.3.3. Leczenie osteodystrofii
18. Podstawy geriatriiJan Szewieczek, Agnieszka Batko-Szwaczka, Andrzej Kurek, Marcin Sosnowski
18.1. Wprowadzenie do zagadnień geriatrycznych Jan Szewieczek
18.1.1. Fizjologia i patofizjologia okresu starzenia
18.1.2. Epidemiologia geriatryczna
18.1.3. Symptomatologia i przebieg chorób w starszym wieku
18.1.4. Diagnostyka geriatryczna
18.1.5. Ogólne zasady postępowania geriatrycznego
18.1.6. Powikłania jatrogenne
18.2. Zespół słabości Agnieszka Batko-Szwaczka
18.2.1. Określenie
18.2.2. Epidemiologia
18.2.3. Etiologia i patogeneza
18.2.4. Objawy i rozpoznanie
18.2.5. Postępowanie
18.2.6. Profilaktyka
18.3. Majaczenie Jan Szewieczek
18.3.1. Określenie
18.3.2. Epidemiologia
18.3.3. Etiologia i patofizjologia
18.3.4. Objawy i rozpoznanie
18.3.5. Postępowanie
18.3.6. Profilaktyka
18.4. Zaburzenia równowagi i upadki Andrzej Kurek, Marcin Sosnowski
18.4.1. Określenie
18.4.2. Epidemiologia
18.4.3. Etiologia i patofizjologia
18.4.4. Objawy i rozpoznanie
18.4.5. Postępowanie
18.4.6. Profilaktyka
18.5. Nietrzymanie moczu Jan Szewieczek
18.5.1. Określenie
18.5.2. Epidemiologia
18.5.3. Etiologia i patogeneza
18.5.4. Objawy i rozpoznanie
18.5.5. Postępowanie
18.5.6. Profilaktyka
18.6. Nietrzymanie stolca Jan Szewieczek
18.6.1. Określenie
18.6.2. Epidemiologia
18.6.3. Etiologia i patofizjologia
18.6.4. Objawy i rozpoznanie
18.6.5. Postępowanie
18.6.6. Profilaktyka
18.7. Polipragmazja Jan Szewieczek
18.7.1. Określenie
18.7.2. Epidemiologia
18.7.3. Etiologia i patofizjologia
18.7.4. Objawy i rozpoznanie
18.7.5. Profilaktyka i postępowanie
19. Choroby neurologiczneGrzegorz Opala, Maciej Świat, Ewa Krzystanek, Joanna Siuda, Agnieszka Gorzkowska, Magdalena Boczarska-Jedynak, Maria Flak
19.1. Wprowadzenie Grzegorz Opala
19.2. Choroby naczyniowe mózgu Maciej Świat
19.2.1. Definicja
19.2.2. Epidemiologia
19.2.3. Etiologia i patofizjologia
19.2.4. Objawy
19.2.5. Postępowanie w ostrej fazie
19.2.6. Profilaktyka
19.3. Padaczka Ewa Krzystanek
19.3.1. Definicje
19.3.2. Rodzaje napadów padaczkowych
19.3.3. Epidemiologia
19.3.4. Etiologia
19.3.5. Diagnostyka
19.3.6. Leczenie
19.3.7. Problemy społeczne
19.3.8. Podsumowanie
19.4. Zaburzenia pamięci i otępienie Joanna Siuda
19.4.1. Fizjologiczne zmiany pamięci związane z wiekiem
19.4.2. Otępienie
19.4.3. Choroba Alzheimera
19.4.4. Podsumowanie
19.5. Parkinsonizm i drżenie Agnieszka Gorzkowska
19.5.1. Parkinsonizm
19.5.2. Drżenie
19.6. Stwardnienie rozsiane Ewa Krzystanek
19.6.1. Definicja
19.6.2. Epidemiologia
19.6.3. Etiopatogeneza
19.6.4. Rozpoznanie
19.6.5. Objawy choroby
19.6.6. Różnicowanie
19.6.7. Leczenie
19.6.8. Problemy społeczne
19.6.9. Podsumowanie
19.7. Zaburzenia snu Magdalena Boczarska-Jedynak
19.7.1. Najczęstsze rodzaje zaburzeń snu
19.7.2. Zespół bezdechów podczas snu (sleep apnea syndrome, SAS)
19.7.3. Podsumowanie
19.8. Choroby nerwowo-mięśniowe Maria Flak
19.8.1. Miastenia rzekomoporaźna
19.8.2. Zespół paraneoplastyczny Lamberta-Eatona
19.8.3. Polineuropatie i neuropatie w chorobach wewnętrznych
19.9. Encefalopatia Hashimoto Ewa Krzystanek
19.9.1. Definicja
19.9.2. Etiologia
19.9.3. Epidemiologia
19.9.4. Objawy i przebieg
19.9.5. Diagnostyka
19.9.6. Leczenie
19.9.7. Podsumowanie
19.10. Paraneoplastyczne zespoły neurologiczne Maria Flak
19.10.1. Definicja
19.10.2. Etiologia
19.10.3. Objawy
19.10.4. Leczenie
20. Elementy psychiatrii w praktyce internistycznejIrena Krupka-Matuszczyk, Marek Krzystanek
20.1. Wprowadzenie
20.2. Epidemiologia schorzeń psychiatrycznych
20.3. Czynniki wpływające na zdrowie psychiczne
20.4. Zasady badania psychiatrycznego
20.5. Główne zaburzenia psychiatryczne w praktyce lekarza podstawowej opieki zdrowotnej [2, 12]
20.5.1. Zaburzenia depresyjne (F 32)
20.5.2. Mania (F 30)
20.5.3. Choroba afektywna dwubiegunowa (ChAD, F 31)
20.5.4. Zaburzenia lękowe (F 40-F 48)
20.5.5. Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (F 42)
20.5.6. Reakcja na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne (F 43)
20.5.7. Zaburzenia adaptacyjne (F 43.2)
20.5.8. Ostra reakcja na stres (F 43.0)
20.5.9. Zaburzenia dysocjacyjne (konwersyjne) (F 44)
20.5.10. Zaburzenia psychiczne występujące pod postacią somatyczną (F 45)
20.6. Postępowanie lekarskie z chorym wyniszczonym lub umierającym
20.7. Przeżywanie żałoby (F 43.2)
20.8. Terapia osoby uzależnionej od środków psychoaktywnych
20.8.1. Ostre zatrucie alkoholem (F 10.0)
20.8.2. Picie szkodliwe (F 10.1)
20.8.3. Uzależnienie od alkoholu (F 10.2)
20.8.4. Psychozy alkoholowe
20.8.5. Zaburzenia psychiczne i zachowania spowodowane zażywaniem opiatów (F 11), kanabinoli (F 12), substancji halucynogennych (F 16), leków nasennych i uspokajających (F 13), paleniem papierosów (F 17), wdychaniem lotnych rozpuszczalników (F 18) oraz przyjmowaniem substancji niesklasyfikowanych (dopalaczy, pigułek gwałtu)
20.9. Zaburzenia snu (G 47, F 51)
20.9.1. Parasomnie
20.9.2. Najczęściej rozpoznawane zaburzenia w czasie snu
20.9.3. Terapia zaburzeń snu
20.10. Zaburzenia psychosomatyczne
20.10.1. Zaburzenia somatyzacyjne z somatyzacją (F 45.0)
20.10.2. Zaburzenia występujące pod postacią somatyczną, niezróżnicowane (F 45.1)
20.10.3. Zaburzenia hipochondryczne (F 45.2)
20.10.4. Zaburzenia wegetatywne występujące pod postacią somatyczną (F 45.3)
20.10.5. Uporczywe bóle psychogenne (F 45.4)
20.10.6. Inne zaburzenia występujące pod postacią somatyczną (F 45.8)
20.11. Psychiatria konsultacyjna
20.11.1. Podstawowe zasady (kontaktu) badania pacjenta
20.11.2. Zaburzenia psychiczne związane z występowaniem choroby somatycznej według ICD-10
20.12. Zaburzenia psychotyczne (F 20-F 29)
20.12.1. Zaburzenia schizofreniczne (F 20)
20.12.2. Zaburzenia schizotypowe (F 21)
20.12.3. Uporczywe zaburzenia urojeniowe (F 22)
20.12.4. Ostre przemijające zaburzenia psychotyczne (F 23)
20.12.5. Zaburzenia schizoafektywne (F 25)
20.13. Zaburzenia lękowe i inne nerwicowe (F 40-F 44)
20.13.1. Zaburzenia lękowe w postaci fobii
20.13.2. Lęk paniczny
20.13.3. Zaburzenia lękowe uogólnione
20.13.4. Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne
20.13.5. Zaburzenia adaptacyjne
20.13.6. Zaburzenia dysocjacyjne
20.13.7. Zaburzenia somatotroficzne (F 45)
20.14. Zaburzenia behawioralne związane z zaburzeniami fizjologicznymi i czynnikami fizycznymi (F 50-F 54)
20.14.1. Zaburzenia odżywiania
20.15. Stany nagłe
20.15.1. Samobójstwo i próba samobójcza
20.15.2. Samouszkodzenie
20.15.3. Pobudzenie i agresja w stosunku do otoczenia
20.16. Otępienie - rodzaje i leczenie
20.16.1. Zaburzenia psychiczne w otępieniu
20.16.2. Przymglenie świadomości
20.16.3. Majaczenie
20.16.4. Zamroczenie (stan pomroczny)
20.16.5. Zespół splątaniowy (splątanie)
20.16.6. Psychozy paranoidalne
20.16.7. Problemy społeczne w otępieniu osób w wieku podeszłym
20.17. Bóle głowy w zaburzeniach psychicznych
20.18. Podwójna diagnoza
20.19. Leki psychotropowe stosowane w leczeniu zaburzeń psychicznych
20.19.1. Leki przeciwpsychotyczne, neuroleptyki
20.19.2. Leki przeciwdepresyjne, tymoleptyki
20.19.3. Leki przeciwlękowe i nasenne
20.19.4. Nadużycie leków
20.19.5. Leki nasenne niebenzodiazepinowe
20.19.6. Stabilizatory nastroju, leki normotymiczne
20.19.7. Leki prokognitywne i nootropowe
20.19.8. Środki psychostymulujące, pobudzające
20.19.9. Pozafarmakologiczne metody terapii biologicznej
21. OkulistykaEdward Wylęgała
21.1. Anatomia stosowana narządu wzroku
21.2. Badanie okulistyczne
21.3. Wady refrakcji
21.4. Suche oko
21.5. Wytrzeszcz gałki ocznej
21.6. Choroby powierzchni oka
21.7. Choroby rogówki i spojówki
21.8. Przeszczepienie rogówki
21.9. Zaćma (cataracta)
21.10. Jaskra
21.11. Choroby błony naczyniowej
21.12. Choroby siatkówki
21.13. Choroby nerwu wzrokowego
21.14. Stany nagłe w okulistyce
22. Zatrucia w praktyce internistycznejTomasz Kłopotowski
22.1. Toksykologia kliniczna
22.1.1. Wiadomości ogólne
22.1.2. Toksykokinetyka
22.1.3. Ogólne zasady rozpoznawania ostrych zatruć
22.1.4. Toksydromy
22.1.5. Badania toksykologiczne
22.1.6. Ogólne zasady leczenia ostrych zatruć
22.2. Toksykologia szczegółowa
22.2.1. Zatrucia lekami
22.2.2. Zatrucia alkoholami
22.2.3. Zatrucia gazami
22.2.4. Zatrucia narkotykami i substancjami psychoaktywnymi
22.2.5. Zatrucia węglowodorami i wybranymi insektycydami
22.2.6. Zatrucia grzybami
22.2.7. Zatrucia roślinami i jadami zwierząt
23. Choroby kobiece w praktyce internistycznejAndrzej Witek
23.1. Badanie ginekologiczne
23.1.1. Wywiad ginekologiczno-położniczy
23.1.2. Badanie przedmiotowe
23.2. Zaburzenia cyklu miesiączkowego
23.2.1. Brak miesiączki
23.2.2. Obfite i nieregularne miesiączkowanie
23.2.3. Krwawienia po menopauzie
23.2.4. Bolesne miesiączkowanie
23.3. Nowotwory łagodne narządu płciowego
23.3.1. Polipy trzonu i szyjki macicy
23.3.2. Mięśniaki macicy
23.4. Zakażenia żeńskich narządów płciowych
23.4.1. Choroby zapalne sromu (vulvitis)
23.4.2. Zapalenie gruczołu przedsionkowego większego - zapalenie gruczołu Bartholina, ropień gruczołu Bartholina (abscessus glandulae Bartholini, abscessus glandulae vestibularis maioris)
23.4.3. Zapalenie pochwy (colpitis)
23.4.4. Zapalenie szyjki macicy (cervicitis)
23.4.5. Zapalenie narządów miednicy mniejszej (pelvic inflammatory disease, PID)
23.5. Endometrioza
23.5.1. Objawy i przebieg kliniczny endometriozy
23.5.2. Leczenie endometriozy
23.6. Przekwitanie
23.6.1. Postępowanie lecznicze
23.6.2. Przeciwwskazania do stosowania HTZ
23.7. Nowotwory narządu płciowego kobiety
23.7.1. Nowotwory złośliwe trzonu macicy. Rak endometrium
23.7.2. Rak szyjki macicy
23.7.3. Nowotwory złośliwe jajnika
23.7.4. Nowotwory jajowodu
23.7.5. Rak sromu
23.7.6. Nowotwory złośliwe pochwy
23.8. Choroby sutka
23.8.1. Stany zapalne gruczołu sutkowego
23.8.2. Anomalie brodawki sutkowej
23.8.3. Zmiany guzkowe gruczołu sutkowego
23.8.4. Dysplazja gruczołu sutkowego (mastopathia fibrocystica, dysplasia fibrocystica mammae)
23.8.5. Ból sutka (mastalgia, mastodynia), ból sutka występujący cyklicznie
23.8.6. Rak gruczołu sutkowego
23.8.7. Klasyfikacja histologiczna raka sutka
23.8.8. Profilaktyka i czynniki rokownicze raka sutka
23.8.9. Leczenie raka sutka
23.8.10. Chemioterapia raka sutka
23.8.11. Radioterapia w raku sutka
23.8.12. Hormonoterapia w raku sutka
23.9. Niepłodność
23.9.1. Brak owulacji
23.9.2. Niewydolność ciałka żółtego
23.9.3. Zespół luteinizacji niepękniętego pęcherzyka
23.9.4. Niepłodność jajnikowa
23.9.5. Niepłodność jajowodowa
23.9.6. Niepłodność maciczna
23.9.7. Niepłodność szyjkowa
23.9.8. Niepłodność immunologiczna
23.9.9. Niepłodność na tle zaburzeń psychicznych i seksualnych
23.9.10. Rozpoznanie różnicowe
23.10. Metody kontroli płodności - antykoncepcja
23.10.1. Metody naturalne
23.10.2. Metody mechaniczne (barierowe)
23.10.3. Metody chemiczne
23.10.4. Wkładki wewnątrzmaciczne (IUD)
23.10.5. Antykoncepcja hormonalna
23.10.6. Antykoncepcja chirurgiczna
23.11. Nietrzymanie moczu
23.11.1. Klasyfikacja NTM
23.11.2. Diagnostyka nietrzymania moczu
23.11.3. Leczenie zachowawcze wysiłkowego nietrzymania moczu
23.11.4. Leczenie chirurgiczne WNM
23.11.5. Leczenie naglącego nietrzymania moczu
24. Objawy laryngologiczne w praktyce internistycznejMaciej Misiołek
24.1. Choroba refluksowa przełyku (gastroesophageal reflux disease, GERD)
24.2. Zawroty głowy
24.3. Nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego
24.4. Nowotwory złośliwe układu chłonnego
24.5. Cukrzyca
24.6. Niewydolność nerek
25. Objawy stomatologiczne w praktyce internistycznejMarta Tanasiewicz
25.1. Wprowadzenie
25.2. Przebarwienia zębów i ich przyczyny miejscowe oraz ogólnoustrojowe
25.3. Nadmiar fluoru i toksyczność związków fluoru
25.3.1. Klasyfikacja fluorozy
25.4. Zmiany patologiczne w obrębie błony śluzowej jamy ustnej
25.4.1. Zapalenie kątów ust, zajady (cheilitis angularis, intertrigo commissurae labiorum)
25.4.2. Owrzodzenia jamy ustnej (oral ulceration)
25.4.3. Zespół pieczenia jamy ustnej (stomatodynia, burning mouth syndrome, oral dysaesthesia)
25.4.4. Infekcje wirusowe bez owrzodzeń
25.4.5. Ból w rejonie jamy ustnej i twarzy
25.4.6. Reakcje alergiczne w obszarze jamy ustnej
25.4.7. Białe wykwity w obrębie błon śluzowych jamy ustnej
25.4.8. Choroby gruczołów ślinowych
25.4.9. Zaburzenia barwnikowe błon śluzowych jamy ustnej
25.4.10. Choroby i stany ogólnoustrojowe manifestujące się zmianami w obrębie błony śluzowej jamy ustnej
25.5. Stany związane z upośledzeniem odporności i ich obraz kliniczny w jamie ustnej
25.5.1. Znajomość zmian w jamie ustnej spowodowanych zakażeniem HIV
25.5.2. Choroby układu krwiotwórczego i limforetykularnego
25.6. Zmiany w przyzębiu
26. DermatologiaLigia Brzezińska-Wcisło, Anna Lis-Święty
26.1. Badanie fizykalne skóry: najczęstsze zmiany skórne (definicje, rozpoznanie różnicowe) Ligia Brzezińska-Wcisło
26.1.1. Dermatologiczne badanie chorego - semiotyka
26.2. Zmiany skórne jako objaw chorób internistycznych Ligia Brzezińska-Wcisło
26.2.1. Skórne zespoły paraneoplastyczne
26.2.2. Najczęstsze nabyte skórne zespoły paraneoplastyczne
26.2.3. Zmiany skórne w cukrzycy
26.2.4. Zmiany skórne w chorobach tarczycy
26.2.5. Zmiany skórne w chorobach układu moczowego
26.2.6. Zmiany skórne w chorobach przewodu pokarmowego
26.3. Najczęstsze choroby przenoszone drogą kontaktów płciowych (weneryczne) Ligia Brzezińska-Wcisło
26.3.1. Kiła
26.3.2. Rzeżączka
26.3.3. Inne choroby przenoszone drogą płciową
26.4. Łysienie Ligia Brzezińska-Wcisło
26.4.1. Łysienie plackowate
26.4.2. Łysienie rozlane
26.4.3. Łysienie bliznowaciejące
26.4.4. Łysienie rzekomoplackowate
26.4.5. Łysienie androgenowe
26.4.6. Samowyrywanie włosów nawykowe
26.4.7. Nieprawidłowości struktury łodygi włosa
26.5. Świąd skóry - rozpoznanie różnicowe Anna Lis-Święty
26.6. Najczęstsze choroby skóry Anna Lis-Święty
26.6.1. Choroby zakaźne skóry
26.6.2. Dermatozy zapalne i o podłożu immunologicznym
26.6.3. Trądzik pospolity
26.6.4. Trądzik różowaty
26.6.5. Owrzodzenia żylne podudzi
26.6.6. Nowotwory skóry, stany przedrakowe i poprzedzające wystąpienie nowotworu
26.7. Leczenie miejscowe w dermatologii (zastosowanie maści, kremów itp.) Anna Lis-Święty
26.8. Najczęstsze "błędy dermatologiczne" popełniane przez internistów Anna Lis-Święty
26.8.1. Niekontrolowane stosowanie zewnętrznych preparatów kortykosteroidowych
26.8.2. Łupież różowy
26.8.3. Grzybica skóry gładkiej
26.8.4. Grzybica paznokci
26.8.5. Piodermia zgorzelinowa
26.8.6. Pierwotne chłoniaki skóry
27. Konsultacje internistyczne na oddziałach zabiegowychMirosława Janowska
27.1. Wprowadzenie
27.1.1. Internistyczne powikłania zabiegów chirurgicznych
27.2. Czynniki ryzyka powikłań okołooperacyjnych
27.2.1. Czynniki ryzyka okołooperacyjnych powikłań sercowo-naczyniowych
27.2.2. Czynniki ryzyka okołooperacyjnych powikłań płucno-oskrzelowych
27.2.3. Czynniki ryzyka okołooperacyjnych powikłań krwotocznych
27.2.4. Czynniki ryzyka okołooperacyjnych powikłań nefrologicznych
27.2.5. Czynniki ryzyka okołooperacyjnych powikłań infekcyjnych
27.3. Postępowanie przedoperacyjne konsultanta internisty
27.3.1. Informacje ogólne
27.3.2. Badania dodatkowe przed zabiegiem chirurgicznym
27.3.3. Przygotowanie do zabiegu chirurgicznego chorego z niedokrwistością
27.3.4. Przygotowanie do zabiegu chirurgicznego chorego z zaburzeniami hemostazy
27.3.5. Przygotowanie do zabiegu chirurgicznego chorych na czerwienicę prawdziwą i nadpłytkowość samoistną
27.3.6. Postępowanie okołooperacyjne u chorych z przewlekłą niedoczynnością kory nadnerczy
27.3.7. Postępowanie okołooperacyjne w chorobach tarczycy
27.3.8. Postępowanie okołooperacyjne z chorymi na cukrzycę
27.3.9. Postępowanie okołooperacyjne z chorymi na nadciśnienie tętnicze
27.3.10. Postępowanie okołooperacyjne z chorymi z implantowanymi w sercu urządzeniami elektronicznymi
27.3.11. Postępowanie u chorych z okołooperacyjnymi bradyarytmiami i/lub blokami przewodzenia
27.3.12. Postępowanie okołooperacyjne u chorych w starszym wieku
27.4. Kwalifikacja internistyczna/kardiologiczna chorych z wadami zastawkowymi serca do zabiegów chirurgicznych innych niż kardiochirurgiczne
27.4.1. Postępowanie okołooperacyjne u chorych ze stenozą aortalną
27.4.2. Postępowanie okołooperacyjne u chorych ze zwężeniem lewego ujścia żylnego
27.4.3. Postępowanie okołooperacyjne u chorych z niedomykalnością zastawki mitralnej i/lub aortalnej
27.4.4. Profilaktyka infekcyjnego zapalenia wsierdzia w okresie okołooperacyjnym
27.4.5. Zawał serca w okresie okołooperacyjnym
27.4.6. Postępowanie okołooperacyjne u chorych na przewlekłą chorobę nerek
27.4.7. Postępowanie okołooperacyjne u chorych na przewlekłą niewydolność wątroby/marskość wątroby
27.5. Farmakologiczne strategie redukcji okołooperacyjnego ryzyka sercowo-naczyniowego
27.5.1. Leczenie przeciwpłytkowe w okresie okołooperacyjnym
27.5.2. Leczenie przeciwkrzepliwe w okresie okołooperacyjnym
27.5.3. Zastosowanie leków beta-adrenolitycznych w okresie okołooperacyjnym
27.5.4. Wpływ stosowania statyn na ryzyko okołooperacyjnych powikłań sercowo-naczyniowych
27.5.5. Stosowanie leków blokujących układ renina-angiotensyna-aldosteron w okresie okołooperacyjnym
27.5.6. Stosowanie leków moczopędnych w okresie okołooperacyjnym
28. Podstawy medycyny paliatywnej i opieki paliatywnejJadwiga Pyszkowska
28.1. Definicja, cele, zasady i organizacja opieki paliatywnej
28.2. Zasady postępowania w medycynie paliatywnej
28.3. Leczenie objawowe chorych u kresu życia - wybrane problemy kliniczne
28.3.1. Ból przewlekły
28.3.2. Zaparcia
28.3.3. Sedacja w okresie umierania
28.4. Filozofia wsparcia egzystencjalnego w opiece paliatywnej
28.5. Aspekty bioetyczne w opiece paliatywnej
29. Technika najważniejszych zabiegów wykonywanych na oddziale chorób wewnętrznych i w ambulatoriumŁukasz Bułdak, Anna Duława-Bułdak
29.1. Nakłucie jamy otrzewnej
29.1.1. Wskazania
29.1.2. Przeciwwskazania
29.1.3. Powikłania
29.1.4. Opis zabiegu
29.1.5. Analiza uzyskanego materiału
29.2. Nakłucie jamy opłucnej
29.2.1. Wskazania
29.2.2. Przeciwwskazania
29.2.3. Powikłania
29.2.4. Opis zabiegu
29.2.5. Analiza uzyskanego materiału
29.2.6. Różnicowanie wysięku i przesięku opłucnowego (kryteria Lighta)
29.3. Biopsja aspiracyjna szpiku kostnego
29.3.1. Wskazania
29.3.2. Przeciwwskazania
29.3.3. Powikłania
29.3.4. Opis zabiegu
29.3.5. Analiza uzyskanego materiału
29.4. Pobranie krwi tętniczej w celu wykonania gazometrii
29.4.1. Wskazania
29.4.2. Przeciwwskazania
29.4.3. Powikłania
29.4.4. Opis zabiegu
29.4.5. Analiza uzyskanego materiału
29.5. Sonda nosowo-żołądkowa
29.5.1. Wskazania
29.5.2. Przeciwwskazania
29.5.3. Powikłania
29.5.4. Opis zabiegu
29.5.5. Analiza uzyskanego materiału
29.6. Cewnikowanie pęcherza moczowego u mężczyzny
29.6.1. Wskazania
29.6.2. Przeciwwskazania
29.6.3. Powikłania
29.6.4. Opis zabiegu
29.6.5. Analiza uzyskanego materiału
29.7. Intubacja dotchawicza
29.7.1. Wskazania
29.7.2. Przeciwwskazania
29.7.3. Powikłania
29.7.4. Opis zabiegu
29.7.5. Analiza uzyskanego materiału
29.8. Wkłucie centralne
29.8.1. Wskazania
29.8.2. Przeciwwskazania
29.8.3. Powikłania
29.8.4. Opis zabiegu
29.8.5. Analiza uzyskanego materiału
30. GastroenterologiaMarek Hartleb, Ewa Nowakowska-Duława
30.1. Diagnostyka gastroenterologiczna Ewa Nowakowska-Duława
30.2. Choroby przełyku Ewa Nowakowska-Duława
30.2.1. Objawy
30.2.2. Diagnostyka
30.2.3. Zmiany na podłożu anatomicznym
30.2.4. Zaburzenia motoryki przełyku
30.2.5. Zapalenia przełyku
30.2.6. Nowotwory przełyku
30.2.7. Ciało obce w przełyku (corpus alienum oesophagi)
30.2.8. Oparzenie przełyku (combustio oesophagi, oesophagitis corrosiva)
30.2.9. Pourazowe uszkodzenia przełyku
30.3. Choroby żołądka Ewa Nowakowska-Duława
30.3.1. Wprowadzenie
30.3.2. Zapalenie żołądka
30.3.3. Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy (morbus ulcerosus ventriculi et duodeni)
30.3.4. Zespół Zollingera-Ellisona (syndroma Zollinger-Ellison)
30.3.5. Dyspepsja czynnościowa (non-ulcer dyspepsia, NUD)
30.3.6. Nowotwory żołądka
30.4. Choroby jelita cienkiego Ewa Nowakowska-Duława
30.4.1. Wprowadzenie
30.4.2. Wady rozwojowe
30.4.3. Wrodzone zaburzenia wchłaniania
30.4.4. Wtórne zaburzenia trawienia i wchłaniania
30.4.5. Choroba trzewna
30.4.6. Zapalenia jelita cienkiego
30.4.7. Choroba Leśniowskiego-Crohna - zob. choroby jelita grubego
30.4.8. Nowotwory
30.4.9. Enteropatia z utratą białka
30.4.10. Niedokrwienna choroba jelit
30.4.11. Zespół krótkiego jelita
30.4.12. Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (small intestine bacterial overgrowth, SIBO)
30.5. Choroby jelita grubego Ewa Nowakowska-Duława
30.5.1. Zaburzenia rozwojowe
30.5.2. Uchyłki, uchyłkowatość i choroba uchyłkowa jelita grubego (diverticula, diverticulosis coli)
30.5.3. Zaparcie (constipatio) (zob. też rozdz. 5.14)
30.5.4. Zespół jelita drażliwego (colon irritabile, irritable bowel syndrome, IBS)
30.5.5. Nieswoiste zapalne choroby jelit
30.5.6. Inne zapalenia jelita grubego
30.5.7. Endometrioza jelitowa (endometriosis)
30.5.8. Polipy i zespoły polipowatości jelita grubego
30.5.9. Rak jelita grubego (carcinoma coli, colorectal cancer, CRC)
30.6. Krwawienie z przewodu pokarmowego Ewa Nowakowska-Duława
30.6.1. Wprowadzenie
30.6.2. Krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego
30.6.3. Krwawienie z dolnego i środkowego odcinka przewodu pokarmowego (dopp)
30.7. Choroby wątroby Marek Hartleb
30.7.1. Marskość wątroby
30.7.2. Niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby
30.7.3. Alkoholowa choroba wątroby
30.7.4. Wirusowe zapalenie wątroby typu B (WZW typu B)
30.7.5. Wirusowe zapalenie wątroby typu C
30.7.6. Choroby autoimmunologiczne wątroby
30.7.7. Choroby naczyniowe wątroby
30.7.8. Wrodzona hemochromatoza
30.7.9. Choroba Wilsona
30.7.10. Ostra niewydolność wątroby
30.8. Choroby dróg żółciowych Ewa Nowakowska-Duława
30.8.1. Kamica żółciowa
30.8.2. Zapalenie pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych
30.8.3. Pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych
30.8.4. Nowotwory pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych
30.8.5. Wady i choroby wrodzone dróg żółciowych
30.9. Choroby trzustki Ewa Nowakowska-Duława
30.9.1. Wprowadzenie
30.9.2. Zapalenie trzustki
30.9.3. Mukowiscydoza - włókniejące torbielowate zapalenie trzustki
30.9.4. Torbiele trzustki
30.9.5. Nowotwory trzustki
31. Choroby układu oddechowegoWładysław Pierzchała
31.1. Podstawowe pojęcia i badania dodatkowe
31.2. Obturacyjny bezdech we śnie (OBS)
31.2.1. Definicja i epidemiologia
31.2.2. Czynniki ryzyka
31.2.3. Etiologia i patogeneza
31.2.4. Objawy, rozpoznanie i różnicowanie
31.2.5. Powikłania
31.2.6. Leczenie niefarmakologiczne
31.3. Zakażenia układu oddechowego
31.3.1. Zapalenie płuc
31.3.2. Ropień płuca
31.3.3. Ropniak opłucnej
31.4. Rozstrzenia oskrzeli
31.4.1. Definicja i etiologia
31.4.2. Patofizjologia
31.4.3. Objawy i rozpoznanie
31.4.4. Powikłania i wskazania
31.4.5. Leczenie
31.5. Gruźlica i inne mikobakteriozy
31.5.1. Gruźlica płuc
31.5.2. Gruźlica pozapłucna
31.5.3. Mikobakteriozy niegruźlicze
31.6. Choroby obturacyjne płuc
31.6.1. Astma oskrzelowa
31.6.2. Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP)
31.6.3. Mukowiscydoza
31.7. Choroby restrykcyjne płuc
31.7.1. Choroby śródmiąższowe
31.7.2. Częste choroby śródmiąższowe
31.8. Pylice
31.8.1. Definicja, epidemiologia i etiologia
31.8.2. Czynniki i grupy ryzyka
31.8.3. Objawy, rozpoznanie, badania dodatkowe i powikłania
31.8.4. Najważniejsze pylice
31.9. Objawy płucne chorób układowych
31.9.1. Reumatoidalne zapalenie stawów
31.9.2. Twardzina układowa
31.9.3. Toczeń rumieniowaty układowy
31.9.4. Zespół Sjögrena
31.9.5. Zapalenie wielomięśniowe i skórno-mięśniowe
31.9.6. Mieszana choroba tkanki łącznej
31.10. Choroby naczyniowe
31.10.1. Zator tętnicy płucnej
31.10.2. Nadciśnienie płucne
31.11. Nowotwory płuca
31.11.1. Rak płuca
31.11.2. Międzybłoniak opłucnej
31.11.3. Przerzuty nowotworowe w płucach
31.12. Choroby opłucnej
31.12.1. Płyn w jamie opłucnej
31.13. Niefarmakologiczne, nieinwazyjne metody leczenia w chorobach układu oddechowego
31.13.1. Leczenie tlenem
31.13.2. Hiperbaryczne leczenie tlenem
31.13.3. Leczenie Heliosem (hel i tlen)
31.13.4. Aerozoloterapia
31.13.5. Wentylacja mechaniczna nieinwazyjna (non-invasive ventilation, NIV)
31.14. Rehabilitacja
32. Choroby zakaźneA. Boroń-Kaczmarska, M. Bociąga-Jasik, M. Gańczak, A.M. Garlicki, L. Kępa, M. Kondrusik, W. Mazur, B. Oczko-Grzesik, S.A. Pancewicz, B. Sobala-Szczygieł, A. Wiercińska-Drapało
32.1. Podstawy epidemiologii chorób zakaźnych Maria Gańczak
32.1.1. Wprowadzenie
32.1.2. Epidemiologia i główne cechy chorób zakaźnych
32.1.3. Kontrola chorób zakaźnych
32.2. Profilaktyka chorób zakaźnych Maciej Kondrusik
32.3. Postępowanie po ekspozycji zawodowej Anna Boroń-Kaczmarska
32.3.1. Ekspozycja zawodowa i choroba zawodowa
32.3.2. Profilaktyka przedekspozycyjna
32.3.3. Profilaktyka poekspozycyjna
32.4. Medycyna podróży - wybrane zagadnienia Lucjan Kępa, Barbara Oczko-Grzesik
32.4.1. Wprowadzenie
32.4.2. Biegunka podróżnych
32.4.3. Leiszmanioza
32.4.4. Malaria (zimnica)
32.4.5. Gorączka u chorego po powrocie z tropiku
32.5. Szczególnie niebezpieczne choroby zakaźne Alicja Wiercińska-Drapało
32.5.1. SARS (severe acute respiratory syndrome - zespół ostrej ciężkiej niewydolności oddechowej)
32.5.2. MERS (Middle East respiratory syndrome - bliskowschodni zespół niewydolności oddechowej)
32.5.3. Gorączka krwotoczna Ebola
32.5.4. Uwagi ogólne dotyczące postępowania w przypadku podejrzenia/rozpoznania choroby zakaźnej szczególnie niebezpiecznej - opracowane przez Główny Inspektorat Sanitarny (www.gis.gov.pl)
32.6. Zakażenie HIV i AIDS Aleksander M. Garlicki, Monika Bociąga-Jasik
32.6.1. Informacje ogólne
32.6.2. Obraz kliniczny zakażenia HIV
32.6.3. Ostra choroba retrowirusowa
32.6.4. Przewlekła faza zakażenia HIV
32.6.5. Wybrane powikłania infekcyjne spotykane w przewlekłej fazie zakażenia HIV
32.6.6. Diagnostyka zakażenia HIV
32.6.7. Zasady rozpoczynania terapii antyretrowirusowej
32.6.8. Profilaktyka zakażeń oportunistycznych
32.6.9. Powikłania metaboliczne i działania niepożądane cART
32.7. Wirusowe zapalenie wątroby typu A (WZW typu A) Barbara Sobala-Szczygieł
32.7.1. Etiologia
32.7.2. Patogeneza
32.7.3. Przebieg choroby
32.7.4. Diagnostyka
32.7.5. Leczenie
32.7.6. Zdrowienie
32.7.7. Diagnostyka różnicowa
32.7.8. Profilaktyka czynna WZW typu A
32.7.9. Profilaktyka bierna WZW typu A
32.8. Wirusowe zapalenie wątroby typu B (WZW typu B) Anna Boroń-Kaczmarska
32.8.1. Wprowadzenie
32.8.2. Wirus zapalenia wątroby typu B (hepatitis B virus, HBV)
32.8.3. Epidemiologia zakażeń HBV
32.8.4. Patomechanizm uszkodzenia wątroby
32.8.5. Obraz kliniczny zakażenia HBV
32.8.6. Rozpoznawanie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B
32.8.7. Leczenie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B
32.9. Zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu C Włodzimierz Mazur
32.9.1. Definicja
32.9.2. Epidemiologia
32.9.3. Drogi przenoszenia
32.9.4. Etiologia
32.9.5. Patofizjologia
32.9.6. Przebieg naturalny i obraz kliniczny zakażenia HCV
32.9.7. Diagnostyka
32.9.8. Rozpoznanie i różnicowanie
32.9.9. Leczenie
32.9.10. Rokowanie
32.9.11. Profilaktyka i zapobieganie
32.10. Choroby przenoszone przez kleszcze
32.10.1. Borelioza z Lyme Sławomir A. Pancewicz
32.10.2. Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) Maciej Kondrusik
32.10.3. Wybrane riketsjozy przenoszone przez kleszcze Lucjan Kępa, Barbara Oczko-Grzesik
32.11. Zasady racjonalnego stosowania antybiotyków Anna Boroń-Kaczmarska
32.11.1. Wprowadzenie
32.11.2. Wskazania do antybiotykoterapii
32.11.3. Wybór antybiotyku
33. Interakcje lekoweBogusław Okopień, Łukasz Bułdak, Marcin Basiak
33.1. Interakcje międzylekowe Łukasz Bułdak, Marcin Basiak
33.1.1. Interakcje farmakodynamiczne
33.1.2. Interakcje farmakokinetyczne
33.2. Interakcje związane ze stylem życia Marcin Basiak, Łukasz Bułdak
33.2.1. Dieta
33.2.2. Używki
33.3. Leki stosowane w chorobach układu krążenia Łukasz Bułdak
33.3.1. Hipertensjologia
33.3.2. Digoksyna, amiodaron, dronedaron, werapamil
33.3.3. Leki hipolipemizujące
33.3.4. Leki przeciwzakrzepowe
33.3.5. Leki przeciwpłytkowe
33.4. Leki przeciwbakteryjne Marcin Basiak
33.4.1. Interakcje antybiotyków ?-laktamowych
33.4.2. Interakcje antybiotyków aminoglikozydowych
33.4.3. Tetracykliny
33.4.4. Interakcje makrolidów
33.4.5. Interakcje linkozamidów
33.4.6. Interakcje fluorochinolonów
33.4.7. Interakcje sulfonamidów i trimetoprimu
33.4.8. Interakcje nitroimidazoli
33.5. Leki przeciwzapalne, immunosupresyjne i immunomodulujące Łukasz Bułdak
33.6. Podsumowanie Łukasz Bułdak