Uzależnienie - Błażej Ciesielski

Jak możemy chronić nasze dzieci przed uzależnieniem?

Rola rodziny w zapobieganiu uzależnieniom pokazuje nam również, jak kluczowa jest relacja między rodziną a uzależnieniem. Poniżej podano kilka ważnych punktów dotyczących zapobiegania nałogom od najmłodszych lat:

- Rodzice są kluczowymi osobami, które ustalają i egzekwują zasady panujące w rodzinie oraz ustalają politykę rodzinną dotyczącą alkoholu i substancji psychoaktywnych. Ważne jest, aby wprowadzili pewne zasady i ograniczenia w tym zakresie i egzekwowali je;

- Rodzice powinni organizować ciekawe wydarzenia rodzinne i uczestniczyć w nich. Powinno zmniejszyć częstotliwość zajęć, podczas których używany jest alkohol i inne używki, nie pozostawiając jednocześnie miejsca na nudę i bezczynność;

- Rodzice powinni udzielić wskazówek, jak radzić sobie w sytuacjach presji rówieśniczej, na jakie napotykają ich dzieci;

- Rodzice powinni wiedzieć, gdzie spędzają czas ich dzieci;

- Rodzice powinni współpracować z innymi rodzinami, aby znaleźć rozwiązania zapobiegające używaniu substancji psychoaktywnych przez dzieci;

Ogólnie rzecz biorąc rodzice muszą być świadomi i posiadać umiejętność zarządzania własnymi emocjami, aby tworzyć działania uzdrawiające i pomagać swoim dzieciom walczyć z problemami.

Które postawy rodzicielskie torują drogę do nałogu?

W czasie badań nad uzależnieniami zaobserwowano, że dzieci z rodzin pozbawionych miłości i opieki oraz w których konflikty i zaniedbania są intensywne, mają tendencję do sięgania po substancje psychoaktywne.

Rodzice mogą wykazywać postawy demokratyczne i autorytarne. W postawie demokratycznej, rodzice okazują rodzicielską miłość. Dziecko czuje się akceptowane i w zdrowy sposób kształtuje swoją pewność siebie. Dziecko akceptowane, rozwija zdrową strukturę psychologiczną i ma silną wiarę w siebie. Tworzy swoje środowisko społeczne, trzymając się z daleka od szkodliwego środowiska i złych nawyków, co wynika z zdrowego stanu wewnętrznego.

W postawie autorytarnej interesy, zdolności i pragnienia dziecka schodzą na dalszy plan. Priorytetem są oczekiwania, życzenia i wskazówki rodziców. Często obserwuje się, że manipulują oni emocjonalnie swoimi dziećmi, spotyka się również przemoc oraz kary fizyczne. Dziecko, które nie jest akceptowane w rodzinie jako jednostka i nie czuje się kochane, próbuje zyskać zainteresowanie, znaczenie i akceptację z zewnątrz i zaczyna odpowiednio tworzyć swoje środowisko społeczne.

W przebiegu uzależnienia ogromne znaczenie ma odporność psychiczna i środowisko społeczne. Kiedy rodzina nie jest wystarczająco świadoma i wykazuje niezdrowe postawy, łatwiej będzie osobie wychowanej w takim domu sięgnąć po narkotyki i stworzyć środowisko społeczne, które będzie prowadzić do szkodliwych nawyków.

Co ciekawe w czasie licznych badań ustalono, że ryzyko uzależnienia jest wyższe u dzieci z rodzin o postawach nadmiernie opiekuńczych. Gdy na to wszystko spojrzymy, wyraźnie widać, jak ważne są postawy i zachowania rodzin w zapobieganiu uzależnieniom, które z dnia na dzień stają się coraz większym zagrożeniem. U dzieci wychowywanych w autorytarnych postawach rodzicielskich obserwuje się spadek samooceny, nadmierne uzależnienie od środowiska i używanie substancji psychoaktywnych.

Skąd rodzice wiedzą, że ich bliski jest uzależniony?

Uzależnienie jest chorobą, która rozwija się powoli i postępuje cyklicznie. Uzależnienie jest zwykle zauważane, gdy pojawiają się objawy uzależnienia. Kryteria uzależnienia są następujące:

- Nieudane próby rzucenia palenia;

- Kontynuowanie stosowania używek pomimo zauważenia szkód wynikających z używania;

Kiedy rodzina obserwuje zmiany psychiczne, fizyczne i behawioralne u swoich bliskich, jest to sygnał, że mogą oni używać alkoholu/substancji. Działanie zastosowanych substancji może się różnić w zależności od substancji. Bez konkretnych informacji na temat używania przez daną osobę alkoholu/substancji psychoaktywnych rozmowa z nią na ten temat może sprawić, że poczuje się niekomfortowo. Zdrowe byłoby, gdyby rodzina nie spieszyła się z rozmową, poczekała, aż nałogowiec będzie gotowy do rozmowy na ten temat, przekazywała słowa wsparcia zamiast okazywać oskarżycielską i osądzającą postawę, podchodziła do sprawy z empatią i aby pozwolić osobie uzależnionej także mówić. Dodatkowo bardzo istotne dla przebiegu uzależnienia i uczestnictwa w leczeniu jest wspierające podejście rodziny do leczenia.