W budynkach jedno- i wielorodzinnych niezbędne jest prowadzenie sprawdzeń odbiorczych oraz okresowych instalacji elektrycznych. Ten wymóg wynika m.in. z Prawa budowlanego.
Norma PN-HD 60364-6 Instalacje elektryczne niskiego napięcia. Sprawdzanie wymaga, aby każda instalacja przed przekazaniem do eksploatacji była poddana oględzinom i próbom w celu sprawdzenia, czy zostały spełnione wymagania Polskich Norm. Przed przystąpieniem do prób, osoba je wykonująca powinna otrzymać dokumentację techniczną wraz z protokołami oględzin i prób cząstkowych wykonanych podczas montażu.
Sprawdzanie instalacji elektrycznych powinni wykonywać elektromonterzy posiadający ważne zaświadczenia kwalifikacyjne z uprawnieniami w zakresie kontrolno-pomiarowym. Protokoły z pomiarów powinny być sprawdzone i podpisane przez osobę ze świadectwem kwalifikacyjnym D.
W budynkach mieszkalnych do sprawdzania odbiorczego i okresowego wymagane jest:
- sprawdzanie obecności i jakości połączeń wyrównawczych,
- badanie wewnętrznych linii zasilających (WLZ),
- przeprowadzenie pomiarów rezystancji izolacji linii WLZ, instalacji mieszkaniowych i administracyjnych,
- sprawdzanie skuteczności ochrony przeciwporażeniowej linii WLZ, instalacji administracyjnych i mieszkaniowych,
- przeprowadzenie pomiarów instalacji piorunochronnej.
Norma PN-HD 60364-6 wymaga, aby częstość okresowego sprawdzania instalacji elektrycznych była ustalana z uwzględnieniem rodzaju instalacji i wyposażenia, jej zastosowania i działania, częstości i jakości konserwacji oraz wpływów zewnętrznych, na jakie jest narażona. Najdłuższy okres między badaniami ustalony przez ustawę Prawo budowlane wynosi 5 lat. W uzasadnionych przypadkach, w zależności od warunków środowiskowych, w jakich jest eksploatowana instalacja, może zachodzić potrzeba częstszego jej sprawdzania. Sprawdzanie instalacji zalecane jest także, gdy zmieniają się użytkownicy mieszkań.
Wymagania dotyczące instalacji w budynkach jedno- i wielorodzinnych
Instalacje elektryczne w budynkach jedno i wielorodzinnych należy wykonywać w układzie sieci TN-S, czyli instalacja jednofazowa powinna być trójprzewodowa, a instalacja trójfazowa - pięcioprzewodowa. Sieć zasilająca jest zwykle wykonywana w układzie sieci TN-C. W związku z tym w złączu lub w rozdzielnicy głównej budynku należy rozdzielić przewód ochronno-neutralny PEN na dwa przewody, neutralny N i ochronny PE. Punkt rozdziału przewodu PEN powinien zostać uziemiony. Wszystkie gniazda wtyczkowe zainstalowane w budynkach powinny mieć zacisk ochronny, do którego należy przyłączyć przewód ochronny PE. Również wszystkie oprawy oświetleniowe I klasy ochronności należy połączyć z zaciskiem ochronnym z przewodem ochronnym PE.
Gniazda wtyczkowe w instalacjach mieszkaniowych powinny być zabezpieczone wyłącznikiem różnicowoprądowym. Przewody instalacyjne użyte do wykonania instalacji elektrycznej muszą odpowiednio oznakowane kolorami, zgodnie z wymaganiami normy PN-HD 308 S2:2007 Identyfikacja żył w kablach i przewodach oraz w przewodach sznurowych.
Kable i przewody oraz przewody sznurowe z żyłą zielono-żółtą
Sprawdzanie obecności i jakości połączeń wyrównawczych
Podczas badania odbiorczego instalacji elektrycznej w budynku jedno- i wielorodzinnym należy sprawdzić obecność i jakość połączeń wyrównawczych. Połączenia wyrównawcze w budynku powinny znajdować się w dolnej kondygnacji budynku i w łazienkach. Połączenia takie w łazienkach należy zrobić w przypadku wykonania instalacji wodociągowej, gazowej i centralnego ogrzewania przewodami (rurami) metalowymi (patrz rys. 1).
Rys. 1. Połączenia wyrównawcze w budynku
Połączenia wyrównawcze główne w najniższej kondygnacji budynku realizuje się przez umieszczenie głównej szyny (zacisku) uziemiającej, do której przyłącza się:
- przewody uziemiające,
- przewody ochronne lub ochronno-neutralne,
- funkcjonalne przewody uziemiające (w razie potrzeby),
- metalowe rury oraz metalowe urządzenia wewnętrznych instalacji wody zimnej, wody gorącej, ścieków, centralnego ogrzewania, gazu, klimatyzacji, metalowe powłoki i pancerze kabli elektroenergetycznych itp.,
- metalowe elementy konstrukcyjne budynku, takie jak np. zbrojenia itp.
Elementy przewodzące wprowadzane do budynku z zewnątrz (rury, kable) należy przyłączyć do głównej szyny uziemiającej możliwie jak najbliżej miejsca ich wprowadzenia.
Połączenia wyrównawcze dodatkowe (miejscowe) powinny obejmować wszystkie części przewodzące jednocześnie dostępne, to jest:
- części przewodzące dostępne (obudowy maszyn, urządzeń itp.),
- części przewodzące obce (grzejniki, rurociągi, metalowe schody itp.),
- przewody ochronne wszystkich urządzeń, w tym również gniazd wtyczkowych i wypustów oświetleniowych,
- metalowe konstrukcje i zbrojenia budowlane.
Wszystkie połączenia i przyłączenia przewodów biorących udział w ochronie przeciwporażeniowej muszą być wykonane w sposób pewny, trwały w czasie, zabezpieczony przed korozją. Przewody należy łączyć ze sobą przez zaciski przystosowane do materiału, przekroju oraz liczby łączonych przewodów, a także środowiska, w którym połączenie to ma pracować.
Badanie wewnętrznych linii zasilających
Wewnętrzne linie zasilające (WLZ) łączą rozdzielnice główne budynku z tablicami rozdzielczymi poszczególnych mieszkań w budynku wielorodzinnym. Zgodnie z obowiązującymi obecnie przepisami powinny to być tory prądowe 5-przewodowe - muszą one zapewnić wykonanie instalacji w układzie sieci TN-S.
Badanie wewnętrznych linii zasilających polega na sprawdzeniu ciągłości wszystkich przewodów w linii WLZ oraz na pomiarze rezystancji izolacji tej linii. Wymagana rezystancja izolacji WLZ wynosi 1,0 M?.
Ten e-book jest zgodny z wymogami Europejskiego Aktu o Dostępności (EAA)
