Wprowadzenie
To nie Twoja wina. Ale to może być Twój początek.
"Nie było aż tak źle..." - a jednak coś boli.
Być może trafiłaś(-eś) na ten e-book przypadkiem.
Może ktoś Ci go podesłał.
A może wpisałaś(-eś) w Google coś w rodzaju:
"Czemu boję się bliskości?"
"Dlaczego wszystko biorę na siebie?"
"Czemu jestem taka silna, a czuję się taka krucha?"
Jeśli jesteś dorosłą osobą i czujesz, że Twoje dzieciństwo z alkoholem w tle zostawiło ślad, ale nikt o tym z Tobą nigdy nie rozmawiał - to ten e-book jest dla Ciebie.
Nie po to, by Cię diagnozować.
Nie po to, by Ci coś udowadniać.
Tylko po to, żeby umożliwić Ci zatrzymanie się i powiedzenie sobie: "To, co czuję, ma sens".
Kim są DDA?
DDA to Dorosłe Dzieci Alkoholików, czyli osoby, które dorastały w domach, gdzie alkohol był ważniejszy niż one same.
Nie zawsze chodziło o pijaństwo czy przemoc. Czasem było "w miarę normalnie".
Ale emocjonalnie - było zimno. Niepewnie. Samotnie.
To dzieci, które:
- nigdy nie wiedziały, czy dziś będzie dobrze, czy źle;
- wstydziły się zapraszać koleżanki i kolegów;
- pilnowały, żeby mama nie zauważyła łez;
- opiekowały się tatą, który miał kaca;
- były same ze sobą, kiedy najbardziej potrzebowały kogoś obok.
Co zostaje z DDA w dorosłości?
Dorosłe Dzieci Alkoholików często:
- czują się nieustannie spięte;
- nie potrafią zaufać;
- mają trudności z odpoczywaniem i proszeniem o pomoc;
- żyją w poczuciu, że "muszą być silne";
- boją się konfliktów, krytyki, bliskości, własnych emocji.
I myślą:
"To ja jestem zbyt wrażliwa"
"Z moją psychiką coś jest nie tak"
"Muszę się w końcu ogarnąć"
A prawda jest taka:
Zrobiłaś(-eś) wszystko, żeby przetrwać.
A teraz możesz zacząć żyć.
Co znajdziesz w tym e-booku?
- Prosty język bez specjalistycznych terminów.
- Praktyczne testy i ćwiczenia do samodzielnego wykonania.
- Delikatne i prawdziwe pytania, które pomagają zrozumieć siebie.
- Przestrzeń, aby móc czytać we własnym tempie i niczego nie musieć.
Nie musisz nic umieć.
Nie musisz mieć odwagi na wszystko.
Wystarczy, że chcesz dać sobie szansę.
Na koniec:
Jedno zdanie, które możesz sobie powtarzać:
To, że boli, znaczy, że coś było nie tak.
Ale to nie znaczy, że to moja wina.
Rozdział 2Co mówi nauka? Diagnoza DDA w klasyfikacjach ICD i DSM
Rozdział wyjaśnia, dlaczego nie ma "oficjalnej" diagnozy DDA, ale jednocześnie pokazuje, gdzie i jak specjaliści rozpoznają objawy DDA w istniejących systemach medycznych.
DDA - nie ma takiego hasła w podręcznikach psychiatrii...
...i to bywa bardzo frustrujące.
Możesz iść do lekarza i powiedzieć:
"Jestem DDA, proszę o pomoc".
A on zapyta:
"A co dokładnie pani/panu dolega?".
Dlaczego?
Bo DDA to nie jednostka chorobowa.
To opis doświadczenia życiowego, które może prowadzić do różnych objawów psychicznych i emocjonalnych - ale samo w sobie nie jest diagnozą.
Czym są ICD i DSM?
ICD-10 i ICD-11 - Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób, używana w Polsce i wielu krajach na świecie
DSM-5 - amerykański klasyfikator zaburzeń psychicznych, bardziej szczegółowy
To narzędzia dla lekarzy i psychoterapeutów - do opisywania, rozumienia i diagnozowania trudności psychicznych.
To, co przeżywa DDA, często mieści się pod innymi nazwami:
W ICD-10 (starsza wersja):
- F43.2 Zaburzenia adaptacyjne - silna reakcja na długotrwały stres (np. życie z osobą uzależnioną).
- F60 Zaburzenia osobowości - np. osobowość unikająca (lęk przed bliskością) albo zależna (potrzeba akceptacji).
- F41 Zaburzenia lękowe - przewlekły niepokój, trudność w odpoczynku, zamartwianie się.
- F32 Depresja - poczucie winy, bezsilność, smutek, niska samoocena.
W ICD-11 (nowsza wersja):
- Reakcje na stres i trudne doświadczenia życiowe - uwzględnia traumy dzieciństwa i ich skutki.
- Zaburzenia osobowości - z podkreśleniem wpływu wychowania i relacji rodzinnych.
- Zaburzenia więzi i trudności relacyjne - nieufność, trudność w budowaniu bliskości, wycofanie.
W DSM-5:
- Zaburzenia lękowe - szczególnie uogólnione i społeczne (strach przed oceną).
- Zaburzenia osobowości typu C - zależna, unikająca, obsesyjno-kompulsyjna.
- C-PTSD (złożony zespół stresu pourazowego) - wynik długotrwałego życia w napięciu i braku opieki emocjonalnej.
- Dystymia