1.1 DOCEŃ WARTOŚĆ RÓWNOWAGI
Co to jest "work-life balance"
"Work-life balance" to równowaga życia i pracy, czyli stan, w którym życie zawodowe i prywatne tworzą spójną całość: praca, kariera, życie rodzinne, towarzyskie, rozrywka, hobby - żaden z obszarów nie dominuje kosztem innego.
Jest to stan, w którym:
masz możliwość realizować swoje cele i pasje
działasz w zgodzie ze sobą i swoimi wartościami
masz poczucie zadowolenia psychicznego, fizycznego i społecznego
czujesz się po prostu dobrze i komfortowo w swoim życiu
Dlaczego to ważne?
Dopóki w każdej z dziedzin Twojego życia kierujesz się zasadą zdrowego umiaru, póki panujesz nad wszystkimi obszarami i dbasz o zdrowy balans - czujesz spokój i szczęście.
Masz wówczas szansę dbać o bliskich, o siebie i swoje zdrowie.
żaden sukces zawodowy nie jest w stanie zrekompensować uczucia porażki i braku harmonii w życiu rodzinnym
najbardziej produktywne są osoby prowadzące najbardziej zrównoważony tryb życia
brak równowagi prędzej czy później odbija się na zdrowiu - fizycznym i psychicznym
1.2 ZWERYFIKUJ PUNKT STARTU
Po czym poznać, że tracisz równowagę
Przed Tobą pierwsze ćwiczenie.
Z racji tego, że często nie zauważamy u siebie oznak braku równowagi, albo udajemy przed samą sobą, że ich nie ma, podzieliłam ćwiczenie na dwie części:
w kolumnie z lewej strony zaznacz te pozycje, które uważasz, że dotyczą Ciebie
w kolumnie z prawej strony poproś o zaznaczenie zachowań obserwowanych u Ciebie przez osobę Ci najbliższą
Ty
bliski
?
?
spędzasz na pracy coraz więcej czasu, ponad ilość ustaloną z pracodawcą lub samą sobą (jeśli jesteś swoim własnym szefem)
?
?
odpisujesz na maile, odbierasz służbowe telefony w czasie wolnym
?
?
masz trudność w odkładaniu zadań na następny dzień
?
?
czujesz potrzebę stałego osiągania jak najlepszych efektów
?
?
bierzesz na siebie coraz więcej zadań
?
?
nie bierzesz zwolnień lekarskich, nie pozwalasz sobie na chorowanie
?
?
unikasz delegowania - uważasz, że Ty wykonasz zadania lepiej
?
?
trudno Ci odpuszczać, wszystkie zadania mają wysoki priorytet
?
?
wieczorem sięgasz po alkohol dla relaksu
?
?
nie masz chwili wolnej, a jeśli taka się znajdzie, szybko ją zapełniasz zadaniem wg Ciebie produktywnym
?
?
masz obniżone libido
?
?
nie masz czasu na aktywność fizyczną
?
?
dużo mówisz, ale właściwie głównie o pracy każda porażka to ogromne wyrzuty sumienia jesz cokolwiek w biegu
?
?
od ponad roku nie robiłaś podstawowych badań lekarskich
?
?
jesteś rozkojarzona, myśli ciągle krążą Ci wokół zadań firmowych jesteś niecierpliwa, musisz zawsze robić coś produktywnego
?
?
nie odczuwasz upływu czasu w trakcie pracy, nie robisz przerw
?
?
nie masz hobby lub przestałaś je praktykować
?
?
złościsz się, gdy bliscy zwracają Ci uwagę, że za dużo pracujesz
?
?
ciągle tłumaczysz, że lubisz po prostu swoją pracę lub że to przejściowe
?
?
jedynie wykonanie zadania na satysfakcjonującym Cię poziomie podnosi Twoje poczucie własnej wartości
od pasjonata do pracoholika droga jest krótsza niż się wydaje
pracowitość łatwo pomylić z pracoholizmem
pracoholik czuje wewnętrzny przymus do wykonywania pracy i nigdy nie jest zadowolony z efektów
osoba zdrowa pracuje z zaangażowaniem, ale umie stawiać granice i odpoczywać oraz cieszą ją efekty jej pracy
1.3 BĄDŹ ŚWIADOMA ZAGROŻEŃ
Czym skutkuje brak równowagi życie-praca?
Kiedy na pracę poświęcasz zbyt dużo czasu i swojej energii, jest prawie pewne, że prędzej czy później ucierpią na tym pozostałe zaniedbywane przez Ciebie obszary życia:
relacje z bliskimi
zdrowie psychiczne
zdrowie fizyczne
Sygnały Twojego ciała
Przepracowany organizm zaczyna w pewnym momencie wysyłać sygnały. Od Ciebie zależy, czy zechcesz na nie zwrócić uwagę i zareagować.
Zaznacz te, które zauważasz u siebie:
? Zmęczenie
Brak energii to często pierwszy sygnał, który powinien Cię zastanowić. Gdy za dużo pracujesz, a za mało odpoczywasz, organizm nie ma szans na regenerację. Czuje się przeciążony.
W pracy Twoją energię podtrzymuje zazwyczaj kawa (być może również cola lub napoje energetyczne) - potrafisz się zmobilizować do działania. Po pracy Twoje baterie rozładowują się praktycznie do zera - ciężko Ci zaangażować się w sprawy rodziny, ugotować zdrowe posiłki, podjąć aktywność fizyczną. To powoduje, że często wpadasz w błędne koło:
? Nerwowość, obniżona odporność na stres
Gdy równowaga w Twoim życiu przechyla się na jedną stronę - czujesz, że tracisz kontrolę. Na Twoje decyzje wpływają coraz bardziej czynniki zewnętrzne, a mnogość zadań, odpowiedzialność za nie i presja czasu wywołują stres.
W takich sytuacjach ujawniają się najczęściej negatywne cechy Twojej osobowości - jesteś nerwowa, niecierpliwa, czepialska, wybuchowa. To (oprócz braku czasu) utrudnia Ci relacje z bliskimi.
Dodatkowo uczucie permanentnego napięcia popycha Cię do szukania sposobów łagodzących ten stan. Często wykorzystujesz rozwiązania pomagające jedynie na chwilę. W dłuższej perspektywie nakręcają one spiralę złego samopoczucia i destrukcyjnie wpływają na zdrowie.
alkohol
słodycze lub tłuste, słone przekąski
jedzenie mimo braku uczucia głodu, zajadanie stresu
? Natłok myśli
Nadmiar pracy przeciąża nie tylko Twoje ciało. Przeciąża również umysł.
Umysł przeciążony pracą nie potrafi się wyłączyć. W kółko analizuje wydarzenia dnia, podważa słuszność podjętych decyzji, szuka dziury w całym, tworzy projekcje wpadek - generuje lęki.
Przeciążony umysł nie skupia się na tym, co dzieje się aktualnie - nasze myśli są albo w przeszłości, albo w przyszłości. Rzadko tu i teraz.
W takim stanie nie potrafimy odpocząć i efektywnie zregenerować organizmu. Nie skupiamy się również na tym, co mówią do nas bliscy - to generuje konflikty, osłabia nasze relacje.
? Bóle kręgosłupa, bóle głowy i inne choroby z braku ruchu
Nadmiar pracy często idzie w parze z małą aktywnością fizyczną, na którą brakuje czasu lub siły po pracy.
Długie godziny spędzone przy biurku powodują bóle kręgosłupa lub różnego rodzaju przykurcze. Dodatkowo stres kumulujący się w okolicach karku powoduje spięcie mięśni w tej okolicy - efektem często są napięciowe bóle głowy.
Niska aktywność fizyczna na co dzień upośledza wydolność organizmu. Najczęstsze skutki braku ruchu to choroby układu sercowo-naczyniowego, cukrzyca typu II, rak jelita grubego, a nawet rak piersi. Do tego dochodzą również zaburzenia psychiczne, takie jak depresja, lęki i inne problemy emocjonalne. Jeśli dodać do tego obniżoną odporność organizmu i zwiększoną podatność na infekcje, to powstaje solidna lista szkód, które może wyrządzić brak ruchu.
? Kłopoty ze snem
Stres i brak ruchu powodują, że przeciążony umysł nie potrafi przestać pracować również w nocy.
Gonitwa myśli utrudnia zasypianie - przesuwające się w głowie obrazy nie pozwalają zapaść w sen. To samo dzieje się, gdy przebudzimy się w środku nocy. Zamiast ponownie zasnąć - myślimy.
Warto pamiętać również, że wieczorna praca przed ekranem komputera lub telefonu zaburza wydzielanie melatoniny - hormonu snu. To potęguje problem z zasypianiem.
Niewystarczająca ilość snu to dodatkowy czynnik podnoszący stres organizmu - brak snu lub słaba jego jakość powoduje wzrost wydzielania kortyzolu (hormonu stresu), który będąc w nadmiarze, uruchamia szereg negatywnych zmian w organizmie (patrz niżej).
? Problem z utrzymaniem prawidłowej masy ciała
Jedzenie przed komputerem, pomijanie posiłków z powodu braku czasu, a następnie zjadanie czegokolwiek na szybko często prowadzi do problemów z utrzymaniem prawidłowej masy ciała.
Stres, kiepski sen, brak odpoczynku wpływają na gospodarkę hormonalną - głównie na poziom kortyzolu.
Jak podwyższony poziom kortyzolu wpływa na organizm?
podnosi stężenie glukozy we krwi - może przyczyniać się do zmniejszenia wrażliwości tkanek na insulinę i insulinooporności
hamuje wydzielanie insuliny - ogranicza to spalanie tkanki tłuszczowej i powoduje dodatkowe odkładanie jej w organizmie (tkanka tłuszczowa gromadzi się głównie w okolicach pępka, boczków, dolnej części pleców, karku)
zaostrza apetyt - zwłaszcza na produkty tłuste i słodkie
zwiększa rozkład białek - ma kataboliczny wpływ na mięśnie, czyli zmniejsza się nasza masa mięśniowa
Dodatkowo sam stres ma wpływ na tzw. jedzenie emocjonalne - zajadanie stresu niweluje napięcie, uspokaja.
Jeśli dodamy do tego niską aktywność fizyczną, nie ma już chyba wątpliwości, że brak równowagi życie-praca ma wpływ również na masę ciała.
Nadwaga oraz otyłość stanowią przyczynę kolejnych dolegliwości i chorób organizmu - koło złego samopoczucia rozpędza się.
? Pogorszenie stanu zdrowia
Organizm, przeciążany i zaniedbywany przez dłuższy czas, zaczyna chorować. Stres, przepracowanie, brak ruchu mogą prowadzić do następujących problemów zdrowotnych:
1.4 JEŚLI JESTEŚ MAMĄ
Przepracowana, schorowana mama:
ma większy kłopot z zaangażowaniem się w opiekę nad dzieckiem
ma mniej energii, by aktywnie uczestniczyć w życiu dziecka
ma mniej sił, aby dbać o jego zdrowie - przygotowywać zdrowe, pełnowartościowe posiłki, zapewniać odpowiednią dawkę ruchu
postawa rodzica jest dla dziecka wzorem do naśladowania i stanowi niejako wyprawkę na jego przyszłe życie
to od rodziców dziecko uczy się stylu życia, który będzie intuicyjnie kontynuowało w przyszłości
dbając o swoje zdrowie, pokazujesz dziecku, że zdrowie to ważna wartość w życiu - zwiększasz szansę na to, że w przyszłości ono również będzie dbało o siebie i swoich bliskich
1.5 ZRÓB PIERWSZY KROK
Jesteś w dobrym miejscu
Jeśli po przeczytaniu pierwszego rozdziału widzisz, że faktycznie w Twoim życiu zaczęło brakować równowagi i może ucierpieć na tym Twoje zdrowie lub relacje z bliskimi, nie martw się - jesteś w dobrym miejscu!
Sam fakt, że czytasz ten tekst pokazuje, że widzisz problem i nie jest Ci on obojętny. Jeśli zdecydujesz, że chcesz wprowadzić zmiany w swoje życie, zadbać o siebie i swoje zdrowie oraz relacje z bliskimi poprzez m.in. odzyskanie równowagi życia i pracy, zapraszam Cię do kolejnych rozdziałów tego e-booka.
Co w nim znajdziesz?
Ćwiczenia, które zostały w nim zawarte, pomogą Ci:
rozpoznać przyczyny utraty równowagi - wpływając na przyczynę, będziesz mogła zmienić efekt
zbudować solidne fundamenty pod zmianę - zmiana zostanie z Tobą na długo
skonstruować swój plan działania, dostosowany do Twojej rzeczywistości - tak, aby zmiana była realna do wprowadzenia
trzymać rękę na pulsie - okresowo weryfikować swoje działania, czy nadal są zgodne z założeniami i Twoją piramidą wartości w życiu
To jak? Decydujesz się na zmiany?
