Nad Wisłą i Dunajem - Grzegorz Kwarciak

[1] Jako narrator wszechwiedzący - korzystając z przyrodzonego prawa do licentiae poeticae - pozwalam sobie na porównanie Ewuni do nieistniejącej wtedy rzeźby i obrazu później powstałego. Źródeł fragmentów poetyckich nie podaję, bo fragmenty te znane są nie tylko miłośnikom literatury. Takoż słowa łacińskie - jeno tam tłomaczę gdzie do zrozumienia tekstu niezbędnym się zdaje.

[2] Vou le vou... - czy prześpisz się ze mną dzisiejszego wieczoru?

[3] Eo modo - tym sposobem.

[4] Gallus - kogut.

[5] Szpigle - gwoździe.

[6] Moje własne, popełnione w wieku 16 lat.

[7] Dekapitowane - pozbawione głowy.

[8] Apage... - precz szatanie.

[9] Pecuniae... - psie pieniądze.

[10] Amor patriae - miłość ojczyzny.

[11] Milanów - dawna nazwa Wilanowa.

[12] Siurpryza - niespodzianka.

[13] Ad calendas... - do nieokreślonej przyszłości.

[14] Salus rei... dobro Rzeczypospolitej najwyższym prawem.

[15] Spiritui... - tutaj: duchem opiekuńczym.

[16] Les femmes... tutaj: kobiety kochają odważnych.

[17] Nullus puer... - nie ma chłopaka bez siusiaka.

[18] Nullus dymus... - żartobliwie w pseudołacinie: nie ma dymu bez ognia.

[19] Interruptum - przerwa.

[20] Wasąg - wóz konny.

[21] Sum - jestem.

[22] Servus non... - służący nie przygotował.

[23] Ekskulpujesz - usprawiedliwisz.

[24] W siedemnastym wieku palenie tytoniu nazywano piciem.

[25] Inimicus - nieprzyjaciel.

[26] Dom publiczny - tutaj: świetlica, pomieszczenie ogólnodostępne.

[27] Homagium - tutaj: hołd.

[28] Generał - tutaj: generalny przełożony zakonu.

[29] Egzercerunki - ćwiczenia.

[30] Piramida - tutaj: potrawy ułożone na kształt piramidy.

[31] Erygowane - tutaj: stworzone.

[1] Nec Hercules... - Nawet Herkules nie poradzi nic przeciw wielu.

[2] Tutaj: nie tylko książki mają swoje losy.

[3] Autorami tego wiersza są Tadeusz Różewicz i Grzegorz Kwarciak.

[4] Olsterków - skrzyneczek, szkatułek.

[5] In curam - dla opieki.

[6] Tatarska inkursja - najazd tatarski.

[7] Studiose - tutaj: z rozmysłem.

[8] Causach - przypadkach.

[9] Komunikiem - bez taborów.

[10] Defensores patriae - obrońcy ojczyzny.

[11] Oficjum - tutaj: biuro.

[12] Kawalkator - ujeżdżacz, stajenny.

[13] Hedwigi - św. Jadwigi Królowej ( patronki mojego miasta).

[14] Kałkan - prymitywna tarcza.

[15] Rożen - pogardliwa nazwa szpady.

[16] Czerniec - mnich prawosławny.

[17] Dulce et decorum est pro patria mori. Z Horacego: słodko i zaszczytnie jest umierać za ojczyznę.

[18] Pro publico bono - dla dobra publicznego.

[19] Pani stara zarządzała w dawnej Polsce gospodarstwem domowym.

[20] Silentium - cisza.

[21] Negra - Murzyna.

[22] Poturak - asymilowany członek społeczności tureckiej; nierodowity Turek.

[23] Ius caducum - prawo kaduka (osoba nieprawnie podająca się za szlachcica traciła majątek na rzecz denuncjatora).