Listy do zmarłego brata - Beata Dutkiewicz

Kup ebooka

20.19 zł
16.76 zł (20,19 zł najniższa cena z 30 dni)

-
Proszę czekać

...

11: 45 Messenger: Hej Siostra co u Ciebie? Co porabiasz?

11: 47 Messenger: Hej Brat, jest ok.

Zrobiłam sobie kawę, włączam podcast

i zabieram się zaraz za pracę,

bo mam trochę zaległości.

11:50 Messenger: To pracuj, też już kawę wypiłem.

Ogarniam się i zaraz wychodzę załatwić tą sprawę,

o której Ci mówiłem.

12:30 Messenger: I jak załatwiłeś wszystko?

Jesteś już w domu?

Daj znać to zadzwonię zaraz i pogadamy.

12:36 Messenger: Jesteś? Śpisz pewnie ;) Ile można spać?

12:45 Messenger: Halo żyjesz? Puk Puk...

13:30 Tel: dzwoni Asia- Nie odbieram telefonu,

bo wreszcie udało mi się zebrać do swoich obowiązków,

więc muszę je najpierw ogarnąć,

a rozmowa z Asią to jakieś 45 minut wyjęte z ciągu dnia.

13:32 Tel: dzwoni Asia -Nie odbieram ponownie...

13:35 SMS od Asi: Mariusz nie żyje ...

Oddzwaniam: Co TY piszesz? Co się stało? Jak? Gdzie?

Zaraz będę... Boże ...

...

Siedzę na kanapie, dalej trzymając telefon w dłoni i przez moment chyba nie ogarniam co się dzieje. Łzy zaczynają same napływać mi do oczu. W kilka sekund, mój organizm reaguje na coś, czego umysł, nie jest w stanie jeszcze przyjąć. Ta tragiczna wiadomość, w całości powoduje u mnie pustkę w głowie. Znikają wszystkie myśli. Nie ma nic. Dzwonię do brata, ale telefon milczy...Nie wierzę w to co usłyszałam od Asi. Przecież to nie może być prawdą. Zbieram jakiekolwiek rozsądne, racjonalne myśli, jednak jedyne co teraz potrafię z siebie wydobyć, to tylko jedno zdanie: Boże, co ja mam teraz robić???Łzy coraz bardziej zaczynają zatykać moje gardło i zaczyna się gonitwa myśli, między przeszłością, teraźniejszością i przyszłością, zaprzeczeniem a stanem faktycznym. Obrazy brata, wspólne chwile, jego uśmiech, głos, przebłyskują mi w myślach jak żywe obrazy. Próbuję coś zrobić, ale za bardzo nie wiem co? Siedzę dalej, wszystko dookoła zrobiło się jakby mgliste i nie moje. Biorę głębokie oddechy, by się zebrać. Wiem jedno, że muszę do niego jak najszybciej jechać. Jednak każda kolejna próba "ogarnięcia się" nie przynosi żadnego skutku. Leży na ulicy... Nie żyje... Czekają ...Nawet nie wiem do końca co słyszałam przez telefon. Te wszystkie myśli w jednej chwili zaczynają uciekać w absurdy, detale i zapętlenia. Kiedy mój umysł nie jest w stanie udźwignąć natłoku myśli, ciało przestaje współpracować. Wokół mnie cisza. Nienaturalna i pusta. Czuję, że serce zaraz wyskoczy mi z piersi, trzęsie mnie od środka, kręci mi się w głowie... Gdzieś w środku mnie, głęboko pod warstwą drżenia i potu, rodzi się przerażająca nadzieja, że to pomyłka. Przecież to niemożliwe... Może się obudzi. Może to tylko błąd ratowników? Może zapadł w śpiączkę, w jakieś głębokie omdlenie, z którego zaraz go wybudzą kroplówką i mocnym potrząśnięciem za ramię? Przecież nie mógł tak po prostu umrzeć. Albo to żart, ale głos Asi, to był jej głos, drżący, rozpaczliwy, przez łzy. Asia nigdy nie żartuje z takich spraw. Nigdy...Mariusz, coś TY zrobił?! Jak mogłeś mnie zostawić tak po prostu samą... Pisałeś do mnie godzinę temu, rozmawialiśmy, ale rzeczywiście... nie odpisałeś do teraz...Myślałam, że wróciłeś do domu i śpisz...Boże drogi, co ja mam robić teraz?Dlaczego tak się stało? Mariusz!!!

Dzień pożegnania

Nie otworzą trumny, bo stan ciała na to nie pozwala. Pracownik zakładu pogrzebowego woła mnie do siebie i pokazuje mi w swoim telefonie zdjęcie brata leżącego w trumnie. Twarz ma zasłoniętą białą tkaniną, jest dobrze ubrany, wszystko pasuje, ręce splecione z różańcem od Asi. Jest pięknie, jeśli można tak rzec, patrząc na jakby nie było już zwłoki. Ale to przecież dalej mój kochany brat. Jest w tym widoku jakaś dziwna, surowa estetyka, precyzyjność, ale jest też niepokój, chłód, pustka, czegoś brak. Dziwnie się czuję. Nie jestem zadowolona z całej tej sytuacji, trochę inaczej wyobrażałam sobie nasze pożegnanie. Czuję złość, że już go nie zobaczę, choć na moment. Brakuje mi tego fizycznego potwierdzenia, dotyku dłoni, który przez lata był tak oczywisty. Brakuje widoku Jego twarzy, choćby i zastygłej w śnie, bym mogła powiedzieć: "Tak, to on. To mój brat". Tej fizycznej bliskości, by pożegnać się z nim tak naprawdę. Ten ostatni raz choćby małą chwilkę na niego spojrzeć...

Ale jest tak, jak zawsze mówił pewnym głosem, z tym swoim przekornym uśmiechem i uporem, że nikt nie będzie go oglądał po śmierci. I tak właśnie było. Wygrał.

Wchodzę do kaplicy pożegnalnej. Przestronna, piękna i zimna. W części głównej białe, jasne marmury dopełnione czarnymi elementami wykończenia i dekoracji. Ściany boczne zdobione są ciężkimi cegłami, na suficie olbrzymie żyrandole. W centralnej części pod ołtarzem, na podwyższeniu stoi zamknięta jasno brązowa trumna. Przy jej bokach, na czarnych postumentach świece. Obok duże stojące kompozycje kwiatowe. I ten charakterystyczny zapach: mieszanki wosku pszczelego z palonych świec, kadzidła oraz intensywny aromat świeżych lilii. Lubię ten zapach. Wszystko idealnie dopracowane w perfekcyjnym ładzie. Siadam w pierwszym rzędzie po prawej stronie, najbliżej jak mogę. Nie ma ławek tylko krzesła. Siedzę nieruchomo, a dłonie same splatają się na kolanach. Cały ten klimat wnętrza, zapach powodują smutne, specyficzne, ciężkie uczucia. Chłód paradoksalnie pomaga mi zachować kontakt z rzeczywistością, ale przestrzeń wokół przytłacza. Wzrok uporczywie ucieka ku złotej tabliczce na trumnie. Litery są: wyraźne, czarne, ostateczne:

Ś. P., Mariusz...

żył 51 lat...

krzyż...Cicha, nastrojowa muzyka pobudza do refleksji i wspomnień. Słyszę za plecami stłumiony szloch. Ktoś nerwowo wyciąga chusteczkę, ktoś inny szura krzesłem. Te ludzkie odruchy, kaszel i pociąganie nosem, to jedyne dowody na to, że wciąż jesteśmy po tej stronie. Myślę nad tym wszystkim, myślę co było i co będzie dalej... Bezsilność i rozpacz są nie do zniesienia, co jakiś czas wycieram łzy, próbuję być silna, ale to za wiele. Mija godzina, ktoś z obsługi ceremonii, pokazuje, że czas kończyć. Godzina by pożegnać kogoś, kogo się tak bardzo kochało...Wstaję, choć nogi mam jak z waty, podchodzę bliżej do trumny, do brata. Siadam na podeście i dotykam ręką zimnej deski trumny, puszczam mu na pożegnanie Jego ulubioną piosenkę. Dźwięki niosą się po prawie pustej przestrzeni, maskując ciche skrzypce w tle. Jakże trafne słowa:

"Tam na dnie, został Twój ślad, głęboko tak,

Twoja muzyka we mnie gra...

Tam na dnie, został Twój ślad i moja łza...

Bo świat się pomylił..."Melodia i słowa piosenki powodują, że ból jeszcze mocniej ściska, serce pęka z cierpienia, nad płaczem nie umiem już zapanować. Zamykam oczy i przez chwilę, w rytm tej melodii, żegnam się z nim. Dźwięki stają się bezpieczną przystanią, jedynym miejscem, gdzie czas na moment zwalnia. W tej krótkiej chwili między uderzeniami serca a nutami, pozwalam mu odejść. Mówię do Niego w swoich myślach, nikt inny nie usłyszy, powierzając wszystkie niewypowiedziane słowa, podziękowania i obietnice. Tłumaczę swój żal i dziękuję za każdą wspólną sekundę. Choć odpowiedź jest tylko echem w mojej głowie, te słowa są najważniejszym, co mam do oddania, moją ostatnią, najszczerszą modlitwą o jego spokój. Mam nadzieję, że Jest obecny. Nie jako wspomnienie, ale jako On, który ogrzewa to zimne drewno pod moimi palcami. Świat faktycznie się pomylił, odbierając nam Ciebie zbyt wcześnie, ale ta muzyka... ona sprawia, że przez te kilka minut czas stoi w miejscu. Wyciska wszystko co możliwe z serca. Zostawiam Bratu tę melodię. Niech Go prowadzi spokojnie, wysoko, do Boga, bliskich, gdzie już nic nie boli, nie ma cierpienia a serce wypełnia miłość i szczęście, a ja będę musiała nauczyć się żyć w świecie, który stracił swój najpiękniejszy dźwięk.

Każdy żegna Mariusza na swój sposób. Jedni podchodzą bliżej, dotykają trumny, inni z daleka. W centralnej części gasną światła. Mężczyzna w eleganckim stroju i białych rękawiczkach gasi świece i wyjeżdża z trumną z kaplicy. Nie idziemy już patrzeć, jak kremują Jego ciało... to za wiele...

To naprawdę koniec. Koniec Jego drogi na ziemi. My zostajemy tutaj, w tej gęstej ciszy, bez Jego głosu, śmiechu, to uczucie tak bardzo boli. Zanim wyjdę na zewnątrz, biorę ostatni, głęboki wdech tego chłodnego, pachnącego powietrza.Na zewnątrz lekko kropi, ktoś przechodzi obok. Wracam z rodziną, w ciszy, każdy ze swoim ciężarem, myślami, emocjami...Nic nie mówimy do siebie...

Co dalej? Dalej jest życie. Inne, cichsze, bez niego, ale wciąż moje. Świat na zewnątrz pędzi dalej, nieświadomy, że właśnie zamknęła się Jego księga życia, a dla mnie zakończył się jeden z jej rozdziałów. Niespodziewany, gwałtowny, ogromnie bolesny i co najgorsze nieodwracalny.

1 lipca 2022 r.

Dzieciaki rozpoczęły właśnie wakacje, a wraz z nimi nadeszło upragnione poczucie, że czas przestał istnieć. Można dłużej pospać i nie trzeba każdego ranka szykować kanapek do szkoły. Plecaki rzucone w kąt jeszcze nie zdążyły pokryć się kurzem, gdy kalendarz ogłosił początek pierwszego, wakacyjnego weekendu. Wybija południe, termometry na zewnątrz bezlitośnie wskazują 37°C, a słupek rtęci zdaje się nie mieć zamiaru przestać piąć w górę. Jak mówią i piszą w mediach, to kumulacja afrykańskich upałów, przechodzących właśnie przez Polskę. To jest ten dzień, kiedy cola z lodem to istny raj dla ciała, a odpoczynek nad wodą daje choć odrobinę wytchnienia. Zapowiadają ochłodzenie w najbliższych dniach. Muszę dzisiaj przygotować zamówienia, żeby już sobotę mieć w pełni wolną od pracy. W międzyczasie zrobię pranie i ugotuję obiad. Uroki pracy w domu, że możesz robić co chcesz i kiedy chcesz. Kawa zrobiona, podcast włączony, zaczynam pracować. Plan zamknięcia laptopa punktualnie o 16:00 i przeniesienia się prosto do ogrodu dodaje mi skrzydeł i wprowadza w świetny humor. Uwielbiam upały i słońce. To będzie idealny piątek!

Jednak to nie był piękny, słoneczny, idealny piątek. W jednej chwili zmienił się w koszmar, którego nie da się zapomnieć, a najgorsza w tym wszystkim, była przerażająca obojętność otoczenia, które wcale nie drgnęło. To samo niebo, to samo słońce, dom, zwierzęta... W kilka sekund zmieniło się wszystko.

Nie mam jak tam dojechać. Przez te wakacyjne rozkłady jazdy, bus będzie dopiero za 45 minut. Wszyscy znajomi są w pracy, nikt nie może mnie podwieźć, utknęłam w martwym punkcie. Po chwili zastanowienia, zamawiam taksówkę, to jakieś 50 minut z dojazdem po mnie i do celowego miejsca. Długie 50 minut, które w tej chwili wydają się być wiecznością, ale nie mam innego wyjścia, muszę czekać.

Matko, co się dzieje? Ogarnął mnie taki chaos, niepokój i lęk. Teoretycznie wiem co robić, ale do końca chyba nie współgram sama ze sobą. Rozsądek nie nadąża za emocjami. Co dalej? Płaczę i wciąż nie dociera do mnie to, co przed chwilą usłyszałam przez telefon, nie wierzę... Co się do cholery stało? Boże...Mariusz co Ty zrobiłeś?!!! Jak mogłeś mnie zostawić!!!Muszę się jakoś opanować. Ale jak? Czuję, że słabnę, zaraz chyba zemdleję, jeszcze zbiera mnie na wymioty. Biorę kilka głębokich oddechów, ale nic nie pomaga, stresory kortyzolu i adrenaliny biorą górę. Chodzę bez celu z pokoju do kuchni i z kuchni do pokoju, próbując zebrać myśli, siebie i jeszcze przy tym spokojnie oddychać. Czemu nie odebrałam wcześniej tego cholernego telefonu? Wtedy byłoby szybciej, zdążyłabym na busa. Zaraz byłabym już na miejscu. Mój umysł zaczyna wariować i w poszukiwaniu jakichkolwiek informacji, zaczyna tworzyć własne, najmroczniejsze scenariusze tego, co się wydarzyło. Wyobraźnia podsuwa obrazy, których tak naprawdę nie chcę widzieć. Obrazy: jak brat leży na ulicy, jak umiera... Widzę pochylonych nad nim lekarzy, migające światła karetki i tłum gapiów. Czy go bolało? Czy coś mówił? Czy cokolwiek czuł w tej ostatniej chwili? Za chwilę zaprzeczam sama sobie, że to przecież nie może być prawda, to chyba jakaś pomyłka. Bo jak mógł tak po prostu umrzeć, dzisiaj, parę minut temu. Idę do łazienki i myję włosy, kompletnie nie wiem po co i jaki to ma sens w tej chwili, ubieram się w pośpiechu, biorę torbę i chusteczki. Muszę tam być, jak najszybciej, tuż przy nim.

Wychodzę na zewnątrz domu, zaraz będzie taksówka. Staram się odetchnąć, próbuję złapać oddech, ale powietrze jest ciężkie i gorące. Jedyna myśl, to żeby tylko szybko dojechać. Chce być tam już z nim jak najszybciej. W głowie multum myśli. To nie ma sensu. Przecież jeszcze dzisiaj wymienialiśmy wiadomości. Żartował, nie wspomniał słowem, by coś było nie tak, że źle się czuje, czy coś go boli. Dlaczego? Przecież nie umiera się tak po prostu, w samym środku dnia, bez pożegnania, bez żadnego słowa. Ale rzeczywistość jest brutalnie zwyczajna, ona trwa, ignorując fakt, że w tej właśnie chwili czyjś świat rozpadł się bezpowrotnie. Czas stanął w miejscu, a taksówka, która ma być moim ratunkiem, jedzie nieskończenie długo. Denerwuję się z każdą minutą coraz bardziej. Dźwięki na ulicy cichną, ludzie przechodzą obok, słońce parzy, powietrze stoi w miejscu. A ja wciąż czekam, uwięziona w tym koszmarnym czasie. Pragnę tylko być już na miejscu. Wyjmuję z torebki telefon i wyświetlam wiadomości od brata, to jedyny dowód na to, że jeszcze rano świat był normalny. Każde słowo wydaje się teraz pochodzić z innego życia. Próbuję czytać ostatnie z nich, ale wszystko mi się rozmazuje od łez, które same spływają po twarzy. Jak to możliwe, że godzinę temu brat normalnie do mnie pisał, a teraz rozpaczliwy głos w mojej głowie błaga: Mariusz, odpisz... tylko jedno słowo. Proszę!!!

Wreszcie przyjeżdża taksówka, otwieram drzwi i siadam na tylnym siedzeniu, nie mogę powstrzymać łez, lecą same, nie potrafię ich zatrzymać. Płaczę i wycieram nos chusteczką. Taksówkarz, mężczyzna w średnim wieku, spogląda na mnie w lusterku. Pyta, co się stało, czy może mi jakoś pomóc. "Brat mi zmarł... miał 50 lat... wysiadł z taksówki... przewrócił się... chyba serce..." - odpowiadam bez składu i ładu, nie wierząc, że te słowa wybrzmiały z moich ust... "Bardzo mi przykro" - komentuje taksówkarz. Coś jeszcze mówi do mnie: o życiu, umieraniu, ludziach, ale moje myśli są w zupełnie innym miejscu. Mimo grającego radia, nastaje cisza. Ta cisza jest teraz najgłośniejszym elementem całej podroży i to w niej mieszczą się wszystkie pytania, na które nie mam odpowiedzi, a jedynie co ją zagłusza to przeszywający ból w sercu i bezsilność. Jednak w głębi serca czuję i wierzę, że jeśli tylko dotrę tam wystarczająco szybko i krzyknę kilka razy jego imię, potrząsnę nim mocno, to on otworzy oczy, obudzi się...Prawda o śmierci brata wydawała się zbyt abstrakcyjna, w tym dniu, czasie, tak bardzo nierealna. Przecież mieliśmy wspólne plany, zajęcia, pasje i jeszcze kilkadziesiąt lat na ich realizację. W jednej chwili wszystko pękło.

Dojechałam na miejsce, nie wiem, ile czasu to zajęło. Czas w pewnym momencie już przestał mieć znaczenie. Z oddali obraz był jasny: tłum ludzi przelewający się przez progi sklepu i parking wypełniony po brzegi. Przecież to piątek. Weekendowe zakupy. Ludzie pakują do bagażników zgrzewki wody, siatki, śmieją się, a ja... ja przyjechałam tu zobaczyć mojego zmarłego brata. Podchodzę bliżej i rozglądam się gwałtownie, próbując odnaleźć choć jedną z bliskich mi osób, brata, sanitariuszy, ale wokół nie ma absolutnie nikogo ani nic, co wyglądałoby na śmierć człowieka. Może brat jest już w domu, może to była jakaś chwilowa niedyspozycja zdrowotna albo zasłabnięcie, bo przecież upał jest nie do zniesienia? Gdzie Wy wszyscy jesteście? Może pomyliłam miejsce? Nie ten parking, nie ta ulica. Dzwonię do Asi, a każde uderzenie sygnału w słuchawce to jak modlitwa o cud i przeogromna nadzieja. "Powiedz, że to pomyłka" - krzyczę w myślach. Ale jej głos jest cichy i martwy. Potwierdza to, czego nie chciałam usłyszeć. Już po wszystkim. Stałam dokładnie tam, gdzie powinnam. Niestety wszystko się zgadzało, poza obecnością kogokolwiek i tym, że brat jednak...W jednej sekundzie słońce przestaje parzyć, a parking pełen ludzi znika. Wokół mnie robi się mglisto. Zostaje tylko ja. Nie zdążyłam...Już go zabrali ...Nawet zakład pogrzebowy zdążył już odjechać. Wyobraźnia nie ma litości. Wyświetla mi urywki scen, które działy się tu minuty przed moim przyjazdem. Karetka pogotowia, reanimacja, brat leżący na ulicy, ostre słońce odbijające się w lakierze karawanu i ten charakterystyczny, zgrzytliwy dźwięk suwaka od plastikowego worka, kiedy pracownicy zakładu pogrzebowego wkładają do niego mojego brata. Czarny, przerażający, nie przepuszczający spojrzeń, świata, powietrza, słońca... zwykły worek... Dla mnie jest końcem wszystkiego a przecież to standardowa procedura. To okropne uczucie, jakby ktoś rozdzierał mnie od środka, podczas gdy świat na zewnątrz po prostu toczy się dalej. Patrzę na ulicę, parking, może coś leży, coś zostało, jakiś ślad... Nie ma nic. Jakby nic się nie stało. Świat szybko i w bezduszny sposób sprzątnął ślady śmierci w kilkanaście minut.

Tak bardzo chciałam go zobaczyć, choćby przez sekundę poczuć pod palcami jego skórę, dotknąć go i wykrzyczeć mu prosto w twarz, że go kocham, dlaczego mnie zostawił, co mi zrobił... ten ostatni raz... Głupie myśli mnie nachodzą, że w miejscu, którym leżał mój brat, ktoś już przeszedł, ktoś zaparkował samochód, jak to możliwe? To wydaje się niemożliwe, nieludzkie. On tam leżał... umarł...

Słońce świeci niewyobrażalnie mocno, ludzie mijają mnie, wracają ze sklepu z zakupami, ktoś spaceruje z psem, ktoś rozmawia przez telefon, dzieciaki jeżdżą na rowerach. Na zewnątrz życie trwa, jak gdyby nic się nie stało. Stoję w centrum tego hałasu, czując, że wewnątrz siebie krzyczę, choć nie wydaję z siebie żadnego dźwięku. Świat po prostu idzie dalej, depcząc po resztkach "mnie". Idę kawałek dalej, siadam na ławce, wybieram najmniej widoczną dla otoczenia, przy jakimś drzewie. Dociera do mnie, że to wszystko jest prawdą, że jego już nie ma... Zalewam się łzami, pustką i niewyobrażalnym bólem. Kilkukrotnie uderzam pięścią o ławkę, by wyrzucić z siebie to wszystko, co we mnie siedzi. Tą całą rozpacz, bezradność. Ale to nie pomaga. Opuścił mnie w jednej chwili, z tysiącem pytań bez odpowiedzi, bez uprzedzenia i bez jednego słowa pożegnania, jakby po prostu wyszedł z pokoju i zatrzasnął za sobą drzwi na zawsze. Zostawił mnie z tym całym chaosem uczuć, z dławiącym bólem i przerażającą, lodowatą świadomością, że to już naprawdę koniec.On już nigdy, przenigdy nie wróci, nie zadzwoni, nie pocieszy, nie przytuli, nie odbierze telefonu ...

Jego serce... zatrzymało się na zawsze...

Moje... pękło na milion kawałków ...

Po południu spotykamy się rodzinne u Asi, żeby ustalić co dalej. Siadamy przy stole, stojącym na środku pokoju od kilkudziesięciu lat. Nieustannie w tym samym miejscu. Każdy z nas ma przy nim swoje ulubione, jakby przypisane miejsce. Dla naszej rodziny to centrum spotkań i spojenia. Pamięta moją babcię i dziadka, tych, których już z nami nie ma, przyjaciół, gości. Widział dziesiątki zdmuchniętych świeczek na tortach, był zasypany prezentami, kartkami z życzeniami i wykwintnymi daniami przygotowywanymi na specjalne okazje. Ale widział też smutek, płacz, ten cichy, spływający po policzkach w samotności nad poranną kawą oraz ten gwałtowny, gdy emocje brały górę podczas kłótni. Kilkadziesiąt lat jest świadkiem naszych słabości i kryzysów, nie oceniając, lecz trwale podpierając nasze kolejne pokolenia. To właśnie przy tym stole: powierzane są największe tajemnice, szeptane bliskim w zaufaniu, podejmowane są życiowe decyzje, które zmieniają bieg rodzinnych losów, odbudowywane są relacje po długich milczeniach, przy wspólnej kolacji. To nasz azyl. To fundament rodzinnej wspólnoty, naszej wspólnoty, na którym zapisuje się historia każdego z nas. I właśnie to jeden z dni, kiedy scala nas w jednym miejscu. Tak jest i teraz. Płacz, niedowierzanie, cisza przeplatana pustymi, pojedynczymi słowami, nikt nie ma siły rozmawiać. Każdy z nas na swój sposób przeżywa swoje wewnętrzne cierpienie i rozpacz. Ale wszyscy zadajemy sobie to samo, torturujące pytanie: Dlaczego to się stało. Na naszym stole leżą rzeczy brata, które przekazali nam ratownicy: okulary, telefon, portfel. Każde spojrzenie na te przedmioty, uświadamia, że już nic nie będzie takie samo. Co jakiś czas, ktoś z nas dotyka tych rzeczy, ogląda, przekłada, bez jakiegokolwiek sensu, próbując znaleźć jakieś ukojenie albo szukając odpowiedzi na te wszystkie pytania. Patrzę na telefon, ten sam, który jeszcze kilka godzin temu mój brat trzymał w swoich dłoniach i do mnie pisał... Już teraz jest głuchy, cichy, rozładowany. I już taki pozostanie. To wszystko wydaje się być tak nierealne, jakby odległe a jednocześnie namacalne, bo przecież zostały już tylko te rzeczy. Na stole leży jeszcze karta zgonu, wystawiona przez lekarza pogotowia ratunkowego, złożona na pół, by nie czytać jej treści. Nikt jej nie czyta. Tylko tyle w kilka minut zostało po człowieku...To "tylko tyle" jest najbardziej dominujące, puste i tak naprawdę znaczy tyle co nic. Cała złożoność człowieka, jego plany, śmiech, tajemnice i głos, wszystko to, co jeszcze przed chwilą wypełniało przestrzeń między nami, teraz sprowadziło się do tych kilku przedmiotów, które tak naprawdę nie mają już żadnego znaczenia.

Dzielimy się obowiązkami zorganizowania pogrzebu: sprawy urzędowe, kościół, cmentarz, zakład pogrzebowy, powiadomienie reszty rodziny i znajomych. Słowa takie jak: zakład pogrzebowy, pogrzeb czy akt zgonu, przechodzą nam przez gardła z trudem, ale musimy je wypowiadać. Każdy bierze na siebie cząstkę tego ciężaru, by nie oszaleć.Najgorsze w tym wszystkim jest to, że kiedy jesteś w takim bólu, pragniesz tylko samotności, spokoju, ustronnego miejsca do płaczu, to musisz stanąć na wysokości zadania, zebrać swoje odmawiające współpracy ciało, milion myśli i ruszyć do przodu by załatwić wszystkie formalności. Z jednej strony nie godzisz się na to co się stało, a z drugiej chcesz, by to wszystko już minęło, te wszystkie procedury, pożegnania, pogrzeb...

Nie pamiętam, co działo się przez kolejne dwa dni z wyjątkiem kilku zdarzeń. Zapewne organizowaliśmy pogrzeb i wszystko co z nim związane. Prawdopodobnie jadłam, piłam, odpowiadałam na pytania, płakałam. Ale kiedy ból stał się zbyt wielki, by mogło go udźwignąć jedno serce, psychika zaciągnęła hamulec bezpieczeństwa.