1
Co oznacza zdrowa samoocena
Zapamiętaj
Zdrowa samoocena oznacza, że masz silne poczucie własnej wartości, że rozumiesz i akceptujesz swoje słabości, a także doceniasz swoje mocne strony i cieszysz się nimi. Mając zdrową samoocenę, uznajesz przyrodzoną wartość każdego człowieka - w tym też siebie.
Kiedy Kasia była młodsza, myślała, że wszyscy są od niej lepsi - atrakcyjniejsi, bardziej lubiani, bardziej utalentowani i mądrzejsi. Miała wrażenie, że nigdy nie dorówna innym, że po prostu jest niewystarczająco dobra.
Któregoś dnia zobaczyła, jak jej sąsiad Tomek ćwiczy karate. Kasia zawsze go podziwiała. Tomek potrafił z każdym porozmawiać bez spinania się. Dziewczyna widziała, z jakim spokojem i koncentracją wykonuje poszczególne ruchy; wydawał się bardzo silny zarówno pod względem fizycznym, jak i psychicznym.
"Jesteś taki bystry, wyluzowany i pewny siebie" - powiedziała do niego. "Zawsze chciałam być taka jak ty. Tymczasem ciągle się denerwuję, popełniam błędy i mówię głupoty".
Tomek objął ją ramieniem i się uśmiechnął. "Każdy czasami się denerwuje, popełnia błędy i mówi głupoty. Każdy się czegoś boi, każdy ma wady i w każdym jest jakaś niepewność - po prostu z zewnątrz tego nie widać. Czy wiesz, że w podstawówce byłem tak nieśmiały, że płakałem każdego ranka przed wyjściem na autobus? I że zacząłem ćwiczyć karate po to, by poradzić sobie z niepokojem?" - powiedział.
"A ja myślałam, że zawsze byłeś taki opanowany!" - odparła Kasia.
"Jestem człowiekiem, tak jak i ty" - odrzekł Tomek. "A ty się po prostu zanadto skupiasz na swoich niedoskonałościach oraz na cudzych mocnych stronach i opierasz na tym poczucie własnej wartości. Tymczasem wszyscy przychodzimy na ten świat tacy sami. Kiedy zdasz sobie sprawę z tego, że wszyscy jesteśmy równi, poczujesz się lepiej z samą sobą. Akceptuj siebie i innych, każdy z nas bowiem, bez względu na wszystko, jest wartościowy".
Ćwiczenie podstawowe
Osoby ze zdrową samooceną są tak przekonane o wartości wszystkich ludzi, że potrafią się przyznać do własnych wad bez poczucia wstydu i cieszyć swoimi mocnymi stronami bez umniejszania kogokolwiek.
Przeczytaj poniższe dialogi i w każdym zaznacz odpowiedź, która twoim zdaniem odzwierciedla najzdrowszą samoocenę.
Gratuluję wygrania sztafety pływackiej!
☐ Dzięki, bardzo się cieszę z tej wygranej. A ty przecież wygrałaś zawody w nurkowaniu. Świetnie!
☐ Nie wiem, dlaczego wygrałem. Nie jestem w dobrej formie.
☐ Dzięki! Pozostali zawodnicy wyglądali przy mnie jak kijanki!
Słyszałam, że Patryk z tobą zerwał. Jak się czujesz?
☐ Nie mogłoby być lepiej. I tak planowałam go rzucić. Ściągał mnie do swojego poziomu.
☐ Wiedziałam, że tak będzie. Nikt nie jest w stanie ze mną wytrzymać, gdy już mnie lepiej pozna.
☐ Przez jakiś czas było mi bardzo przykro, ale teraz już mi lepiej.
Przepraszam, wydaje mi się, że siedzi pan na moim miejscu. Czy mógłby pan sprawdzić swój bilet?
☐ Najmocniej przepraszam! Zawsze wszystko mieszam!
☐ Przepraszam, ale byłem tu pierwszy. Proszę sobie znaleźć jakieś wolne miejsce.
☐ Ma pani rację, przepraszam. Moje miejsce jest rząd dalej.
Hej, to mój sweter. Nie pytałaś, czy możesz go pożyczyć!
☐ Przepraszam. Nie było cię w domu, ale i tak powinnam była zapytać.
☐ Nie czepiaj się. I tak mnie jest w nim bardziej do twarzy.
☐ Nie wiem, co ja sobie myślałam. Nawet nie wyglądam w nim ładnie. W ramach zadośćuczynienia dam ci jeden z moich swetrów.
Ćwiczenie dodatkowe
Wskaż znajomą osobę, która wydaje ci się "doskonała".
Wymień jakieś niedoskonałości tej osoby lub trudności, z jakimi ona się zmaga.
Opisz siebie z perspektywy niezdrowej samooceny, to znaczy ignorując swoje mocne strony, podkreślając niedoskonałości i myśląc, że inni są lepsi od ciebie.
Opisz siebie z perspektywy zdrowej samooceny, to znaczy uznając swoje mocne strony, akceptując niedoskonałości i pamiętając, że wszyscy ludzie mają taką samą wartość.
Dzisiejsza afirmacja
Bez względu na to, jakie mamy mocne i słabe strony, wszyscy jesteśmy wartościowi - również ja.
