Pusta rzeka i czyste niebo odbijały się w jego niespokojnych, pełnych oczekiwania oczach. Nagle na horyzoncie pojawiła się plamka, nie większa niż palec na tle boskiego bezmiaru nieba. Ukazała się tam, gdzie zdawało się, że nie ma już rzeki. Wydawała się unosić nad lądem, jako że w tym miejscu rzeka zakręcała, by dalej prosto płynąć do Nowego Orleanu i przystani. I do wszystkich tam zgromadzonych.

Stał, czekając wraz z innymi. Niektórzy byli tak blisko, że ocierali się o niego łokciami. Nieznajomi, ludzie, których nie znał, których nigdy wcześniej nie widział i nigdy więcej nie zobaczy, zgromadzili się na przybycie statku.

Na miejsce oczekiwania wybrał polar wystający ponad pokładem mola. Był to jego punkt orientacyjny, więc stał blisko niego, nie pozwalając innym wysunąć się przed siebie. Wiedział, jak ważne będzie to miejsce podczas cumowania statku. Przez chwilę stał z jedną nogą podniesioną; stopę płasko oparł o niego. Potem pochylił się wyczekująco i położył na nim obie ręce. Na chwilę nawet usiadł na nim, ale podniósł się szybko, jakby stojąc mógł przyspieszyć przybycie statku.

Dym wzbił się już wysoko w niebo. Wyglądał jak obskurne czarne strusie pióra zebrane razem i usiłujące się rozłączyć. Pod nim zaczynał wznosić się czarny wysmukły stożek - komin. A potem następny.

- Jest! - krzyknął jeden z dokerów, a tę zupełnie niepotrzebną, spóźnioną zapowiedź natychmiast podchwyciło dwóch czy trzech stojących najbliżej niego.

- Tak, proszę pana, jest - powtórzyli za nim kilkakrotnie. - Naprawdę jest.

- Jest - miękko podpowiedziało serce Duranda. Ale nie miało na myśli statku.

Komin statku, jak tępy nóż wcinający się w ziemię, minął nadbrzeże i pojawił się na otwartej wodzie. Pod nim ukazała się brązowa nadbudówka pocięta dwiema liniami maleńkich nisz. Jeszcze niżej stał się widoczny niezgrabny, czarny kadłub statku, który z dużej odległości wyglądał jak cienka linia. Koła obracały się, łopatki odwracały, gdy docierały do szczytu i spadały, strącając kropelki do spienionej brązowej wody, nieustannie ją rozbryzgując. Statek zmienił kierunek, stawał się coraz większy. Po chwili był już naturalnych rozmiarów. Zbliżał się do nadbrzeża, jakby chciał je staranować. Ostre zawodzenie falsetu, nieskończenie żałobne, podobne do ostatniego krzyku umęczonej duszy popłynęło od statku, a biały pióropusz otoczył komin i zniknął w oddali. Nowy Orlean, opuściwszy St. Louis trzy dni wcześniej, powrócił do macierzystego portu, na łono matki.

Koła łopatkowe zatrzymały się. Statek zaczął błyszczeć jak łódeczka z papieru, jak duch nad wodą. Zwrócił się burtą do nadbrzeża. Wydawało się, że teraz płynie szybciej niż wtedy, gdy nadchodził dziobem, choć w rzeczywistości było na odwrót. Karbowane nacięcia kadłuba przemknęły niczym drewniany płot. Statek poruszał się coraz wolniej, w końcu zatrzymał się, a nawet nieco cofnął. Wydawało się, że zaczyna się zanurzać. Woda uwięziona między kadłubem a nadbrzeżem oszalała z udręki; wiła się, skręcała i dławiła, próbując znaleźć ujście. W końcu cienkim strumieniem wpłynęła do kanału podobnego do szczeliny.

Nie było już ani rzeki, ani nieba. Zniknęły zasłonięte przez olbrzymią nadbudówkę. Ktoś leniwie oparty o reling górnego pokładu pomachał odruchowo. Nie do Duranda, gdyż był to mężczyzna. Ani też do nikogo innego. Ot, takie przyjacielskie machnięcie na powitanie. Jeden ze stojących na nadbrzeżu uznał, że powinien w imieniu pozostałych odpowiedzieć mu w ten sam sposób.

Rzucono cumę i kilka osób z niewielkiego tłumu odsunęło się, by uniknąć uderzenia. Nadszedł teraz krótki moment chwały dla dokerów, którzy wysunęli się do przodu, pochwycili cumę i zręcznie uwiązali ją wokół polara tuż przed Durandem. Po przeciwnej stronie zrobiono to samo. Wreszcie statek dobił do przystani i został przycumowany.

Spuszczono trap, a mała część relingu dolnego pokładu została usunięta - statek połączył się z nadbrzeżem. Jeden z oficerów zszedł na dół, jeszcze zanim trap został umocowany, i stanąwszy blisko niego, nadzorował schodzenie pasażerów ze statku. Pasażerowie ciągnęli strumieniami ze wszystkich stron w kierunku jedynego wyjścia.

Durand przysunął się do trapu tak blisko, że aż oparł na nim rękę w niemym żądaniu. Niecierpliwie wpatrywał się w każdą zbliżającą się twarz, mijającą go szybko w odległości nie większej niż kilkanaście centymetrów.

Jako pierwszy zszedł mężczyzna.

Kroczył szybko z walizkami pełnymi próbek - komiwojażer, wyraźnie spieszący się do wyjścia. Następna była kobieta. Szła wolniej, z uwagą wybierała drogę. Siwowłosa i w okularach. A więc to nie ona. I kolejna kobieta. Znów nie ona. Jej mąż kroczył tuż za nią, pomagał jej przy zejściu, trzymając za łokieć. Następnie schodziła cała rodzina według określonej hierarchii ważności.

A jeszcze potem dwóch lub trzech mężczyzn. Wszystkie te twarze, które były dla niego niczym czyste kartki papieru, szybko przepłynęły przed nim. Kolejna kobieta, i przez chwilę... Nie, to nie ona; inne oczy, inny nos, inna twarz. Nieznajoma rzuciła mu krótkie, przelotne spojrzenie, po czym szybko odwróciła wzrok. Następny mężczyzna, następna kobieta. Rudowłosa, o brązowych brwiach - nie ona. Potem przerwa, pauza, czekanie.

Serce ścisnęło mu się ze strachu, lecz po chwili uspokoiło. Stukot na drewnianych deskach pokładu, jakby jakiś maruder spieszył się, by przegonić pozostałych pasażerów. Kobieta, sądząc po odgłosie szybkich kroków. Falbana sukni, twarz... Nie ona. Powiew wody toaletowej o zapachu bzu, odrzucające spojrzenie - takie samo jak jego - w którym nie było oczekiwania, nadziei na spotkanie. Nie ona.

I nikogo więcej. Pusty trap. Cisza taka jak wtedy, gdy coś się kończy.

Wpatrywał się w górę, jego twarz zamarła.

Obiema rękami wczepił się w barierkę trapu. W końcu puścił ją i przeszedł na drugą stronę. Zaczepił spacerującego tam oficera, chwytając go z niecierpliwością za rękaw.

- Nie ma nikogo więcej?

Oficer odwrócił się i przyłożywszy do ust zwinięte dłonie, przekazał pytanie na górny pokład: - Jeszcze ktoś?!

Ktoś z załogi, chyba kapitan, podszedł do relingu i spojrzał w dół.

- Wszyscy zeszli na ląd! - zawołał.

Zabrzmiało to jak podzwonne. Durandowi zdawało się, że nagle znalazł się sam w środku martwej ciszy, a przecież hałas wokół niego wcale nie ucichł. Oszałamiająca nieodwołalność.

- Ale przecież powinna być... Musi być...

- Nikogusieńko - orzekł kapitan żartobliwie. - Proszę przyjść i samemu zobaczyć.

Odwrócił się i odszedł od relingu.

Zaczęto znosić bagaż.

Czekał wbrew sobie, wciąż jeszcze miał nadzieję.

Nikogo. Tylko bagaż - martwe resztki ładunku. Ale on też wkrótce znikł.

W końcu odwrócił się i ruszył wolno z powrotem wzdłuż mola, a potem ścieżką za nim. Z twarzą sztywno odwróconą, jakby na jednej stronie ból był bardziej widoczny niż na drugiej, co oczywiście nie było prawdą - wszędzie był jednakowy.

Nawet nie zauważył, kiedy się zatrzymał. Nie wiedział też, dlaczego to zrobił w tym momencie ani dlaczego w ogóle tak długo ociągał się z odejściem. Ani statek, ani rzeka nie miały nic dla niego. Nic tutaj dla niego nie było. Ani tutaj, ani nigdzie indziej.

Oczy wypełniły mu się łzami i chociaż w pobliżu nie było nikogo, kto mógłby to zauważyć, wolno opuścił głowę, by je ukryć.

Stał tak zatem z pochyloną głową, podobny do żałobnika stojącego przy trumnie. Przy trumnie, której nikt prócz niego nie mógł dostrzec.

Niewidzącymi oczami patrzył na zamazaną ziemię. Oświetlona jaskrawym słońcem miała barwę herbatnika. Tak bezbarwna, jak bezbarwne będzie teraz jego życie.

Nagle pojawił się za nim okrągły cień głowy, a potem szyja i ramiona. I pełne wdzięku wcięcie talii. Po chwili cień zatrzymał się i znieruchomiał.

Jego przytępiony wzrok nie zauważył tego zjawiska. Nie widział też ziemi przed sobą ani żadnych śladów odciśniętych na niej. Przed oczami stanął mu dom na ulicy Świętego Ludwika. Żegnał się z nim. Już nigdy nie wejdzie do niego, już nigdy tam nie wróci. Zleci agencji jego sprzedaż...

W tym momencie poczuł delikatny dotyk dłoni na swoim ramieniu. Było to bardzo lekkie i niewymuszone dotknięcie; aksamitne i nieśmiałe jak muśnięcie motyla. Cień na ziemi wzniósł swoją rękę do drugiego cienia - jego - i na chwilę połączył oba, aby prawie natychmiast się odłączyć.

Jego głowa uniosła się z wolna. A potem, równie wolno, on sam się odwrócił w stronę, z której pochodził dotyk.

Tuż przed nim zakręciła się jakaś postać, wirując niczym na obrotowym krześle tak długo, aż znalazła się w centrum jego spojrzenia. Chociaż to on, a nie otoczenie, zmienił pozycję.

Nie była wysoka, lecz doskonałość proporcji tych drobnych kształtów sprawiała, że wzrost nie miał tu żadnego znaczenia - posiadała wspaniałość klasycznego pomnika i filigranowość kosztownej lalki.

Jej czyste, brązowe oczy znajdowały się na wysokości ramienia Duranda. Jeszcze nigdy przedtem nie widział twarzy tak pięknej. Piękność porcelany, ale bez jej zimnego bezruchu, i usta przypominające zgniecione płatki róży.

Miała nie więcej niż dwadzieścia lat i chociaż wzrost czynił ją jeszcze młodszą, wrażenie to niewiele odbiegało od rzeczywistości. Jej skóra była skórą młodej dziewczyny, a oczy - niewinnymi, ufnymi oczami dziecka.

Jej złociste, mocno kręcone włosy, wyglądające jak pęk stokrotek, buntowały się przeciw konwencjonalnej fryzurze, którą próbowała im narzucić. Co prawda, za pomocą szpilek zdołała zebrać je wszystkie w węzeł z tyłu głowy, ale loczki z przodu, niczym nie skrępowane, tańczyły swobodnie, przypominając mgiełkę nad topazowym morzem.

Skłoniła się lekko w afektowanym ukłonie. Jej suknia uszyta była według mody obowiązującej już od jakiegoś czasu. Przylegała ciasno jak futerał do składanego parasola, pośrodku miała wstawkę, która przechodząc w tył, wyglądała jak fartuszek lub ślimak wystający ponad resztę. Z tyłu zebrana była w napuszony kłąb wstążek i falbanek sprytnie powstrzymywanych konstrukcją z drutu. Była to szykowna ozdoba, bez której kobiecy tył wyglądałby nieprzyzwoicie gładko. Choć wkrótce pokazanie łuku stopy, lub - o nierozważna myśli! - kostek w czasie siedzenia nie będzie gorszyło.

Mały słomkowy kapelusz, płaski i nie większy niż męska dłoń, przycupnął na czuprynie złotych loczków, starając się w szelmowski sposób dosięgnąć lewej brwi. Nie był jednak wystarczająco duży, by tego dokonać, pozostał więc na swoim posterunku.

Okruchy ametystu migotały w maleńkich dziurkach przekłutych w płatkach jej miniaturowych i całkowicie odkrytych uszu, a cieniutka, aksamitna wstążka w kolorze purpury okalała jej szyję. Parasolka z organdyny w tym samym kolorze, o średnicy nie większej niż talerz i konsystencji mgiełki, kręciła się na końcu cienkiej rączki niczym fioletowa aureola. Na ziemi stała pozłacana ptasia klatka. Dolna jej część zakryta była flanelą, a odsłonięta kopuła ukazywała jego żwawego, jasnożółtego mieszkańca.

Spojrzał na jej dłoń, spojrzał na swoje ramię, wciąż niepewny, czy był to jej dotyk, wciąż niepewny przyczyny. Powoli zdjął kapelusz i zatrzymał go w pytającym geście ponad głową.

Ściśnięte usta rozciągnęły się w ujmującym uśmiechu. - Nie zna mnie pan, panie Durand, prawda?

Lekko skinął głową.

Uśmiech dotarł do dołeczków w policzkach, rozjaśnił oczy. - Louis, jestem Julia. Mogę zwracać się do ciebie Louis?

Kapelusz wypadł mu z ręki i zatoczył na ziemi koło. Pochylił się i podniósł go, ale nie spuścił z niej wzroku, jakby został przykuty do jej twarzy niemożliwym do pokonania magnetycznym polem.

- Przecież nie... Jak...

- Jestem Julia Russell - potwierdziła z uśmiechem.

- Ależ... Nie, ty nie możesz być... - Wciąż z trudem wymawiał słowa.

Uniosła brwi. Uśmiechnęła się współczująco. - Było to nieuprzejme z mojej strony, nieprawdaż?

- Ale... zdjęcie... ciemne włosy.

- Wysłałam zdjęcie ciotki, zamiast mojego. - Potrząsnęła głową w spóźnionej skrusze. Opuściła parasol i zamknęła go z cichym trzaskiem. Jego końcem zaczęła kreślić kabalistyczne znaki w pyle. Spuściła oczy i smutno przyglądała się tej czynności. - Och, nie powinnam była. Wiem to teraz. Ale wtedy, kiedy jeszcze nie było między nami nic poważnego, nie wydawało się to tak istotne. Myślałam, że to zwykła korespondencja. Wiele razy od tamtej chwili chciałam wysłać prawdziwe zdjęcie i napisać... ale im dłużej zwlekałam, tym mniej miałam odwagi. Bałam się, że... że w ten sposób stracę cię całkowicie. Dręczyło to mnie coraz bardziej, im mniej czasu zostawało... a w ostatnim momencie, gdy byłam już na statku, chciałam zawrócić i uciec. Berta przekonała mnie, żebym się nie cofała. Wiesz, moja siostra.

- Wiem - pokiwał głową, ciągle jeszcze oszołomiony.

- Ostatnią rzeczą, jaką mi powiedziała tuż przed moim odjazdem, było: "Wybaczy ci. Zrozumie, że nie chciałaś go zranić". Ale w czasie całej podróży tutaj gorzko żałowałam mej... mej lekkomyślności. - Zwiesiła nisko głowę, zacisnęła usta i przygryzła wargi małymi, białymi ząbkami.

- Nie mogę w to uwierzyć... nie mogę uwierzyć - to wszystko, co był w stanie wyjąkać.

Gdy tak stała, rysując parasolem ślady na ziemi, nieśmiało oczekując przebaczenia, była cudownym obrazem skruchy.

- Ale żeby o tyle młodsza - dziwił się. - O tyle ładniejsza od...

- To też miało znaczenie - wymamrotała. - Ładna twarz zwiodła już niejednego mężczyznę. Chciałam, żeby nasze uczucie było głębsze. Żeby trwało dłużej. Żeby było bezpieczniejsze. Chciałam, żeby raczej zależało ci na mnie, jeśli w ogóle miało ci na czymś zależeć... no wiesz, żebyś polubił mnie poprzez rzeczy, które pisałam, moje myśli, mój charakter. Pomyślałam, że może jeśli na początku przedstawię się z gorszej strony, wydam ci się starsza, brzydsza i tak dalej, to ryzyko, że to tylko zauroczenie, będzie o wiele mniejsze. Innymi słowy, wolałam postawić przeszkody na początku, żeby uniknąć ich później.

Jaka wrażliwa - pomyślał. Jaka rozsądna przy całej swej atrakcyjności. Być może są w niej zadatki na ideał?

- Nie masz pojęcia, ile razy próbowałam napisać ci prawdę - ciągnęła skruszona. - I za każdym razem brakowało mi odwagi. Bałam się, że całkowicie zrażę cię do siebie, jeżeli sama przyznam się do popełnienia oszustwa. Nie mogłam powierzyć takiej rzeczy chłodnemu papierowi. - Ręka zrobiła czarujący gest. - A teraz widzisz mnie i już wiesz. Kamień spadł mi z serca, że najgorsze mam za sobą.

- Najgorsze?! - zaprotestował żywo. - Ale... - ciągnął dalej wciąż zdumiony - ...ty cały czas wiedząc to, czego ja nie wiedziałem aż do teraz: że jestem dużo starszy... no znacznie starszy od ciebie, jednak...

Spuściła oczy i wyznawała dalej:

- Kto wie, może to właśnie było twoją główną zaletą. Odkąd pamiętam, skłonna byłam żywić... jakby to powiedzieć, romantyczne uczucia, zarówno emocji jak i podziwu... tylko w stosunku do mężczyzn starszych od siebie. Chłopcy w moim wieku nigdy mnie nie interesowali. Nie wiem dlaczego. Wszystkie kobiety w mojej rodzinie były takie. Moja matka wyszła za mąż, mając piętnaście lat, a ojciec miał wtedy sporo ponad czterdzieści. Fakt, że masz trzydzieści sześć lat, był pierwszą... - Dziewczęca skromność nie pozwoliła jej dokończyć zdania.

Cały czas pożerał ją oczami, nie mogąc wciąż uwierzyć w to, co widzi.

- Jesteś zawiedziony? - spytała nieśmiało.

- Jak możesz tak myśleć? - odrzekł szybko.

- Czy mi wybaczasz? - padło następne pełne obawy pytanie.

- Był to cudowny podstęp - powiedział ciepło. - Sądzę, że nigdy wcześniej nie użyto wspanialszego.

Uśmiechnął się, a ona odpowiedziała mu lekko speszonym uśmiechem.

- Będę tylko musiał się do ciebie od nowa przyzwyczaić. Poznać cię na nowo. To był nie najlepszy początek - dodał wesoło.

Odwróciła głowę i prawie skryła ją w ramionach. Ale nawet ten gest, który u innej mógł się wydać ckliwy lub zbyt przesłodzony, udało się jej wykonać jako zabawną parodię, lecz był on jednocześnie skromny.

Uśmiechnął się szeroko.

Zwróciła twarz w jego stronę. - Czy twoje plany, twoje zamiary zmieniły się?

- A twoje?

- Jestem tutaj - powiedziała poważnie z najwyższą prostotą.

Przyglądał się jej przez dłuższą chwilę, chłonął jej czar. Potem nagle, z odzyskaną na powrót śmiałością, podjął decyzję.

- Czy poczułabyś się lepiej, czy uspokoiłoby cię - wyrzucił z siebie - gdybym teraz ja ci coś wyznał?

- Ty? - spytała zdziwiona.

- Ja... też nie powiedziałem ci całej prawdy o sobie.

- Ale... ależ widzę, że jesteś taki, jak to opisałeś, zupełnie taki jak na zdjęciu.

- Nie na tym polega problem. Chodzi o coś innego. Chyba tak jak ty, chciałem, żebyś polubiła mnie, żebyś przyjęła moje oświadczyny wyłącznie ze względu na moje zalety jako człowieka. Innymi słowy, żebyś to zrobiła dla mnie samego.

- Ależ ja to widzę i naprawdę cię lubię - powiedziała obojętnie. - Nie rozumiem.

- Za chwilę zrozumiesz - zapewnił ją skwapliwie. - Muszę ci wyznać, że nie jestem urzędnikiem w firmie importującej kawę.

Jej twarz nie wyrażała nic więcej poza uprzejmym zainteresowaniem.

- Że nie mam odłożonych tysiąca dolarów na... na nasz wspólny początek.

Żadnej reakcji. Żadnego śladu strapienia czy też zawodu. Obserwował ją uważnie. Lekki uśmiech pobłażliwości, gwarantujący rozgrzeszenie, pojawił się na jej twarzy, zanim się znów odezwał. Nie spieszył się.

- Ja jestem właścicielem tej firmy.

Najmniejszej reakcji. Tylko lekko wymuszony uśmiech, uprzejmość, z jaką kobiety zwykle reagują, słuchając szczegółów dotyczących interesów mężczyzn, gdy tak naprawdę ich to nie interesuje.

- No i mam blisko sto tysięcy dolarów.

Czekał, żeby coś powiedziała. Ale ona nie odezwała się ani słowem. Przeciwnie, czekała na coś więcej. Przedmiot rozmowy był widać dla niej tak pusty, tak mało ważny, że nie zdała sobie sprawy, iż punkt kulminacyjny już nastąpił.

- Oto moja spowiedź - powiedział trochę niepewnie.

- Och - westchnęła wyrwana z zamyślenia. - Och, to wszystko? To znaczy... - Zrobiła niezdecydowany ruch ręką. - Twoje interesy i sprawy finansowe. - Dwa palce położyła na ustach, tłumiąc w ten sposób ziewnięcie. Gdyby nie ten tuszujący gest, z pewnością nie dostrzegłby go. - Są dwie rzeczy, do których zupełnie nie mam głowy - przyznała. - Pierwsza to polityka, a druga - interesy i sprawy finansowe.

- Ale wybaczasz mi? - nalegał. W tym samym czasie zdał sobie sprawę ze wzrastającej w nim wewnętrznej radości, podobnej do tej, której doświadcza ktoś, kto spotyka się z przychylnym nastawieniem tam, gdzie się tego w ogóle nie spodziewał.

Tym razem zaśmiała się całkowicie otwarcie, z figlarnym błyskiem w oczach, jakby nie zasługiwała na zaufanie, jakim ją obdarzał.

- Jeśli potrzebujesz przebaczenia, to je masz - ustąpiła w końcu. - Ale skoro nie zwróciłam uwagi na żaden fragment twojego listu, w którym o tym wspominałeś, to dlaczego prosisz o wybaczenie za przewinienie, którego aż do teraz nie byłam świadoma. Przyjmij je więc, choć nie wiem, co mam ci wybaczyć.

Przyglądał się jej z jeszcze większą uwagą, jakby ta nieświadomość dodawała jej tylko uroku.

Ich cienie wydłużyły się; na przystani prócz nich nie było już nikogo. Rozejrzał się wokół, niechętnie budził się z zamyślenia.

- Robi się późno, a ja tu cię trzymam - rzekł bardziej z obowiązku niż rzeczywistej chęci. Obawiał się bowiem, że może to oznaczać rozstanie.

- Sprawiasz, że zapominam o czasie - przyznała, nie spuszczając z niego wzroku. - Czy to zła wróżba, czy dobra? Sprawiasz nawet, że zapominam o moim przykrym położeniu. Jedną nogą na lądzie, a drugą na statku. Wkrótce muszę postanowić, co dalej.

- Zajmę się tym - powiedział, pochylając się ku niej gwałtownie - jeśli mam twoją zgodę.

- A twoja zgoda nie jest tu potrzebna? - spytała łobuzersko.

- Ależ masz ją, masz ją! - zapewnił ją pospiesznie, prawie bez tchu.

Teraz, gdy jemu się śpieszyło, ona nagle zaczęła się ociągać.

- Nie wiem - rzekła, podnosząc czubek parasola, opuszczając go i znowu podnosząc. Jej wahanie wydało mu się prawdziwą udręką. - Jeśli nie jesteś zadowolony, jeśli nie przypadła ci do gustu oszustka, którą się okazałam, wrócę na statek i zostanę na pokładzie do chwili wypłynięcia w drogę powrotną do St. Louis. Nie sądzisz, że tak będzie rozsądniej?

- Nie, nie mów tak! - wykrzyknął przestraszony. - Zadowolony? Jestem dzisiaj najszczęśliwszym mężczyzną w Nowym Orleanie... Jestem największym szczęściarzem w mieście.

Wydawało się, że niełatwo ją przekonać.

- Jeszcze jest czas. Lepiej teraz niż później. Czy jesteś całkowicie przekonany, że chcesz, żebym tego nie zrobiła? Nie powiem ani słowa, nie będę się skarżyła. Dobrze zrozumiem twoje uczucia...

Obawa, że może ją utracić, ścisnęła mu serce. Osobę, której zaledwie pół godziny temu wcale nie miał przy sobie.

- Ale ja wcale tak nie myślę! Błagam cię, żebyś mi uwierzyła! Moje uczucia są zupełnie inne. Jak mam cię przekonać? Może potrzebujesz więcej czasu? Czy tak? Czy to właśnie próbujesz mi powiedzieć? - dopytywał się z rosnącym niepokojem.

Przez chwilę patrzyła mu prosto w oczy. W jej spojrzeniu była łaskawość, szczerość, a nawet pewna czułość. Potem pokręciła przecząco głową, co prawda bardzo delikatnie, ale - o ile go dobrze zrozumiał - był to gest całkowitej pewności, bardziej przypominający stanowczego mężczyznę niż niepewną siebie i uległą dziewczynę.

- Decyzję podjęłam w chwili, gdy weszłam na statek w St. Louis - rzekła wolno i z prostotą. - Właściwie wtedy, kiedy nadszedł twój list z oświadczynami, a ja na niego odpowiedziałam. I ani odrobinę nie zmienię swojej decyzji, skoro już ją podjęłam. Przekonasz się o tym, gdy mnie lepiej poznasz. - Po chwili dodała: - Jeśli zechcesz.

Uwaga ta sprawiła, że poczuł niespodziewanie lekkie, niepożądane ukłucie.

- Wobec tego niech to będzie moją odpowiedzią - wykrztusił, drżąc z niepewności.

Otworzył portfel i wyjął dagerotyp tej innej kobiety... jej ciotki. Gwałtownie porwał go na strzępy i rozrzucił dookoła lekceważącym ruchem. Potem pokazał jej puste dłonie.

- Ja też podjąłem już decyzję.

Uśmiechnęła się przyzwalająco. - Więc...

- Więc ruszajmy. W kościele oczekują nas od dobrych trzech kwadransów. Zmarnowaliśmy już i tak dużo czasu.

Z uśmiechem i galanterią zaoferował jej ramię, i choć ten gest z pozoru wydać się mógł żartobliwy, w istocie był bardzo szczery.

- Panno Julio - poprosił.

Było to apogeum romansu, jego kwintesencja. Były to zaręczyny.

Przełożyła parasol do drugiej ręki. Jej wolna ręka owinęła się wokół jego ramienia niczym przyjazny bluszcz. Zebrała dół sukni i podniosła go do przyzwoitej wysokości.

- Panie Durand - odrzekła, zwracając się do niego po nazwisku, tak jak to wypadało niezamężnej, młodej kobiecie. Jednocześnie jednak rzuciła mu ponętne spojrzenie.

U Antoine'a, jak zwykle przed północą, gorączkowa bieganina. Cała sala błyszczy, jarzy się i odbija w pozawieszanych wszędzie lustrach; pełno tu ucztujących ludzi, śmiejących się, śpiewających. Trzaskają korki otwieranych szampanów, a jakieś pół tysiąca gazowych lamp wiszących na ścianach i suficie w zdobnych kryształowych lampionach migocze olśniewającym blaskiem w najweselszej i najmodniejszej restauracji po tej stronie oceanu. Serce Paryża w zaczarowany sposób bijące wśród bagnisk Delty.

Weselny stół rozciągał się na całą długość jednej z sal restauracji. Goście weselni zajmowali jego jedną stronę. Stronę zewnętrzną pozostawiono wolną, umożliwiając siedzącym swobodną obserwacje sali, a z sali można było przyglądać się gościom przy stole.

Było już dobrze po jedenastej. Wokół walały się stosy zmiętoszonych, poskręcanych serwetek i zwiędłych kwiatów. Ostro brzęczały kieliszki napełniane to białym, to czerwonym winem; podawano szampana, wiśniówkę i mocną benedyktynkę dla pań. Każdy trunek inny, odpowiedni do serwowanych dań. Na środku stołu dominował wspaniały tort. Śnieżnobiały, cukrowy, wznoszący się warstwa po warstwie. Jedna jego strona już zniknęła zjedzona przez biesiadników. Na samym jego szczycie stały nietknięte małe laleczki przedstawiające parę nowożeńców. On w czarnym fraku wielkości kciuka; ona ze wstęgą tiulu spływającą z czubka głowy.

A naprzeciw figurek - oryginały wielkości naturalnej, siedzące ramię przy ramieniu, z dłońmi ukradkiem złączonymi pod stołem, słuchające jakiejś przydługiej mowy pochwalnej. On wciąż trzymał głowę prosto, udawał uprzejme zainteresowanie, ona wygodnie oparła swoją o jego ramię. Patrzyła rozmarzonymi oczyma.

Durand przebrał się w odpowiednie na taką okazję ubranie, a szybka wizyta w sklepie z sukniami (do której doszło tylko dzięki jego uporowi, choć to ona pierwsza poddała ten pomysł) przed przybyciem do restauracji pozwoliła zmienić jej podróżny kostium na olśniewającą kreację z białej satyny. Strój dopełniały kwiaty gardenii we włosach i na szyi. Na trzecim palcu lewej ręki miała ślubną obrączkę, na czwartym - piękny diament - ślubny podarunek męża dla żony, który był raczej dowodem jego radości z powodu wypełnienia kontraktu niż zaplanowanym prezentem.

Dorożka jechała żwawo ulicą Świętego Ludwika. Durand siedział spięty, na samym brzegu ławki, obie dłonie opierał na uchwycie laski. Nagle pochylił się jeszcze bardziej do przodu.

- To ten! - wykrzyknął, wskazując coś niecierpliwie. - Ten po prawej stronie.

- Ten nowy, proszę pana? - W głosie dorożkarza zabrzmiał podziw.

- Sam go buduję - pochwalił się Durand, a w jego głosie dało się słyszeć ślad prawdziwie chłopięcej dumy, spóźnionej o szesnaście lat. Po chwili dodał: - To znaczy budują go według moich planów. Wytłumaczyłem im, o co chodzi.

Dorożkarz podrapał się po głowie. Nie był to bynajmniej gest zakłopotania, lecz wyraźny szacunek dla takiego splendoru.

- Jest naprawdę piękny - przyznał.

Dom był piętrowy, z płowożółtej cegły, z białymi wykończeniami wokół drzwi i okien. Nieduży, ale ulokowany w niebywale dogodnym miejscu. Zajmował narożną działkę, tak więc miało się z niego doskonały widok na obie ulice. W dodatku za domem rozciągał się teren, może niezbyt wielki, ale na tyle obszerny, aby oddzielić ten dom od innych. Z przodu zostało miejsce na trawnik, z tyłu miał być ogród.

Oczywiście dom nie był jeszcze całkowicie wykończony. Wokoło walały się stosy potłuczonych cegieł, trawnik nie został jeszcze ułożony, a w oknach widniały smugi farby. Niemniej oczy mężczyzny patrzącego na ten dom pełne były czci. Usta rozchyliły się, wzrok złagodniał. Nie zdawał sobie sprawy, że dom może być taki piękny. To najpiękniejszy dom, jaki kiedykolwiek widział. Jego dom.

Trzaśnięcie batem wyrwało go z zadumy.

- Proszę na mnie zaczekać. Później pojedziemy na przystań.

- Taa... Nie ma po co się spieszyć. - Dorożkarz uśmiechnął się wyrozumiale. - Mężczyzna powinien popatrzyć na swój dom.

Durand nie od razu wszedł do środka. Przespacerował się najpierw powoli wokół dwóch najbardziej zewnętrznych ścian budynku, co dostarczyło mu kolejnych uniesień. Laską sprawdził kamienny fundament. Wyciągnął rękę i otworzył jedną z okiennic, po czym zamknął ją z powrotem. Z grymasem niezadowolenia na twarzy nadział na laskę małą kępę trawy i usunął ją z drogi, zostawiając na ścieżce rozwleczone źdźbła, co wyglądało gorzej niż poprzednio. Wreszcie z dumnie uniesioną głową wrócił do drzwi. Na białych, sosnowych drzwiach, w miejscu, gdzie miała być umieszczona wykuta z żelaza kołatka, widniały ślady ołówka. Specjalnie pojechał do odlewni, aby osobiście wybrać kołatkę. Ten dom wart był każdego wysiłku, nawet najmniejsze detale miały znaczenie.

Przekonany, że mężczyźnie nie wypada pukać do drzwi własnego domu, chwycił za gałkę. Drzwi były otwarte, wszedł do środka. Wewnątrz czuć było raczej przyjemny, a w tym przypadku wręcz cudowny zapach nowego domu. Zapach świeżo heblowanych desek, nutka terpentyny w farbie, aromat kitu w oknach i kilka innych, trudnych do określenia woni.

Dziewicze schody, które prowadziły z holu na piętro, wyłożono brązowym papierem do pakowania, by chronić nowo położony lakier na klonowym drewnie. Pokój obok miał być w przyszłości salonem. Przez okno wychodzące na zachodnią stronę padały na podłogę plamy złotego światła. Gdy tak stał i przyglądał się, pokój nagle jakby się zmienił.

Gruby, kwiecisty dywan rozciągnął się na surowych deskach podłogi. Czerwony odblask płonącego drewna dochodził od pustego jeszcze kominka. Okrągłe lustro wiszące nad kominkiem upiornie błyszczało. Pluszowa sofa, pluszowy fotel oraz stolik pojawiły się tam, gdzie jeszcze nic nie stało. Lampa z okrągłym, mlecznobiałym kloszem, stojąca na stoliku, zaczęła świecić. Najpierw delikatnie, a potem coraz mocniej i mocniej. W jej świetle dojrzał ciemnowłosą głowę opierającą się o przykryty pokrowcem fotel. A na stoliku, pod lampą, stał koszyczek z robótką. Koszyczek z szyciem. Lecz ten szczegół był mniej wyraźny od innych...

Nagle, gdzieś na górze, zabrzęczało wiadro. Fala, która przeszła przez pokój, usunęła wszystko, co sobie wyobraził. Ogień w kominku zgasł, ciemnowłosa głowa bez twarzy znikła wraz ze światłem lampy. Pokój znów był tak ponury jak przedtem. Rolki zwiniętej tapety, wiadro na drewnianym koźle i goła podłoga.

- Kto jest tam na dole?! - Kobiecy głos zabrzmiał głucho wśród pustych przestrzeni.

Wyszedł do holu i stanął u stóp schodów.

- Ach, to pan, panie Lou. Wszystko już prawie gotowe.

Ponad barierką u szczytu schodów ukazała się wykrzywiona twarz starszej, czarnej kobiety w kolorowej chuście na głowie.

- Gdzie poszedł ten, co miał pracować tu na dole? - dopytywał się rozdrażniony. - Powinien kończyć.

- Chyba poszedł po klej. Zaraz wróci.

- A jak tam u góry?

- Niech pan przyjdzie.

Żwawym krokiem podążył schodami na górę.

- Przede wszystkim chcę zobaczyć sypialnię - oświadczył, mijając kobietę.

- No, a jakże. Pan młody i jeszcze by nie chciał - zachichotała.

Zatrzymał się w drzwiach i rzucił jej karcące spojrzenie, lecz próbował to wyjaśnić. - Muszę zobaczyć, czy tapety pasują.

- Nie musi się pan przede mną tłumaczyć, panie Lou. Dłużej niż pan chodzę po tym świecie.

Podszedł do ściany i dotknął jej tak delikatnie, jakby kwiaty były żywe, a nie namalowane.

- Na ścianie wygląda nawet lepiej, nie sądzisz?

- No pewnie - zgodziła się.

- Ta była najbardziej podobna do tej, jaką chciałem kupić. Musieli sprowadzić ją aż z Nowego Jorku. Widzisz, spytałem ją, jaką tapetę lubi najbardziej, nie mówiąc, do czego jest mi to potrzebne.

Poszperał chwilę w kieszeni, wyjął list i przeczytał go szybko. Aż odnalazł właściwy fragment i zaznaczył go palcem ...a w sypialni podoba mi się różowa, ale nie jaskraworóżowa; z takimi małymi niebieskimi kwiatkami jak niezapominajki. Triumfalnie rozłożył list i dumny jak paw spojrzał na ściany.

Ciotka Sara słuchała go niezbyt uważnie.

- Mam jeszcze mnóstwo roboty. Przepraszam, panie Lou, ale wolałabym, żeby się pan tu nie kręcił. Pójdę najpierw posłać łóżko. - Znów zachichotała.

- Czemu śmiejesz się cały czas? - zaprotestował. - Nie waż się tak zachowywać, kiedy ona tu przyjdzie.

- Jak rany, nie. Przecież dobrze wiem, jak się zachować. Niech pana o to głowa nie boli.

Wyszedł, lecz po chwili znów stał w progu.

- Myślisz, że zdążysz powiesić firany na dole, zanim ona przyjedzie? Okna wyglądają teraz trochę goło.

- Niech pan po nią jedzie, a ja przygotuję dom - obiecała krzątająca się kobieta, podrzucając białe prześcieradło tak, że wyglądało jak żagiel na wietrze.

Ponownie wyszedł. I wrócił, tym razem od połowy schodów.

- I byłoby dobrze, gdybyś gdzieniegdzie poustawiała kwiaty. Może w salonie, żeby były na powitanie.

Wymamrotała pod nosem coś, co brzmiało jak: - Przecież nie jedzie tu, żeby wąchać kwiatki...

- Że co? - przerwał jej przerażony.

Roztropnie powstrzymała się od powtórzenia.

Jeszcze raz opuścił pokój. I jeszcze raz wrócił. Tym razem z samego dołu schodów.

- Pamiętaj, żeby zostawić wszystkie lampy włączone, kiedy będziesz wychodzić. Chcę, by to miejsce było jasne i radosne, gdy zobaczy je po raz pierwszy.

- Jak będzie mnie pan co chwilę pouczał, to niczego nie zrobię - beształa go, ale bez zbytniego oburzenia. - No, niech pan już idzie, szybko - wypędzała go, machając przed nim fartuchem, jakby miał lat siedem albo siedemnaście, a nie trzydzieści siedem. - Nie ma większej zawalidrogi niż mężczyzna, któremu wydaje się, że pomaga przygotować dom na przyjęcie gości.

Spojrzał na nią urażony, ale wyszedł. Na szczęście tym razem nie wrócił.

Jednak gdy parę minut później zeszła na dół, nadal tam był.

Stał odwrócony do niej plecami. Zatrzymał się przy stole, jakby ten po prostu stanął mu na drodze. Ręce oparł płasko o blat i pochylił się nad nim. Wyglądało, jakby wpatrywał się wnikliwie w przyszłość, której nikt prócz niego nie mógł dostrzec. Jakby w tej kontemplacji dojrzał małe figury zbliżające się do niego, coraz bliżej i bliżej, otaczające go, rosnące do naturalnych rozmiarów.

Nie słyszał, jak ciotka Sara schodziła na dół. Dopiero jej głos oderwał go od nierealnych widoków.

- Jeszcze pan tu jest?! Mogłam się tego spodziewać! - Wziąwszy ręce pod boki, popatrzyła na niego pobłażliwie. - Patrzcie tylko! Szczęśliwy, co? Jeszcze u nikogo nie widziałam tak szczęśliwej twarzy.

Wstydliwie przesunął ręką po dolnej części twarzy, jakby tam wypisana była radość, o której mówiła kobieta.

- Aż tak to widać? - Niepewnie rozejrzał się wokół, jakby nadal nie mógł uwierzyć, że to wszystko dookoła naprawdę istnieję. - Mój własny dom... - wymamrotał prawie niesłyszalnie. - Moja własna żona...

- Mężczyzna bez żony nie jest pełnym mężczyzną. To tylko cień wałęsający się wkoło, bez nikogo, kto by go przygarnął.

Jego ręka dotknęła żabotu i opadła.

- Słyszę muzykę. Czy to jakaś orkiestra gra na ulicy?

- Tak, to orkiestra - potwierdziła poważnie Murzynka. - To specjalna orkiestra, którą może usłyszeć tylko jedna osoba. Tylko przez jeden dzień. Też ją kiedyś słyszałam. A dzisiaj pana kolej.

- Czas na mnie!

Pospieszył do drzwi, otworzył je szeroko, szybko pobiegł ścieżką i wskoczył do dorożki, aż się resory ugięły.

- Na przystań przy ulicy Kanałowej, na statek z St. Louis - westchnął z błogim oczekiwaniem.

Był maj. Jasne słońce świeciło na błękitnym niebie. W Nowym Orleanie żyło się jak w raju - raj z pewnością musiał być drugim Nowym Orleanem. Tam nie mogło być lepiej.

Louis Durand ubierał się w swojej garsonierze na ulicy Świętego Karola. Zresztą nie po raz pierwszy tego dnia, jako że słońce stało wysoko, a on sam krzątał się już od dłuższego czasu. Tym razem jednak przygotowania wiązały się z ważnym dla niego wydarzeniem. To nie był zwykły dzień, lecz ten najważniejszy ze wszystkich. Dzień, który zdarza się tylko raz w życiu mężczyzny, właśnie teraz nadszedł dla niego. Późno, ale jednak nadszedł. Właśnie teraz. Dzisiaj.

Nie był już młody. I choć inni nie mówili mu tego, sam o tym wiedział. Nie to, żeby był stary, ale jednak na taką rzecz jak ta, nie był już młody. Miał trzydzieści siedem lat.

Na ścianie pokoju wisiał kalendarz, którego pierwsze cztery strony odwrócono tak, aby odsłonić piątą. Na górze, na samym środku widniało słowo Maj. Po obu stronach tego napisu, pochylonym, pełnym zawijasów, cieniowanym drukiem, wypisano liczby, a rok (1880) zupełnie niepotrzebnie podano w nagłówku. Poniżej, pierwsze dziewiętnaście pól oznaczających kolejne dni przekreślono ołówkiem, natomiast dwudziesty dzień zaznaczony został czerwoną kredką, obrysowany kilkakrotnie dużym kółkiem, jakby to poprzednie nie było jeszcze dostatecznym podkreśleniem. Pozostałe pola pozostawiono czyste, na przyszłość.

Włożył koszulę ze sztywno krochmalonym żabotem, którą mamuśka Alfonzyna tak pięknie dla niego uprała - każda falbanka stanowiła dzieło sztuki. Mankiety spiął posrebrzanymi szpilami z granatu. Krawat, który swobodnie spływał od brody, przypiął tradycyjną szpilką, bez której elegancki mężczyzna nie mógł się obejść. Ozdobiona była półokrągłym diamentem zakończonym z każdej strony rubinem.

Z prawej kieszeni kamizelki zwisał ciężki złoty łańcuszek, który łączył ją z kieszenią po lewej stronie, wypchaną wielką cebulą zegarka. Złote ogniwa w połowie łańcuszka miały większe rozmiary, i tak powinno być. Bo czymże jest mężczyzna bez zegarka? A zegarek? Czyż nie jest wizytówką mężczyzny?

Marszczona, strojna koszula i odpowiednia kamizelka nadały mu wygląd garłacza. Na komodzie, obok której szczotkował włosy, leżał stos listów i dagerotyp.

Odłożył szczotkę, przerwał na chwilę swoje przygotowania. Brał po kolei każdy list i szybko go przeglądał. Pierwszy z nich, napisany pięknym, męskim charakterem pisma, opatrzono nagłówkiem: "Towarzystwo Przyjacielskiej Korespondencji w St. Louis, stan Missouri. Stowarzyszenie Szlachetnie Urodzonych Pań i Panów". Zaczynał się od słów:

Następny list napisany był jeszcze staranniej, ale tym razem kobiecą ręką: Szanowny Panie Durand... Podpisano go: Z najwyższym szacunkiem, panna J. Russell.

A następny: Drogi Panie Durand... Z poważaniem, panna Julia Russell.

I następny: Drogi Louisie Durand... Szczerze oddana przyjaciółka, Julia Russell.

A potem: Drogi Louisie... Twoja oddana przyjaciółka, Julia.

I następnie: Drogi Louisie... Twoja szczerze oddana Julia.

Później: Mój drogi Louisie... Twoja Julia.

Aż wreszcie: Mój drogi Louisie... Twoja niecierpliwa Julia.

Ostatni list zawierał postscriptum: Czyż ta środa nigdy nie nadejdzie? Liczę godziny do wypłynięcia statku!

Z czułością ułożył listy w symetryczny stosik i włożył je do wewnętrznej kieszeni surduta, do tej bliżej serca.

Następnie wziął do ręki mały dagerotyp. Osoba na nim przedstawiona nie była pierwszej młodości. W każdym razie nie można było o niej powiedzieć, że to dziewczyna. Twarz o dość ostrych rysach zdradzała pierwsze symptomy wieku dojrzałego. W jej ustach była jakaś zaciętość, która mogła zapowiadać gwałtowność charakteru. Przenikliwy wyraz twarzy zwiastował pojawienie się zmarszczek. Jeszcze nie teraz, co prawda, ale już wkrótce. Twarz była przygotowana. Krzywizna w linii nosa przypuszczalnie nada mu w najbliższym czasie haczykowaty kształt. W podbródku widać było małą wypukłość, która, tylko patrzeć, jak uczyni go wystającym.

Nie była piękna. Jemu wszakże wydawała się atrakcyjna, jako że to przecież zależy od oczu patrzącego.

Ciemne włosy miała upięte w węzeł z tyłu głowy. Loki opadały na czoło tak, jak to już od dawna było w modzie. Prawdę mówiąc, ta fryzura zdążyła się już stać niemodna.

Dagerotyp przedstawiał kobietę w taki sposób, że jedynym widocznym elementem stroju była czarna, aksamitna wstążka zawiązana ciasno na szyi. Poniżej portret kończył się brązowymi obłokami fotograficznych mgiełek.

Więc to była ta okazja, którą zesłała mu miłość. Chwycił się jej w nagłym rozpaczliwym pośpiechu, obawiając się, że nic innego już mu się nie trafi. Czekał zbyt długo, całe piętnaście lat, uparcie odwracając się od miłości.

Tamto uczucie, pierwsze (wtedy zaklinał się, że ostatnie), stało się już tylko cieniem wspomnienia, jakimś zapomnianym imieniem z przeszłości. Marguerite - mógł już wymówić jej imię, nic dzisiaj dla niego nie znaczyło. Była wspomnieniem tak suchym jak liść przez lata wciśnięty pomiędzy stronice książki.

Imię z przeszłości kogoś innego. Całkowicie zmieniamy się podobno co siedem lat i nie pozostaje w nas nic z osoby, którą byliśmy wcześniej. Od tamtego czasu już dwa razy stał się kimś innym.

Po dwakroć oddalił się od tamtego dwudziestodwuletniego chłopca, który z roziskrzonym wzrokiem i bukietem kwiatów w dłoni, zapukał do drzwi swojej narzeczonej w przeddzień ślubu. Z początku nikt nie reagował na jego pukanie. Aż wreszcie drzwi otworzyły się powoli i zobaczył, jak dwóch mężczyzn wynosi na noszach zakryte zwłoki.

"Odsunąć się. Żółta febra."

Jej palec z pierścionkiem dotykał ziemi.

Nie zapłakał. W ogóle nie wydał żadnego dźwięku. Pochylił się tylko i delikatnie położył kwiaty zalotnika na marach, które przenoszono obok niego. Potem odwrócił się i oddalił. Odszedł od miłości na piętnaście lat.

Imię Marguerite - to wszystko, co pozostało. Bo on też umarł, chociaż dużo wolniej niż ona. Chłopak, który miał dwadzieścia dwa lata, umarł po to, żeby narodził się młody, dwudziestodziewięcioletni mężczyzna. Mężczyzna ten nadal był wierny imieniu, któremu był oddany jego poprzednik, póki nie umarł. Z kolei młody dwudziestodziewięcioletni mężczyzna przerodził się w mężczyznę starszego, trzydziestosześcioletniego.

Aż nagle, pewnego dnia, samotność, którą gromadził w sobie przez piętnaście lat, przytłoczyła go. W jednej chwili prawie złamała. Wpadł w panikę i zaczął rozpaczliwie szukać ratunku. Jakiejkolwiek miłości, skądkolwiek, na każdych warunkach. Byle szybko, zanim nie będzie za późno. Byleby tylko dłużej nie być samemu.

Gdyby wtedy poznał kogoś w restauracji... nawet na ulicy...

Ale nic takiego się nie zdarzyło.

Zamiast tego natknął się na ogłoszenie w gazecie. Ogłoszenie z St. Louis w nowoorleańskiej gazecie.

Nie możesz uciec przed miłością.

Odgłos kół zatrzymującej się gdzieś dorożki przerwał jego rozmyślania. Włożył dagerotyp do portfela i schował do kieszeni. Wyszedł na piętrową werandę i spojrzał w dół. Gdy przechylił się przez balustradę, przyciskając pnące się poniżej kwiaty, jego plecy w słońcu wyglądały jak posypane mąką.

Kolorowy mężczyzna wchodził właśnie na wewnętrzne podwórze, czy też patio.

- Czemu tak długo?! - zawołał Durand z góry. - Przyniosłeś moje kwiaty? - Było to pytanie retoryczne, gdyż widział stożkowaty pakunek, z którego wychylała się mgiełka różu.

- Pewno, że tak!

- A sprowadziłeś dorożkę?!

- Czeka na pana.

- Już myślałem, że nigdy nie wrócisz. Nie było cię całe...

Murzyn filozoficznie pokiwał głową: - Zakochany człowiek zawsze się spieszy.

- No już, Tom, chodź na górę! - Durand ponaglał go niecierpliwie. - Nie będziesz chyba stał tam cały dzień!

Tom z niewzruszonym uśmiechem zniknął sprzed fasady.

Chwilę później otworzyły się drzwi do mieszkania. Tom wszedł do środka stając przed właścicielem. Ten obrócił się, podszedł, chwycił bukiet i nerwowo, w pośpiechu, zdarł z niego opakowanie.

- Ma pan zamiar dać go jej, czy połamać kwiaty? - dopytywał się spokojnie Murzyn.

- Przecież muszę zobaczyć, prawda? Tom, myślisz, że spodobają się jej różowe róże i pachnący groszek? - Żałosna bezradność zabrzmiała w pytaniu, jakby nie widział już żadnego ratunku.

- Chyba wszystkie panie je lubią?

- Nie wiem. Jedyna dziewczyna, którą... - nie dokończył.

- Na pewno - miłosiernie powiedział Tom. - Sprzedawca twierdził, że lubią. Mówił, że wszystkie o takie proszą. - Wygładził starannie papierową koronkę wokół kwiatów, przywracając jej pierwotny kształt.

Tymczasem Durand zbierał pospiesznie swoje drobiazgi, przygotowując się do wyjścia.

- Najpierw chcę pojechać do nowego domu - rzucił prawie bez tchu.

- Dopiero co wczoraj pan tam był - zauważył Tom. - Pan to się chyba obawia, że jak chociaż raz pan tam nie pojedzie, to on odleci.

- Wiem, ale to ostatnia szansa, żeby się upewnić, czy wszystko jest... Powiedziałeś swojej siostrze? Chcę, żeby tam była, kiedy przyjedziemy.

- Będzie.

Durand zatrzymał się z ręką na gałce u drzwi, rozejrzał się wokół zamyślonym wzrokiem. Nagle zaczął się ociągać z wyjściem.

- Tom, to ostatni raz w tym miejscu.

- Było tu cicho i miło, panie Lou - przyznał służący. - W każdym razie przez te ostatnie kilka lat, kiedy zaczął się pan starzeć.

Znowu zaczęło mu się spieszyć, jakby to ostrzeżenie o mijającym czasie go poruszyło.

- Skończysz pakować i dopilnujesz, żeby moje rzeczy dotarły na miejsce. Nie zapomnij przed wyjściem oddać kluczy pani Tellier.

Zatrzymał się znowu. Tym razem przekręcił gałkę do końca, ale nie otworzył drzwi.

- O co chodzi, panie Lou?

- Boję się. Obawiam się, że... - Poprawił sztywny, wysoki kołnierzyk, przeciągnął ręką po czole, ścierając niewidoczne kropelki potu. - ...że nie spodobam się jej.

- Jak dla mnie, wygląda pan dobrze.

- Do dziś były tylko listy. W listach wszystko jest proste.

- Wysłał jej pan swoje zdjęcie. Wie, jak pan wygląda - Tom próbował mu dodać odwagi.

- Zdjęcie to zdjęcie, a człowiek to człowiek.

Tom podszedł do drzwi, gdzie stał jego przygnębiony pan. Strzepnął pyłek z ramion jego surduta.

- Nie jest pan najprzystojniejszym mężczyzną w Nowym Orleanie, ale nie jest też pan najbrzydszy.

- Ależ nie mam na myśli wyglądu! Nasze przyzwyczajenia...

- Pasujecie do siebie wiekiem. Przecież napisał jej pan, ile ma lat.

- Odjąłem sobie rok. Podałem, że mam trzydzieści sześć, żeby lepiej wyglądało.

- Będzie jej z panem dobrze, panie Lou.

Durand ochoczo skinął głową, jakby po raz pierwszy poczuł, że stoi na pewnym gruncie. - Nie zazna biedy.

- No, to ja bym się tak bardzo nie martwił. Kiedy mężczyzna jest zakochany, patrzy na wygląd. Kiedy zakochana jest kobieta, to, za przeproszeniem, panie Lou, ona patrzy, jak będzie bogata.

Twarz Duranda rozjaśniła się. - Nie będzie musiała sobie skąpić. - Uniósł naglę głowe poruszony nowym odkryciem. - Nawet jeśli nie jestem taki, jak sobie wyobraża, przyzwyczai się do mnie.

- Chce pan... mieć całkowitą pewność? - Tom poszperał w swoim ubraniu, szarpnął za ukryty na piersi sznurek i wyciągnął zniszczoną króliczą łapkę, zakończoną uchwytem z pozłacanej wstążki. Podał mu ją.

- Och, nie wierzę w te... - nieśmiało zaprotestował Durand.

- Żaden biały nie przyzna się, że wierzy - zachichotał Tom. - I nie ma żadnego, który by nie wierzył. Niech pan ją włoży do kieszeni. Nie zaszkodzi.

Durand schował ją z miną winowajcy. Spojrzał na zegarek i zamknął go z głośnym trzaskiem.

- Jestem spóźniony! Chcę zdążyć na statek! - Tym razem symbolicznie szeroko otworzył drzwi i raz na zawsze przekroczył próg swojego kawalerskiego stanu.

- Ależ ma pan jeszcze z godzinę, nim zobaczy pan komin statku na rzece...

Ale Louis Durand, przyszły pan młody, nie czekał już dłużej. Biegł, głośno stukając butami o wykładane kaflami schody w domu pani Tellier. Chwilę później niecierpliwy okrzyk doszedł przez okna od strony podwórza. Tom wolno ruszył na werandę.

- Mój kapelusz! Rzuć go! - Durand podskakiwał niecierpliwie.

Tom rzucił kapelusz i zastygł, jakby na coś czekając.

Sekundę później rozległ się kolejny krzyk, jeszcze bardziej natarczywy.

- Laska! Rzuć mi laskę!

Zręcznie złapał ją w locie. Mały obłok zabarwionego przez światło słoneczne kurzu wzniósł się z niezbyt czystego chodnika pani Tellier.

Tom odwrócił się, z rezygnacją kręcił głową.

- Tak to jest. Zakochany zawsze się spieszy.

Witrażowe okna we wnętrzu kościoła metodystów o zachodzie słońca wydawały się bezkształtne w pomarańczowej mgiełce. Łukowata apsyda ginęła w niebieskiej pajęczynie zmierzchu. Podniosły nastrój, spokój i pustka - tylko pięć osób.

Pięć osób zgromadziło się wokół kazalnicy. Cztery zwróciły się w jej stronę, piąta była w środku. Cztery milczały, piąta mówiła cicho. Dwie pierwsze, ramię przy ramieniu, dwie następne, z boku. Z zewnątrz dobiegały odgłosy miasta. Prawie niesłyszalne, jak przepuszczone przez gruby filtr, stłumione, senne, oddalone. Przypadkowy stukot końskich podków na bruku, skrzypiący protest gwałtownie skręcających kół, nawoływanie domokrążcy zachwalającego swoje towary, szczekanie psa.

Wewnątrz kościoła majestatyczne słowa ceremonii odbijały się wyraźnie w przestronnej ciszy. Wielebny Edward A. Clay- celebrant, Louis Durand i Julia Russell - narzeczeni, Allan Jardine i Sophie Tadoussac, gosposia wielebnego Claya - świadkowie.

- Julio Russell, czy bierzesz tego mężczyznę, Louisa Duranda, za swego prawnie zaślubionego małżonka...

- By trwać przy nim...

- By kochać go, szanować i być posłuszną...

- Na dobre i na złe...

- W bogactwie i biedzie...

- W chorobie i zdrowiu...

- Póki was śmierć nie rozłączy?

Cisza.

Potem rozległ się odgłos dzwonka, który wprawdzie szybko ginął w ogromnym kościele, lecz brzmiał czystym srebrem...

- Tak.

- Poproszę więc o obrączkę. Włóż ją na palec panny młodej.

Durand sięga ręką w tył. Jardine wyciąga obrączkę i kładzie na ślepo szukającej jej dłoni Duranda, który po chwili wsuwa obrączkę na palec Julii.

Chwila zakłopotania. Rozmiar jej palca wzięty został za pomocą kawałka sznurka zawiązanego w odpowiednim miejscu i przesłany listownie. Jednak musiała zajść jakaś pomyłka albo w sznurkowej mierze, albo też u jubilera. Obrączka nie chce wsunąć się na palec.

Mocniej ściskając jej dłoń, Durand próbuje po raz drugi. I trzeci. Nadal nic. Wreszcie Julia szybko podnosi palec do ust, zwilża go i podsuwa znowu Louisowi. Obrączka wsuwa się do samej nasady palca.

- Ogłaszam was mężem i żoną.

Wreszcie zawodowy uśmiech, dodający odwagi staromodnej nieśmiałości kochanków w obecności ludzi.

- Możesz pocałować pannę młodą.

Ich twarze wolno zwracają się ku sobie, spojrzenia krzyżują, głowy zbliżają się. Usta Louisa Duranda łączą się z ustami Julii, jego żony, pieczętując w ten sposób sakrament.