Ewangelia św. Łukasza - Opracowanie zbiorowe

Kup ebooka

4.99 zł

-
Proszę czekać

EWANGELIA WEDŁUG ŚWIĘTEGO ŁUKASZA

Przedmowa: 1,1-4

1

1 Wielu już usiłowało opowiedzieć rzeczy, które się wśród nas wydarzyły, 2 tak jak je prze­ka­zali nam ci, co byli [ich] naocznymi świadkami i posługiwali słowu. 3 Dlatego też i ja, dostojny Teofilu, postanowiłem zbadać dokładnie wszystko i opisać ci według kolej­ności, 4 żebyś poznał całą prawdę pouczeń, których ci udzielono.

NARODZENIE I ŻYCIE UKRYTE JANA CHRZCICIELA ORAZ JEZUSA 1,5-2,52

Zapowiedź narodzenia Jana Chrzciciela: 1,5-25

5Za czasów Heroda, króla Ju­dei, żył pewien kapłan, imieniem Zachariasz, z klasy ka­płań­skiej Abia­sza. Żona jego pocho­dzi­ła z ro­du Aarona i miała na imię Elż­bie­ta. 6 Oboje byli sprawiedliwi wo­bec Boga, przestrzegając gorliwie wszystkich przykazań i prze­pi­sów Pańskich. 7 Nie mieli jednak dzieci, ponieważ Elżbieta była nie­płod­na; zresztą oboje byli już po­desz­li w latach.

8 I oto stało się, że gdy w przypadającej dla jego klasy kolejności [Zachariasz] pełnił służbę kapłań­ską przed Bogiem, 9 zgodnie ze zwy­­czajem, który był prakty­ko­wa­ny wśród kapłanów, na niego padł los, by wszedł do świątyni Pań­skiej i na­ło­żył kadzidła. 10 Cała rze­sza ludzi modliła się w czasie ka­dze­nia na zew­nątrz świątyni. 11 I ukazał się mu anioł Pański po prawej stronie ołtarza kadzenia. 12 Na jego widok przeraził się Zachariasz i lęk go ogarnął. 13 I po­wiedział do niego anioł: Nie bój się, Zachariaszu! Mo­dli­twa twoja została wysłu­cha­na. Oto Elżbieta, żona twoja, po­ro­dzi ci syna, któremu dasz imię Jan. 14 Sam będziesz się cieszył i radował, i wielu innych będzie się weselić z powodu jego narodzenia. 15 Będzie on bowiem wielki w oczach Pana. Nie będzie pił ani wina, ani sycery. Od łona matki będzie pełen Ducha Świętego 16 i wielu spośród Izraela nawróci do Pana, Boga ich. 17 Sam będzie szedł przed Nim w duchu i w mocy Eliasza, aby zwrócić serce ojców ku ich synom, a nie­wie­rzą­cych - ku rozsądkowi sprawiedliwych, i by przygotować Panu lud do­sko­nały. 18 A Zachariasz rzekł do anio­ła: Po czymże to poznam? Ja jes­tem już przecież stary a moja żo­na także podeszła w latach. 19 Od­po­­wia­da­jąc anioł rzekł do nie­go: Ja jes­tem Gabriel, który stoi przed Bogiem. Zostałem posłany, aby mówić z tobą i by donieść ci tę dobrą nowinę. 20 Lecz ty sam staniesz się niemy i nie będziesz mógł mówić aż do dnia, w którym się to wszystko stanie, ponieważ nie uwie­rzyłeś słowom moim, które się wypełnią we właś­ciwym czasie.

21 A lud oczekiwał na Zacha­ria­sza i dziwił się że tak długo zostaje w świątyni. 22 Kiedy zaś wyszedł, nie mógł do nich nic powiedzieć. Wtedy zrozumieli, że miał jakieś widzenie w świątyni. A on tylko dawał im zna­ki i pozostał nie­mo­wą. 23 Kiedy zaś skończył się czas jego służby, wrócił do swego domu. 24 Potem żo­na jego Elżbieta poczęła i po­zo­sta­wała w ukryciu przez pięć miesięcy.

25 Tak oto uczynił mi Pan - mówiła - w tych dniach, kiedy to raczył zdjąć ze mnie hańbę wobec ludzi.

Zapowiedź narodzin Jezusa: 1,26-38

26 W szóstym zaś miesiącu anioł Gabriel został posłany przez Boga do miasta galilejskiego Naza­ret, 27 do dziewicy poślubionej człowiekowi imieniem Józef, z po­ko­lenia Dawidowego. Dziewica zaś miała na imię Maryja. 28 I wszed­ł­szy do niej anioł powie­dział: Bądź pozdrowiona, pełna łaski! Pan z to­bą, [bło­go­sławiona jesteś mię­dzy niewiastami].

29 A ona przelękła się usłyszawszy te słowa i myślała sobie, co miałoby znaczyć to pozdrowienie. 30 Wtedy rzekł do niej anioł: Nie bój się, Maryjo, bo znalazłaś łaskę u Boga. 31 Oto poczniesz w swym ło­nie i porodzisz syna, i nadasz Mu imię Jezus. 32 Stanie się On wiel­kim i będzie nazwany Synem Naj­wyż­szego, a Pan Bóg da Mu stolicę ojca Jego, Dawida. 33 I będzie pa­no­wał nad domem Jakuba na wie­ki, i królestwo Jego nie będzie mieć końca. 34 A Maryja po­wie­dzia­ła do anioła: Jakże się to stanie? Przecież ja nie znam męża. 35 Od­po­wiadając jej anioł rzekł: Duch Święty zstąpi na ciebie i osłoni cię moc Najwyższego. Dlatego też Świę­te, to, co się narodzi, będzie naz­wane Synem Bo­żym. 36 Oto Elżbieta, krewna twoja, również poczęła dziecię w swej sta­ro­ści. Teraz jest już w szóstym miesiącu ta, którą nazywają nie­pło­d­ną. 37 Nic bowiem nie jest nie­możliwe u Boga. 38 I rzekła na to Maryja: Oto ja służebnica Pańska, niech mi się stanie wed­ług słowa twego. Wtedy od­szedł od niej anioł.

Nawiedzenie Elżbiety przez Maryję: 1,39-56

39 A Maryja wybrała się w tym czasie i wyruszyła z pośpiechem w góry do pewnego miasta [przy­należącego do pokolenia] Judy. 40 Weszła do domu Zachariasza i po­zdro­wiła Elżbietę. 41 A gdy po­z­dro­­wienie Maryi usłyszała Elż­bie­ta, poruszyło się dziecię w jej łonie, ona zaś, napełniona Du­chem Świę­­tym, zawołała w unie­sie­niu wielkim. 42 Jesteś bło­go­sła­wio­na wśród niewiast, bło­go­sła­wio­ny tak­­­że owoc twojego łona. 43 Skądże mi to [szczęście], że oto sama Mat­ka Pana mojego przychodzi do mnie? 44 Gdy tylko zabrzmiał w uszach moich głos twojego pozdro­wienia, poruszyło się radoś­nie dzie­cię w moim łonie. 45 O, bło­go­­sła­wiona jesteś za to, żeś uwie­rzyła w spełnienie się wszystkiego, co Pan ci powiedział.

46 A Maryja odrzekła: / Uwielbia dusza moja Pana

47 i duch mój rozradował się / w Bogu, Zbawicielu moim,

48 bo wejrzał na małość sługi swojej. / Oto teraz będą mnie nazywać / błogosławioną wszystkie narody.

49 Bo wielkie rzeczy uczynił mi / Wszechmocny i święte jest imię Jego.

50 Jego miłosierdzie zaś z pokolenia na pokolenie / względem tych, którzy się Go boją.

51 Ramieniem swoim moc okazał, / rozproszył tych, co się wynosili w swym sercu.

52 Możnych usunął z ich tronów, / a pokornych wywyższył.

53 Głodnych napełnił dobrami, / bogaczy zaś z niczym odprawił.

54 Wejrzał na Izraela, swego sługę, / przypominając [dawne] miło­sier­dzie swoje,

55 jak to powiedział ojcom naszym / o Abrahamie i o potomstwie jego na wieki.

56 I pozostała z nią Maryja około trzech miesięcy, a potem wróciła do swego domu.

Narodziny Jana Chrzciciela: 1,57-80

57 Dla Elżbiety zaś nadszedł czas jej rozwiązania i porodziła syna. 58 I dowiedzieli się jej sąsiedzi i krewni o tym, jak to Pan okazał jej swoje miłosier­dzie. I cieszyli się wspólnie z nią. 59 A dnia ósmego przyszli, by obrzezać chłopca i na­dać mu imię ojca jego, Zacha­ria­sza. 60 Lecz matka jego odpo­wie­dzia­ła: Żadną miarą! Będzie się nazy­wał Jan. 61 Wtedy powiedziano jej, że nikt w jej rodzinie nie nosi tego imienia. 62 I pytali na migi jego ojca, jak chciałby go nazwać. 63 A on, poprosiwszy o tabliczkę, na­pi­sał: Jan jest jego imię. I dziwili się wszyscy. 64 Zaraz też otworzyły się jego usta i [rozwiązał się] język, i mówił wielbiąc Boga. 65 A wszystkich sąsiadów [ich] ogarnęło prze­ra­żenie i opowiadano o tym po wszystkich górskich okolicach. 66 A wszyscy, którzy tego słuchali, byli prawdziwie przejęci i pytali: Kim też będzie to dziecko? Bo ręka Pańska była nad nim.

67 Zachariasz zaś, ojciec jego, napełniony Duchem Świętym, prorokował mówiąc:

68 Niech będzie uwielbiony Pan, Bóg Izraela / za to, że wejrzał na lud swój i wybawił go.

69 I wzbudził nam potęgę zbawienia / w domu sługi swego, Dawida,

70 jak to zapowiedział od dawna / przez usta świętych proroków swoich:

71 wybawienie od naszych nie­przy­­jaciół / i uwolnienie z rąk wszystkich, którzy nas nienawidzą;

72 aby okazać miłosierdzie ojcom naszym / i przy­pomnieć swe święte przymierze:

73 przysięgę, jaką złożył ojcu naszemu Abrahamowi,

74 że za sprawą Jego wyrwani z mocy nieprzyjaciół / bez lęku służyć Mu będziemy

75 w świętości i sprawiedliwości wobec Niego / przez wszystkie dni naszego życia.

76 A ty, dziecko, będziesz nazwa­ne prorokiem Najwyższego; / pójdziesz bowiem przed obli­czem Pana / żeby przygotować drogi dla Niego

77 i nieść Jego ludowi wieść o zbawieniu / przez odpuszczenie mu grzechów,

78 dzięki litości serdecznej Boga naszego. / Przez nią to wejrzał na nas / Ten, co wschodzi z wysoka,

79 aby oświecić pozostających / w ciemności i w mrokach śmierci / i skierować nasze kroki na drogę pokoju.

80 A dziecię rosło i umacniało się na duchu, i pozo­stawało na pu­stko­wiu aż do czasu ukazania się Izraelowi.

Narodzenie Jezusa: 2,1-20

2

1 W owym czasie wyszedł de­kret od cesarza Augusta, aby spisano mieszkańców całego pań­stwa. 2 Odbył się ten pierwszy spis wtedy, gdy rządy w Syrii pełnił namiestnik Kwiryniusz. 3 Szli więc wszyscy, każdy do swego miasta, aby się za­pisać.

4 Wyruszył też i Józef z Galilei, z miasta Nazaret, do Judei, do Bet­­lejem, miasta Dawidowego - był bowiem z domu i z pokolenia Da­wida - 5 żeby się zapisać razem z Maryją, zaślubioną mu, brze­mien­­ną. 6 A kiedy się tam znajdo­wa­li, nadszedł dla niej czas ro­dze­nia. 7 I wydała na świat Syna pierworodnego, owinęła Go w pie­lusz­ki i złożyła w żłobie, bo zabra­kło dla nich miejsca w gospodzie.

8 Byli zaś w tej okolicy pa­ste­rze, czuwający nocą w polu nad swymi trzodami. 9 I oto anioł Pań­ski zjawił się wśród nich: jasność Pa­na opro­mie­niła ich, a oni bar­­dzo się prze­lękli. 10 Anioł zaś powiedział do nich: Nie bójcie się! Oznajmiam wam bo­wiem wiel­ką radość zgoto­wa­ną ca­łe­mu narodowi: 11 W mieś­cie Da­wi­do­wym narodził się wam dziś Zba­wi­ciel, który jest Mes­ja­szem i Pa­nem. 12 A oto znak dla was: Znaj­dzie­cie niemowlę owinięte w pie­lusz­ki i złożone w żłobie. 13 I natych­miast przy­łą­czy­ło się do anio­ła mnóstwo za­stę­pów niebieskich, które wielbiły Bo­ga mówiąc:

14Chwała Bogu na wysokościach, / a na ziemi pokój ludziom, / w których sobie [Bóg] upodobał.

15 A kiedy aniołowie odeszli od nich do nieba, pasterze mówili między sobą: Chodźmy do Bet­le­jem i zobaczmy to, co się stało i co nam Pan okazał. 16 I spiesząc się przybyli, i znaleźli Maryję i Józefa, i Dziecię złożone w żłobie. 17 A gdy Je ujrzeli, poczęli opowiadać, co im było objawione o tym Dzie­cią­tku. 18 Wszyscy zaś, którzy ich słu­cha­li, dziwili się temu, co mówili pasterze. 19 A Maryja zachowywała wszystkie te słowa, rozważając je w swym sercu. 20 I wrócili pasterze wychwalając i wielbiąc Boga za wszy­stko, co słyszeli i widzieli tak, jak im to zostało powiedziane.

Obrzezanie: 2, 21

21 A po ośmiu dniach, gdy obrzezano Dziecię, nadano Mu imię Jezus, wskazane przez anio­ła, nim jeszcze było poczęte w łonie.

Dalsza część dostępna w wersji pełnej.

1,2 "Słudzy słowa" - apostołowie (por. Dz 1,21; 6,4).

1,3 "Teofilu" - nic więcej nie wiadomo, kim był ów człowiek i czy w ogóle był historyczną postacią.

1,5 "Z rodu Aarona" - brata Mojżesza, protoplasty rodu kapłańskiego. Tak więc pochodzenia kapłańskiego była również Elżbieta; por.1 Krn 24,10.

1,8 Por. Wj 30,7.

1,9 "Los" - drogą losowania wyznaczano dzień posługi kapłańskiej, na którą składało się odnowienie ognia i spalenie kadzidła przed wejściem do Świętego Świętych.

1,13 Por.1,60.

1,15 Por. 7,33.

1,17 "W mocy Eliasza" - według tradycji żydowskiej Eliasz miał się pojawić znów na ziemi, aby namaścić Mesjasza; por. Ml 3,23n.

1,18 Por. Rdz 15,8.

1,25 "Hańbę" - za którą uchodziła wśród Izraelitów bezpłodność niewiasty (por. Rdz 16,4; 30,23;1 Sm 1,6).

1,28 "Bądź pozdrowiona" - lub "Raduj się!" - ostatni fragment tego wiersza nie istnieje w wielu rękopisach; został wprowadzony najprawdopodobniej przez analogię do w. 42.

1,31 Por. Iz 7,14.

1,32 Por. Mt 1,21-23.

1,34 "Nie znam męża" - inaczej: Nie współżyję z mężem. Stwierdzenie to dotyczyło sytuacji, w jakiej Maryja znajdowała się podczas zwiastowania, ale mogło też już wyrażać postanowienie trwania w dziewictwie aż do końca życia; por. Mt 1,18-20.

1,37 Por. Rdz 18,14; Mt 19,26.

1,29 "Miasta" - dzisiejszego Ain Karim, 7 km na zachód od Jerozolimy.

1,46n Por.1 Sm 2,1-10.

1,47-48 Por. 1 Sm 1,11.

1,49 Por. Ps 111,9.

1,50 Por. Ps 103,13.17.

1,52 Por. Ps 147,6; Hi 5,11.

1,53 Por. Ps 107,9; 34,11.

1,54 Por. Iz 41,8-9; Ps 98,3.

1,55 Por. Mi 7,20.

1,59 Por. Rdz 17,12.

1,68 Por. Ps 41,14; 72,18;106,48;111,9; Łk 7,16; 24,21.

1,69 Por.1 Sm 2,10; Ps 132,17.

1,70 Por. Rz 1,2; Ap 10,7.

1,71 Por. Ps 106,10.

1,72 Por. Ps 105,8;106,45.

1,72-73 Por. Kpł 26,42; Rdz 22,16n; Jr 11,5; Mi 7,20.

1,73 Por. Rdz 17,7.

1,76 Por. 7,27; Mk 1,2; Ml 3,1.

1,78 Por. Iz 60,1n; Za 6,12; Ml 3,20.

1,79 Por. Iz 9,1; 42,7; Mt 4,16.

1,79b Por. Iz 59,8; Rz 3,17.

2,1 "Cesarz August" - panujący w latach 30 przed Chr. do 14 po Chr.

2,2 "Pierwszy" - z dwu spisów dokonanych przez Kwiryniusza.

2,7 "Pierworodnego" - co ma udowadniać przynależność tego dziecka do Boga (por. Wj 13,12-16), z całkowitym pominięciem sprawy dalszego potomstwa.

2,19 Por. 2,51.

2,21 Por.1,31.

WYKAZ SKRÓTÓW I OZNACZEŃ

Ab - Księga Abdiasza

Ag - Księga Aggeusza

Am - Księga Amosa

Ap - Apokalipsa św. Jana

Ba - Księga Barucha

Dn - Księga Daniela

Dz - Dzieje Apostolskie

Ef - Św. Pawła List do Efezjan

Est - Księga Estery

Ez - Księga Ezechiela

Ezd - Księga Ezdrasza

Flm - Św. Pawła List do Filemona

Flp - Św. Pawła List do Filipian

Ga - Św. Pawła List do Galatów

Ha - Księga Habakuka

Hbr - List do Hebrajczyków

Hi - Księga Hioba

Iz - Księga Izajasza

J - Ewangelia według św. Jana

1 J - 1 List św. Jana

2 J - 2 List św. Jana

3 J - 3 List św. Jana

Jdt - Księga Judyty

Jk - List św. Jakuba

Jl - Księga Joela

Jon - Księga Jonasza

Joz - Księga Jozuego

Jr - Księga Jeremiasza

Jud - List św. Judy

Koh - Księga Koheleta (Eklezjastesa)

Kol - Św. Pawła List do Kolosan

1 Kor - Św. Pawła 1 List do Koryntian

2 Kor - Św. Pawła 2 List do Koryntian

Kpł - Księga Kapłańska

1 Krl - 1 Księga Królewska

2 Krl - 2 Księga Królewska

1 Krn - 1 Księga Kronik

2 Krn - 2 Księga Kronik

Lb - Księga Liczb

Lm - Lamentacje Jeremiasza

Łk - Ewangelia według św. Łukasza

1 Mch - 1 Księga Machabejska

2 Mch - 2 Księga Machabejska

Mdr - Księga Mądrości

Mi - Księga Micheasza

Mk - Ewangelia według św. Marka

Ml - Księga Malachiasza

Mt - Ewangelia według św. Mateusza

Na - Księga Nahuma

Ne - Księga Nehemiasza

Oz - Księga Ozeasza

1 P - 1 List św. Piotra

1 P - 2 List św. Piotra

Pnp - Pieśń nad Pieśniami

Prz - Księga Przysłów

Ps - Księga Psalmów

Pwt - Księga Powtórzonego Prawa

Rdz - Księga Rodzaju

Rt - Księga Rut

Rz - Św. Pawła List do Rzymian

Sdz - Księga Sędziów

1 Sm - 1 Księga Samuela

2 Sm - 2 Księga Samuela

So - Księga Sofoniasza

Syr - Mądrość Syracha (Eklezjastyk)

Tb - Księga Tobiasza

1 Tes - 1 List św. Pawła do Tesaloniczan

2 Tes - 2 List św. Pawła do Tesaloniczan

1 Tm - 1 List św. Pawła do Tymoteusza

2 Tm - 2 List św. Pawła do Tymoteusza

Tt - Św. Pawła List do Tytusa

Wj - Księga Wyjścia

Za - Księga Zachariasza

aram. aramajski

dosł. dosłownie

gr. grecki

hebr. hebrajski

LXX Septuaginta, grecki przekład ST

n. następny

NT Nowy Testament

par. miejsca paralelne

popr. poprawka lub: poprawiają

por. porównaj

rkp. rękopis, -y

Targ. Targum

ST Stary Testament

tłum. tłumaczą

TM tekst masorecki

Wulg Wulgata

wg według

ww. (w.) wiersze

zob. zobacz

[ ] zamyka słowa dodane do tekstu celem lepszego zrozumienia

(...) opuszczenie tekstu