Biblia Świętego Przymierza. Nowe Przymierze - Andrzej Dorociński

 

 

 

Redakcja: Jacek Molka

Korekta: Ewa Turek

 

Projekt okładki: Tadeusz Bisewski

Projekt graficzny środka, skład: Tadeusz Bisewski

Korekta składu: Adam Bardo

 

Copyright ? by Andrzej Dorociński

Copyright ? by Pan Wydawca

 

 

 

ISBN 978-83-68622-65-2

 

 

 

wydanie 1

 

Gdańsk 2026

 

 

Pan Wydawca

ul. Wały Piastowskie 1/1508

80-855 Gdańsk

 

panwydawca.pl

 

 

 

 

Nowe Przymierze

Przekład z języka greckiego, odsyłacze i komentarze

Andrzej Dorociński

 

Spis treści

 

 

 

Ewangelia według Mateusza 17

Ewangelia według Marka 96

Ewangelia według Łukasza 142

Ewangelia według Jana 220

Dzieje Apostolskie 283

List do Rzymian 359

Pierwszy list do Koryntian 397

Drugi list do Koryntian 427

List do Galatów 447

List do Efezjan 460

List do Filipian 473

List do Kolosan 482

Pierwszy list do Tesaloniczan 492

Drugi list do Tesaloniczan 499

Pierwszy list do Tymoteusza 504

Drugi list do Tymoteusza 514

List do Tytusa 520

List do Filemona 525

List do Hebrajczyków 527

List Jakuba 555

Pierwszy list Piotra 565

Drugi list Piotra 575

Pierwszy list Jana 581

Drugi list Jana 591

Trzeci list Jana 593

List Judy 595

Ksiąga Objawienia 599

 

 

 

 

 

PRZEDMOWA

 

 

 

Biblia zasługuje na nadzwyczajną uwagę. Odpowiada na bardzo ważne pytania egzystencjalne: Kim jest Bóg? Dlaczego dopuszcza cierpienia? Co przyniesie przyszłość? Na czym polega głębszy sens życia? Co jest dobre, co jest złe? Co ma realny wpływ na poczucie osobistego szczęścia? Jakie zasady pomagają zbudować trwałe i szczęśliwe małżeństwo? Odpowiedzi wprawdzie można znaleźć w różnych źródłach, ale biblijne odpowiedzi zdecydowanie górują nad nimi swą mądrością.

Czytanie Biblii umożliwia zdobywanie bezcennej wiedzy o Bogu. Dzięki wnikaniu w jej treść można zrozumieć, które poglądy religijne ukazują Boga takim, jakim On rzeczywiście jest, a które w błędnym świetle. Biblia zaspokaja też potrzebę kierownictwa i poczucia bezpieczeństwa.

Wszystkim czytelnikom Biblii życzę pogłębienia stopnia swej wiedzy o Bogu oraz swej osobistej więzi z Nim (Objawienie 1:3).

 

 

 

 

O PRZEKŁADZIE

 

 

 

Podstawę niniejszego przekładu Nowego Przymierza stanowi Nestle-Aland, Novum Testamentum Graece, Deutsche Bibelgesellschaft, wydanie 28, Stuttgart 2012. Zostały też uwzględnione dwa inne teksty greckie: Maurice A. Robinson & William G. Pierpont, The New Testament In the Original Greek Byzantine Textform (tekst bizantyjski), Chilton Book Publishing, Southborough 2005, i F. H. A. Scrivener, Greek New Testament: Textus Receptus (tak zwany tekst przyjęty), Cambridge University Press, Cambridge 1894. Niektóre warianty tekstu są odnotowane w przypisach.

Biblia Świętego Przymierza należy do rodziny przekładów dosłownych. Starałem się opracować tekst wierny oryginałowi i zrozumiały dla współczesnego czytelnika. Każdy język ma odmienną gramatykę, dlatego w polskim przekładzie sekwencja słów w zdaniu czasami jest inna niż w tekście greckim. Jest to efekt dopasowania się do polskich reguł gramatycznych. Dzięki temu tekst docelowy jest bardziej zrozumiały oraz komunikatywny i bynajmniej nie zaciemnia myśli oryginału.

 

 

 

 

WARTO ZAPAMIĘTAĆ

 

 

 

Czego oczekuje od ciebie Bóg

Żebyś się do Niego zbliżył (Jakuba 4:8)

Abyś przestrzegał Jego zasad (1 Jana 5:3)

 

Bóg chce twojego dobra

Bądź Mu posłuszny (Powtórzonego Prawa 12:28)

 

Musisz wiedzieć, że jesteś grzesznym człowiekiem

Przez pierwszą parę ludzką grzeszymy i umieramy (Rzymian 5:12)

 

Bóg chce wymazać twoje grzechy

One zostaną wybielone (Izajasza 1:18)

 

Zależy to od twojej wiary i dobrego postępowania

Jeśli uwierzysz... (Rzymian 10:9), czyń dobrze... (Powtórzonego Prawa 6:18)

 

Miłość i jej odzwierciedlenie w swoim życiu z wiarą

Miłość (1 Koryntian 13:1-13) i działanie (Jakuba 2:14-17)

 

Przyszłość przedstawiona w Biblii

Jana 14:2; Objawienie 14:1-4; Objawienie 5:10; Objawienie 20:6; Łukasza 12:32; Objawienie 7:9; Izajasza 35:5-6; Objawienie 21:1-4; Psalm 37:29; Mateusza 5:5; 2 Piotra 3:13

Pamiętaj, że Twoje szczęście zależy od

Słuchania słowa Bożego (Łukasza 11:28)

Dawania (Dzieje 20:35)

Dobrego traktowania innych (Łukasza 6:31; Mateusza 7:12)

 

Naśladuj Jezusa Chrystusa i głoś o Królestwie Bożym

Łukasza (9:59-60)

 

 

 

 

 

KSIĘGI BIBLIJNE

 

 

 

STARE PRZYMIERZE

Księga Rodzaju

Księga Wyjścia

Księga Kapłańska

Księga Liczb

Księga Powtórzonego Prawa

Księga Jozuego

Księga Sędziów

Księga Rut

Pierwsza księga Samuela

Druga księga Samuela

Pierwsza księga Królów

Druga księga Królów

Pierwsza księga Kronik

Druga księga Kronik

Księga Ezdrasza

Księga Nehemiasza

Księga Estery

Księga Hioba

Psalmy

Księga Przysłów

Księga Kaznodziei

Pieśń nad Pieśniami

Księga Izajasza

Księga Jeremiasza

Księga Lamentacji

Księga Ezechiela

Księga Daniela

Księga Ozeasza

Księga Joela

Księga Amosa

Księga Abdiasza

Księga Jonasza

Księga Micheasza

 

NOWE PRZYMIERZE

Ewangelia według Mateusza

Ewangelia według Marka

Ewangelia według Łukasza

Ewangelia według Jana

Dzieje Apostolskie

List do Rzymian

Pierwszy list do Koryntian

Drugi list do Koryntian

List do Galatów

List do Efezjan

List do Filipian

List do Kolosan

Pierwszy list do Tesaloniczan

Drugi list do Tesaloniczan

Pierwszy list do Tymoteusza

Drugi list od Tymoteusza

List do Tytusa

List do Filemona

List do Hebrajczyków

List Jakuba

Pierwszy list Piotra

Drugi list Piotra

Pierwszy list Jana

Drugi list Jana

Trzeci list Jana

List Judy

Księga Objawienia

 

 

 

 

NOWE PRZYMIERZE

 

 

EWANGELIA WEDŁUG MATEUSZA

 

Pisarz: Mateusz.

Zarys: narodzenie Jezusa, głoszenie ewangelii przez Jezusa, kazanie na górze, mowa misyjna, mowa o Królestwie Niebiańskim, mowa do uczniów o życiu zgromadzenia, mowa przeciw uczonym w piśmie i faryzeuszom oraz o dniach ostatecznych.

 

Narodziny Jezusa

1 Zwój1 rodu Jezusa Chrystusa, syna Dawida, syna Abrahama. 2 Abraham zrodził Izaaka, Izaak zrodził Jakuba, Jakub zaś zrodził Judę i jego braci. 3 Juda zaś zrodził Faresa i Zarę z Tamar, Fares zaś zrodził Esroma, Esrom zaś zrodził Arama. 4 Aram zaś zrodził Aminadaba, Aminadab zaś zrodził Nachszona, Nachszon zaś zrodził Salmona, 5 Salmon zaś zrodził Boaza z Rachab, Boaz zaś zrodził Obeda z Rut, Obed zaś zrodził Jessego, 6 Jesse zaś zrodził Dawida, króla. Dawid zaś zrodził Salomona z tej, która była wcześniej żoną Uriasza, 7 Salomon zaś zrodził Roboama, Roboam zaś zrodził Abiasza, Abiasz zaś zrodził Asafę, 8 Asaf zaś zrodził Jozafata, Jozafat zaś zrodził Jorama, Joram zaś zrodził Ozjasza. 9 Ozjasz zaś zrodził Joatama, Joatam zaś zrodził Achaza, Achaz zaś zrodził Ezechiasza, 10 Ezechiasz zaś zrodził Manassesa, Manasses zaś zrodził Amona, Amon zaś zrodził Jozjasza, 11 Jozjasz zaś zrodził Jehoniasza i jego braci w czasie uprowadzenia do Babilonu. 12 A po uprowadzeniu do Babilonu Jehoniasz zrodził Salatiela, Salatiel zaś zrodził Zorobabela, 13 Zorobabel zaś zrodził Abiuda, Abiud zaś zrodził Eliakima, Eliakim zaś zrodził Azora. 14 Azor zaś zrodził Sadoka, Sadok zaś zrodził Achima, Achim zaś zrodził Eliuda, 15 Eliud zaś zrodził Eleazara, Eleazar zaś zrodził Mattana, Mattan zaś zrodził Jakuba, 16 Jakub zaś zrodził Józefa, męża Marii, z której został narodzony Jezus nazywany Chrystusem. 17 Wszystkich więc pokoleń od Abrahama do Dawida jest czternaście pokoleń i od Dawida do uprowadzenia do Babilonu czternaście pokoleń, i od uprowadzenia do Babilonu aż do Chrystusa czternaście pokoleń. 18 A z narodzinami Chrystusa było tak: Gdy Maria, jego matka, została zaręczona Józefowi, zanim się zeszli, okazało się, że była w ciąży przez ducha świętego. 19 Józef, jej mąż, będąc sprawiedliwym, nie chciał jej wystawić na widok publiczny i postanowił ją opuścić2 potajemnie. 20 A gdy to przemyślał, oto anioł JHWH3 ukazał mu się we śnie, mówiąc: Józefie, synu Dawida, nie bój się wziąć Marii, swej żony, do domu, bo to, co zostało z niej poczęte, jest za sprawą ducha świętego. 21 Urodzi ona syna i nadasz mu imię Jezus. On bowiem wybawi swój lud od jego grzechów. 22 A wszystko to się stało, żeby się wypełniło, co JHWH4 powiedział poprzez swego proroka: 23 Oto dziewica pocznie i urodzi syna, i nazwą go imieniem Emmanuel,5 co się tłumaczy: Bóg z nami. 24 Gdy Józef obudził się ze snu, zrobił tak, jak rozkazał mu anioł JHWH, wziął do domu swoją żonę. 25 Jednak z nią nie współżył, dopóki nie urodziła syna, i nadał mu imię Jezus.

 

Pokłon magów. Ucieczka z Egiptu

2 Gdy zaś Jezus urodził się w Betlejem w Judei w dniach króla Heroda6, oto przybyli do Jerozolimy magowie7 ze wschodu, 2 mówiąc: Gdzie jest ten narodzony Król Judejczyków? Zobaczyliśmy bowiem jego gwiazdę na wschodzie i przyszliśmy oddać mu hołd. 3 Gdy król Herod to usłyszał, zaniepokoił się, a z nim cała Jerozolima. 4 Zebrał więc wszystkich arcykapłanów i uczonych w piśmie spośród ludu i pytał ich, gdzie miał się urodzić Chrystus. 5 A oni mu odpowiedzieli: W Betlejem, Judei, tak jest bowiem zapisane przez proroka: 6 A ty, Betlejem, ziemio Judy, wcale nie jesteś najmniejsza wśród dowódców Judy, bo z ciebie wyjdzie przewodnik, który będzie pasł mój lud, Izrael8. 7 Wtedy Herod cichaczem wezwał magów i starannie wypytał ich o czas ukazania się gwiazdy. 8 Wysyłając ich do Betlejem, powiedział: Gdy już tam przyjdziecie, starannie poszukajcie tego dziecka, a gdy je znajdziecie, donieście mi o tym, abym i ja poszedł złożyć mu hołd. 9 Oni, wysłuchawszy króla, ruszyli w drogę, i oto gwiazda, którą zobaczyli na wschodzie, prowadziła ich, aż się zatrzymała nad miejscem, gdzie było to dziecko. 10 A gdy zobaczyli gwiazdę, bardzo się uradowali. 11 A gdy weszli do domu, zobaczyli dziecko z Marią, jego matką, padli na twarze, składając mu hołd. Otworzyli swoje skarby i ofiarowali mu dary: złoto, kadzidło i mirrę. 12 Otrzymali we śnie ostrzeżenie, żeby nie wracali do Heroda, dlatego wrócili do swojego kraju inną drogą. 13 A gdy już się oddalili, oto anioł JHWH ukazał się we śnie Józefowi, mówiąc: Wstań, weź dziecko oraz jego matkę i uciekaj do Egiptu. Pozostań tam, aż dam ci znać, bo Herod szuka dziecka, żeby go zabić. 14 Wstał w nocy, wziął dziecko i jego matkę i oddalił się do Egiptu. 15 I był tam aż do śmierci Heroda, żeby się spełniło to, co JHWH powiedział poprzez proroka, mówiąc: Z Egiptu wezwałem mojego syna9.

 

Rzeź chłopców

16 Herod, widząc, że został przechytrzony przez magów, uniósł się wielkim gniewem i, wysławszy, zabił w Betlejem i w całych jego granicach wszystkich chłopców od dwóch lat i poniżej, według czasu, którego się dowiedział od magów. 17 Wtedy spełniło się słowo wypowiedziane przez proroka Jeremiasza: 18 Głos usłyszano w Ramie10, płacz i wielki lament. Rachel opłakuje swoje dzieci i nie daje się pocieszyć, bo już ich nie ma. 19 Gdy Herod zmarł, oto anioł JHWH ukazał się we śnie Józefowi w Egipcie 20 i powiedział: Wstań, weź dziecko i jego matkę i wracaj do ziemi Izraela, bowiem umarli ci, którzy nastawali na życie dziecka. 21 On więc wstał, wziął dziecko i jego matkę i wrócił do ziemi Izraela. 22 Usłyszawszy, że w Judei po Herodzie króluje Archelaus, lękał się tam wrócić. A otrzymawszy ostrzeżenie we śnie, oddalił się do granic Galilei. 23 I przybył do Nazaretu, i zamieszkał w tym mieście, żeby się spełniło, co zostało powiedziane poprzez proroków: Nazwany zostanie Nazarejczykiem11. 3 W tym czasie przybył Jan Zanurzający12, głosząc na pustyni judzkiej 2 i mówiąc: Nawracajcie się13, bo przybliżyło się Królestwo Niebios. 3 To o nim prorok Izajasz mówił: Głos wołającego na pustkowiu: Przygotujcie drogę JHWH, prostymi czyńcie jego szlaki14. 4 A Jan miał odzież z sierści wielbłąda i skórzany pas wokół jego biodra, a jego pokarmem były szarańcze i miód polny. 5 W tym czasie przychodziła do niego Jerozolima i cała Judea oraz cała okolica Jordanu. 6 Ludzie byli przez niego zanurzani w rzece Jordan i wyznawali swoje grzechy. 7 Kiedy zauważył licznych faryzeuszy i saduceuszy15 przychodzących do zanurzenia, powiedział im: Pomiocie żmij16, kto wam wskazał, że można uciec przed nadciągającym gniewem?17 8 Wydawajcie więc właściwy owoc nawrócenia 9 i nie przyzwalajcie sobie mówić: Za Ojca mamy Abrahama. Zapewniam was: Bóg potrafi wzbudzić Abrahamowi dzieci z tych kamieni. 10 Już siekierka przyłożona jest do korzenia drzew. Każde więc drzewo, które nie wydaje dobrego i pięknego owocu, zostanie ścięte i wrzucone w ogień. 11 Ja was zanurzam w wodzie ze względu na wasze nawrócenie. Za mną idzie silniejszy niż ja, nie jestem godzien, aby nieść jego sandały. On was zanurzy w duchu świętym i ogniu. 12 Ma on w ręku szuflę i oczyści swoje klepisko i zbierze swoją pszenicę do spichlerza, a plewy spali w ogniu nieugaszonym. 13 Wówczas Jezus przyszedł do Jana nad Jordan z Galilei, aby dać się przez niego zanurzyć18. 14 Ale Jan nie chciał na to przystać, mówiąc: To ja potrzebuję zanurzenia od ciebie, a ty przychodzisz do mnie? 15 Jezus mu odpowiedział: Ustąp teraz, bo w ten sposób godzi się nam wypełnić wszystko, co sprawiedliwe. Wtedy mu ustąpił. 16 Gdy Jezus został zanurzony, zaraz wyszedł z wody. I oto niebiosa się otwarły i ujrzał ducha Bożego, który zstąpił na niego jakby gołąb. 17 A oto rozległ się głos z nieba, mówiący: To jest mój Syn, umiłowany, w którym mam upodobanie.

 

Kuszenie Jezusa Chrystusa

4 Po czym duch zaprowadził Jezusa na pustkowie, aby został wypróbowany przez Diabła. 2 I gdy przepościł czterdzieści dni i nocy, zgłodniał. 3 Po czym przyszedł do niego Kusiciel i powiedział: Jeśli jesteś synem Boga, powiedz, by te kamienie zamieniły się w chleby. 4 On jednak oznajmił: Jest napisane: Nie samym chlebem żyje człowiek, lecz każdym słowem, które wychodzi z ust JHWH19. 5 Po czym zabrał go Diabeł do świętego miasta i postawił go na szczycie świątyni, 6 i powiedział: Jeśli jesteś synem Boga, rzuć się w dół. Jest bowiem napisane: Aniołom swoim wyda rozkaz co do ciebie i będą nosili cię na rękach, abyś nie uderzył stopą o kamień. 7 Jezus mu oznajmił: Jest również napisane: Nie będziesz wystawiać na próbę JHWH, swojego Boga20. 8 Diabeł wziął go na bardzo wysoką górę i pokazał mu wszystkie królestwa świata oraz ich chwałę, 9 i powiedział mu: Dam ci to wszystko, jeśli upadniesz i oddasz mi pokłon. 10 Wówczas Jezus mu odpowiedział: Odejdź ode mnie, Szatanie! Jest bowiem napisane: JHWH, Bogu twemu, będziesz oddawał pokłon i tylko jemu samemu będziesz służyć21. 11 Po czym Diabeł go opuścił i oto zbliżyli się aniołowie, i mu usługiwali22. 12 Kiedy usłyszał, że Jan został uwięziony23, wrócił do Galilei. 13 Potem opuścił Nazaret, przyszedł i zamieszkał w Kafarnaum24, nad morzem, w granicach Zebulona i Neftalego. 14 Tak żeby się spełniły wypowiedziane słowa poprzez proroka Izajasza: 15 Ziemio Zebulona i Neftalego wzdłuż drogi nadmorskiej z drugiej strony Jordanu, Galileo pogan. 16 Lud pogrążony w ciemności ujrzał wielkie światło, a mieszkańcom w krainie śmiertelnego cienia wzeszła światłość. 17 W tym czasie Jezus zaczął głosić i mówić: Nawracajcie się, bo blisko jest Królestwo Niebios.

 

Powołanie uczniów

18 Jezus, idąc obok Morza Galilejskiego, ujrzał dwóch braci: Szymona, zwanego Piotrem, i jego brata, Andrzeja, zarzucali sieć rybacką w morze, byli bowiem rybakami. 19 I powiedział im: Chodźcie ze mną, a uczynię was rybakami ludzi. 20 Oni bez wahania opuścili sieci rybackie i podążali za nim. 21 A gdy poszedł stamtąd dalej, ujrzał dwóch innych braci: Jakuba, syna Zebedeusza, i Jana, jego brata, byli w łodzi razem z Zebedeuszem, ich ojcem, naprawiali swoje sieci rybackie. I wezwał ich. 22 A oni bez wahania opuścili łódź i swojego ojca i podążali za nim.

 

Uzdrawianie chorych

23 Potem Jezus obchodził całą Galileę, nauczając ich w synagogach i głosząc ewangelię o Królestwie, i lecząc każdą chorobę i każdą słabość wśród ludu25. 24 A wieść o nim rozeszła się po całej Syrii. I przyprowadzali mu wszystkich, którzy źle się czuli, dotkniętych rozmaitymi dolegliwościami i męczarniami, opętanych przez demony i epileptyków26 oraz sparaliżowanych, a on ich uzdrowił. 25 I podążały za nim wielkie tłumy z Galilei i Dekapolu oraz z Jerozolimy i Judei, i z drugiej strony Jordanu.

 

Kazanie na górze

5 Kiedy zobaczył tłumy, wszedł na górę, a gdy usiadł, podeszli do niego jego uczniowie. 2 Wówczas zaczął nauczać: 3 Szczęśliwi27 żebrzący28 duchem, bo do nich należy Królestwo Niebios. 4 Szczęśliwi ci, którzy są przygnębieni, bo oni będą pocieszeni29. 5 Szczęśliwi łagodni, bo oni odziedziczą ziemię. 6 Szczęśliwi odczuwający głód i spragnieni sprawiedliwości, bo oni będą nasyceni30. 7 Szczęśliwi miłosierni31, bo oni doznają miłosierdzia. 8 Szczęśliwi, którzy mają nieskalane serce, bo oni ujrzą Boga. 9 Szczęśliwi, którzy dążą do pokoju, bo oni będą nazwani synami Boga. 10 Szczęśliwi, którzy są prześladowani32 z powodu sprawiedliwości, bo do nich należy Królestwo Niebios. 11 Szczęśliwi jesteście, gdy wam urągają33 i prześladują z mojego powodu oraz mówią złośliwe kłamstwa przeciwko wam. 12 Radujcie się i weselcie, gdyż wielka jest wasza nagroda w niebiosach. Tak bowiem prześladowali proroków przed wami. 13 Wy jesteście solą34 ziemi. Jeżeli sól straci swój smak, czym się ją posoli? Nie nadaje się już do niczego, zostanie wyrzucona na zewnątrz i podeptana przez ludzi. 14 Wy jesteście światłem świata35. Nie można ukryć miasta umiejscowionego na wzniesieniu. 15 Lampy nie zapala się i nie stawia pod korcem36, ale na świeczniku, i świeci wszystkim w domu. 16 Niech w taki sposób świeci wasze światło przed ludźmi, żeby zobaczyli wasze dobre czyny i wychwalali waszego Ojca, który jest w niebie.

 

 

Stare i nowe Prawo

17 Nie myślcie, że przyszedłem usunąć Prawo i proroków. Nie przyszedłem usunąć, ale dopełnić. 18 Zaprawdę, wam mówię: Dopóki nie przeminie niebo i ziemia, ani jedna jota, ani jedna kreska nie przeminie z Prawa, aż się to wszystko stanie. 19 Kto by usunął jedno z tych najmniejszych przykazań i tak by uczył ludzi, będzie najmniejszy w Królestwie Niebios. A kto by tak czynił i nauczał (równie), ten będzie nazwany wielkim w Królestwie Niebios. 20 Mówię wam: Jeśli wasza sprawiedliwość nie będzie obfitsza niż uczonych w Piśmie i faryzeuszy, to nigdy nie wejdziecie do Królestwa Niebios.

 

Nie morduj

21 Słyszeliście, że powiedziano przodkom: Nie będziesz zabijał. A kto by zabił, będzie podlegał sądowi. 22 A ja wam mówię, że każdy, kto bez powodu gniewa się na brata, będzie podlegał sądowi. A kto powie do swego brata: Raka37, stanie przed radą najwyższą. A kto powie: Głupcze, będzie podlegał ognistej Gehennie38.

 

Umiejętność składania ofiar

23 A gdybyś przyniósł swój dar, aby go złożyć na ołtarz, a tam przypomniałbyś sobie, że twój brat ma coś przeciwko tobie, 24 zostaw tam swój dar przed ołtarzem, odejdź i najpierw pogódź się ze swoim bratem, i wtedy przyjdź, i złóż swój dar. 25 Szybko pogódź się życzliwie ze swoim przeciwnikiem39, dopóki jesteś jeszcze z nim w drodze, aby cię przeciwnik nie wydał sędziemu, a sędzia nie wydał swojemu strażnikowi, i abyś nie został wtrącony do więzienia. 26 Zapewniam cię: Nie wyjdziesz stamtąd, dopóki nie oddasz ostatniego grosza.

 

Nauczanie o moralności

27 Słyszeliście, że zostało powiedziane: Nie będziesz cudzołożyć40. 28 A ja wam mówię, że każdy, kto spogląda na kobietę pożądliwie41, już popełnił z nią cudzołóstwo w swym sercu42. 29 Jeśli twoje prawe oko prowadzi cię do grzechu, wyłup je i odrzuć od siebie. Lepiej jest dla ciebie, abyś stracił jedną część twojego ciała, niż żeby całe twoje ciało zostało wrzucone do Gehenny. 30 I jeśli twoja prawa ręka prowadzi cię do grzechu, odetnij ją i odrzuć od siebie43. Lepiej jest dla ciebie, abyś stracił jedną część twojego ciała, niż żeby całe twoje ciało zostało wrzucone do Gehenny. 31 Powiedziano również: Kto chce odesłać swoją żonę, niech da jej dokument rozwodowy. 32 A ja wam mówię: Kto odeśle swoją żonę, jeśli nie na podstawie rozpusty, przyczynia się do jej cudzołóstwa, a kto by ją poślubił, cudzołoży.

 

Przysięganie

33 Słyszeliście, że powiedziano przodkom: Nie będziesz składać fałszywych przysiąg, masz dotrzymać swe przysięgi JHWH44. 34 A ja wam mówię: Nie przysięgajcie ani na niebo, bo jest tronem Boga, 35 ani na ziemię, bo jest podnóżkiem jego stóp, ani na Jerozolimę, bo jest miastem wielkiego Króla. 36 Nie przysięgaj również na swoją głowę, bo nie możesz uczynić jednego włosa białym lub czarnym. 37 Niech wasze tak znaczy tak, a nie niech znaczy nie. Co jest ponad to, pochodzi od Niegodziwca45.

 

Przeciwstawianie się złu

38 Słyszeliście, że powiedziano: Oko za oko, ząb za ząb46. 39 A ja wam mówię: Nie przeciwstawiajcie się niegodziwemu, ale ktokolwiek uderzy cię w prawy policzek, nadstaw mu i drugi. 40 A temu, który chce pójść z tobą do sądu i wziąć twoją szatę, pozostaw mu i płaszcz. 41 A kto by cię przymusił iść z nim jedną milę, idź z nim dwie mile47. 42 Temu, kto cię prosi, daj, a temu, kto chce od ciebie pożyczyć, nie odwracaj się.

 

Miłość do swoich nieprzyjaciół

43 Słyszeliście, że powiedziano: Będziesz miłował swego bliźniego48, a wroga swego będziesz miał w nienawiści. 44 A ja wam mówię: Miłujcie waszych wrogów49 i módlcie się za tych, którzy was prześladują50, 45 abyście się stali synami waszego Ojca, który jest w niebiosach, gdyż on sprawia, że jego słońce wschodzi nad złymi i dobrymi, oraz sprawia, że deszcz pada na sprawiedliwych i niesprawiedliwych. 46 Jeśli bowiem miłujecie tych, którzy was miłują, jaką macie zapłatę? Czy nie czynią podobnie poborcy podatkowi? 47 Jeśli pozdrawiacie tylko swych braci, co niezwykłego czynicie? Czyż poganie nie postępują tak samo? 48 Bądźcie więc doskonali, jak i doskonały jest wasz Ojciec w niebie. 6 Uważajcie, żebyście nie przejawiali swojej sprawiedliwości51 przed ludźmi w celu bycia przez nich oglądanym, bo wtedy nie otrzymacie nagrody od waszego Ojca w niebie. 2 Ilekroć dajesz dary miłosierdzia,52 nie trąb przed sobą, jak czynią hipokryci w synagogach i na ulicach, tak aby ludzie ich wychwalali. Mówię wam: Oni już otrzymują swoją nagrodę. 3 Ale gdy ty dajesz dary miłosierdzia, niech nie wie twa lewica, co czyni twa prawica, 4 żeby twoje dary miłosierdzia zachowały się w ukryciu, a Ojciec twój, który przygląda się w ukryciu, odpłaci53 tobie.

 

Modlitwa

5 A kiedy się modlicie, nie bądźcie jak hipokryci. Oni lubią się modlić, stojąc54 w synagogach i na szerokich ulicach, aby się pokazać ludziom. Mówię wam: Oni już otrzymują swoją nagrodę. 6 A kiedy ty się modlisz, wejdź do swojego pokoju, zamknij za sobą drzwi, módl się do twojego Ojca, który jest w ukryciu, a Ojciec twój, który się tobie przygląda w ukryciu, odpłaci tobie. 7 A modląc się, nie paplajcie jak poganie, oni bowiem myślą, że zostaną wysłuchani przez swoją gadatliwość. 8 Więc nie upodabniajcie się do nich, gdyż wasz Ojciec wie, czego potrzebujecie, zanim go poprosicie.

 

Modlitwa Jezusa Chrystusa

9 Módlcie się więc w taki sposób55: Ojcze nasz, który jesteś w niebie, niech zostanie uświęcone twoje imię56. 10 Niech przyjdzie twoje Królestwo57, niech się dzieje twoja wola, jak w niebie, tak i na ziemi. 11 Daj nam dzisiaj na ten dzień naszego chleba koniecznego. 12 I przebacz nam nasze winy, jak i my przebaczamy winnym wobec nas. 13 I nie wystawiaj nas na wypróbowanie, ale ocal nas od Niegodziwca58. 14 Jeśli odpuścicie ludziom ich uchybienia, to wasz Ojciec niebiański i wam odpuści. 15 Jeśli nie odpuścicie ludziom, to i wasz Ojciec nie odpuści wam uchybień.

 

Post

16 Kiedy pościcie, nie bądźcie jak hipokryci59, smutnie zniekształcają swoje twarze, aby pokazać ludziom, że poszczą. Mówię wam: Oni już otrzymują swoją nagrodę. 17 Natomiast ty, gdy pościsz, namaść głowę60 i umyj twarz, 18 aby nie ludziom pokazać, że pościsz, ale twojemu Ojcu, który jest w ukryciu61. A twój Ojciec, który widzi to, co jest ukryte, odpłaci tobie.

 

Skarby. Dwóch panów. Szukajcie najpierw Królestwa

19 Nie gromadźcie skarbów62 na ziemi, gdzie mól i rdza niszczy, i gdzie złodzieje włamują się, i kradną. 20 Gromadźcie skarby63 w niebie, gdzie ani mól, ani rdza nie niszczą, i gdzie złodzieje nie włamują się, i nie kradną. 21 Gdzie bowiem jest twój skarb, tam będzie i twoje serce. 22 Lampą ciała jest oko. Jeśli twoje oko jest otwarte, całe twoje ciało będzie pełne światła64. 23 Jeśli twoje oko jest niegodziwe, całe twoje ciało będzie mroczne. Jeśli więc w tobie światłość jest mroczna, jakże wielki to mrok. 24 Nikt nie może służyć dwóm panom65, bo albo jednego będzie nienawidzić, a drugiego miłować, albo jednemu będzie oddany, a drugim zlekceważy. Nie możecie służyć Bogu i mamonie. 25 Dlatego mówię wam, nie martwcie się o swoje życie66, co będziecie jeść i pić, ani o swoje ciała, w co się ubierzecie. Czy dusza67 nie znaczy więcej niż pokarm, a ciało niż ubranie? 26 Przypatrzcie się ptakom nieba, nie sieją ani nie zbierają plonów, ani nie zbierają do stodoły, a wasz Ojciec niebiański karmi je. 27 Kto z was, martwiąc się, może dodać jeden łokieć do długości swojego życia. 28 I dlaczego martwicie się o ubranie? Nauczcie się, jak rosną lilie pola. Nie pracują ani nie przędą. 29 Mówię wam, że nawet Salomon w całej swojej chwale nie był tak ubrany jak jedna z nich. 30 Jeśli Bóg tak przyodziewa trawę pola, która dzisiaj jest, a jutro zostanie wrzucona do pieca, to czy tym bardziej nie przyodzieje was, ludzie małej wiary? 31 Dlatego nie martwcie się o to, co będziecie jeść? Lub: Co będziecie pić? Lub: W co się ubierzecie? 32 O to wszystko zabiegają narody. Wasz niebiański Ojciec wie, że potrzebujecie wszystkich tych rzeczy. 33 Szukajcie najpierw Królestwa Bożego i jego sprawiedliwości68, a to wszystko będzie wam dodane. 34 Nie martwcie się o jutro, bowiem następny dzień zatroszczy się o siebie. Każdy dzień ma dosyć własnego zła. 7 Nie sądźcie69, żebyście nie byli osądzeni. 2 Bo jaki sąd wydajecie, takim zostaniecie osądzeni, i jaką miarą mierzycie, taką i wam odmierzą. 3 Dlaczego widzisz wiór w oku swego brata, a we własnym oku belki nie zauważasz? 4 Albo jak powiesz swemu bratu: Pozwól, że usunę z twego oka wiór, gdy w twoim własnym oku jest belka? 5 Hipokryto, usuń najpierw belkę z własnego oka, a wtedy przejrzysz i będziesz mógł usunąć wiór z oka twojego brata. 6 Nie dawajcie psom tego, co święte, a pereł nie rzucajcie przed świnie, aby je stopami nie zdeptały, a gdy się obrócą, was nie rozszarpały. 7 Proście70, a będzie wam dane, szukajcie, a znajdziecie, pukajcie, a będzie wam otworzone. 8 Każdy bowiem, kto prosi, otrzymuje, i każdy, kto szuka, znajduje, a pukającemu będzie otworzone. 9 Albo czy jest wśród was człowiek, który, gdy go syn poprosi o chleb, poda mu kamień? 10 Albo jeśli poprosi go o rybę, czy poda mu węża? 11 Jeśli więc wy, chociaż jesteście niegodziwi, umiecie dawać dobre dary71 swoim dzieciom, to o ileż bardziej wasz Ojciec w niebie da dobre rzeczy proszącym go.

 

Złota reguła

12 Wszystko więc, co chcecie, żeby ludzie wam czynili, to wy czyńcie im podobnie. Takie jest bowiem Prawo i Prorocy.

 

Ciasna brama

13 Wchodźcie przez ciasną72 bramę. Bo szeroka jest brama i przestronna droga prowadząca do zniszczenia, i wielu jest tych, którzy przez nią wchodzą. 14 A ciasna jest brama i wąska droga, która prowadzi do życia, i niewielu jest tych, którzy ją znajdują.

 

Fałszywi prorocy, odstąpcie ode mnie

15 Wystrzegajcie się fałszywych73 proroków, którzy przychodzą do was w owczym odzieniu, ale wewnątrz są drapieżnymi wilkami. 16 Po owocach ich poznacie. Czy zbiera się z cierni winogrona albo z ostu figi? 17 Tak każde dobre drzewo wydaje piękne owoce, zaś drzewo zepsute wydaje złe owoce. 18 Dobre drzewo nie może rodzić złych owoców ani drzewo zepsute nie może rodzić dobrych owoców. 19 Każde drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, jest wycinane i wrzucone w ogień. 20 Tak więc rozpoznacie ich po ich owocach. 21 Nie każdy, kto do mnie mówi: Panie, Panie, wejdzie do Królestwa Niebios, ale ten, kto czyni wolę74 mojego Ojca, który jest w niebie75. 22 W owym dniu wielu mi powie: Panie, Panie, czy w twoim imieniu nie prorokowaliśmy, i czy w twoim imieniu nie wypędzaliśmy demony, i czy w twoim imieniu nie dokonywaliśmy wielu potężnych dzieł. 23 I wtedy im wyznam: Nigdy was nie znałem, odstąpcie ode mnie czyniący nieprawość.

 

Słuchanie i wykonywanie słów Jezusa przypomina budowanie domu na skale

24 Każdy więc, kto słucha moich słów i je spełnia, będzie podobny do męża roztropnego, który zbudował swój dom na skale. 25 I spadł deszcz, i wezbrały rzeki, i powiały wiatry, i uderzyły w ten dom, lecz nie zawalił się, ponieważ fundament miał na skale. 26 Każdy, kto słucha moich słów i nie spełnia ich, będzie podobny do męża głupiego, który zbudował swój dom na piasku. 27 Spadł deszcz i wezbrały rzeki, i powiały wiatry, i uderzyły w ten dom, i zawalił się, a jego upadek był wielki. 28 A gdy Jezus zakończył te słowa, tłumy były zdumione jego nauką. 29 Bo nauczał ich, jak ktoś mający władzę, a nie jak uczeni w piśmie.

 

Uzdrowienie trędowatego

8 Gdy on zszedł z góry, towarzyszyły mu liczne tłumy. 2 I oto zbliżył się trędowaty76, złożył mu hołd, mówiąc: Panie, jeśli zechcesz, możesz mnie oczyścić. 3 A on wyciągnął rękę, dotknął go, mówiąc: Chcę, zostań oczyszczony77. I od razu został oczyszczony z trądu. 4 Potem Jezus powiedział: Uważaj, nie mów o tym nikomu, ale idź, pokaż się kapłanowi i ofiaruj dar, który przykazał Mojżesz na świadectwo dla nich. 5 Gdy on wszedł do Kafarnaum78, podszedł do niego setnik i zaczął go prosić: 6 Panie, sługa mój leży w domu sparaliżowany i okropnie cierpi. 7 Powiedział mu: Przybędę i uzdrowię go. 8 Setnik w odpowiedzi rzekł: Panie, nie jestem wart, abyś wszedł pod mój dach, ale powiedz tylko słowo, a mój sługa zostanie uleczony. 9 Bo ja też jestem człowiekiem podlegającym władzy, mającym pod sobą żołnierzy, i mówię temu: Idź, i on idzie, a innemu: Przyjdź, a on przychodzi. A niewolnikowi swojemu: Uczyń to, i on to czyni. 10 Gdy Jezus to usłyszał, zadziwił się i powiedział do towarzyszących mu: Istotnie, mówię wam, że u nikogo w Izraelu nie znalazłem tak wielkiej wiary79. 11 Mówię wam, że przyjdzie wielu ze wschodu i z zachodu, i zasiądą do stołu z Abrahamem, Izaakiem i Jakubem w Królestwie Niebios, 12 a synowie królestwa zostaną wyrzuceni w ciemność na zewnątrz. Tam będzie płacz i zgrzytanie zębów. 13 I Jezus powiedział setnikowi: Odejdź, niech ci się stanie tak, jak uwierzyłeś. I o tej godzinie sługa został uleczony.

 

Uzdrowienie teściowej Piotra

14 Jezus poszedł do domu Piotra i zobaczył jego teściową leżącą i gorączkującą80. 15 Dotknął jej ręki i gorączka ją opuściła. A ona wstała i im usługiwała. 16 Gdy nastał wieczór, przyprowadzili mu wielu opętanych. I usunął duchy słowem, i uzdrowił wszystkich tych, którzy źle się mieli. 17 Żeby spełniło się, co zostało powiedziane przez proroka Izajasza, mówiącego: On wziął nasze słabości i nosił nasze cierpienia81. 18 A Jezus, gdy zobaczył tłumy wokół niego, polecił odpłynąć naprzeciwko. 19 I wtedy zbliżył się do niego uczony w Piśmie i powiedział: Nauczycielu, pójdę za tobą, gdziekolwiek pójdziesz. 20 Natomiast Jezus mówi do niego: Lisy mają nory i ptaki nieba gniazda, ale Syn Człowieczy nie ma gdzie skłonić głowy. 21 A inny z jego uczniów powiedział do niego: Panie, pozwól mi najpierw odejść i pogrzebać mojego ojca. 22 Jezus rzekł do niego: Pójdź za mną, a umarli niech grzebią swych umarłych.

 

Jezus ucisza morze

23 I kiedy wszedł do łodzi, poszli za nim jego uczniowie. 24 I oto nastąpiła wielka nawałnica na morzu, tak że fale przykrywały łódź. A on spał. 25 Podeszli do niego i go obudzili, mówiąc: Panie, ratuj nas, giniemy. 26 A Jezus rzekł im: Czemu jesteście zlęknieni, ludzie małej wiary. Wtedy wstał, zgromił wiatry i morze, i nastała wielka cisza. 27 Ludzie zdumieni pytali: Kto to jest, że wiatry i morze są mu posłuszne?

 

Wypędzenie demonów

28 Gdy przybył do krainy Gadareńczyków leżącej po drugiej stronie, wyszli mu naprzeciw z grobów dwaj opętani, bardzo uciążliwi, tak że nikt nie mógł przejść tamtą drogą. 29 I oto krzyczeli, mówiąc: Co mamy z tobą, Synu Boży? Przyszedłeś nękać nas przed czasem? 30 A dalej od nich było pasące się liczne stado świń. 31 Demony prosiły go, mówiąc: Jeśli nas wypędzasz, poślij nas w to stado świń. 32 I rzekł do nich: Idźcie! One wyszły i weszły w stado świń. I całe stado ruszyło w dół urwiska do morza i zginęło w wodach. 33 Ci, którzy je paśli, uciekli do miasta i oznajmili wszystko, również o opętanych. 34 I oto całe miasto wyszło na spotkanie Jezusowi, a gdy go zobaczyli, poprosili, aby oddalił się od ich granic82.

 

Jezus powołuje Mateusza

9 A gdy wsiadł do łodzi, przeprawił się na drugi brzeg. I przyszedł do własnego miasta. 2 I oto przynieśli mu paralityka83 leżącego na łóżku. A Jezus, gdy zobaczył ich wiarę, powiedział paralitykowi: Bądź dobrej myśli, dziecko, twoje grzechy są odpuszczone84. 3 A oto niektórzy, spośród uczonych w Piśmie, powiedzieli sobie: Ten bluźni85. 4 A gdy Jezus zobaczył ich myśli, powiedział: Czemu w swych sercach myślicie niegodziwie? 5 Co jest łatwiej powiedzieć: Odpuszczone są twoje grzechy, czy powiedzieć: Wstań i chodź? 6 Abyście jednak wiedzieli, że Syn Człowieczy ma władzę na ziemi odpuszczać grzechy, wtedy mówi paralitykowi: Wstań i zabierz swe łoże i odejdź do swojego domu. 7 A on wstał i poszedł do swojego domu. 8 Gdy tłumy to ujrzały, odczuły bojaźń i otaczały chwałą Boga, który dał taką władzę ludziom. 9 Jezus, przechodząc tamtędy, zobaczył człowieka siedzącego w punkcie poboru podatków, którego nazywano Mateuszem, i mówi mu: Pójdź za mną. On wstał i poszedł za nim. 10 I stało się, gdy on leżał w domu przy stole, oto wielu poborców podatkowych oraz grzeszników przyszło i leżeli przy stole z Jezusem i jego uczniami. 11 Zobaczyli to faryzeusze i mówili jego uczniom: Dlaczego wasz nauczyciel jada z poborcami podatkowymi i grzesznikami? 12 On, gdy to usłyszał, rzekł: Zdrowi nie potrzebują lekarza, tylko mający się źle. 13 Idźcie i nauczcie się, co to znaczy: Miłosierdzia chcę, a nie ofiary. Bo nie przyszedłem wzywać sprawiedliwych tylko grzeszników. 14 Wtedy podeszli do niego uczniowie Jana, mówiąc: Dlaczego my i faryzeusze pościmy, a twoi uczniowie nie poszczą? 15 A Jezus im powiedział: Czy synowie weselni mogą być w żałobie, kiedy pan młody jest z nimi? Kiedy jednak nadejdą dni, że pan młody zostanie od nich zabrany, wtedy będą pościć. 16 Nikt nie przyszywa kawałka tkaniny z nowego sukna na starą odzież, bo kawałek tkaniny się oderwie i rozdarcie będzie gorsze. 17 Ani nie leje się młodego wina w stare bukłaki, bo wtedy bukłaki pękają i wino się wylewa, a bukłaki się niszczą. Ale młode wino leją do nowych bukłaków, aby oba się zachowały. 18 Gdy on to mówił, przyszedł przełożony, oddał mu hołd, mówiąc: Moja córka przed chwilą umarła. Ale przyjdź i połóż na nią swą rękę, a będzie żyła. 19 Jezus wstał i poszedł, a razem z nim jego uczniowie. 20 I oto niewiasta, która krwawiła przez dwanaście lat, podeszła z tyłu i dotknęła krawędź jego szaty. 21 Mówiła sobie: Jeśli tylko dotknę jego szaty, wyzdrowieję. 22 Jezus odwrócił się, zobaczył ją i powiedział: Bądź dobrej myśli, córko, twoja wiara cię uzdrowiła. I od tej godziny niewiasta została uzdrowiona. 23 Jezus przyszedł do domu przełożonego i zobaczył flecistów oraz lamentujący tłum. 24 Mówił: Wyjdźcie stąd, dziewczynka nie umarła, ale śpi. I go wyśmiewali. 25 Gdy tłum został odprawiony, wszedł, chwycił ją za rękę i dziewczynka wstała. 26 Ta wiadomość rozniosła się po całej okolicy. 27 Gdy Jezus stamtąd odchodził, dwaj niewidomi poszli za nim, krzycząc: Zlituj się nad nami, synu Dawida. 28 Gdy przyszedł do domu, podeszli do niego niewidomi, a Jezus im mówi: Czy wierzycie, że mogę to uczynić? A oni odpowiedzieli mu: Tak, Panie. 29 Wówczas dotknął ich oczu, mówiąc: Niech wam się stanie według waszej wiary. 30 I zostały otworzone ich oczy. A Jezus surowo ich upomniał, mówiąc: Uważajcie, żeby nikt się o tym nie dowiedział. 31 Ale oni wyszli i rozpowiedzieli to po całej okolicy. 32 Gdy oni wyszli, oto przyprowadzili mu człowieka głuchego, opętanego przez demona. 33 I demon został wyrzucony, głuchy przemówił. Tłumy zdumiewały się i mówiły: Jeszcze nigdy nie widziano czegoś podobnego w Izraelu. 34 A faryzeusze mówili: Przez przywódcę demonów wyrzuca demony. 35 I Jezus obchodził wszystkie miasta i wsie, nauczał ich w synagogach i głosił ewangelię o Królestwie, uzdrawiając każdą chorobę i wszelką słabość. 36 A widząc rzeszę ludzi, litował się nad nimi, bo byli utrudzeni i porzuceni niczym owce bez pasterza. 37 Wtedy mówi uczniom: Żniwo wprawdzie jest wielkie, lecz pracowników mało.86 38 Proście więc Pana żniwa, żeby wysłał pracowników na swe żniwo.

 

Dwunastu apostołów

10 Powołał swych dwunastu uczniów i dał im władzę nad duchami nieczystymi, żeby [mogli] je wypędzać i uzdrawiać wszelkie cierpienie oraz wszelką słabość. 2 A takie są imiona dwunastu apostołów: pierwszy Szymon, zwany Piotrem, i Andrzej, jego brat, Jakub, syn Zebedeusza, i Jan, jego brat, 3 Filip i Bartłomiej, Tomasz i poborca podatków, Mateusz, Jakub, syn Alfeusza, i Tadeusz, 4 Szymon Kananejczyk i Judasz Iskariota, ten, który go zdradził. 5 Tych dwunastu Jezus posłał i polecił im, mówiąc: Nie idźcie do pogan i pomińcie miasta samarytańskie. 6 Wyruszcie raczej do zagubionych owiec z domu Izraela. 7 Wyruszając, głoście, mówiąc, że: Przybliżyło się Królestwo Niebios. 8 Uzdrawiajcie chorych87, wskrzeszajcie umarłych, oczyszczajcie trędowatych, wypędzajcie demony. Darmo otrzymaliście, darmo dawajcie. 9 Nie ubiegajcie się o złoto ani srebro, ani o miedź do swych pasów88, 10 nie zabierajcie w drogę torby ani dwóch szat, ani sandałów, ani kija. Bo pracownik godny jest swego pokarmu. 11 Do którego miasta i wsi wejdziecie, dowiedzcie się, kto jest w nim godny. I tam u niego pozostańcie, dopóki nie odejdziecie89. 12 Wchodząc do domu, pozdrówcie go. 13 A jeśli ten dom byłby godny, niech pokój wasz zstąpi na niego, a jeśli nie byłby godny, niech wasz pokój do was wróci. 14 A gdyby ktoś was nie przyjął i nie wysłuchałby waszych słów, wychodząc z domu lub z tego miasta, strząśnijcie kurz ze swoich stóp. 15 Zapewniam was: Lżej będzie ziemi Sodomy i Gomory w dniu sądu niż temu miastu. 16 Oto ja was posyłam jak owce między wilki90. Bądźcie więc roztropni jak węże i niewinni jak gołębie. 17 Uważajcie na ludzi. Bowiem będą was wydawać sądom, a w swoich synagogach będą was biczować. 18 I przed namiestników i królów będziecie prowadzeni z mojego powodu na świadectwo przeciwko nim i poganom. 19 A gdy was wydadzą, nie martwcie się, jak i co mówić. W owej godzinie będzie wam dane, co macie powiedzieć. 20 Bo to nie wy jesteście tymi, którzy mówią, ale duch waszego Ojca mówi w was91. 21 I wyda brat brata na śmierć i ojciec dziecko, i powstaną dzieci przeciwko rodzicom, i doprowadzą ich do śmierci. 22 I będziecie znienawidzeni przez wszystkich92 z powodu mojego imienia. Ale kto wytrwa do końca, ten będzie zbawiony. 23 Gdy będą was prześladować w tym mieście, uciekajcie do innego. Bo zapewniam was, nie dokończycie obchodzenia miast Izraela do czasu, aż przyjdzie Syn Człowieczy. 24 Uczeń nie jest nad swojego nauczyciela93 ani niewolnik nad swojego pana. 25 Wystarczy uczniowi, aby stał się jak jego nauczyciel, a niewolnik jak jego pan. Jeśli gospodarza nazywali Belzebubem94, to o ile bardziej będą nazywać jego domowników. 26 Więc nie bójcie się ich, ponieważ nie ma nic zakrytego, co nie zostałoby odkryte, ani tajemnego, co nie miało być poznane. 27 Co mówię wam w ciemności, powiedzcie w świetle. I co słyszycie na ucho, głoście na dachach. 28 I nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, lecz nie mogą zabić duszy. Bójcie się raczej tego, który może duszę i ciało zgładzić w Gehennie95. 29 Czy nie sprzedają dwóch wróbli za jednego asa96. A przecież wbrew woli waszego Ojca żaden z nich nie spadnie na ziemię. 30 Nawet wasze włosy na głowie wszystkie są policzone. 31 Nie bójcie się więc, jesteście ważniejsi od wielu wróbelków. 32 Każdy, kto przyzna się do mnie przed ludźmi, to i ja się przyznam do niego przed moim Ojcem, który jest w niebie. 33 A kto by się wyparł mnie przed ludźmi, tego i ja się wyprę przed moim Ojcem, który jest w niebie. 34 Nie myślcie, że przyszedłem przynieść pokój na ziemię. Nie przyszedłem przynieść pokoju, lecz miecz. 35 Przyszedłem bowiem poróżnić mężczyznę z jego ojcem i córkę z jej matką oraz synową z jej teściową. 36 I wrogami człowieka będą jego domownicy. 37 Kto miłuje ojca lub matkę bardziej niż mnie, nie jest mnie godzien. I kto miłuje syna lub córkę bardziej niż mnie, nie jest mnie godzien. 38 I kto nie bierze swojego pala97 i nie idzie za mną, nie jest mnie godzien. 39 Ten, kto zachowa swoje życie, straci je. A ten, kto straci swoje życie dla mnie, znajdzie je. 40 Kto przyjmuje was, ten przyjmuje mnie, a kto przyjmuje mnie, ten przyjmuje tego, który mnie posłał. 41 Kto przyjmuje proroka w imię98 proroka, otrzyma zapłatę proroka. A kto przyjmuje sprawiedliwego w imię sprawiedliwego, otrzyma zapłatę sprawiedliwego. 42 A kto by podał kubek zimnej wody do picia jednemu z tych małych, ponieważ jest moim uczniem, zapewniam was, nie straci swojej zapłaty99.

 

Odpowiedź Jezusa na pytanie Jana Zanurzającego

11 I stało się, kiedy Jezus skończył udzielać pouczeń swoim dwunastu uczniom, odszedł stamtąd, aby nauczać i głosić w ich miastach100. 2 A Jan, usłyszawszy w więzieniu101 o czynach Chrystusa, posłał do niego swoich uczniów z zapytaniem: 3 Czy to ty jesteś tym, który ma przyjść, czy mamy oczekiwać innego? 4 A Jezus im odpowiedział: Idźcie i donieście Janowi, co słyszycie i widzicie. 5 Ślepi znowu widzą, kulawi chodzą, trędowaci doznają oczyszczenia, głusi słyszą, umarli zmartwychwstają, a ubogim głoszona jest ewangelia102. 6 I szczęśliwy jest ten, kto nie zgorszy się z mojego powodu. 7 Gdy oni odeszli, Jezus zaczął mówić o Janie do tłumu: Co wyszliście zobaczyć na pustkowiu? Trzcinę kołysaną przez wiatr? 8 Ale co wyszliście zobaczyć? Człowieka ubranego w miękkie szaty? Oto ci, którzy noszą miękkie szaty, są w domach królów. 9 Ale co wyszliście zobaczyć? Proroka? Tak, mówię wam, i więcej niż proroka. 10 Bo on jest tym, o którym napisano: Oto ja posyłam swojego anioła przed twoim obliczem. On przygotuje twoją drogę przed tobą103. 11 Zapewniam was: Wśród narodzonych z niewiast nie powstał większy od Jana Zanurzającego, lecz najmniejszy w Królestwie Niebios większy jest od niego. 12 Od dni Jana Zanurzającego, aż do teraz, Królestwo Niebios doznaje naporu i ludzie skwapliwie je chwytają. 13 Wszyscy bowiem, Prorocy i Prawo, aż do Jana prorokowali104. 14 A jeśli chcecie to przyjąć, on jest Eliaszem, który miał przyjść. 15 Kto ma uszy, niech słucha.

 

Jezus gani miasta. Lekkie brzemię

16 Do kogo porównam to pokolenie? Podobne jest do dzieci siedzących na rynkach, i przemawiają do swoich towarzyszy105, 17 i mówią: Graliśmy wam na flecie i nie tańczyliście, zaczęliśmy płakać, a nie uderzaliście się w piersi. 18 Przyszedł Jan, nie je, nie pije, a mówią: ma demona. 19 Przyszedł Syn Człowieczy, jadł i pił, a mówią: Oto człowiek żarłoczny i pijący wino, przyjaciel poborców podatkowych i grzeszników. A mądrość została usprawiedliwiona dzięki jej czynom. 20 Wtedy zaczął czynić wyrzuty miastom, w których dokonał wiele cudów, że się nie opamiętały, mówiąc: 21 Biada ci, Korozain, biada ci, Betsaido, bo gdyby w Tyrze i Sydonie działy się te cuda, które się dokonały u was, to już dawno opamiętałyby się w worze i popiele. 22 Dlatego mówię wam: Lżej będzie Tyrowi i Sydonowi w dniu sądu niż wam. 23 A ty Kafarnaum: Czy aż do nieba będziesz wywyższone? Aż do Hadesu zstąpisz! Bo gdyby te cuda stały się w Sodomie, które u ciebie się dokonały, pozostałaby aż do dzisiaj. 24 Dlatego mówię wam, że ziemi Sodomy lżej będzie w dniu sądu niż tobie106. 25 W tym czasie, odpowiadając, Jezus rzekł: Wysławiam cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, bo zakryłeś te rzeczy przed mądrymi i roztropnymi, a objawiłeś je niemowlętom. 26 Tak, Ojcze, bo tak się tobie upodobało. 27 Wszystko zostało mi przekazane przez mojego Ojca i nikt nie zna Syna, tylko Ojciec, i nikt nie zna Ojca, tylko Syn, i ten, komu Syn chce go objawić. 28 Przyjdźcie do mnie wszyscy utrudzeni i obciążeni, a ja dam wam pokrzepienie. 29 Weźcie na siebie moje jarzmo i uczcie się ode mnie, bo jestem łagodny i uniżony sercem, a znajdziecie pokrzepienie dla waszych dusz. 30 Bo moje jarzmo jest łagodne, a moje brzemię lekkie.

 

Zrywanie kłosów w szabat

12 W tym czasie Jezus szedł w szabat wśród zbóż107. Jego uczniowie odczuwali głód i zaczęli skubać kłosy i jeść108. 2 Dostrzegli to faryzeusze i powiedzieli109 do niego: Oto twoi uczniowie czynią to, czego nie wolno czynić w szabat110. 3 On im powiedział: Nie przeczytaliście, co Dawid uczynił, kiedy odczuwał głód, oraz jego111 towarzysze? 4 Jak wszedł do domu Bożego i zjedli chleby przedkładania112, których nie wolno było zjeść, ani tym, którzy z nim byli, tylko samym kapłanom?113. 5 Albo czy nie czytaliście w Prawie114, że kapłani w szabat naruszają w świątyni szabat i są bez winy? 6 Mówię wam, że tutaj jest coś więcej niż świątynia115. 7 Gdybyście wiedzieli, co oznaczają słowa: Miłosierdzia116 chcę, a nie ofiary117, nie osądzalibyście niewinnych. 8 Albowiem Syn Człowieczy118 jest Panem szabatu.

Uleczenie w szabat

9 I oddalił się stamtąd, i przyszedł do ich synagogi. 10 I oto człowiek mający sparaliżowaną rękę119. I, aby go oskarżyć120, zapytali: Czy wolno uzdrowić w szabat? 11 On zaś im odpowiedział: Kto spośród was może być takim człowiekiem, który, mając jedną owcę, jeśli ta wpadłaby do dołu w szabat, czyż nie chwyci jej i nie wyciągnie121? 12 O ile więcej człowiek przewyższa owcę122. Tak więc jest możliwe w szabat czynić dobrze. 13 Wówczas człowiekowi temu mówi: Wyciągnij swoją rękę. A ten wyciągnął. I została zdrowa jak druga123. 14 Faryzeusze wyszli, podjęli przeciwko niemu plan, że go zabiją124.

 

Jezus sługą Pana

15 Gdy Jezus się o tym dowiedział, oddalił się stamtąd. A za nim szły wielkie tłumy i uleczył ich wszystkich125. 16 I upomniał ich, aby go nie ujawnili126. 17 Aby urzeczywistniło się to, co zostało powiedziane przez proroka Izajasza, mówiącego: 18 Oto mój sługa127, którego wybrałem, mój umiłowany, w którym moja dusza ma upodobanie. Położę na nim mojego ducha128 i ogłosi sąd narodom. 19 Nie będzie się kłócił129 ani nie będzie głośno wołać, ani nikt na szerokich ulicach nie usłyszy jego głosu. 20 Trzciny skruszonej nie złamie i knota dymiącego nie zgasi130, aż nie doprowadzi sądu do zwycięstwa. 21 I w jego imieniu narody będą pokładać nadzieję131.

 

Uzdrowienie opętanego. Jezus i Belzebub

22 Wówczas przyprowadzili do niego opętanego przez demona, niewidomego i głuchego. I uzdrowił go, tak że głuchy mówił i widział. 23 I wszystkie tłumy zdumiewały się i zaczęły mówić: Czy ten nie jest Synem Dawida? 24 Gdy usłyszeli to faryzeusze, powiedzieli: Ten wyrzuca demony nie inaczej jak tylko przez Belzebuba, przywódcę demonów132. 25 Jezus, znając ich myśli, powiedział do nich: Każde królestwo wewnętrznie podzielone ulega spustoszeniu133, i każde miasto lub dom wewnętrznie podzielony nie ostoi się. 26 Jeśli Szatan wyrzuca Szatana, to jest wewnętrznie podzielony. Jak więc utwierdzi się jego królestwo? 27 Jeśli ja wyrzucam demony mocą Belzebuba134, to czyją mocą wyrzucają je wasi synowie? Dlatego oni będą waszymi sędziami. 28 Jeśli ja wyrzucam demony przez ducha Bożego, to znaczy, że już przyszło do was Królestwo Boże135. 29 Albo jak ktoś może wejść do domu kogoś krzepkiego i przywłaszczyć jego rzeczy, jeśli najpierw nie zwiąże tego krzepkiego? 30 Ten, kto nie jest ze mną, jest przeciwko mnie, i ten, kto nie gromadzi ze mną, ten rozprasza.

 

Grzech przeciwko duchowi świętemu

31 Dlatego mówię wam: Wszelki grzech i bluźnierstwo zostanie ludziom przebaczone, ale bluźnierstwo przeciwko duchowi136 nie zostanie przebaczone. 32 Jeśli ktoś powie słowo przeciwko Synowi Człowieczemu137, zostanie mu przebaczone. A temu, który powie przeciwko duchowi świętemu, nie zostanie przebaczone ani w tym wieku, ani w przyszłym.

 

Drzewo i jego owoce

33 Posadźcie dobre drzewo, bo i owoc jego będzie dobry, a jeśli posadzicie zepsute drzewo, to i owoc jego będzie zepsuty. Bowiem po owocu poznaje się drzewo138. 34 Plemię żmij139, jakże możecie mówić coś dobrego, skoro jesteście niegodziwi? Bo z nadmiaru serca mówią usta. 35 Dobry człowiek z dobrego skarbca wyjmuje dobre rzeczy, a niegodziwy człowiek ze swojego niegodziwego skarbca wyjmuje niegodziwe rzeczy. 36 Mówię wam, że wszelka bezużyteczna rzecz, którą ludzie powiedzą, zdadzą sprawę w dniu sądu. 37 Bo na podstawie twoich słów zostaniesz uznany za sprawiedliwego i na podstawie twoich słów zostaniesz potępiony. 38 Wtedy odpowiedzieli mu niektórzy uczeni w piśmie i faryzeusze, mówiąc: Nauczycielu, chcemy zobaczyć od ciebie znak. 39 A on odpowiedział im: Pokolenie niegodziwe i cudzołożne żąda znaku, ale nie będzie mu dany, oprócz znaku proroka Jonasza. 40 Bo tak jak Jonasz był trzy dni i trzy noce w brzuchu ogromnej ryby, tak Syn Człowieczy będzie w sercu ziemi trzy dni i trzy noce. 41 Mieszkańcy Niniwy wstaną na sądzie z tym pokoleniem i je potępią, bo nawrócili się na głoszenie Jonasza, a oto tutaj coś więcej niż Jonasz. 42 Królowa południa140 stanie na sądzie z tym pokoleniem i potępi je, bo przyszła z krańców ziemi usłyszeć mądrość Salomona, a oto tutaj coś więcej niż Salomon.

 

Nieczysty duch i jego dom

43 Gdy duch nieczysty wyjdzie z człowieka, wędruje przez bezdeszczowe okolice, szukając odpoczynku, i go nie znajduje141. 44 Wtedy mówi: Powrócę do swojego domu, z którego wyszedłem. I przybywszy, znajduje go wolnym, wymiecionym i przyozdobionym. 45 Wtedy podąża i zabiera ze sobą siedem innych duchów bardziej niegodziwych od niego. Wchodzą tam i mieszkają. I późniejszy stan tego człowieka jest gorszy od wcześniejszego142. I tak będzie z tym niegodziwym pokoleniem.

 

Matka oraz bracia Pana Jezusa

46 Gdy on jeszcze mówił tłumom, oto jego matka i bracia143 stanęli na zewnątrz, bo zamierzali mu coś powiedzieć. 47 Ktoś mu powiedział: Oto matka twoja i bracia twoi stoją na zewnątrz i chcą z tobą porozmawiać. 48 On zaś odpowiedział: Kto jest moją matką i którzy są moimi braćmi144? 49 Wyciągnął rękę na swoich uczniów i powiedział: Oto moja matka i moi bracia145. 50 Kto bowiem będzie czynił wolę mojego Ojca, który jest w niebiosach, ten jest moim bratem, siostrą i matką.

 

Przypowieść o siewcy

13 Tamtego dnia Jezus wyszedł z domu i usiadł blisko morza. 2 I zebrały się liczne tłumy wokół niego, tak że on wszedł do łodzi i usiadł, a cały tłum stanął na brzegu. 3 I powiedział im wiele w przykładach: Oto wyszedł siewca, aby siać146. 4 Kiedy siał, niektóre nasiona padły blisko drogi i przyleciały ptaki, i je pochłonęły. 5 Inne zaś padły na miejsce skaliste, gdzie nie miały dużo ziemi, i zaraz wzeszły, bo nie miały głębokiej ziemi. 6 Gdy słońce wzeszło, przypiekły się, a ponieważ nie miały korzenia, uschły. 7 Inne zaś padły między ciernie, a ciernie wyrosły i je zadusiły. 8 Inne zaś padły na dobrą ziemię i dawały owoc, to stokrotny, tamto sześćdziesięciokrotny, inne trzydziestokrotny. 9 Kto ma uszy, niech słucha. 10 I podeszli uczniowie, i zapytali: Dlaczego mówisz do nich w przykładach? 11 On, odpowiadając, rzekł im: Wam jest dane zrozumieć ukryte nauki Królestwa Niebios, a tamtym nie jest (to) dane. 12 Bo temu, kto ma, będzie mu dane i będzie pomnażał, a temu, kto nie ma, zostanie odebrane nawet to, co posiada. 13 Dlatego mówię im w przykładach, gdyż patrzą, ale nie widzą, i słuchają, ale nie słyszą ani nie pojmują. 14 I spełnia się na nich proroctwo Izajasza147, mówiące: Będziecie słuchać, a nie pojmiecie, i będziecie patrzeć, a nie zobaczycie. 15 Albowiem skostniało serce tego ludu i uszami z oporem usłyszeli, i oczy zamknęli, żeby oczami nie ujrzeli, i uszami nie usłyszeć, i sercem nie pojąć, i nie zawrócić, żeby ich nie uleczył. 16 Wasze oczy są szczęśliwe, bo widzą148, i wasze uszy, bo słyszą. 17 Istotnie, mówię wam: Że wielu proroków i sprawiedliwych pragnęło zobaczyć to, co wy widzicie, i nie zobaczyli, i usłyszeć to, co wy słyszycie, i nie usłyszeli.

 

Ich znaczenie

18 Posłuchajcie więc przykładu o tym, który siał149. 19 Do każdego, kto słucha słowa o Królestwie i (go) nie pojmuje, przychodzi Niegodziwiec i zabiera to, co zostało zasiane w jego sercu. Właśnie ten jest zasiany blisko drogi. 20 A zasiany na miejsce skaliste to ten, kto słucha słowa i bez zwłoki przyjmuje je z radością. 21 Nie ma jednak w sobie korzenia i jest chwilowy, gdy pojawia się ucisk albo prześladowanie z powodu słowa (prawdy), zaraz się gorszy. 22 Natomiast zasiany między ciernie, to ten kto słucha słowa, ale troska tego wieku i podstęp bogactwa zadusza w nim to słowo i staje się bezowocne. 23 Natomiast zasiany na dobrej ziemi, jest ten, kto słucha słowa (prawdy) i je pojmuje. Właśnie on przynosi owoc i pozyskuje, ten stokrotny, tamten sześćdziesięciokrotny, inny trzydziestokrotny.

 

Przypowieść o chwastach i pszenicy

24 Podał im inny przykład, mówiąc: Królestwo Niebios jest podobne do człowieka, który zasiał na swojej roli dobre nasienie. 25 Kiedy ludzie spali, przyszedł jego wróg i zasiał chwasty150 między pszenicę, i odszedł. 26 Kiedy źdźbło wyrosło i wydało owoc, wtedy pojawiły się chwasty. 27 Podeszli więc niewolnicy Pana domu i zapytali: Panie, czy nie zasiałeś dobrego nasienia na swojej roli? Skąd się więc wzięły chwasty? 28 On odpowiedział: Wrogi człowiek to uczynił. A niewolnicy rzekli: Chcesz, żebyśmy odeszli i je powyrywali? 29 On odpowiedział: Nie, by przypadkiem, zbierając chwasty, nie pozbawić razem z nimi pszenicy. 30 Pozwólcie obu wzrastać równocześnie aż do żniwa. A w stosownym czasie żniwa powiem żniwiarzom: Zbierzcie najpierw chwasty i zwiążcie je w wiązki do spalenia, a pszenicę zgromadźcie do mojej stodoły.

 

Ziarnko gorczycy i zakwas

31 Wykazał im inny przykład, mówiąc: Królestwo Niebios podobne jest do ziarnka gorczycy151, które człowiek chwycił i zasiał na swojej roli. 32 Ze wszystkich nasion jest najmniejsze, a kiedy się rozrośnie, jest większe od warzyw i staje się jak drzewo, tak że przylatują ptaki nieba i zakładają gniazdo w jego gałązkach. 33 Powiedział im inny przykład: Królestwo Niebios podobne jest do zakwasu152, który kobieta chwyciła i ukryła w trzech miarach mąki pszennej, aż wszystko się zakwasiło. 34 Jezus wszystko to powiedział tłumom w przykładach, a bez przykładów nic im nie mówił. 35 Żeby spełniło153 się to, co zostało powiedziane przez proroka: Otworzę moje usta w przykładach, przedstawię to, co jest zatajone od założenia świata.

 

Znaczenie chwastów

36 Wtedy odesłał tłumy i przyszedł do domu. Jego uczniowie przystąpili do niego, mówiąc: Wyjaśnij nam przykład o chwastach na roli. 37 On, odpowiadając, rzekł: Ten, który sieje dobre nasienie, jest Syn Człowieczy. 38 Natomiast rolą jest świat154. A dobrym nasieniem są synowie Królestwa. Chwastami zaś są synowie Niegodziwego155, 39 wrogiem, który je posiał, jest Diabeł156. Żniwem jest zakończenie wieku, a żniwiarzami są aniołowie. 40 Jak więc zbiera się chwasty i pali w ogniu, tak będzie przy zakończeniu tego wieku157. 41 Syn Człowieczy pośle swoich aniołów i zbiorą z jego Królestwa wszelkie powody sprzeciwu, oraz tych, którzy czynią bezprawie. 42 Wrzucą ich do ognistego158 pieca. Będzie tam płacz i zgrzytanie zębów. 43 Wtedy sprawiedliwi rozbłysną jak słońce w Królestwie ich Ojca. Kto ma uszy, niech słucha. 44 Królestwo Niebios podobne jest do skarbu ukrytego na roli, który człowiek znalazł, schował go, i z powodu tej radości odchodzi, sprzedaje wszystko, co ma, i kupuje tę rolę.

 

Szlachetne perły

45 Ponownie Królestwo Niebios jest podobne do człowieka handlującego, poszukiwacza szlachetnych pereł. 46 Gdy znalazł jedną perłę wysokiej wartości, odszedł, sprzedał wszystko, co miał, i ją kupił. 47 Ponownie Królestwo Niebios jest podobne do sieci (rybackiej) rzuconej w morze i gromadzącej wszelkiego rodzaju (ryby). 48 Kiedy została już napełniona, wyciągnął je na brzeg i, usiadłszy, dobre zebrali do naczyń, a zepsute wyrzucili na zewnątrz. 49 Tak też będzie przy zakończeniu wieku: wyjdą aniołowie i oddzielą niegodziwych od sprawiedliwych. 50 Wrzucą ich do ognistego pieca. Będzie tam płacz i zgrzytanie zębów. 51 Pojęliście to wszystko? Powiedzieli mu: Tak. 52 On im powiedział: Dlatego też każdy uczony w Piśmie, który stał się uczniem Królestwa Niebios, jest podobny do pana domu, który wyciąga ze swojego skarbca rzeczy stare i nowe. 53 A kiedy Jezus zakończył te przykłady, oddalił się stamtąd. 54 I przyszedł do swojego miasta, i tam nauczał w ich synagodze, tak że byli oszołomieni i mówili: Skąd u niego ta mądrość i dzieła mocy? 55 Czy on nie jest synem cieśli? Czy jego matka nie nazywa się Maria, a jego bracia Jakub, Józef, Szymon i Juda? 56 I siostry jego, czy nie wszystkie są u nas? Skąd u niego to wszystko? 57 I byli nim zgorszeni. Jezus zaś powiedział: Prorok nie jest pozbawiony szacunku, chyba tylko w swojej rodzinnej ojczyźnie i w swoim domu. 58 I z powodu braku ich wiary nie uczynił tam wielu cudów.

 

Urodziny Heroda, śmierć Jana Zanurzającego

14 W owym czasie Herod, tetrarcha, usłyszał doniesienie o Jezusie159, 2 i powiedział swoim sługom: To jest Jan Zanurzający. To on wstał z martwych i przez niego dokonują się dzieła mocy. 3 Herod bowiem ujął Jana, związał go i umieścił w więzieniu z powodu Herodiady, żony Filipa, jego brata. 4 Jan powiedział mu: Nie wolno ci jej mieć. 5 A chociaż zamierzał go zabić, to jednak bał się tłumu, bo mieli go za proroka. 6 W czasie obchodzenia urodzin Heroda zatańczyła na środku córka Herodiady i spodobała się Herodowi. 7 Z tego powodu pod przysięgą złożył obietnicę, że spełni każde jej życzenie. 8 Ona za namową matki powiedziała: Daj mi tu, na talerzu, głowę Jana Zanurzającego. 9 I król się zasmucił z powodu przysięgi oraz spoczywających razem z nim przy stole, polecił, aby została dana. 10 Posłał więc i ściął głowę Jana w więzieniu. 11 I przyniesiono jego głowę na talerzu, i została podana dziewczynce, a ta zaniosła jej matce160. 12 Natomiast jego uczniowie poszli, zabrali zwłoki, pochowali go, przyszli i powiadomili Jezusa.

 

Nakarmienie pięciu tysięcy

13 Gdy Jezus to usłyszał, wycofał się stamtąd łodzią na miejsce bezludne na osobności. A słysząc o tym, tłumy podążały za nim pieszo z miast. 14 Gdy wyszedł, zobaczył wielkie tłumy, ulitował się nad nimi i uzdrowił chorych. 15 Wraz z nastaniem późnej pory podeszli do niego uczniowie, mówiąc: Miejsce jest opuszczone i pora już upłynęła. Odeślij tłumy, aby poszli do wiosek i kupili sobie jedzenie161. 16 Jezus zaś powiedział im: Nie ma potrzeby, aby odeszli, wy dajcie im jeść. 17 Oni zaś mu powiedzieli: Nie mamy tutaj więcej, jak tylko pięć chlebów i dwie ryby. 18 A on powiedział: Przynieście mi je tutaj. 19 I rozkazał tłumom ułożyć się na trawie, wziął pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał do góry w niebo, pobłogosławił, połamał chleby i dał uczniom, a uczniowie tłumom. 20 I wszyscy zjedli, i zostali nasyceni, i zebrali dwanaście pełnych koszyków z pozostałych kawałków. 21 A tych, którzy jedli, było pięć tysięcy mężczyzn162, bez kobiet i dzieci.

 

Pan Jezus chodzi po morzu

22 I zaraz przymusił swoich uczniów, aby weszli do łodzi i popłynęli przed nim na drugą stronę, podczas gdy on odeśle tłumy. 23 A gdy odesłał tłumy, wszedł na górę, aby pomodlić się na osobności. A gdy nastała późna pora, był tam sam. 24 A łódź już o wieleset metrów była oddalona od ziemi, miotana przez fale, bowiem wiatr był przeciwny. 25 O czwartej warcie nocnej przyszedł do nich Jezus, chodząc po morzu. 26 Uczniowie, gdy go zobaczyli chodzącego po morzu, zostali zatrwożeni, mówiąc: To jakaś zjawa! I ze strachu zaczęli krzyczeć. 27 Zaraz przemówił do nich Jezus: Odwagi, to ja jestem163, nie bójcie się. 28 Piotr mu odpowiedział: Panie, jeśli to ty jesteś, każ mi przyjść do ciebie po wodzie. 29 A on rzekł: Przyjdź! A Piotr zszedł z łodzi, chodząc po wodzie, przyszedł do Jezusa. 30 Ale widząc gwałtowny wiatr, przestraszył się, i gdy zaczął tonąć, krzyknął: Panie, ratuj mnie. 31 A Jezus natychmiast wyciągnął rękę, złapał go i mówi: O (człowieku) małej wiary, dlaczego zwątpiłeś. 32 A gdy oni weszli do łodzi, wiatr ustał. 33 I oni oddali mu pokłon w łodzi, mówiąc: Naprawdę jesteś Synem Bożym. 34 A gdy przeprawili się, dotarli do ziemi Genezaret. 35 Rozpoznali go z tego miejsca mężowie i rozesłali tę wiadomość po całej okolicy, i przynieśli mu wszystkich, którzy źle się mieli. 36 I wzywali go na pomoc, aby dotknąć jedynie rąbek jego szaty. I ci, którzy dotknęli, zostali uzdrowieni.

 

Tradycje

15 Wówczas podeszli do Jezusa faryzeusze i uczeni w Piśmie z Jerozolimy i zapytali: 2 Dlaczego twoi uczniowie odstępują od nauk starszych? Nie myją rąk, kiedy jedzą chleb. 3 A on im odpowiedział: Dlaczego i wy odstępujecie od przykazania Bożego z powodu waszych nauk? 4 Bóg bowiem rzekł: Szanuj swojego ojca i matkę swoją164, a kto znieważa165 ojca i matkę, niech poniesie śmierć. 5 Natomiast wy mówicie: Kto rzekłby ojcu albo matce: To, co ode mnie miałoby wam przynieść korzyść, jest darem ofiarnym, 6 ten już nie będzie musiał okazywać szacunku swojemu ojcu. Z powodu waszej nauki unieważniliście słowo Boże. 7 Hipokryci, dobrze prorokował o was Izajasz, mówiąc: 8 Ten lud szanuje166 mnie wargami, ale ich serce jest ode mnie bardzo oddalone167, 9 daremnie oddają mi cześć, bo jako nauk uczą nakazów ludzkich. 10 I przywołał do siebie tłum, i powiedział im: Słuchajcie i starajcie się pojąć sens. 11 Nie to, co wchodzi do ust, czyni człowieka nieczystym, ale to, co z ust człowieka wychodzi, czyni go nieczystym. 12 Wówczas podeszli uczniowie i wyznali mu: Wiesz, że faryzeusze zostali zgorszeni, słysząc to słowo. 13 A on odpowiedział: Każda roślina, której nie zasadził mój Ojciec niebiański, zostanie wyrwana. 14 Zostawcie ich! Oni są ślepymi przewodnikami ślepych. Ślepy zaś prowadzi ślepego i obaj wpadną do dołu. 15 Piotr zaś odpowiedział: Wyjaśnij nam ten przykład. 16 On zaś rzekł: To i wy nadal jesteście tak niepojętni? 17 Czy jeszcze nie rozumiecie, że wszystko to, co do ust wchodzi, idzie do żołądka i jest wydalane do ustępu168? 18 Natomiast to, co z ust wychodzi, wypływa z serca i to czyni człowieka nieczystym. 19 Bowiem z serca wypływają złe zamysły, zabójstwa, cudzołóstwa, rozpusty, kradzieże, składanie fałszywych świadectw, bluźnierstwa. 20 To czyni człowieka nieczystym. Natomiast jedzenie nieumytymi rękoma nie czyni człowieka nieczystym.

 

Wiara niewiasty i uzdrowienie jej córki

21 Później Jezus wyszedł stamtąd i oddalił się w okolice Tyru i Sydonu. 22 A oto niewiasta, Kananejka, wyszła z tamtych granic, krzyknęła: Panie, Synu Dawida, okaż mi litość! Moja córka ma się bardzo źle, bo jest opętana przez demona. 23 On natomiast nie odpowiedział jej słowem. I podeszli do niego uczniowie, mówiąc: Uwolnij ją, bo woła za nami. 24 On zaś odpowiedział: Zostałem posłany tylko do owiec zaginionych z domu Izraela. 25 Lecz ona podeszła i oddała mu pokłon, mówiąc: Panie, pomóż mi. 26 On odpowiedział: Nie jest dobrze wziąć chleb dzieci i rzucić go szczeniętom. 27 A ona zaś powiedziała: Tak, Panie, bowiem i szczenięta jedzą okruchy spadające ze stołu ich panów. 28 Wówczas Jezus jej odpowiedział: O, niewiasto, wielka jest twoja wiara, niech ci się stanie, jak chcesz. I jej córka od tej godziny została uzdrowiona.

 

Uzdrowienie ludzi i nakarmienie czterech tysięcy

29 Jezus, idąc stamtąd, przyszedł nad morze Galilejskie, wszedł na górę i tam usiadł. 30 I podeszły do niego liczne tłumy, mając ze sobą kulawych, ślepych, kalekich i wielu innych. Położyli ich u jego stóp, a on ich uzdrowił. 31 Tak że tłum zdumiewał się, widząc, że niemi mówią, ułomni są uzdrowieni i kulawi chodzą, a ślepi widzą. I wychwalali Boga Izraela. 32 A Jezus przywołał do siebie swoich uczniów i powiedział: Współczuję temu tłumowi, bo już trzy dni trwają przy mnie i nie mają co jeść. A nie chcę ich odprawić głodnych, bo mogą zasłabnąć w drodze. 33 I uczniowie mówią mu: Skąd weźmiemy tak wiele chleba na tym pustkowiu, żeby nakarmić tak wielki tłum? 34 Natomiast Jezus mówi im: Ile macie chlebów? A oni powiedzieli: Siedem i trochę rybek. 35 I kazał tłumowi, aby położył się na ziemi. 36 Wziął siedem chlebów i ryby, złożył dziękczynienie, połamał i dawał uczniom, a uczniowie tłumom. 37 Wszyscy jedli i zostali nasyceni, i zebrali siedem pełnych koszy z pozostałych ułomków. 38 A tych, którzy jedli, było cztery tysiące mężczyzn, bez kobiet i dzieci. 39 A kiedy odprawił tłumy, wszedł do łodzi i przypłynął w okolice Magadanu.

 

Żądanie znaku

16 Podeszli do niego faryzeusze169 i saduceusze i, wystawiając go na próbę, zapytali, aby im ukazał znak z nieba. 2 On zaś im odpowiedział: Gdy nastał wieczór, mówicie: Będzie piękna pogoda, bo niebo jest barwy ognia. 3 A rano: Dzisiaj burzliwa pogoda, bo niebo jest barwy ognia, ale posępne. Oblicze nieba umiecie rozpoznawać, lecz znaków czasów nie umiecie. 4 Pokolenie złe i cudzołożne poszukuje znaku, lecz nie będzie mu dany170, z wyjątkiem znaku Jonasza171. I pozostawił ich, i odszedł.

 

Zakwas faryzeuszy i saduceuszy

5 Uczniowie przeprawili się na drugą stronę, lecz zapomnieli wziąć chlebów172. 6 A Jezus im powiedział: Czuwajcie i strzeżcie się zakwasu faryzeuszy i saduceuszy173. 7 Oni zaczęli rozważać między sobą, mówiąc: Nie zabraliśmy chlebów. 8 Jezus, wiedząc o tym, powiedział: Dlaczego rozważacie między sobą, małowierni174, że nie macie chlebów? 9 Jeszcze tego nie pojmujecie i nie pamiętacie tych pięciu chlebów dla pięciu tysięcy, i ile zabraliście koszyków? 10 Albo tych siedmiu chlebów dla czterech tysięcy, oraz ile koszy zebraliście? 11 Jak to? Nie rozumiecie, że nie o chlebie wam powiedziałem? Strzeżcie się zakwasu faryzeuszy i saduceuszy. 12 Wtedy zrozumieli, że nie powiedział, aby strzegli się zakwasu chlebów, ale od nauki faryzeuszy i saduceuszy.

 

Skała

13 Gdy Jezus przyszedł w okolice Cezarei Filipowej, pytał swoich uczniów: Za kogo ludzie uważają Syna Człowieczego? 14 A oni odpowiedzieli: Jedni za Jana Zanurzającego, inni za Eliasza, jeszcze inni za Jeremiasza lub za jednego z proroków. 15 A on im mówi: A wy, za kogo mnie uważacie? 16 Szymon Piotr odpowiedział: Ty jesteś Chrystusem175, Synem Boga żywego. 17 Jezus zaś odpowiedział: Szczęśliwy jesteś, Szymonie, synu Jony! Bo nie ciało i krew ci to wyjawiły, ale mój Ojciec, który jest w niebie176. 18 A ja ci mówię, że ty jesteś Piotr177, a na tej skale178 zbuduję moje zgromadzenie i bramy Hadesu go nie przezwyciężą. 19 Dam ci klucze Królestwa Niebios i cokolwiek byś związał na ziemi, będzie związane w Niebiosach, i cokolwiek byś rozwiązał na ziemi, będzie to rozwiązane w Niebiosach. 20 Wówczas konsekwentnie nakazał uczniom, aby nikomu nie powiedzieli, że on jest Chrystusem.

 

Pierwsza zapowiedź męki i zmartwychwstania

21 Odtąd Jezus zaczął wskazywać swoim uczniom, że musi udać się do Jerozolimy i wiele tam wycierpieć od starszych, arcykapłanów oraz od uczonych w Piśmie, i być zabity, a trzeciego dnia zmartwychwstać179. 22 A Piotr wziął go na bok i zaczął strofować, mówiąc: Zlituj się nad sobą, Panie, to cię nie spotka. 23 A on odwrócił się i powiedział Piotrowi: Odejdź ode mnie, szatanie! Jesteś dla mnie zasadzką, bo nie myślisz po Bożemu, lecz po ludzku. 24 Wówczas Jezus powiedział swoim uczniom: Jeśli ktoś chce pójść za mną, niech się zaprze samego siebie i niech weźmie swój pal180, i niech mnie naśladuje. 25 Bo kto by chciał wybawić swoją duszę, ten ją straci, kto by chciał stracić swoją duszę ze względu na mnie, znajdzie ją. 26 Co człowiekowi pomoże, jeśli cały świat by pozyskał, a doznałby straty na duszy? Albo co człowiek da w zamian za swoją duszę? 27 Bowiem Syn Człowieczy przyjdzie w chwale swojego Ojca ze swoimi aniołami i wtedy odda każdemu według jego czynów. 28 Zapewniam was, że są tutaj ze stojących tacy, którzy nie skosztują śmierci, dopóki nie zobaczą Syna Człowieczego przychodzącego w swoim Królestwie.

 

Przemienienie

17 I po sześciu dniach Jezus zabiera ze sobą Piotra, Jakuba oraz Jana, jego brata, i zaprowadził ich na wysoką górę na osobność. 2 I tam został wobec nich przemieniony, i jego oblicze się rozjaśniło jak słońce, a jego szaty stały się białe jak światło. 3 I oto ukazali im się Mojżesz i Eliasz, którzy z nim rozmawiali. 4 A Piotr zwrócił się i rzekł: Panie! Dobrze jest nam tu być. Jeśli chcesz, rozstawię tu trzy namioty. Jeden dla ciebie, jeden dla Mojżesza i jeden dla Eliasza. 5 Gdy on jeszcze mówił, oto osłoniła ich chmura pełna światła i oto głos z chmury powiedział: To jest mój Syn, umiłowany, w nim mam upodobanie181. Słuchajcie go. 6 Uczniowie słysząc to, padli na twarze i się bardzo przestraszyli. 7 Podszedł do nich Jezus, dotknął ich i powiedział: Podnieście się i nie bójcie się. 8 Gdy oni podnieśli oczy, nikogo nie zobaczyli, jedynie samego Jezusa182. 9 Kiedy oni schodzili z góry, Jezus im polecił: Nikomu nie opowiadajcie o tym widzeniu, dopóki Syn Człowieczy nie zostanie wskrzeszony z martwych183.

 

Przyjście Eliasza, Jan Zanurzający

10 A uczniowie zaczęli go dopytywać: Dlaczego uczeni w Piśmie mówią, że Eliasz184 ma przyjść najpierw? 11 A on im odpowiedział: Eliasz rzeczywiście przyjdzie najpierw i na nowo wszystko ustanowi. 12 Ale mówię wam: Eliasz już przyszedł i go nie zaakceptowali, ale uczynili z nim, jak chcieli. I tak Syn Człowieczy ma przez nich cierpieć185. 13 Wówczas uczniowie zrozumieli, że powiedział im o Janie Zanurzającym.

 

Uzdrowienie chłopca

14 Gdy przyszli do tłumu, podszedł do niego człowiek, upadł przed nim na kolana. 15 I powiedział: Panie, zlituj się nad moim synem, bo jest epileptykiem i bardzo cierpi. Bowiem często wpada w ogień i często w wodę. 16 I przyprowadziłem go twoim uczniom, ale nie mogli go uzdrowić. 17 Jezus odpowiedział: O pokolenie niewierzące i przewrotne, do kiedy mam być jeszcze z wami? Jak długo jeszcze będę musiał was znosić? Przynieście mi go tutaj. 18 I Jezus zgromił go, i demon z niego wyszedł. A od tej godziny chłopiec został uzdrowiony. 19 Wówczas uczniowie Jezusa podeszli do niego na osobności i powiedzieli: Dlaczego my nie mogliśmy go wypędzić? 20 On im powiedział: Z powodu waszej małej wiary. Zapewniam was, jeśli będziecie mieli wiarę jak ziarnko gorczycy, powiecie tej górze: Przesuń się stąd tam, i się przesunie. I nic nie będzie dla was niemożliwe. 21186

Druga zapowiedź męki i zmartwychwstania

22 A gdy oni przebywali w Galilei, Jezus powiedział im: Syn Człowieczy ma być wydany w ręce ludzi. 23 Zabiją go, ale trzeciego dnia zmartwychwstanie187. I bardzo się zasmucili.

 

Podatek

24 A gdy przyszli do Kafarnaum, podeszli do Piotra ludzie pobierający podatek dwudrachmowy i powiedzieli: Czy wasz nauczyciel nie płaci podatku dwudrachmowego? 25 On powiedział: Tak. Gdy wszedł do domu, uprzedził go Jezus, mówiąc: Co ci się wydaje, Szymonie? Od kogo królowie ziemi przyjmują należności lub podatek? Od ich synów czy od obcych? 26 A gdy powiedział od obcych, rzekł mu Jezus: A więc synowie są wolni. 27 Aby ich nie gorszyć188, idź nad morze i rzuć haczyk i tę rybę, która wyjdzie pierwsza, weź, i gdy otworzysz jej pyszczek, znajdziesz stater. Zabierz go i daj za mnie oraz za siebie.

 

Zgorszenie

18 W tej godzinie podeszli do Jezusa uczniowie i powiedzieli: Kto mianowicie jest większy189 w Królestwie Niebios? 2 A on przywołał dziecko i postawił je pośród nich. 3 Powiedział: Zapewniam was: Jeśli nie zawrócicie i nie staniecie się jak dzieci, nie wejdziecie190 do Królestwa Niebios. 4 Kto więc się uniży jak to dziecko, ten jest większy w Królestwie Niebios. 5 A kto przyjąłby jedno takie dziecko w moje imię, mnie przyjmuje. 6 Kto spowodowałby upadek wiary jednego z tych małych, którzy we mnie wierzą, korzystniej byłoby dla niego, żeby zawieszono mu u szyi kamień młyński i utopiono w głębinie morza191. 7 Biada światu z powodu upadku wiary. Koniecznie, upadek wiary musi przyjść, lecz biada człowiekowi, przez którego przychodzi spowodowanie upadku wiary. 8 Jeśli twoja ręka lub stopa prowadzi cię do upadku wiary, odetnij ją i odrzuć192 od siebie. Lepiej ci jest wejść do życia kalekim lub kulawym, niż mając dwie ręce i dwie stopy, i zostać wrzuconym w ogień wieczny. 9 Jeśli twoje oko prowadzi cię do upadku wiary, wyłup je i odrzuć od siebie. Lepiej ci jest wejść do życia jednookim niż z dwojgiem oczu i zostać wrzuconym do ognistej Gehenny. 10 Uważajcie, żebyście nie lekceważyli jednego z tych małych. Mówię wam, że ich aniołowie w niebiosach przez cały czas patrzą na oblicze mojego Ojca w niebie. 11193

 

Zaginiona owca

12 Jak się wam wydaje? Gdyby jakiś człowiek miał sto owiec i jedna z nich zabłąkałaby się, czy nie zostawi dziewięćdziesięciu dziewięciu w górach i nie pójdzie szukać zabłąkanej? 13 A gdyby miał ją znaleźć, zapewniam was, że z tej bardziej się raduje niż z tych dziewięćdziesięciu dziewięciu, które nie zbłądziły194. 14 Tak też nie jest wolą mojego Ojca w niebiosach, aby zginął jeden z tych małych.

 

Upomnienie

15 A jeśli zgrzeszyłby (przeciwko tobie) twój brat, idź upomnij go między tobą a nim samym195. Jeśli cię posłucha, pozyskałeś swojego brata. 16 A jeśli nie posłucha, zabierz ze sobą jeszcze jednego lub dwóch, aby każda sprawa została potwierdzona ustami dwóch lub trzech świadków. 17 Jeśli ich nie posłucha, powiedz zgromadzeniu. Jeśli nie posłucha zgromadzenia, niech ci będzie jak poganin i poborca podatkowy. 18 Zapewniam was: Cokolwiek zwiążecie na ziemi, będzie związane w niebie, i cokolwiek byście rozwiązali na ziemi, będzie rozwiązane w niebie. 19 Ponownie mówię wam: Jeśli dwaj z was będą zgodnie prosić, co do wszelkich spraw na ziemi, otrzymają od mojego Ojca w niebiosach. 20 Gdzie bowiem jest dwóch lub trzech zgromadzonych w moje imię, tam jestem pośród nich.

 

Przebaczenie

21 Wtedy podszedł Piotr do niego i powiedział: Panie, jeżeli mój brat zgrzeszy przeciwko mnie, ile razy mam mu przebaczyć? Czy aż do siedmiu razy? 22 Jezus powiedział do niego: Nie mówię ci, że aż do siedmiu razy, lecz do siedemdziesięciu siedmiu razy196. 23 Dlatego Królestwo Niebios podobne jest do człowieka, króla, który chciał rozliczyć się ze swoimi niewolnikami. 24 A gdy zaczął on rozliczać, przyprowadzono do niego tego, który był mu winien dziesięć tysięcy talentów. 25 On natomiast nie miał z czego oddać, pan kazał go sprzedać, a także żonę, dzieci i wszystko, co miał, aby dług został spłacony. 26 Tak więc niewolnik upadł, oddał mu pokłon, mówiąc: Panie! Bądź cierpliwy, a wszystko ci oddam. 27 A pan zlitował się nad niewolnikiem, uwolnił go i odpuścił mu dług. 28 Gdy zaś ów niewolnik wyszedł, znalazł jednego ze swoich współniewolników, który był mu winny sto denarów, chwyciwszy go, dusił, mówiąc: Oddaj mi, coś winien. 29 Upadł jego współniewolnik i prosił go: Bądź cierpliwy co do mnie, a oddam ci. 30 On natomiast nie chciał, ale odszedł, wtrącił go do więzienia, aż odda to, co winien. 31 Gdy zobaczyli jego współniewolnicy to, co się stało, bardzo się zasmucili i poszli oraz wyjaśnili wszystko swojemu panu, co się stało. 32 Wówczas jego pan przywołał go do siebie i mówi mu: Niegodziwy niewolniku, cały tamten dług ci odpuściłem, skoro mnie poprosiłeś. 33 Czy i ty nie powinieneś się zlitować nad swoim współniewolnikiem, tak jak ja zlitowałem się nad tobą? 34 I pan, rozgniewany, wydał go strażnikom więziennym, aż spłaci, co był winien. 35 Tak i mój Ojciec niebiański wam uczyni, jeśli z waszych serc nie odpuścicie każdemu swojemu bratu.

 

Ważność małżeństwa

19 A gdy Jezus zakończył te słowa, odszedł z Galilei i przyszedł w okolice Judei za Jordan197. 2 I podążały za nim wielkie tłumy, i tam ich uzdrowił198. 3 Podeszli do niego faryzeusze, poddając go próbie, mówiąc: Czy wolno człowiekowi opuścić jego żonę z jakiegokolwiek powodu199? 4 On, odpowiadając, rzekł: Nie przeczytaliście, że Ten, który stworzył, od początku uczynił ich jako mężczyznę i kobietę200? 5 I powiedział: Ze względu na to człowiek opuści ojca i matkę i połączy się ze swoją żoną, i dwoje będą jednym ciałem201. 6 Tak że już nie są dwojgiem, ale jednym ciałem. Co więc Bóg złączył, człowiek niech nie rozdziela. 7 Powiedzieli do niego: Dlaczego Mojżesz kazał wydać dokument rozwodu i ją opuścić? 8 Rzekł im: Mojżesz pozwolił wam opuścić wasze żony z powodu zatwardziałości waszego serca, ale od początku tak nie było. 9 Mówię wam, że ktokolwiek rozwodzi się ze swoją żoną, jeśli nie z powodu rozpusty, a poślubia inną, cudzołoży. 10 Uczniowie mówią do niego: Jeśli taki jest powód (rozwodu) męża z żoną, nie warto się żenić. 11 A on im powiedział: Nie wszyscy rozumieją tę naukę, lecz tym, którym jest to dane. 12 Są bowiem eunuchowie202, którzy z brzucha matki takimi się urodzili, i są eunuchowie, którzy przez ludzi zostali eunuchami, i są eunuchowie, którzy z powodu Królestwa Niebios zrobili się eunuchami. Kto może, niech zrobi temu miejsce203.

 

Małe dzieci

13 Wówczas przyprowadzono do niego małe dzieci, aby położył na nie ręce i (zwrócił) się w modlitwie. Natomiast uczniowie surowo ich upominali. 14 A Jezus powiedział: Ustąpcie dzieciom i nie utrudniajcie im do mnie przychodzić, bowiem do takich należy Królestwo Niebios. 15 I położył na nie ręce. Następnie stamtąd odszedł.

 

Młodzieniec

16 A oto podszedł do niego jeden i powiedział: Nauczycielu, co dobrego mam uczynić, abym uzyskał życie wieczne204? 17 On mu powiedział: Dlaczego pytasz mnie o to, co dobre? Jeden jest dobry. Jeśli chcesz wejść do życia wiecznego, zachowaj przykazania. 18 Rzekł do niego: Jakich? A Jezus powiedział: Nie będziesz zabijał, nie będziesz cudzołożył, nie będziesz kradł, nie będziesz składał fałszywego świadectwa, 19 szanuj ojca i matkę oraz miłuj swego bliźniego jak samego siebie205. 20 Młodzieniec rzekł do niego: To wszystko zachowywałem, czego mi jeszcze brakuje? 21 Jezus rzekł do niego: Jeśli chcesz być doskonały, idź, sprzedaj swój dobytek i daj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie. Przyjdź i mnie naśladuj206. 22 A gdy młodzieniec usłyszał to słowo, odszedł zasmucony, miał bowiem wiele posiadłości.

 

Bogaty i wielbłąd

23 A Jezus powiedział swoim uczniom: Zapewniam was, że bogaty z trudem wejdzie do Królestwa Niebios207. 24 Powtarzam wam: Łatwiej wielbłądowi przejść przez ucho igły, niż bogatemu wejść do Królestwa Bożego. 25 A uczniowie, gdy to usłyszeli, byli bardzo zdumieni, mówiąc: Kto zatem może być zbawiony? 26 A Jezus spojrzał na nich i powiedział: U ludzi jest to niemożliwe, ale u Boga wszystko jest możliwe.

 

Nagroda

27 Wówczas Piotr rzekł: Oto my opuściliśmy wszystkich i poszliśmy za tobą, co mianowicie nam z tego będzie208? 28 A Jezus im powiedział: Zapewniam was, że przy odrodzeniu, gdy Syn Człowieczy zasiądzie na tronie swojej chwały, i również wy, którzy poszliście za mną, usiądziecie na dwunastu tronach, sądząc dwanaście plemion Izraela209. 29 I każdy, kto opuści domy lub braci, lub siostry, lub ojca, lub matkę, lub dzieci, lub pola dla mojego imienia, otrzyma stokrotnie i odziedziczy życie wieczne. 30 A wielu pierwszych będzie ostatnimi, a ostatnich pierwszymi.

 

Przypowieść o pracownikach winnicy

20 Królestwo Niebios jest bowiem podobne do pewnego człowieka, pana domu210, który równocześnie rano wyszedł, by wynająć pracowników do jego winnicy. 2 A zgodziwszy się z pracownikami o denara za dzień, wysłał ich do swojej winnicy. 3 A gdy wyszedł około trzeciej godziny, zobaczył innych bezczynnie stojących na rynku. 4 I tym powiedział: Idźcie i wy do winnicy, a dam wam, co sprawiedliwe. 5 Oni więc odeszli. Wyszedł kolejny raz około szóstej i dziewiątej godziny i uczynił jednakowo. 6 A około jedenastej wyszedł i spotkał innych stojących. Zapytał ich: Dlaczego cały dzień staliście tu bezczynnie? 7 Oni odpowiedzieli: Bo nikt nas nie wynajął. Powiedział im: Idźcie i wy do winnicy. 8 A gdy nastał wieczór, powiedział pan winnicy swojemu zarządcy: Zawołaj pracowników i daj im wynagrodzenie, zaczynając od ostatnich aż do pierwszych. 9 I gdy przyszli ci około jedenastej godziny, wzięli po denarze. 10 A gdy przyszli ci pierwsi, uważali, że więcej otrzymają, ale oni też otrzymali po denarze. 11 A gdy wzięli, zaczęli szemrać przeciwko panu domu, 12 mówiąc: Ci ostatni pracowali jedną godzinę, a uczyniłeś ich równymi nam, którzy znosiliśmy ciężar i upał dnia. 13 A On odpowiedział jednemu z nich: Przyjacielu! Nie czynię ci krzywdy. Czyż nie zgodziłeś się pracować ze mną za denara? 14 Zabierz więc, co twoje, i idź, bo chcę dać temu ostatniemu tak jak i tobie. 15 Czy nie wolno mi z tym, co moje, czynić tego, co chcę? Czy twoje oko jest niegodziwe przez to, że ja jestem dobry? 16 Tak ostatni będą pierwszymi, a pierwsi ostatnimi.

 

Trzecia zapowiedź śmierci Pana Jezusa Chrystusa i zmartwychwstania

17 A gdy Jezus szedł do Jerozolimy, wziął na osobność dwunastu uczniów i w drodze powiedział do nich: 18 Oto idziemy do Jerozolimy i Syn Człowieczy zostanie wydany arcykapłanom i uczonym w Piśmie i zostanie przez nich skazany na śmierć. 19 Wydadzą go poganom na ośmieszanie i ubiczowanie i zawieszenie na palu, a trzeciego dnia zmartwychwstanie211.

 

Prośba matki Jakuba i Jana

20 Wówczas matka synów Zebedeusza zbliżyła się do niego ze swoimi synami, by oddać mu pokłon i prosząc go o coś212. 21 On odpowiedział jej: Co chcesz? Ona odpowiedziała: Powiedz, żeby ci dwaj moi synowie zasiedli w twoim Królestwie, jeden po twojej prawicy, a drugi po twojej lewicy. 22 A Jezus odpowiedział: Nie wiecie, o co prosicie. Czy możecie wypić kielich, który ja mam wypić? Powiedzieli: Możemy. 23 I rzekł im: Kielich mój wprawdzie pić będziecie, ale zasiadanie po mojej prawej i lewej stronie nie jest moją rzeczą, aby wam dać, ale dane jest tym, którym zostało przygotowane przez mojego Ojca. 24 A gdy usłyszało to dziesięciu, oburzyło się na tych dwóch braci. 25 A Jezus przywołał ich i powiedział: Wiecie, że przywódcy narodów sprawują władzę nad nimi, a wielcy nimi rządzą. 26 Nie tak będzie wśród was, ale ktokolwiek chciałby być wielki pośród was, niech się stanie waszym sługą. 27 A kto by chciał być pierwszym pośród was, niech będzie waszym niewolnikiem. 28 Tak jak Syn Człowieczy nie przyszedł, aby mu usługiwano, lecz by usługiwać i dać swoją duszę jako okup w zamian za wielu.

 

Uzdrowienie dwóch niewidomych

29 A gdy wychodzili z Jerycha, podążał za nim wielki tłum. 30 I oto dwóch niewidomych siedzących przy drodze, usłyszało, że przechodził Jezus, zawołali, mówiąc: Zmiłuj się nad nami, Panie, Synu Dawida! 31 Tłum ich jednak upomniał, aby milczeli, ale oni głośniej wołali, mówiąc: Panie, zmiłuj się nad nami, Synu Dawida! 32 Wówczas Jezus stanął, zawołał ich i powiedział: Co chcecie, żebym wam uczynił? 33 Powiedzieli mu: Aby zostały otworzone nasze oczy. 34 Jezus zlitował się i dotknął ich oczu, i natychmiast odzyskali wzrok, i podążali za nim213.

 

Wjazd do Jerozolimy

21 A gdy zbliżyli się do Jerozolimy i przyszli do Betfage na Górę Oliwną, wtedy Jezus posłał dwóch uczniów214. 2 Powiedział im: Idźcie do wioski, która jest przed wami, a za moment znajdziecie uwiązaną oślicę, a z nią osiołka. Odwiążcie oboje i przyprowadźcie do mnie. 3 A gdyby ktoś wam coś powiedział, powiedzcie, że Pan ich potrzebuje i zaraz je odeśle. 4 A to się stało, aby się wypełniło to, co zostało powiedziane przez proroka, mówiącego: 5 Powiedzcie córce Syjonu: Oto przychodzi do ciebie twój Król215, łagodny, siedzący na ośle i na źrebięciu. 6 Uczniowie więc poszli i uczynili tak, jak polecił im Jezus. 7 Przyprowadzili oślicę oraz źrebię i włożyli na nie swe szaty, a on na nich usiadł. 8 A ogromny tłum ludzi słał swoje szaty216 na drodze, natomiast inni obcinali gałęzie z drzew i słali na drodze. 9 A tłumy, idące przed nim i podążające za nim, wołały: Hosanna217 Synowi Dawida! Błogosławiony, który przychodzi w imieniu JHWH218! Hosanna na wysokościach! 10 A gdy przybył on do Jerozolimy, całe miasto zostało poruszone i mówiło: Kto to jest? 11 A tłumy mówiły: To jest prorok, Jezus z Nazaretu w Galilei.

 

Wypędzenie kupców ze świątyni

12 I Jezus wszedł do świątyni, i wyrzucił wszystkich sprzedających i kupujących219 w świątyni, i stoły bankierów powywracał oraz ławy sprzedających gołębie. 13 I powiedział im: Napisane jest: Dom mój będzie nazywany domem modlitwy, wy natomiast czynicie z niego jaskinię bandytów220. 14 Podeszli do niego w świątyni ślepi i kulawi, a on ich uzdrowił. 15 Gdy zobaczyli te cuda arcykapłani i uczeni w Piśmie, które czynił, oraz chłopców krzyczących w świątyni i mówiących: Hosanna Synowi Dawida, oburzyli się. 16 I powiedzieli mu: Słyszysz, co tamci mówią? A Jezus im odpowiedział: Tak. Czy nigdy nie czytaliście: Z ust niemowląt i ssących zgotowałeś sobie uwielbienie? 17 I pozostawiwszy ich, wyszedł poza miasto do Betanii i tam przenocował.

 

Drzewo figowe. Lekcja wiary

18 A wracając rano do miasta, zgłodniał. 19 I zobaczył przy drodze jedno drzewo figowe, i podszedł do niego, ale nic nie znalazł, jedynie liście. I powiedział: Niech już na wieki nie urodzi się z ciebie żaden owoc. I drzewo figowe natychmiast uschło. 20 A gdy uczniowie to zobaczyli, zdziwili się, mówiąc: Jak to jest, że drzewo figowe natychmiast uschło? 21 A Jezus, odpowiadając, rzekł im: Zapewniam was: Jeśli mielibyście wiarę i nie wątpili221, to nie tylko z figą tak uczynicie, ale też, jeśli i tej górze rzeklibyście: Podnieś się i rzuć się w morze, to tak się stanie. 22 I wszystko, o co z wiarą poprosicie222 w modlitwie, otrzymacie. 23 A gdy on przyszedł do świątyni, podeszli do niego, podczas nauczania, arcykapłani i starsi ludu, mówiąc: Jaką władzą to czynisz? I kto ci dał tę władzę? 24 A Jezus, odpowiadając, rzekł im: I ja was spytam o jedną rzecz, jeśli mi odpowiecie, to i ja wam odpowiem, jaką władzą to czynię. 25 Skąd było zanurzenie Jana223? Z nieba czy od ludzi? Ale oni zaczęli rozważać między sobą, mówiąc: Jeśli powiemy: Z nieba, powie nam: Dlaczego mu więc nie uwierzyliście? 26 Jeśli powiemy: Z ludzi, boimy się tłumu, bo wszyscy Jana mają za proroka. 27 I odpowiadając Jezusowi, rzekli: Nie wiemy. Rzekł im i on: To i ja wam nie powiem, jaką władzą to czynię.

 

Przypowieść o dwóch synach

28 Ale jak wam się wydaje? Pewien człowiek224 miał dwóch synów. I gdy podszedł do pierwszego, rzekł: Synu, idź, popracuj dziś w mojej winnicy. 29 A on, odpowiadając, rzekł: Nie chcę. Ale później odczuł żal i poszedł. 30 A gdy podszedł do drugiego, rzekł tak samo. A on, odpowiadając, rzekł: Ja pójdę, panie! Ale nie poszedł. 31 Kto z tych dwóch spełnił wolę ojca? Powiedzieli: Pierwszy. Jezus im powiedział: Zapewniam was, że poborcy podatkowi i nierządnice idą przed wami do Królestwa Bożego. 32 Przyszedł bowiem do was Jan drogą sprawiedliwości, ale nie uwierzyliście mu. Natomiast poborcy podatkowi i nierządnice uwierzyli mu. A wy, chociaż to widzieliście, nie odczuliście później żalu, żeby mu uwierzyć.

 

 

Przypowieść o złych rolnikach

33 Posłuchajcie innego przykładu225. Był pewien człowiek, pan domu, który założył winnicę226 i położył dookoła ogrodzenie, wykopał w niej tłocznię, zbudował wieżę i oddał pod opiekę rolnikom, i odjechał. 34 Kiedy zbliżyła się pora zbioru owoców, wysłał swoich służących do rolników, aby odebrać swoje owoce. 35 A rolnicy wzięli jego służących, jednego pobili, drugiego zabili, a trzeciego obrzucili kamieniami. 36 Ponownie wysłał innych służących, liczniejszych od pierwszych, i uczynili im podobnie. 37 A w końcu posłał do nich jego syna, mówiąc: Mojego syna uszanują. 38 A rolnicy, widząc syna, rzekli sobie: On jest dziedzicem. Chodźcie, zabijmy go, a przejmiemy jego dziedzictwo. 39 I schwytali go, i wyrzucili na zewnątrz winnicy, i zabili. 40 Gdy więc przyjdzie pan winnicy, co uczyni tym rolnikom? 41 Odpowiedzieli mu: Złych zniszczy w cierpieniach, a winnicę wynajmie innym rolnikom, którzy będą mu przynosić owoce w czas. 42 Jezus mówi im: Czy nigdy nie przeczytaliście w Pismach: Kamień, który odrzucili budujący, ten stał się kamieniem węgielnym227. Stało się to za sprawą JHWH i w naszych oczach jest to godne podziwu? 43 Dlatego mówię wam, że zostanie wam zabrane Królestwo Boże, a dane zostanie narodowi spełniającemu jego owoce. 44 A kto upadnie na ten kamień, roztrzaska się. A na którego upadnie, skruszy go na proch. 45 A gdy usłyszeli arcykapłani i faryzeusze jego przykłady, wiedzieli, że o nich mówi. 46 I pragnęli go schwytać, ale bali się tłumów, gdyż uważali go za proroka.

 

Przypowieść o uczcie weselnej króla

22 I Jezus ponownie, odpowiadając, rzekł im w przykładach: 2 Królestwo Niebios podobne jest do króla, który urządził wesele swojemu synowi. 3 I posłał swoich niewolników, żeby zwołać zaproszonych na wesele, ale oni nie chcieli przyjść228. 4 Ponownie posłał innych niewolników, mówiąc: Powiedzcie zaproszonym: Oto przygotowałem mój posiłek, moje byki oraz utuczone zwierzęta są zabite i wszystko jest gotowe. Chodźcie na wesele229. 5 Ale oni to zlekceważyli i odeszli, jeden na swoją własną rolę, a drugi do swojego handlu. 6 A inni ujęli jego niewolników, maltretowali ich i zabili. 7 A król rozgniewał się i posłał swoje wojska, zgładził tych morderców, a miasto ich spalił. 8 Wtedy niewolnikom swoim powiedział: Wesele wprawdzie jest gotowe, lecz zaproszeni nie byli godni. 9 Idźcie więc na rozstaje dróg i tylu, ilu spotkacie, zaproście na wesele230. 10 I niewolnicy wyszli na drogi, zgromadzili wszystkich, których spotkali, złych i dobrych. I sala weselna napełniła się gośćmi zasiadającymi przy stole. 11 A kiedy wszedł król, by zobaczyć gości, ujrzał tam człowieka, który nie był ubrany w strój weselny. 12 I powiedział mu: Przyjacielu, jak tu wszedłeś, nie mając stroju weselnego? A on oniemiał. 13 Wówczas król powiedział niewolnikom: Zwiążcie mu nogi i ręce i wyrzućcie go w ciemność na zewnątrz. Tam będzie płacz i zgrzytanie zębami. 14 Bo wielu jest powołanych, ale mało wybranych.

Płacenie podatków

15 Wtedy faryzeusze odeszli i naradzili się, jakby go schwytać w mowie. 16 I wysłali do niego swoich uczniów z herodianami, mówiąc: Nauczycielu, wiemy, że jesteś szczery i w prawdzie nauczasz drogi Bożej, i nie zważasz na nikogo, bo nie ubiegasz się o uznanie ludzi. 17 Powiedz nam, co ci się wydaje: Czy wolno płacić podatek Cezarowi, czy nie? 18 A Jezus poznał ich niegodziwość i powiedział: Dlaczego wystawiacie mnie na próbę, hipokryci? 19 Pokażcie mi monetę podatkową. A oni przynieśli mu denara. 20 I powiedział im: Kogo jest ten obraz i napis? 21 Odpowiedzieli mu: Cezara. Wówczas im mówi: Oddajcie więc to, co Cezara, Cezarowi, i co Boże, Bogu231. 22 A gdy to usłyszeli, zdumieli się, zostawili go i odeszli.

 

Zmartwychwstanie

23 W owym dniu podeszli do niego saduceusze, którzy mówią, że nie ma zmartwychwstania232, i zapytali go: 24 Nauczycielu, Mojżesz powiedział: Jeśli ktoś umrze, nie mając dzieci, to jego brat zgodnie z prawem powinowactwa ma poślubić jego żonę i wzbudzić potomstwo swojemu bratu. 25 A było u nas siedmiu braci. Pierwszy ożenił się i umarł, nie mając potomstwa, zostawił żonę swojemu bratu. 26 Podobnie i drugi, i trzeci, aż do siódmego. 27 A na samym końcu po wszystkich umarła ta kobieta. 28 Kogo więc będzie żoną z tych siedmiu przy zmartwychwstaniu, gdyż wszyscy ją mieli? 29 A Jezus im odpowiedział: Jesteście w błędzie, bo nie znacie Pism ani mocy Bożej. 30 Gdyż przy zmartwychwstaniu ani się nie żenią, ani nie wychodzą za mąż, lecz są jak aniołowie w niebie. 31 A co do zmartwychwstania, czy nie czytaliście, co zostało wam powiedziane przez Boga, mówiącego: 32 Ja jestem Bogiem Abrahama i Bogiem Izaaka, i Bogiem Jakuba233? Nie jest Bogiem umarłych, ale żywych. 33 A tłumy, słysząc to, były zdumione jego nauką.

 

Największe przykazanie Boże

34 Ale gdy usłyszeli faryzeusze, że zamknął usta saduceuszom, zgromadzili się razem. 35 I jeden z nich, uczony w Prawie, wystawiając go na próbę, zapytał: 36 Nauczycielu, jakie jest największe przykazanie w Prawie? 37 A on mu rzekł: Będziesz miłował JHWH, twojego Boga234, całym swoim sercem i całą swoją duszą, i całą swoją myślą. 38 To jest pierwsze i największe przykazanie. 39 A drugie podobne do tego: Będziesz miłował swojego bliźniego jak samego siebie235. 40 Na tych dwóch przykazaniach opiera się całe Prawo i Prorocy. 41 A gdy zgromadzili się faryzeusze, zapytał ich Jezus: 42 Co myślicie o Chrystusie? Kogo jest synem? Odpowiedzieli mu: Dawida. 43 Rzekł im: Jak więc Dawid, pod wpływem ducha, nazywa go Panem, mówiąc: 44 Rzekł JHWH236 mojemu Panu: Siądź po mojej prawicy, aż położę twoich nieprzyjaciół pod twoje stopy. 45 Jeśli Dawid nazywa go Panem, to jak może być jego synem? 46 I nikt nie mógł mu odpowiedzieć słowem, ani nikt od owego dnia nie ośmielił się jeszcze go zapytać.

 

Mowa przeciwko złemu postępowaniu uczonych w Piśmie i faryzeuszów

23 Wówczas Jezus rzekł do tłumów i do swoich uczniów, mówiąc: 2 Na ławie Mojżesza237 zasiedli uczeni w Piśmie i faryzeusze. 3 Dlatego wszystko, co powiedzieliby wam, czyńcie i przestrzegajcie, lecz nie postępujcie według ich czynów238. Mówią bowiem, ale sami tak nie postępują. 4 Natomiast wiążą uciążliwe i trudne do uniesienia ciężary i nakładają na barki ludzi, ale oni sami nawet palcem nie chcą ich ruszyć. 5 A wszystkie swoje czyny spełniają, żeby byli widziani przez ludzi, poszerzają bowiem swoje szkatułki modlitewne (z urywkami zwojów pergaminowych Tory)239 dla zabezpieczenia i wydłużają frędzle240. 6 Lubią pierwsze miejsca na wieczerzach i pierwsze miejsca w synagogach. 7 Pożądają tego, aby ludzie kierowali do nich pozdrowienia na rynkach i chcą być nazywani przez ludzi Rabbi. 8 Natomiast wy nie pozwalajcie się nazywać Rabbi, bo jeden jest wasz nauczyciel241, a wy wszyscy jesteście braćmi. 9 I nikogo na ziemi nie nazywajcie waszym ojcem, bo jeden jest wasz Ojciec, ten w niebie. 10 Ani nie pozwalajcie się nazywać mistrzami, gdyż jeden jest wasz Mistrz, Chrystus. 11 A większy z was będzie waszym sługą242. 12 A kto by się wywyższał, będzie poniżony, a kto by się poniżał, będzie wywyższony. 13 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci! Bo zamykacie Królestwo Niebios przed ludźmi. Bowiem wy sami nie wchodzicie ani nie pozwalacie wejść wchodzącym. 14 [Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci, gdyż pożeracie domy wdów pod pretekstem długich modlitw, dlatego otrzymacie większy wyrok]243. 15 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci! Bo przemierzacie morze i suchy ląd, aby uczynić jednego prozelitę, a kiedy się nim stanie, czynicie go synem Gehenny o dwakroć bardziej niż wy sami. 16 Biada wam, ślepi przewodnicy, mówiący: Kto by przysiągł na świątynię, to nic; kto by przysiągł na złoto świątyni, jest zobowiązany przysięgą. 17 Głupi i ślepi! Co bowiem jest większe: złoto czy świątynia, która uświęca złoto? 18 A kto by przysiągł na ołtarz, to nic; kto by przysiągł na dar, który jest na nim, jest zobowiązany przysięgą. 19 Ślepi! Co bowiem jest większe: dar czy ołtarz, który uświęca dar? 20 Bowiem ten, który przysiągł na ołtarz, przysięga na niego i na wszystko, co na nim. 21 I kto przysięga na świątynię, ten przysięga na nią i na tego, który ją zamieszkuje. 22 I kto przysięga na niebo, przysięga na tron Boży oraz tego, który na nim siedzi. 23 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci! Dajecie bowiem dziesięcinę z mięty, kopru oraz kminku, a zostawiacie to, co najważniejsze w Prawie. Sąd, miłosierdzie i wiarę, te zaś sprawy należało spełniać, a tamtych nie zostawiać. 24 Ślepi przewodnicy! Przecedzacie komara, a połykacie wielbłąda. 25 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci! Gdyż oczyszczacie kielich i misę z zewnątrz, a od wewnątrz są pełne grabieży i nieopanowania. 26 Ślepy faryzeuszu! Oczyść najpierw to, co wewnątrz kielicha i misy, aby to, co jest z zewnątrz, stało się czyste. 27 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci! Przypominacie bowiem groby pobielane, które z zewnątrz wprawdzie rzucają piękny blask, ale wewnątrz są pełne kości zmarłych oraz wszelkiej nieczystości. 28 Tak i wy jesteście z zewnątrz wprawdzie ukazani ludziom jako sprawiedliwi, ale wewnątrz jesteście pełni hipokryzji i niegodziwości. 29 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, hipokryci! Gdyż budujecie groby proroków oraz ozdabiacie grobowce sprawiedliwych. 30 I mówicie: Gdybyśmy byli w dniach naszych ojców, nie bylibyśmy uczestnikami w przelaniu krwi proroków. 31 Tak że świadczycie przeciwko sobie, że jesteście synami tych, którzy pozabijali proroków244. 32 I wy dopełniacie miary waszych ojców. 33 Węże, pomiocie żmijowy, w jaki sposób ujdziecie przed wyrokiem Gehenny? 34 Dlatego oto ja wysyłam do was proroków, mędrców i uczonych w Piśmie. A niektórych z nich przytwierdzicie do pala i niektórych ubiczujecie w waszych synagogach, i będziecie prześladować z miasta do miasta, 35 żeby na was przyszła cała krew sprawiedliwych przelana na ziemię, od krwi sprawiedliwego Abla245 aż do krwi Zachariasza, syna Barachiasza, którego zabiliście między świątynią a ołtarzem. 36 Zapewniam was, wszystko to przyjdzie na to pokolenie. 37 Jerozolimo, Jerozolimo, zabijająca proroków i kamienująca tych, którzy byli do niej wysłani. Ile razy chciałem zgromadzić twoje dzieci, tak jak ptak zgromadza swoje pisklęta pod skrzydła, a nie chcieliście. 38 Dlatego wasz dom będzie samotny. 39 Mówię wam, od teraz mnie nie ujrzycie, aż powiecie: Błogosławiony, który przychodzi w imieniu JHWH246.

 

Znaki przedstawiające paruzję Jezusa Chrystusa

24 A gdy Jezus wyszedł ze świątyni i się oddalił, podeszli do niego jego uczniowie, żeby mu pokazać budowlę świątyni. 2 A On odpowiedział im: Czy nie widzicie tego wszystkiego? Zapewniam was: Nie pozostanie tu kamień na kamieniu, który nie zostałby zwalony. 3 Kiedy siedział na Górze Oliwnej, podeszli do niego uczniowie na osobności, mówiąc: Powiedz nam, kiedy to się stanie i jaki będzie znak twojej obecności247 i zakończenia tego wieku? 4 A Jezus odpowiedział im: Uważajcie248, aby ktoś was nie wprowadził w błąd. 5 Wielu bowiem przyjdzie, opierając się na moim imieniu i mówiąc: Ja jestem Chrystusem, i wielu wprowadzą w błąd. 6 Będziecie słyszeć o wojnach oraz o wieściach wojennych. Uważajcie, abyście nie popadli w niepokój, bowiem to, co jest konieczne, musi się stać. Ale to jeszcze nie koniec. 7 Powstanie naród przeciw narodowi i królestwo przeciw królestwu oraz głód i trzęsienia ziemi w różnych miejscach. 8 A wszystko to jest początkiem bólów porodowych. 9 Wówczas będą was wydawać na ucisk i będą was zabijać, i będziecie nienawidzeni przez wszystkie narody z powodu mojego imienia. 10 I wtedy wielu się zgorszy, i jedni drugich będą wydawać, i jedni drugich znienawidzą. 11 I pojawi się wielu fałszywych proroków, i wielu wprowadzą w błąd. 12 A ponieważ rozmnoży się bezprawie, miłość wielu ostygnie. 13 Lecz kto wytrwa aż do końca, ten zostanie zbawiony. 14 I ta ewangelia o Królestwie będzie głoszona na całym zamieszkałym świecie na świadectwo wszystkim narodom, a następnie przyjdzie koniec.

 

Wielki ucisk

15 Kiedy więc zobaczycie obrzydliwość spustoszenia, jak powiedziano przez proroka Daniela, stojącą na miejscu świętym (odczytujący niech rozważa!), 16 wtedy ci w Judei niech uciekają w góry. 17 Ten na dachu, niech nie schodzi, aby zabrać coś ze swojego domu. 18 A ten na roli, niech nie wraca, aby zabrać swoje odzienie. 19 Biada kobietom w ciąży i karmiącym piersią w owe dni. 20 Módlcie się, aby wasza ucieczka nie odbyła się w porze zimowej ani w szabat. 21 Ponieważ wtedy będzie wielki ucisk, jakiego nie było od początku świata, aż do obecnej chwili, i już nigdy więcej nie będzie. 22 A gdyby owe dni nie zostałby skrócone, żadne ciało nie byłoby wybawione, jednak ze względu na wybranych owe dni zostaną skrócone. 23 Jeśli w tym czasie ktoś wam powie: Oto tutaj jest Chrystus! Albo: Tam - nie wierzcie. 24 Bowiem pojawią się fałszywi Chrystusowie i fałszywi prorocy, i będą czynić wielkie znaki i cuda z myślą o tym, jeśli to możliwe, wprowadzić w błąd nawet wybranych. 25 Oto wam przepowiedziałem. 26 Gdyby więc wam powiedzieli: Oto jest na pustkowiu, nie wchodźcie tam; oto jest w kryjówce, nie wierzcie. 27 Bo jak błyskawica wychodzi ze wschodu i świeci aż do zachodu, tak będzie z obecnością Syna Człowieczego. 28 Gdzie będą zwłoki, tam zgromadzą się orły. 29 A zaraz po ucisku owych dni słońce ściemnieje, a księżyc nie da swojego blasku i gwiazdy będą spadać z nieba, a moce niebios zostaną poruszone. 30 I wtedy ukaże się na niebie znak Syna Człowieczego, a wtedy uderzać się będą w pierś wszystkie plemiona ziemi, i ujrzą Syna Człowieczego przychodzącego na obłokach nieba z mocą i wielką chwałą. 31 I pośle swoich aniołów z wielką trąbą, i zgromadzą jego wybranych z czterech stron świata, od jednego końca niebios aż do drugiego. 32 A od przykładu figi nauczcie się tego: Kiedy już jego gałązka stanie się miękka i wypuści liście, poznajecie, że blisko jest lato. 33 Tak i wy, kiedy zobaczycie to wszystko, wiedzcie, że jest blisko ku drzwi. 34 Zapewniam was: że nie przeminie to pokolenie, aż to wszystko się stanie. 35 Niebo i ziemia przeminą, ale moje słowa nie przeminą.

 

Tylko Ojciec zna ów dzień

36 A o tym dniu i godzinie nie wie nikt, ani aniołowie w niebiosach, ani Syn, tylko sam Ojciec. 37 Jakie bowiem były dni Noego, tak będzie z obecnością Syna Człowieczego. 38 Jak bowiem byli w owych dniach przed potopem, jedli i pili, żenili się i za mąż wydawali aż do tego dnia, kiedy Noe wszedł do arki. 39 I (nic) nie rozpoznali, aż przyszedł potop i uniósł wszystkich, tak będzie z obecnością Syna Człowieczego.

 

Czuwanie i gotowość są wyraźnymi cechami prawdziwych sług Bożych, kiedy Pan przyjdzie

40 Wówczas dwóch będzie na roli, jeden zostanie zabrany, a drugi pozostawiony. 41 Dwie będą mleć na młynie, jedna zostanie zabrana, a druga pozostawiona. 42 Czuwajcie więc, bo nie wiecie, którego dnia przyjdzie wasz Pan. 43 A to wiedzcie: że gdyby pan domu wiedział, o której straży przyjdzie złodziej, czuwałby i nie pozwoliłby wkraść się do swojego domu. 44 Dlatego bądźcie przygotowani, gdyż (nawet) nie przypuszczacie, o której godzinie przyjdzie Syn Człowieczy.

 

Wierny niewolnik

45 Kto zatem jest niewolnikiem249 wiernym i rozważnym, którego pan ustanowił nad jego domownikami, aby im dawał pokarm w stosownym czasie? 46 Szczęśliwy ten niewolnik, którego jego pan, gdy przyjdzie, znajdzie (go) tak pełniącego zadanie. 47 Zapewniam was, że ustanowi go nad całym swoim dobytkiem. 48 A gdyby zły niewolnik rzekł w swym sercu: Mój pan zwleka, 49 i zacząłby bić swoich współniewolników, jeść i pić z pijakami, 50 przyjdzie pan tego niewolnika w dniu, którego się nie domyśla i o godzinie, której nie zna, 51 i usunie go i wyznaczy mu dział z hipokrytami. Tam będzie płacz i zgrzytanie zębów.

 

Przypowieść o dziesięciu dziewicach

25 Wówczas Królestwo Niebios będzie podobne do dziesięciu dziewic, które wzięły swoje lampy i wyszły na spotkanie pana młodego. 2 A pięć z nich było głupich250, a pięć rozważnych. 3 Głupie wzięły lampy, lecz nie wzięły ze sobą oliwy. 4 Natomiast rozważ-ne wzięły oliwę w naczyniach ze swoimi lampami. 5 Gdy pan młody się opóźniał, wszystkie zdrzemnęły się i zasnęły251. 6 A w środku nocy rozległ się krzyk: Oto pan młody! Wyjdźcie na mu spotkanie. 7 Wówczas obudziły się wszystkie owe dziewice i uporządkowały swoje lampy. 8 A głupie powiedziały rozważnym: Dajcie nam trochę z waszej oliwy, bo nasze lampy gasną. 9 A rozważne odpowiedziały: O nie! Bo jeszcze by i nam, i wam nie wystarczyło. Idźcie raczej do sprzedających i kupcie sobie. 10 A gdy one odeszły kupić, przyszedł pan młody. Te, które były gotowe, weszły z nim na wesele252 i zostały zamknięte drzwi. 11 Potem przyszły i pozostałe dziewice, mówiąc: Panie, panie, otwórz nam! 12 A on, odpowiadając, rzekł: Zapewniam was, że was nie znam. 13 Czuwajcie więc, bo nie znacie dnia ani godziny253.

 

Przypowieść o talentach

14 Będzie bowiem podobnie jak z człowiekiem254 odjeżdżającym za granicę, który wezwał swoich niewolników i przekazał im swój dobytek. 15 Jednemu dał pięć talentów255, a drugiemu dwa, a trzeciemu jeden, każdemu według jego zdolności, i zaraz odjechał. 16 I wyruszył ten, co wziął pięć talentów, obracał nimi i zyskał drugie pięć. 17 Tak samo ten, co wziął dwa, zyskał drugie dwa. 18 A ten, co wziął jeden, odszedł, rozkopał ziemię i ukrył srebro swojego pana. 19 A po długim czasie przyszedł pan tych niewolników i rozlicza z nimi swoje rachunki. 20 I przyszedł ten, co wziął pięć talentów i przyniósł drugie pięć talentów, mówiąc: Panie, przekazałeś mi pięć talentów, spójrz, zyskałem drugie pięć talentów. 21 Jego pan odpowiedział mu: Dobrze, niewolniku dobry i wierny, byłeś wierny w małych sprawach, ustanowię cię nad wieloma. Wjedź do radości swojego pana. 22 I podszedł ten, co wziął dwa talenty, powiedział: Panie, przekazałeś mi dwa talenty, spójrz, zyskałem kolejne dwa talenty. 23 Jego pan odpowiedział mu: Dobrze, niewolniku dobry i wierny, byłeś wierny w małych sprawach, ustanowię cię nad wieloma. Wejdź do radości swojego pana. 24 I podszedł ten, który wziął jeden talent, i powiedział: Panie, wiedziałem, że jesteś człowiekiem szorstkim, żniesz, gdzie nie siałeś, i zbierasz, gdzie nie rozsypałeś. 25 Przestraszony więc odszedłem i ukryłem twój talent w ziemi. Oto masz, co twoje. 26 Pan jego odpowiedział mu: Niegodziwy niewolniku i budzący wstręt! Wiedziałeś, że żnę tam, gdzie nie siałem, i zbieram tam, gdzie nie rozsypałem. 27 Powinieneś więc był złożyć moje srebrne pieniądze bankierom, a ja, przyszedłszy, z zyskiem odebrałbym to, co moje. 28 Zabierzcie więc od niego talent i dajcie temu, który ma dziesięć talentów. 29 Bowiem każdemu, kto ma, będzie dane i będzie pomnażać. A temu, kto nie ma i to, co ma, nawet będzie zabrane. 30 A bezużytecznego niewolnika wyrzućcie w ciemność zewnętrzną! Tam będzie płacz i zgrzytanie zębów.

 

Przypowieść o owcach i kozach

31 A gdy przyjdzie Syn Człowieczy256 w swojej chwale i z nim wszyscy jego aniołowie, wtedy zasiądzie na tronie swojej chwały257. 32 I będą zebrane przed nim wszystkie narody258, i oddzieli jednych (ludzi) od drugich259, jak pasterz oddziela owce od kóz. 33 I owce postawi po swojej prawicy, a kozy po swojej lewicy. 34 Wtedy Król powie tym po prawicy: Chodźcie, pobłogosławieni przez mojego Ojca, odziedziczcie Królestwo260 przygotowane dla was od założenia świata. 35 Bowiem byłem głodny, a daliście mi jeść, byłem spragniony, a daliście mi pić. Byłem obcy, a przyjęliście mnie, 36 byłem nagi, a ubraliście mnie, zachorowałem, a odwiedziliście mnie, byłem w więzieniu, a przyszliście do mnie. 37 Wówczas odpowiedzą mu sprawiedliwi, mówiąc: Panie, kiedy widzieliśmy cię głodnym, a daliśmy ci jeść, lub spragnionym, a daliśmy ci pić? 38 I kiedy widzieliśmy cię obcym, a przyjęliśmy, lub nagiego, a ubraliśmy? 39 I kiedy widzieliśmy cię chorującego lub w więzieniu, a przyszliśmy do ciebie? 40 A odpowiadając, Król powie im: Zapewniam was, ile uczyniliście jednemu z tych moich najmniejszych braci, mnie uczyniliście. 41 Potem powie i tym po lewicy: Odejdźcie ode mnie, przeklęci, w ogień wieczny, przygotowany dla Diabła i jego aniołom. 42 Bowiem zgłodniałem, ale nie daliście mi jeść, odczułem pragnienie, ale nie daliście mi pić. 43 Byłem obcy, a nie przyjęliście mnie, nagi, a nie ubraliście mnie, chory i w więzieniu, a nie odwiedziliście mnie. 44 Wówczas odpowiedzą i oni: Panie, kiedy widzieliśmy cię głodnym lub spragnionym lub obcym, lub nagim, lub chorym, lub w więzieniu i ci nie usłużyliśmy? 45 Wówczas odpowie im, mówiąc: Zapewniam was, ile nie uczyniliście jednemu z tych najmniejszych i mnie nie uczyniliście. 46 I ci odejdą na wieczne odcięcie, zaś sprawiedliwi do życia wiecznego.

 

Zapowiedź Jezusa o swojej męczeńskiej śmierci

26 I stało się, gdy Jezus skończył całe swoje nauczanie, powiedział swoim uczniom: 2 Wiecie, że za dwa dni będzie Pascha i Syn Człowieczy zostanie wydany, aby być przytwierdzonym do pala261. 3 Wówczas zebrali się arcykapłani i starsi ludu na dziedzińcu arcykapłana, zwanego Kajfaszem. 4 I naradzili się262, aby podstępem chwycić i zabić Jezusa. 5 Lecz mówili: Nie w święto, żeby nie powstało zamieszanie wśród ludu. 6 A gdy Jezus był w Betanii w domu Szymona trędowatego, 7 podeszła do niego pewna niewiasta, mająca alabastrowy flakonik263, z bardzo cennym olejkiem i wylała na jego głowę, jak leżał przy stole. 8 A widząc to, uczniowie rozgniewali się, mówiąc: Na co takie marnotrawstwo. 9 Można to bowiem było drogo sprzedać i dać biednym. 10 Gdy Jezus to spostrzegł, rzekł do nich: Dlaczego sprawiacie przykrość tej niewieście? Spełnia wobec mnie dobry czyn. 11 Bowiem ubogich zawsze macie między sobą, ale mnie nie zawsze mieć będziecie. 12 Wylewając ten olejek na moje ciało, uczyniła to na mój pogrzeb264. 13 Zapewniam was, tam, gdzie będzie głoszona ta ewangelia na całym świecie, również będzie opowiadane, co uczyniła ta niewiasta na jej pamiątkę.

 

Judasz zdradza Jezusa

14 Wtedy udał się jeden z dwunastu, zwany Judasz Iskariota265, do arcykapłanów, 15 i powiedział: Co zamierzacie mi dać, a ja go wtedy wydam? Oni wyznaczyli mu trzydzieści srebrników. 16 I odtąd szukał dogodnej chwili, aby go wydać.

 

Wieczerza paschalna

17 A pierwszego dnia Przaśników266 podeszli uczniowie do Jezusa, mówiąc: Gdzie chcesz, abyśmy przygotowali ci posiłek paschalny? 18 A on rzekł: Idźcie do miasta, do pewnego człowieka, i powiedzcie: Nauczyciel mówi: Moja chwila jest bliska i u ciebie urządzę Paschę z moimi uczniami. 19 I uczniowie uczynili tak, jak polecił im Jezus i przygotowali Paschę. 20 A gdy nastał wieczór, leżał przy stole razem z dwunastoma uczniami. 21 I gdy jedli, powiedział: Zapewniam was, że jeden z was mnie wyda267. 22 I bardzo zasmuceni zaczęli go pytać, każdy jeden: Panie, chyba nie ja? 23 A on odpowiedział: Ten, który macza ze mną rękę w tej misie, właśnie ten mnie wyda. 24 Wprawdzie Syn Człowieczy odchodzi, jak o nim napisano, ale biada temu człowiekowi, przez którego Syn Człowieczy będzie wydany. Byłoby lepiej dla tego człowieka, gdyby się nie urodził. 25 A Judasz, który zamierzał go wydać, odpowiedział: Chyba nie ja Rabbi? A on rzekł mu: Ty to powiedziałeś.

 

Jezus ustanawia wieczerzę Pańską

26 A gdy oni jedli, Jezus wziął chleb268, pobłogosławił, połamał, a dając uczniom, powiedział: Bierzcie, jedzcie. To jest269 moje ciało270. 27 Następnie wziął kielich i podziękował, dał go im, mówiąc: Pijcie z niego wszyscy. 28 Gdyż jest to moja krew przymierza, która jest wylewana za wielu na odpuszczenie grzechów. 29 Ale mówię wam: że od teraz nie będę pił z tego plonu winorośli aż do dnia, gdy go będę pił z wami nowy w Królestwie mojego Ojca. 30 I po zaśpiewaniu pieśni uwielbienia poszli na Górę Oliwną. 31 Wtedy mówi im Jezus: Wy wszyscy doznacie załamania tej nocy w związku ze mną, jest bowiem napisane: Uderzę pasterza i owce trzody zostaną rozproszone271. 32 A po wskrzeszeniu pójdę przodem przed wami do Galilei. 33 Ale Piotr, odpowiadając, rzekł mu: Jeśli oni wszyscy doznają załamania w związku z tobą, to ja nigdy się nie załamię. 34 Jezus mu rzekł: Zapewniam cię, że w tę noc, zanim kogut zapieje, trzy razy się mnie wyprzesz. 35 Piotr mówi: Choćby nawet miałbym umrzeć z tobą, nigdy ciebie się nie wyprę. I wszyscy uczniowie powiedzieli podobnie.

 

Modlitwa w ogrodzie Getsemani

36 Potem Jezus przychodzi z nimi na teren nazywany Getsemani i mówi uczniom: Usiądźcie tu, a tymczasem ja pójdę tam, aby się modlić. 37 I zabrał Piotra oraz dwóch synów Zebedeusza, i zaczął się smucić i niepokoić. 38 Wówczas mówi do nich: Zasmucona jest moja dusza aż do śmierci. Zostańcie tu i czuwajcie ze mną. 39 I poszedł trochę dalej, upadł na twarz, modląc się słowami: Ojcze mój272, jeśli to jest możliwe, niech ominie mnie ten kielich. Lecz nie jak ja chcę, ale jak ty chcesz. 40 Przyszedł do uczniów i zastał ich śpiących, i mówi Piotrowi: Nie mogliście nawet godziny czuwać ze mną? 41 Czuwajcie273 i módlcie się, abyście nie wpadli w pokusę. Duch wprawdzie jest ochoczy, ale ciało słabe. 42 Znów po raz drugi odszedł, zaczął się modlić, mówiąc: Ojcze mój, jeśli nie może mnie ominąć ten kielich i muszę go wypić, to niech się stanie twoja wola. 43 I przyszedł ponownie, i znalazł ich śpiących, ich oczy były bowiem ociężałe. 44 Ponownie ich zostawił i zaczął się modlić po raz trzeci, wypowiadając te same słowa. 45 Potem przyszedł do uczniów i mówi do nich: W takim czasie śpicie i odpoczywacie? Oto zbliża się godzina, gdy Syn Człowieczy będzie wydany w ręce grzeszników. 46 Wstańcie, idziemy. Oto zbliżył się ten, który mnie wydaje274.

 

Wydanie Pana Jezusa

47 Gdy on jeszcze mówił, oto przyszedł Judasz, jeden z dwunastu, a z nim liczny tłum z mieczami i kijami, od arcykapłanów i starszych ludu. 48 A wydający go dał im znak, mówiąc: Ten, którego ucałuję, to jest on, schwytajcie go. 49 I podszedł do Jezusa, i powiedział: Witaj, Rabbi. I ucałował go. 50 Jezus mu powiedział: Przyjacielu! Po co przyszedłeś? Wtedy podeszli i podnieśli ręce na Jezusa, i go pochwycili. 51 A oto jeden z tych, którzy byli z Jezusem, dobył swojego miecza, uderzył sługę arcykapłana i odciął mu ucho275. 52 Wtedy Jezus powiedział do niego: Schowaj swój miecz na miejsce, bo wszyscy, którzy za miecz chwytają, od miecza zginą276. 53 Czy uważasz, że nie mogę (tym bardziej w tej chwili) poprosić mojego Ojca i już teraz sprowadzi przy mnie dwanaście legionów aniołów? 54 Jakże spełniłyby się Pisma, że tak musi się stać? 55 W tej godzinie Jezus powiedział do tłumów: Wyszliście z mieczami i kijami jak na bandytę, aby mnie ująć, codziennie siadywałem w świątyni, nauczając, i nie schwytaliście mnie. 56 Ale stało się to wszystko, aby wypełniły się Pisma proroków. Wtedy wszyscy jego uczniowie opuścili go i uciekli.

 

 

WSąd nad Jezusem

57 A ci, którzy schwytali Jezusa, odprowadzili go do arcykapłana Kajfasza, gdzie zostali zebrani uczeni w Piśmie i starsi. 58 Piotr szedł za nim z daleka aż do dziedzińca arcykapłana. Tam wszedł do środka i usiadł z sługami, aby zobaczyć, jak to się skończy. 59 A arcykapłani i cały Sanhedryn szukali fałszywego świadectwa przeciwko Jezusowi, aby go uśmiercić. 60 I nic nie znaleźli, chociaż przychodziło wielu fałszywych świadków. Potem podeszli dwaj. 61 Powiedzieli: Ten powiedział: Mogę zburzyć świątynię Bożą i w trzy dni odbudować. 62 I wtedy wstał arcykapłan i powiedział do niego: Nic nie odpowiadasz, o co cię oskarżają? 63 A Jezus milczał. I arcykapłan powiedział do niego: Zaklinam cię na Boga żywego, żebyś nam powiedział, czy ty jesteś Chrystusem, Synem Bożym? 64 Jezus mu odpowiedział: Ty sam to powiedziałeś. Ponadto mówię wam: Zobaczycie od teraz Syna Człowieczego siedzącego po prawicy mocy (Boga) i przychodzącego na obłokach nieba. 65 Wtedy arcykapłan rozdarł swoje szaty, mówiąc: Zbluźnił: Czy potrzebujemy jeszcze świadków? Oto teraz usłyszeliście bluźnierstwo. 66 Jak się wam wydaje? A oni odpowiedzieli: Zasługuje na śmierć. 67 Wówczas splunęli na jego twarz, uderzyli go pięściami, a inni policzkowali. 68 Mówiąc: Prorokuj nam Chrystusie, kto cię uderzył?

 

Piotr zaparł się Jezusa

69 A Piotr siedział na zewnątrz na dziedzińcu i podeszła do niego jedna służąca, i powiedziała: Ty byłeś z Jezusem Galilejczykiem. 70 Lecz on temu zaprzeczył wobec wszystkich: Nie wiem, o czym mówisz. 71 A gdy wyszedł do bramy, zobaczyła go inna i powiedziała im: Ten był z Jezusem Nazarejczykiem. 72 I ponownie wyparł się pod przysięgą: Nie znam tego człowieka. 73 Po chwili podeszli ci, co tam stali i powiedzieli do Piotra: Naprawdę ty jesteś jednym z nich, bo i twoja mowa czyni cię jawnym. 74 Wówczas zaczął zaklinać i przysięgać, mówiąc: Nie znam tego człowieka. I natychmiast zapiał kogut. 75 A Piotr przypomniał sobie wypowiedź Jezusa, który powiedział do niego: Zanim kogut zapieje, trzy razy się mnie wyprzesz277. Wyszedł na zewnątrz i gorzko zapłakał.

 

Jezus przed Piłatem

27 A o świcie wszyscy arcykapłani i starsi ludu odbyli naradę przeciwko Jezusowi, żeby go uśmiercić278. 2 I związali go, zaprowadzili i wydali namiestnikowi Piłatowi279. 3 Wówczas Judasz, który go wydał, widząc280, że został osądzony, zatracony w żalu zwrócił trzydzieści srebrników281 arcykapłanom i starszym, 4 mówiąc: Zgrzeszyłem, wydając niewinną krew. Oni rzekli: Co nam do tego? To twoja sprawa. 5 I rzucił srebrniki do świątyni, i się oddalił, poszedł i powiesił się282. 6 A arcykapłani wzięli srebrniki i powiedzieli: Nie wolno ich wrzucić do skarbca, bo są zapłatą za krew. 7 Po naradzie kupili za nie pole garncarza na cmentarz cudzoziemców. 8 Dlatego pole zostało nazwane aż po dziś dzień Polem Krwi283. 9 Wtedy wypełniło się, co zostało przepowiedziane przez proroka Jeremiasza: I wzięli trzydzieści srebrników, cenę za tego, którego wyceniono, który został wyceniony przez synów Izraela, 10 i dali je na pole garncarza, jak nakazał mi JHWH284.

Wyrok Piłata

11 A Jezus stanął przed namiestnikiem. I namiestnik zapytał go: Czy ty jesteś królem Judejczyków? Jezus odpowiedział: Ty sam to mówisz. 12 A gdy go oskarżali, arcykapłani i starsi, nic nie odpowiedział. 13 Wówczas Piłat rzekł do niego: Czy nie słyszysz, jak wiele świadczą przeciwko tobie? 14 On nie odpowiedział mu ani jednym słowem, tak że namiestnik bardzo się zdziwił.

 

Uwolnienie Barabasza

15 A na święto namiestnik miał w zwyczaju uwalniać jednego więźnia, którego chcieli. 16 A mieli wówczas osławionego więźnia, który nazywał się Barabasz. 17 Gdy więc się zebrali, Piłat im powiedział: Którego chcecie, abym wam zwolnił, Barabasza czy Jezusa, którego nazywają Chrystusem? 18 Wiedział bowiem, że wydali go z zawiści. 19 A gdy on siedział na krześle sędziowskim, jego żona posłała wiadomość, mówiąc: Nie miej nic do czynienia z tym sprawiedliwym285, bo dzisiaj we śnie wiele wycierpiałam z jego powodu. 20 Ale arcykapłani i starsi przekonali tłumy, aby prosiły o Barabasza, a domagały się stracenia Jezusa. 21 A odpowiadając, namiestnik rzekł im: Którego z tych dwóch chcecie, żebym wam uwolnił? A oni rzekli: Barabasza. 22 Piłat mówi do nich: Co więc mam uczynić z Jezusem zwanym Chrystusem? A wszyscy mówią: Niech będzie przytwierdzony do pala. 23 A on rzekł: Co złego uczynił? Oni bardziej wołali: Niech będzie przytwierdzony do pala. 24 Piłat widząc, że to nic nie pomaga, ale wzburzenie staje się coraz większe, wziął wodę, obmył sobie ręce przed tłumem, mówiąc: Nie jestem winny tej krwi. To wasza sprawa. 25 A na to odpo-wiadając, cały lud rzekł: Niech jego krew spadnie na nas i na nasze dzieci. 26 Wówczas uwolnił im Barabasza, a Jezusa kazał ubiczować i go im wydał, aby został przytwierdzony do pala.

 

Żołnierze znieważają Jezusa

27 Wtedy żołnierze namiestnika wzięli ze sobą Jezusa do pretorium286 i zgromadzili przy nim całą kohortę. 28 I rozebrali go, i włożyli szkarłatny płaszcz. 29 I upletli wieniec z cierni, nałożyli na jego głowę, a trzcinę w jego prawą rękę. I klękając przed nim, szydzili287 z niego, mówiąc: Witaj, królu Judejczyków. 30 I pluli na niego, wzięli trzcinę i bili go po głowie. 31 I po wyszydzeniu zdjęli z niego szkarłatny płaszcz i wdziali na niego jego szaty, i odprowadzili go, aby przytwierdzić do pala288. 32 Kiedy wychodzili, spotkali człowieka, Cyrenejczyka, imieniem Szymon. Przymusili go, aby niósł jego pal. 33 A gdy przyszli na miejsce zwane Golgota289, to znaczy Miejscem Czaszki, 34 dali mu do picia wino zmieszane z żółcią; i skosztował, ale nie chciał wypić290. 35 Kiedy przytwierdzili go do pala291, podzielili między siebie jego szaty, rzucając losy. 36 A siedząc, strzegli go tam. 37 I nad jego głową umieścili wypisany powód: To jest Jezus, król Judejczyków. 38 Wtedy zostali wraz z nim przytwierdzeni do pali dwaj przestępcy, jeden z prawej strony, a drugi z lewej strony. 39 A przechodzący obok ubliżali292 mu, kiwając swoimi głowami 40 i mówiąc: Ty, który burzysz świątynię i w trzy dni ją odbudowujesz, uratuj samego siebie, jeśli jesteś Synem Bożym, zejdź z pala! 41 Podobnie i arcykapłani z uczonymi w Piśmie i starszymi zaczęli drwić i mówić: 42 Innych wybawił, a samego siebie nie może wybawić! Jest królem Izraela, niech zejdzie z pala, a uwierzymy w niego. 43 Zaufał Bogu, niech on teraz go wybawi, jeśli zamierza. Powiedział bowiem: Jestem Synem Bożym293. 44 Tak samo i przestępcy, którzy byli razem z nim przytwierdzeni do pali, znieważali go.

 

Śmierć Chrystusa

45 A od godziny szóstej aż do dziewiątej nastąpiła ciemność na całej ziemi. 46 A około godziny dziewiątej Jezus głośno wykrzyknął, mówiąc: Eli, Eli, lema sabachtani? To jest: Boże mój, Boże mój, dlaczego mnie opuściłeś? 47 A niektórzy z tych, którzy tam stali, gdy to usłyszeli, zaczęli mówić: On woła Eliasza. 48 I natychmiast jeden z nich pobiegł i wziął gąbkę napełnioną winnym octem, i włożył ją na trzcinę, i dał mu do picia. 49 Natomiast pozostali mówili: Zostaw, zobaczmy, czy przyjdzie Eliasz, aby go wybawić. 50 A Jezus ponownie głośno wykrzyknął294 i oddał ducha. 51 A oto kotara295 świątyni rozdarła się od góry aż do dołu na dwoje i zatrzęsła się ziemia, a skały popękały. 52 [I grobowce otworzyły się, i wiele ciał świętych, którzy zasnęli w śmierci, powstało, 53 a wychodząc z grobów po jego zmartwychwstaniu, weszli do świętego miasta i ukazali się wielu]296. 54 A centurion i z nim pilnujący Jezusa, widząc trzęsienie ziemi i to, co się stało, bardzo się przestraszyli, mówiąc: On naprawdę był Synem Bożym297. 55 Były tam liczne kobiety oglądające to z daleka i które od Galilei towarzyszyły Jezusowi, usługując mu. 56 Wśród nich była Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba i Józefa, i matka synów Zebedeusza.

 

Pogrzeb Chrystusa

57 A gdy nastał wieczór, przyszedł bogaty człowiek z Arymatei imieniem Józef, który sam został uczniem Jezusa298. 58 Ten poszedł do Piłata i poprosił o ciało Jezusa. Wtedy Piłat kazał je wydać. 59 I Józef wziął ciało, owinął je w czystą tkaninę lnianą. 60 I złożył je w nowym grobowcu, który wykuł w skale, i zatoczył wielki kamień na wejście do grobowca, i odszedł. 61 Była tam Maria Magdalena i inna Maria, siedzące naprzeciw grobu.

 

Zabezpieczenie grobu

62 A następnego dnia, który był po przygotowaniu, arcykapłani i faryzeusze zebrali się przed Piłatem, 63 mówiąc: Panie, przypomnieliśmy sobie, że ten oszust, gdy jeszcze żył, rzekł: Po trzech dniach zostanę wskrzeszony. 64 Wydaj więc rozkaz, aby grób został zabezpieczony aż do trzeciego dnia, żeby jego uczniowie nie przyszli, nie wykradli go i powiedzieli ludowi: Powstał z martwych. I to ostatnie oszustwo będzie gorsze od pierwszego. 65 Wówczas Piłat rzekł: Macie straż. Idźcie go zabezpieczyć, jak umiecie. 66 A oni poszli zabezpieczyli grób, postawili straże i opieczętowali kamień.

 

Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa

28 A po szabacie, o świcie pierwszego dnia tygodnia, przyszła Maria Magdalena i druga Maria, aby obejrzeć grób299. 2 I oto nastąpiło wielkie trzęsienie ziemi, bowiem anioł JHWH zstąpił z nieba i podszedł, odtoczył kamień i na nim usiadł300. 3 A wygląd [anioła] był jak błyskawica301, a jego szata biała jak śnieg. 4 A pilnujący zdrętwieli przed nim ze strachu i stali się jak martwi. 5 Anioł zaś, odpowiadając, rzekł do kobiet: Nie bójcie się, bo wiem, że szukacie Jezusa przytwierdzonego do pala. 6 Nie ma go tu, bowiem został wskrzeszony, tak jak powiedział, chodźcie, zobaczcie miejsce, gdzie leżał. 7 I idźcie szybko, powiedzcie jego uczniom, że zmartwychwstał302, a oto wyprzedza was do Galilei, tam go zobaczycie. Oto wam powiedziałem. 8 I odeszły szybko od pomnika grobowego z bojaźnią i wielką radością, pobiegły donieść jego uczniom.

 

Jezus ukazuje się kobietom

9 I oto Jezus wyszedł im naprzeciw, mówiąc: Witajcie. A one podeszły, chwyciły się jego stóp i oddały mu pokłon. 10 Wówczas Jezus im mówi: Nie bójcie się. Idźcie i oznajmijcie braciom moim, aby poszli do Galilei, tam mnie zobaczą. 11 A gdy one wyruszyły, oto niektórzy ze straży poszli do miasta i donieśli wszystko arcykapłanom, co się wydarzyło. 12 I zebrali się ze starszymi w celu narady, dali żołnierzom dużo srebrników, 13 mówiąc: Powiedzcie, że jego uczniowie przyszli nocą i go ukradli, gdy my spaliśmy. 14 A gdyby usłyszał to namiestnik, my go przekonamy i uwolnimy was od kłopotów. 15 A oni wzięli srebrniki i uczynili, jak zostali pouczeni. I tak to słowo rozeszło się wśród Judejczyków aż do dnia dzisiejszego.

 

Rozesłanie uczniów do misji ewangelizacyjnej

16 A jedenastu uczniów udało się do Galilei303 na górę, gdzie wskazał im Jezus. 17 A gdy go ujrzeli, pokłonili się, natomiast inni powątpiewali. 18 A Jezus podszedł i powiedział do nich: Dana mi została wszelka władza304 w niebie i na ziemi. 19 Idźcie więc i czyńcie uczniów305 (z ludzi) spośród wszystkich narodów306, zanurzając307 ich308 w imię Ojca309, i Syna310, i ducha świętego311, 20 nauczając ich zachowywać wszystko312, co wam nakazałem313. A oto ja jestem z wami314 przez wszystkie dni aż do zakończenia tego wieku315.

 

 

 

 

EWANGELIA WEDŁUG MARKA

 

 

 

Pisarz: Jan Marek.

Zarys: Jan Zanurzający, chrzest i kuszenie Jezusa, powołanie pierwszych uczniów, przypowieść o siewcy, przygotowanie do działalności Jezusa Chrystusa, podróż do Jerozolimy, męka i śmierć Jezusa, zmartwychwstanie.

 

Działalność Jana Zanurzającego

1 Początek ewangelii o Jezusie Chrystusie, Synu Bożym. 2 Tak jak jest napisane przez proroka Izajasza: Oto posyłam przed twoim obliczem mojego anioła, który przygotuje drogę twoją316; 3 głos, który woła na pustkowiu: Przygotujcie drogę JHWH, czyńcie proste jego ścieżki317. 4 Pojawił się Jan Zanurzający na pustkowiu i głosił zanurzenie nawrócenia ku przebaczeniu grzechów318. 5 I zaczęła wychodzić do niego cała kraina judejska oraz wszyscy mieszkańcy Jerozolimy, i byli przez niego zanurzani w rzece Jordan, wyznając swoje grzechy319. 6 A Jan był odziany w sierść wielbłąda i miał skórzany pas wokół bioder, jadł szarańcze oraz dziki miód. 7 I głosił, mówiąc: Przychodzi za mną silniejszy ode mnie, któremu nie jestem godny schylić się i rozwiązać rzemień u jego sandałów320. 8 Ja zanurzyłem was w wodzie, a on zanurzy was w duchu świętym321.

 

Zanurzenie Jezusa

9 I wydarzyło się w owych dniach, że przyszedł Jezus z Nazaretu w Galilei i został zanurzony przez Jana w Jordanie. 10 Natychmiast, wychodząc z wody, zobaczył otwarte niebiosa i zstępującego ducha na niego niczym gołąb. 11 I rozległ się głos z niebios: Ty jesteś moim umiłowanym Synem, w tobie mam upodobanie322.

 

Kuszenie Jezusa

12 I zaraz duch zaprowadził go na pustkowie323. 13 A na pustkowiu był czterdzieści dni poddawany próbie przez Szatana324. Przebywał tam wśród zwierząt, aniołowie zaś usługiwali mu.

 

Działalność Jezusa w Galilei

14 A po wydaniu Jana przyszedł Jezus do Galilei, głosząc ewangelię Bożą, 15 i mówił: Wypełnił się czas i przybliżyło się Królestwo Boże. Nawracajcie się i wierzcie w ewangelię.

 

Powołanie uczniów

16 A przechodząc obok Morza Galilejskiego, zobaczył Szymona i Andrzeja, brata Szymona, zarzucających sieci w morze, byli bowiem rybakami. 17 Jezus powiedział im: Chodźcie325 za mną, a uczynię was rybakami ludzi. 18 I natychmiast zostawili swoje sieci i poszli za nim. 19 A gdy uszedł nieco dalej, zobaczył Jakuba syna Zebedeusza i Jana jego brata. Oni też byli w łodzi i naprawiali sieci. 20 I zaraz ich zawołał. Oni zostawili w łodzi swojego ojca Zebedeusza, razem z najemnikami poszli za nim. 21 Przyszli do Kafarnaum326. Zaraz w szabat wszedł do synagogi i nauczał. 22 I zdumiewali się z powodu jego nauki, bowiem nauczał ich jak mający władzę, a nie jak uczeni w Piśmie. 23 A był w ich synagodze człowiek opętany przez ducha nieczystego i zawołał, 24 mówiąc: Co tobie do nas Jezusie Nazarejczyku? Przyszedłeś nas zniszczyć? (Dobrze) wiem kim jesteś? Świętym Bożym. 25 A Jezus zgromił go, mówiąc: Ucisz się i wyjdź z niego. 26 I duch nieczysty szarpnął nim, zawołał przeszywającym głosem i wyszedł z niego. 27 A wszyscy tak się zdumieli, że zaczęli rozprawiać między sobą, mówiąc: Co to jest? Jakaś nowa nauka327? Nawet z władzą nakazuje duchom nieczystym i są mu posłuszne. 28 A wiadomość o nim rozeszła się wszędzie po całej najbliższej okolicy Galilei.

 

Uzdrowienie teściowej Piotra

29 I natychmiast po wyjściu z synagogi przyszedł do domu Szymona i Andrzeja z Jakubem i Janem. 30 A teściowa Szymona leżała, gorączkując328. I zaraz mu o niej powiedzieli. 31 Podszedł więc podniósł ją i ujął za rękę. A gorączka ją opuściła i usługiwała im. 32 A gdy nastał wieczór, kiedy zaszło słońce, przynosili do niego wszystkich chorych i opętanych. 33 I całe miasto zgromadzone było przy samych drzwiach. 34 Uzdrowił wielu, którzy źle się mieli z powodu różnorodnych chorób, i wypędził wiele demonów, natomiast nie pozwalał demonom mówić, ponieważ znały go. 35 A wczesnym rankiem, gdy jeszcze było ciemno, wstał i wyszedł w samotne miejsce i (właśnie) tam (zaczął) się modlić. 36 A Szymon go szukał i również ci, którzy z nim byli. 37 A kiedy go znaleźli, powiedzieli mu: Wszyscy cię szukają. 38 A On im rzekł: Chodźmy gdzie indziej, do pobliskich miejscowości, abym i tam (mógł) głosić, bowiem po to przyszedłem. 39 Chodził więc, głosząc w ich synagogach po całej Galilei, a przy tym wypędzając demony.

 

Uzdrowienie trędowatego

40 I przyszedł do niego trędowaty329, prosił go na kolanach oraz mówił do niego: Jeśli zechcesz, możesz mnie oczyścić. 41 A Jezus zlitował się, wyciągnął rękę, dotknął go i powiedział do niego: Chcę, bądź oczyszczony! 42 I natychmiast trąd go opuścił, i został oczyszczony. 43 I zaraz odprawił go z surowym nakazem. 44 Uważaj, abyś nikomu nic nie mówił, ale idź, pokaż się kapłanowi i na świadectwo dla nich złóż ofiarę za swoje oczyszczenie na podstawie tego, co nakazał Mojżesz. 45 Ale on odszedł, zaczął wiele oznajmiać i rozpowszechniać tę wiadomość, tak że on nie mógł już otwarcie wejść do miasta, lecz przebywał w miejscach samotnych. A ludzie przychodzili do niego ze wszystkich stron.

 

Uzdrowienie paralityka

2 A gdy po kilku dniach ponownie wszedł do Kafarnaum, usłyszano, że jest w domu. 2 I natychmiast zebrało się wielu, tak że już nie mieli miejsca przy drzwiach, a on głosił im słowo. 3 I przyszli do niego z paralitykiem, niosąc go w czterech330. 4 Ale nie mogli go do nie-go przynieść z powodu tłumu, więc zdjęli dach nad miejscem, gdzie był, wygrzebali otwór i spuścili łoże, na którym leżał paralityk. 5 A Jezus, gdy zobaczył ich wiarę, mówi paralitykowi: Dziecko, przebaczone są twoje grzechy331. 6 A byli tam jacyś z uczonych w Piśmie. Siedzieli i rozważali w swoich sercach. 7 Dlaczego on tak mówi? On bluźni. Kto może przebaczać grzechy, oprócz jednego Boga?332 8 A Jezus natychmiast rozpoznał swoim duchem, że tak w głębi o sobie rozważają, powiedział do nich: Dlaczego tak rozważacie w swoich sercach?333 9 Co jest łatwiejsze powiedzieć paralitykowi? Twoje grzechy są przebaczone? Czy powiedzieć: Wstań, zabierz swoje łoże i chodź? 10 Ale abyście wiedzieli, że Syn Człowieczy334 ma władzę na ziemi przebaczać grzechy to powiedział do paralityka. 11 Mówię tobie, wstań, zabierz swoje łoże i odejdź do swojego domu. 12 Wtedy on wstał i natychmiast zabrał łoże, i wyszedł wobec wszystkich, tak iż wszyscy się zdumieli i chwalili Boga, mówiąc: Czegoś takiego nigdy nie widzieliśmy.

 

Powołanie Lewiego

13 I ponownie wyszedł nad morze, i przychodził do niego cały tłum, i ich nauczał. 14 A przechodząc, zobaczył Lewiego, syna Alfeusza, siedzącego w punkcie poboru podatków, i mówi do niego: Pójdź za mną. A on wstał i poszedł za nim. 15 I stało się, że gdy on leżał w jego domu, to i razem z Jezusem i jego uczniami leżało wielu poborców podatkowych i grzeszników. Było bowiem wielu takich, którzy szli za nim. 16 A uczeni w Piśmie spośród faryzeuszów, zobaczywszy, że spożywa posiłek z grzesznikami i poborcami podatkowymi, mówili jego uczniom: Dlaczego on jada z poborcami podatkowymi i grzesznikami? 17 A gdy Jezus to usłyszał, powiedział im: Zdrowi nie potrzebują lekarza, tylko mający się źle. Nie przyszedłem powołać sprawiedliwych, ale grzeszników.

 

Sprawa postów

18 Uczniowie Jana i faryzeusze pościli. A oni więc przyszli i powiedzieli do niego: Dlaczego uczniowie Jana i uczniowie faryzeuszów poszczą, a twoi uczniowie nie poszczą? 19 A Jezus im powiedział: Czy mogą synowie weselni pościć, gdy jest z nimi pan młody? Dopóki mają pana młodego, nie mogą pościć. 20 Przyjdą jednak dni, gdy pan młody zostanie im zabrany. A wtedy w ten dzień będą pościć. 21 Nikt nie przyszywa kawałka tkaniny z nowego sukna na starą odzież. Jeśli tak zrobi, to nowy kawałek tkaniny oderwie się od starego i rozdarcie będzie jeszcze gorsze. 22 I nikt nie leje młodego wina do starych bukłaków. A jeśli tak zrobi, wino rozerwie bukłaki. A wtedy wino się zmarnuje razem z bukłakami. Młode wino wlewa się w nowe bukłaki.

 

Zrywanie kłosów w szabat

23 I zdarzyło się, że przechodził on w szabat przez zboża, a jego uczniowie zaczęli po drodze zrywać kłosy. 24 I faryzeusze mówili do niego: Spójrz! Dlaczego oni czynią w szabat to, co jest nie dozwolone. 25 A on im rzekł: Nigdy nie przeczytaliście, co uczynił Dawid, kiedy odczuł głód oraz jego towarzysze? 26 Jak wszedł do domu Boga za arcykapłana Abiatara i jadł chleby przedkładania, których nie wolno było jeść, oprócz kapłanów, i dał je tym, którzy z nim byli. 27 Powiedział im też: Szabat został ustanowiony przez wzgląd na człowieka a nie człowiek przez wzgląd na szabat. 28 Dlatego Syn Człowieczy jest także Panem szabatu335.

 

Uzdrowienie w szabat

3 Ponownie wszedł do synagogi. A był tam człowiek mający bezwładną rękę336. 2 I Go obserwowali, czy uzdrowi w szabat, aby go oskarżyć. 3 I mówi człowiekowi, mającemu bezwładną rękę: Podnieś się i wejdź na środek. 4 I mówi im: Czy wolno w szabat dobrze czynić, czy źle czynić, duszę ocalić czy zabić? Lecz oni milczeli337. 5 Spojrzawszy na nich z gniewem i zasmucony z powodu nieczułości ich serc, rzekł temu człowiekowi: Wyciągnij rękę. A ten wyciągnął. I jego ręka została przywrócona do zdrowia. 6 A gdy faryzeusze wyszli, natychmiast z herodianami odbyli naradę o nim, aby go zabić.

 

Rzesza ludzi nad morzem

7 A Jezus oddalił się ze swoimi uczniami w kierunku morza. I wielkie mnóstwo (ludzi) z Galilei i Judei zaczęło jemu towarzyszyć. 8 Również z Jerozolimy i z Idumei i spoza Jordanu oraz okolic Tyru i Sydonu przyszli do niego, (tak) wielkie mnóstwo, słysząc, ile rzeczy czynił. 9 I powiedział swoim uczniom, aby łódka była dla niego przygotowana, aby tłum na niego nie napierał. 10 Wielu bowiem uzdrowił, tak że, jak wielkie mieli cierpienia, napierali na niego, aby go dotknąć. 11 A duchy nieczyste, gdy go ujrzały, upadały przed nim, krzycząc: Ty jesteś Synem Bożym338! 12 I wielokrotnie je upomniał, aby go nie ujawniły.

 

Powołanie dwunastu

13 I udał się na górę i przywołał do siebie tych, których sam chciał, a oni podeszli do niego. 14 Ustanowił dwunastu, których nazwał apostołami, aby z nim byli i aby ich posyłać do głoszenia (ewangelii), 15 i aby mieli władzę wyrzucać demony. 16 I ustanowił dwunastu: Szymonowi nadał imię Piotr. 17 I Jakuba, syna Zebedeusza, i Jana, brata Jakuba, i nadał im imię Boanerges, co znaczy - Synowie Gromu. 18 I Andrzeja, i Filipa, i Bartłomieja, i Mateusza, i Tomasza, i Jakuba, syna Alfeusza, i Tadeusza, i Szymona Kananejczyka, 19 i Judasza Iskariotę, który go wydał.

 

Jezus ma władzę nad demonami

20 Potem wszedł do domu i znowu się zebrał tłum, tak że nie mogli oni nawet zjeść chleba. 21 A gdy o tym usłyszeli jego (bliscy)339, przyszli, aby go ująć, ponieważ mówili, że stracił rozum. 22 A uczeni w Piśmie, którzy przybyli z Jerozolimy, mówili, że ma Belzebuba i że wypędza demony za sprawą zwierzchnika demonów. 23 I przywołał ich do siebie, i mówił do nich w przykładach: Jak Szatan może wypędzać Szatana? 24 Jeśli jakieś królestwo jest wewnętrznie podzielone, to takie królestwo nie może przetrwać340. 25 I jeśli jakiś dom jest wewnętrznie podzielony, to taki dom nie może przetrwać341. 26 I jeśli Szatan występuje przeciw samemu sobie i jest wewnętrznie podzielony, nie może przetrwać, ale jest to jego koniec. 27 Nikt nie może wejść do domu siłacza i ograbić jego rzeczy, jeśli najpierw nie zwiąże siłacza, a wtedy jego dom ograbi. 28 Zapewniam was, wszystkie grzechy będą synom ludzkim przebaczone, nawet bluźnierstwa, jakby zbluźnili. 29 Kto by jednak zbluźnił przeciwko duchowi świętemu nie otrzyma przebaczenia na zawsze, lecz winien jest grzechu wiecznego. 30 Mówili bowiem: Ma ducha nieczystego.

 

Rodzina Jezusa

31 Wtedy przyszła matka i jego bracia, stojąc na zewnątrz, posłali po niego, wzywając go. 32 Siedział natomiast wokół niego tłum i donieśli mu wiadomość: Oto twoja matka i twoi bracia szukają cię na zewnątrz. 33 A On im odpowiedział: Kto jest moją matką i moimi braćmi? 34 I rozejrzał się po tych, którzy wokół niego siedzieli, i rzekł: Oto moja matka i moi bracia342. 35 Ten, który spełnia wolę Boga, jest moim bratem, siostra i matką343.

 

Przypowieść o siewcy

4 Zaczął ponownie nauczać nad morzem. I zebrał się ku niemu bardzo wielki tłum, tak że on musiał wejść do łodzi i siedział w niej na morzu, a cały tłum był na lądzie przy samym morzu344. 2 I nauczał ich wielu rzeczy w przykładach, a tak do nich mówił w swoim nauczaniu: 3 Słuchajcie. Oto siewca wyszedł, aby siać345. 4 I wydarzyło się, gdy siał, że jedno ziarno padło przy drodze, i przyleciały ptaki i je pożarły. 5 A inne padło na miejsce skaliste, gdzie nie miało wiele ziemi i natychmiast wzeszło, bo nie posiadało głębokiej gleby. 6 A gdy słońce wzeszło, spaliło je, a ponieważ nie posiadało korzenia, uschło. 7 Inne zaś padło między ciernie, a ciernie wyrosły i je zadusiły, i nie dało owocu. 8 Natomiast inne padły na cenną ziemię, a gdy wzeszły i wyrosły, zaczęły dawać owoc, i jedno przyniosło trzydziestokrotny, inne sześćdziesięciokrotny, a jeszcze inne stukrotny owoc. 9 I powiedział: Kto ma uszy do słuchania, niechaj słucha.

 

Cel nauki w przypowieściach

10 A gdy został sam, ci wokół niego z dwunastoma pytali go o przykłady (które wcześniej podał). 11 I powiedział im: Wam jest dana tajemnica królestwa Bożego. Natomiast tamtym na zewnątrz wszystko odbywa się w przykładach, 12 aby patrząc, widzieli, lecz nie ujrzeli, i słuchając, słyszeli, lecz nie rozumieli, i żeby przypadkiem nie nawrócili się i nie zostało im przebaczone.

 

Wyjaśnienie przypowieści o siewcy

13 I rzekł im: Nie znacie tego przykładu, no to jak zrozumiecie wszystkie (inne) przykłady? 14 Siewca sieje słowo346. 15 Tymi przy drodze, gdzie jest siane słowo, są ci, którzy je usłyszeli, ale zaraz przychodzi Szatan i zabiera w nich zasiane słowo. 16 A zasianymi na skalistym gruncie są ci, którzy usłyszeli słowo i natychmiast z radością je przyjmują. 17 Lecz nie mają w sobie korzenia i są niestali. Potem, gdy pojawia się ucisk lub prześladowanie z powodu słowa, zaraz się gorszą. 18 A innymi są ci, posiani w ciernie, którzy usłyszeli słowo, 19 ale troski tego wieku i zwodnicza (moc) bogactwa i pożądania pozostałych rzeczy wchodzą, zaduszają słowo i staje się bezowocne. 20 A posianymi na cennej ziemi są ci, którzy słuchają słowa, przyjmują je i przynoszą owoc: jeden trzydziestokrotny, drugi sześćdziesięciokrotny, a inny stukrotny owoc347.

 

Lampa pod korcem

21 I powiedział im: Czy lampę przynosi się, aby była położona pod korcem lub pod łóżkiem? Czyż nie po to, aby była położona na świeczniku? 22 Nie ma bowiem nic tajemnie ukrytego, co nie stałoby się widoczne, ani nic niejawnego, lecz tylko po to, aby wyszło na widok publiczny348. 23 Kto ma uszy, żeby słuchać, niech słucha. 24 I powiedział im: Uważajcie na to, czego słuchacie. W jakiej mierze mierzycie, to i taką wam odmierzą i jeszcze zostanie wam dołożone. 25 Kto bowiem ma, zostanie mu dodane, ale temu, kto nie ma, zostanie zabrane i to, co ma.

 

Przypowieść o ziarnie

26 I mówił: Tak, Królestwo Boże jest podobne do człowieka, który rzuca ziarno na ziemię. 27 I czy on śpi, czy wstaje nocą lub za dnia, ziarno zaś kiełkuje i rośnie, ale jak, on tego nie wie. 28 Ziemia sama z siebie przynosi owoc, najpierw ziele, potem kłos, a potem pełne ziarno w kłosie. 29 A gdy wyda owoc, natychmiast bierze sierp, bo nadeszła pora żniwa. 30 I mówił: Do czego mamy przyrównać Królestwo Boże lub w jakim przykładzie je przedstawimy? 31 Jest jak ziarnko gorczycy, które, gdy zostało zasiane w ziemię, było najmniejsze ze wszystkich nasion na ziemi. 32 Lecz gdy zostanie zasiane, wyrasta i staje się większe od wszystkich roślin i czyni wielkie gałęzie, tak że ptaki nieba mogą pod jego cieniem rozbić namiot. 33 I w wielu takich przykładach nauczał ich, o ile byli w stanie słuchać. 34 Bez przykładu nic im nie mówił. A na osobności wyjaśniał wszystko swoim własnym uczniom349.

 

Uciszenie burzy

35 A w tamtym dniu, gdy zapadł wieczór, mówi do nich: Przeprawmy się na drugą stronę. 36 Zostawili więc tłum, wzięli go, tak jak był w łodzi. A były z nim inne łodzie. 37 I zerwał się wielki gwałtowny wiatr, który wlewał fale do łodzi, tak że już się napełniła350. 38 A on był na tylnej części łodzi, śpiąc na podgłówku. Zbudzili go i mówią do niego: Nauczycielu, nie obchodzi cię to, że giniemy? 39 Obudzony podniósł się i zgromił wiatr, i powiedział morzu: Milcz, ucisz się. I uciszył się wiatr, i stała się wielka cisza. 40 I powiedział do nich: Dlaczego jesteście bojaźliwi? Czy jeszcze nie macie wiary? 41 I ogarnął ich wtedy wielki strach i mówili do siebie nawzajem: Kim on zatem jest, że wiatr i morze są mu posłuszne.

 

Uzdrowienie opętanego

5 Potem wyruszyli na drugą stronę morza do krainy Gerazeńczyków351. 2 A gdy on wyszedł z łodzi, natychmiast wyszedł mu naprzeciw z grobowców człowiek owładnięty mocą w duchu nieczystym. 3 Posiadał mieszkanie w grobowcach. Nawet żadnymi łańcuchami nikt nie mógł go związać. 4 Gdyż on wielokrotnie został wiązany okowami i łańcuchami, ale łańcuchy rozrywał, a okowy kruszył i nikt nie miał siły go poskramiać. 5 I przez całą noc i dzień był w grobowcach i w górach, wrzeszcząc i rozbijając o siebie kamienie. 6 Lecz gdy zobaczył Jezusa z daleka, przybiegł i oddał mu pokłon. 7 I zawołał wielce przerażającym głosem: Co ci do mnie Jezusie, Synu Boga Najwyższego352? 8 Jezus mówił do niego: Wyjdź z tego człowieka, duchu nieczysty! 9 Zapytał go: Jak ci na imię? A on mówi do Jezusa: Na imię mi Legion353, gdyż jesteśmy liczni. 10 I prosił go ogromnie, aby nie odesłał ich poza tę krainę. 11 A tam ku górze było pasące się ogromne stado świń. 12 I poprosiły go: Poślij nas w te świnie, abyśmy w nie weszli. 13 Pozwolił im. A duchy nieczyste po wyjściu weszły w świnie i stado ruszyło w dół urwiska do morza, a było ich około dwóch tysięcy, i utopiły się w morzu354. 14 A ci, którzy je paśli, uciekli i rozgłosili to wydarzenie w mieście i po wioskach. I ludzie przyszli, aby zobaczyć, co się stało. 15 Przyszli więc do Jezusa i zobaczyli, że opętany siedzi ubrany przy zdrowych zmysłach, ten, który miał w sobie legion, i przestraszyli się. 16 A ci, którzy to widzieli, wyłożyli to im w szczegółach, co się stało z opętanym, jak i o świniach. 17 Tak więc zaczęli go prosić, aby odszedł z ich okolic. 18 A gdy on wchodził do łodzi, człowiek, który był opętany, zaczął go prosić, aby mógł z nim zostać. 19 Lecz on mu nie pozwolił, ale mówi do niego: Odejdź do swojego domu, do swoich i opowiedz im, ile ci JHWH355 uczynił oraz jak się nad tobą zmiłował. 20 Odszedł więc i zaczął głosić w Dekapolu, ile uczynił mu Jezus i wszyscy się zdumieli.

 

Córka Jaira i niewiasta cierpiąca na upływ krwi

21 A gdy Jezus przeprawił się ponownie na drugą stronę, został zgromadzony wielki tłum wokół niego, a był nad morzem. 22 I przyszedł jeden z przełożonych synagogi, na imię mu Jair, i gdy go ujrzał, upadł mu do stóp. 23 Prosi więc go ogromnie, mówiąc: Moja córeczka ostatecznie ma się bardzo źle (kona), proszę, abyś przyszedł i nałożył na nią ręce, aby została uzdrowiona i żyła. 24 Wtedy poszedł z nim. A wielki tłum zmierzał za nim i napierali na niego. 25 Wtedy pewna niewiasta, która od dwunastu lat cierpiała na upływ krwi 26 i dużo wycierpiała przez wielu lekarzy, i wydała wszystkie pieniądze, ale nie przyniosło to żadnej korzyści, lecz się tylko pogorszyło. 27 Gdy usłyszała o Jezusie, przyszła z tyłu w tłumie i dotknęła jego szaty. 28 Mówiła bowiem: Jeśli dotknę choćby jego szaty, zostanę uzdrowiona. 29 I natychmiast ustał jej upływ krwi, i zaznała w ciele, że została wyleczona z jej cierpień. 30 Jezus natomiast rozpoznał w sobie, że wyszła z niego moc, obrócił się do tłumów i rzekł: Kto się dotknął moich szat? 31 A jego uczniowie powiedzieli do niego: Widzisz tłum napierający na ciebie, a mówisz: Kto mnie dotknął? 32 A on zaczął się rozglądać, aby zobaczyć tę, która to uczyniła. 33 Natomiast niewiasta przestraszona i drżąca z lęku, widząc, co się z nią stało, przyszła i upadła przed nim, i powiedziała mu całą prawdę. 34 A on do niej rzekł: Córko, twoja wiara cię uzdrowiła. Idź w pokoju i bądź w dobrym stanie zdrowia od swoich dolegliwości. 35 Gdy on jeszcze mówił, przyszli (ludzie) od przełożonego synagogi, mówiąc: Twoja córka umarła. Dlaczego jeszcze niepokoisz nauczyciela? 36 Ale Jezus, słysząc to słowo, rzekł do przełożonego synagogi: Nie bój się, tylko wierz. 37 I nie pozwolił nikomu z sobą iść oprócz Piotra, Jakuba i Jana, brata Jakuba. 38 I przyszli do domu przełożonego synagogi i ujrzał zamieszanie oraz wielu płaczących i głośno lamentujących. 39 Wszedł więc i mówi im: Dlaczego robicie zgiełk i płaczecie? Dziecko nie umarło, ale śpi. 40 I wyśmiewali się z niego. On natomiast wszystkich usunął, wziął ze sobą ojca dziecka, matkę i tych którzy z nim byli, i wszedł, gdzie było dziecko. 41 A ująwszy dziecko za rękę, mówi do niej: Talita kum. Co w tłumaczeniu oznacza: Dziewczynko, mówię ci, wstań356. 42 I dziewczynka natychmiast wstała i zaczęła chodzić, miała dwanaście lat. Wówczas ogarnęło ich wielkie zdumienie. 43 A on wielokrotnie im nakazał, aby nikt się o tym nie dowiedział, i rzekł, aby dano jej jeść.

 

Jezus odrzucony w Nazarecie

6 I odszedł stamtąd, i przyszedł w swoje ojczyste strony, a razem z nim szli jego uczniowie357. 2 A gdy nastał szabat, zaczął nauczać w synagodze i wielu słuchających dziwiło się, mówiąc: Skąd on to ma? I co to za mądrość została mu dana i jakie cudotwórcze moce spełniają się przez jego ręce? 3 Czy on nie jest cieślą, synem Marii358 i bratem Jakuba359, Józefa, Judy i Szymona360? I czy jego siostry nie są tu obok nas? I załamali się z jego powodu. 4 A Jezus powiedział im: Prorok nigdzie nie jest bez szacunku, tylko w swojej rodzinnej ojczyźnie i u swoich krewnych i w swoim domu. 5 I nie mógł tam dokonać żadnego potężnego dzieła mocy, tylko na paru chorych położył ręce i uzdrowił ich. 6 I dziwił się ich brakiem wiary. Potem obchodził wokół wsie, nauczając361.

 

Jezus podaje wskazówki uczniom

7 I przywołał dwunastu, i zaczął ich posyłać po dwóch, dając im władzę nad duchami nieczystymi362. 8 I polecił im, aby oprócz laski niczego nie zabierali na drogę, ani chleba, ani torby, ani miedzianych monet w pasie, 9 ale żeby nałożyli sandały i nie wkładali dwóch szat. 10 I mówi do nich: Gdziekolwiek wejdziecie do jakiegoś domu, tam pozostańcie, dopóki stamtąd nie odejdziecie. 11 A w którymkolwiek miejscu nie przyjęliby was ani nie wysłuchaliby was, wychodząc stamtąd, strząśnijcie kurz spod waszych stóp na ich świadectwo363. 12 I wyszedłszy, głosili, aby się (ludzie) nawracali364. 13 Wypędzali wiele demonów i namaszczali oliwą wielu chorych i uzdrawiali.

 

Śmierć Jana Zanurzającego

14 A król Herod (o tym) usłyszał, bo jego imię stało się publicznie znane, i mówili: Jan Zanurzający powstał z martwych i dlatego dokonują się przez niego potężne dzieła mocy365. 15 Inni zaś mówili: Że jest (to) Eliasz. A jeszcze inni mówili: Że (to) prorok jak jeden z proroków366. 16 Gdy Herod (to) usłyszał, mówił: To Jan, któremu ja ściąłem głowę, on zmartwychwstał. 17 Sam Herod bowiem wysłał i schwytał Jana, i związał go w więzieniu z powodu Herodiady, żony Filipa, jego brata, gdyż ją poślubił. 18 Mówił bowiem Jan do Heroda: Nie wolno ci mieć żony twego brata. 19 A Herodiada żywiła do niego urazę i chciała go zabić, ale nie mogła. 20 Bowiem Herod bał się Jana, wiedząc, że to mąż sprawiedliwy i święty, i go ochraniał, a słuchając go wielokrotnie, był w niepokoju, a jednak chętnie go słuchał. 21 Nadszedł stosowny dzień, kiedy Herod na swoje urodziny wydał wieczerzę dla swoich dostojników, dowódców kohorty i dla pierwszych z Galilei. 22 A gdy weszła córka tej Herodiady i zatańczyła, spodobała się Herodowi oraz tym, którzy z nim półleżeli. Król powiedział do dziewczęcia: Poproś mnie o co chcesz, a dam ci. 23 Przysiągł jej wiele: O cokolwiek mnie poprosisz, dam ci nawet połowę mojego królestwa367. 24 A gdy wyszła, powiedziała swojej matce: O co mogłabym poprosić? Ta zaś odpowiedziała: O głowę Jana Zanurzającego. 25 Weszła zaraz z pośpiechem do króla i poprosiła: Chcę, abyś natychmiast dał mi na półmisku głowę Jana Zanurzającego. 26 Król bardzo się zasmucił, ale ze względu na przysięgę oraz na półleżących nie chciał jej odmówić. 27 I zaraz król wysłał kata i nakazał przynieść jego głowę. Ten poszedł i ściął go w więzieniu. 28 Po czym przyniósł jego głowę na półmisku i dał ją dziewczęciu, a dziewczę dało ją swojej matce. 29 A gdy o tym usłyszeli jego uczniowie, przyszli i zabrali jego zwłoki, i złożyli je w grobowcu368. 30 Wtedy zebrali się apostołowie przy Jezusie i opowiedzieli mu o wszystkim, co uczynili i czego nauczali369. 31 I powiedział im: Idźcie sami na odludne miejsce i trochę odpocznijcie. Bo wielu przychodziło i odchodziło, tak że nie mieli nawet okazji zjeść. 32 Odpłynęli więc łodzią na odludne miejsce, żeby być na osobności. 33 A [ludzie] ich zobaczyli, jak odpływają, i wielu to zauważyło, i pieszo zbiegli się tam ze wszystkich miast, i ich wyprzedzili. 34 A gdy wyszedł, zobaczył wielki tłum, lecz ulitował się nad nimi, gdyż byli jak owce bez pasterza, i zaczął ich nauczać wielu rzeczy370. 35 A gdy była już późna godzina, podeszli do niego jego uczniowie i powiedzieli: Miejsce to jest odludne a godzina późna. 36 Odpraw ich, niech idą do okolicznych osad i wiosek, aby kupili sobie coś do jedzenia. 37 On zaś odpowiadając, powiedział im: Wy im dajcie coś do jedzenia. I powiedzieli do niego: Czy mamy pójść i kupić chlebów za dwanaście denarów i dać im zjeść. 38 A on im powiedział: Ile macie chlebów? Idźcie i zobaczcie. Oni, gdy to sprawdzili, powiedzieli: Pięć i dwie ryby371. 39 Wtedy rozkazał im wszystkim usiąść gromadami na zielonej trawie. 40 I rozłożyli się gromada przy gromadzie, po stu i po pięćdziesięciu. 41 A on wziął pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił372 i połamał chleby, i zaczął dawać swoim uczniom, aby kładli przed nimi, również dwie ryby rozdzielił między wszystkich. 42 I zjedli wszyscy, i nasycili się. 43 I zebrali dwanaście pełnych koszy kawałków oraz resztek z ryb. 44 A tych, którzy jedli, było pięć tysięcy mężów373.

 

Jezus chodzi po wodzie

45 Zaraz wymógł na swoich uczniach, aby wsiedli do łodzi i pierwsi popłynęli na drugą stronę do Betsaidy, a on odprawi tłum. 46 A po rozstaniu się z nimi odszedł na górę, aby się modlić. 47 A gdy nastał wieczór, łódź była na środku morza, a on sam został na lądzie. 48 Widząc, że są zmęczeni wiosłowaniem, wiatr bowiem był im przeciwny, i około czwartej straży nocnej przyszedł do nich, chodząc po morzu, i zamierzał przejść obok nich. 49 Oni zaś gdy go zobaczyli chodzącego po morzu, pomyśleli: To jest jakaś zjawa! Krzyknęli374. 50 Wszyscy bowiem go zobaczyli i przerazili się. Lecz on natychmiast do nich przemówił: Odwagi, to ja jestem, nie bójcie się375. 51 Po czym wszedł do nich do łodzi i wiatr ustał, a oni bardzo się zdumieli. 52 Nie rozumieli także wydarzenia z chlebami, gdyż ich serce było zatwardziałe. 53 A gdy przeprawili się na drugi brzeg, przybyli do Genezaret i przybili do brzegu. 54 Gdy wysiedli z łodzi, zaraz go poznali. 55 Obiegli zatem cały ten region i zaczęli przynosić na noszach chorych tam, gdzie, jak słyszeli, on jest. 56 A gdziekolwiek wchodził do wsi albo do miast, albo do osad, kładli chorych na rynkach i prosili go, żeby mogli dotknąć choćby frędzla jego szaty; ci, którzy go dotknęli, zostali uzdrowieni376.

 

Słowo Boże i ludzkie tradycje

7 I zebrali się wokół niego faryzeusze oraz pewni uczeni w Piśmie, którzy przybyli z Jerozolimy377. 2 A gdy ujrzeli, że niektórzy z jego uczniów jedzą chleb nieczystymi rękami, to znaczy nieumytymi378. 3 Faryzeusze bowiem oraz wszyscy Judejczycy trzymają się tradycji starszych, nie jedzą, jeśli pięścią379 nie umyją rąk. 4 A po powrocie z rynku nie jedzą, jeśli się nie obmyją, i jest jeszcze wiele innych tradycji, które przyjęli do przestrzegania, jak zanurzanie kielichów, dzbanów, naczyń miedzianych i łyżek380. 5 Wówczas zapytali go faryzeusze i uczeni w Piśmie: Dlaczego twoi uczniowie nie postępują zgodnie z tradycją starszych, lecz jedzą chleb nieczystymi rękami381? 6 On zaś rzekł do nich: Dobrze Izajasz o was prorokował, obłudnikach, jak jest napisane382: Ten lud szanuje mnie wargami, ale ich serce daleko jest ode mnie. 7 Daremnie mnie jednak czczą, głosząc nauki, które są nakazami ludzkimi. 8 Porzuciliście przykazanie Boże, a trzymacie się tradycji ludzkiej. 9 I mówił im też: Zręcznie unieważniliście przykazanie Boże383, aby zachować waszą tradycję. 10 Mojżesz bowiem powiedział: Szanuj swego ojca i matkę swą384 oraz: Kto złorzeczy ojcu albo matce, niech poniesie śmierć385. 11 Natomiast wy mówicie: Jeśli człowiek rzekłby ojcu albo matce: To, co ode mnie miałoby wam przynieść korzyść, jest to Korban386 (to znaczy dar ofiarny), 12 to już nie pozwalacie mu nic czynić dla ojca ani dla matki387. 13 Unieważniacie słowo Boże przez waszą tradycję, którą przekazaliście, i czynicie wiele podobnych rzeczy. 14 Potem znowu przywołał tłum do siebie i rzekł do nich: Słuchajcie mnie wszyscy i zrozumcie. 15 Nic, co z zewnątrz wchodzi w człowieka, nie może go uczynić nieczystym, ale to, co wychodzi z człowieka, to czyni go nieczystym. 16 Kto ma uszy do słuchania, niech słucha388. 17 A gdy opuścił tłum i wszedł do domu, jego uczniowie pytali go o tę przypowieść389. 18 I rzekł do nich: Czy i wy jesteście tak niepojętni? Czy nie rozumiecie, że wszystko, co z zewnątrz wchodzi w człowieka, nie może uczynić go nieczystym, 19 gdyż nie wchodzi do jego serca, lecz do żołądka i jest wydalane na zewnątrz390, oczyszczając wszystkie pokarmy. 20 I dalej mówił: To, co wychodzi z człowieka, to czyni go nieczystym. 21 Bo z wnętrza, z serca wychodzą złe zamysły, rozpusty391, kradzieże, morderstwa, 22 cudzołóstwa, chciwość, niegodziwość, podstęp, niepohamowane wyuzdanie, niegodziwe oko, bluźnierstwo, wyniosłość, głupota. 23 Wszystkie te niegodziwe rzeczy pochodzą z wnętrza i czynią człowieka nieczystym392.

 

Uzdrowienie córki Syrofenicjanki

24 A gdy stamtąd wstał, udał się w okolice Tyru. I wstąpił do domu, ale nie chciał, żeby ktoś się o tym dowiedział, lecz nie mógł się ukryć. 25 Zaraz usłyszała o nim niewiasta, której córeczka miała ducha nieczystego. Przyszła więc i upadła mu do stóp393. 26 A ta niewiasta była Greczynką rodem z Syrofenicji i prosiła go, aby wypędził demona z jej córki. 27 Jezus powiedział do niej: Pozwól najpierw nasycić się dzieciom, bo nie jest dobrze zabierać chleb dzieciom, a rzucać szczeniętom. 28 A ona, odpowiadając, rzekła do niego: Panie, przecież i szczenięta pod stołem jedzą okruchy po dzieciach. 29 Wtedy rzekł do niej: Ze względu na te słowa, idź, demon wyszedł z twojej córki394. 30 A gdy wróciła do swojego domu, znalazła dziecko leżące w łóżku i demon odszedł.

 

Uzdrowienie niesłyszącego

31 I znowu opuścił okolice Tyru i szedł przez Sydon nad Morze Galilejskie, środkiem granic Dekapolu395. 32 Wtedy przyprowadzili mu głuchego, który miał też problem z mówieniem, i prosili go, aby położył na niego rękę396. 33 A on, wziąwszy go na bok z dala od tłumu, włożył swoje palce w jego uszy, splunął i dotknął jego języka, 34 następnie spojrzał w niebo, westchnął i powiedział do niego: Effata, to znaczy: Otwórz się. 35 Zaraz otworzyły się jego uszy397, a więzy jego języka się rozwiązały i zaczął mówić poprawnie. 36 Wtedy im przykazał, aby nikomu o tym nie mówili398. Lecz im bardziej im zabraniał, tym bardziej to rozgłaszali. 37 Przepełnieni zdumieniem, mówili: Dobrze wszystko uczynił. Sprawia, że głusi słyszą, a niemi mówią.

 

Jezus nakarmił cztery tysiące ludzi

8 W tych dniach, gdy znów tłum był wielki i nie mieli co jeść, przywołał uczniów i powiedział do nich399: 2 Żal400 mi tych ludzi, bo już trzy dni pozostają ze mną i nie mają co jeść. 3 A jeśli odeślę ich głodnych do domów, zasłabną w drodze, bo niektórzy z nich przybyli z daleka. 4 Odpowiedzieli mu jego uczniowie: Skąd ktoś tutaj na tym pustkowiu będzie mógł nakarmić ich chlebami? 5 A on ich zapytał: Ile macie chlebów, oni powiedzieli: Siedem401. 6 Wtedy polecił tłumowi ułożyć się na ziemi i wziął te siedem chlebów, odmówił dziękczynienie, połamał i zaczął dawać swoim uczniom, aby rozdawali. I rozdali tłumowi. 7 Mieli też kilka rybek, a pobłogosławiwszy je, powiedział, aby również je rozdać402. 8 Zjedli więc i się nasycili i zebrali siedem pełnych koszy z pozostałych kawałków. 9 A było ich około czterech tysięcy403. Potem ich odprawił. 10 Zaraz też wsiadł do łodzi ze swoimi uczniami i przybył w okolice Dalmanuty.

 

Faryzeusze żądają znaku z nieba

11 Wtedy wyszli faryzeusze i zaczęli z nim dyskutować, a wystawiając go na próbę, domagali się od niego znaku z nieba404. 12 On zaś westchnął w swoim duchu i rzekł: Dlaczego to pokolenie szuka znaku? Zaprawdę powiadam wam, że żaden znak nie będzie dany temu pokoleniu405. 13 Wtedy ich opuścił, wsiadł z powrotem do łodzi i przepłynął na drugą stronę.

 

Zakwas faryzeuszy i Heroda

14 A uczniowie zapomnieli wziąć chlebów, mieli ze sobą w łodzi tylko jeden bochenek. 15 I nakazywał im, mówiąc: Uważajcie, strzeżcie się zakwasu faryzeuszów i zakwasu Heroda406. 16 A oni rozważali między sobą o tym, że nie mają chlebów. 17 Jezus to zauważył i rzekł im: Dlaczego rozważacie o tym, że nie macie chleba? Jeszcze nie rozumiecie i nie pojmujecie? Czy wasze serce jest z kamienia? 18 Macie oczy, a nie widzicie? Macie uszy, a nie słyszycie? I nie pamiętacie? 19 Gdy połamałem pięć chlebów dla pięciu tysięcy, ile pełnych koszy kawałków zebraliście? Odpowiedzieli mu: Dwanaście407. 20 A gdy te siedem dla czterech tysięcy, ile pełnych koszy kawałków zebraliście? Odpowiedzieli mu: Siedem408. 21 Wtedy powiedział do nich: Jeszcze nie rozumiecie?

 

Uzdrowienie niewidomego

22 Potem przyszli do Betsaidy. Tam przyprowadzili mu niewidomego i prosili, aby go dotknął. 23 A on chwycił niewidomego za rękę, wyprowadził go poza wieś, a plunąwszy409 na jego oczy, włożył na niego ręce i zapytał go: Czy coś widzisz? 24 A on spojrzał i powiedział: Widzę chodzących ludzi, widzę ich jak drzewa. 25 Potem znowu położył ręce na jego oczy, a on przejrzał, odzyskał wzrok i widział wszystko wyraźnie. 26 Wtedy odesłał go do jego domu, mówiąc: Tylko nie wchodź do wioski410.

 

Wyznanie Piotra

27 Wtedy Jezus poszedł ze swoimi uczniami do wiosek Cezarei Filipowej, a w drodze zaczął pytać swoich uczniów, mówiąc do nich: Za kogo mnie ludzie uważają411? 28 Oni zaś powiedzieli mu: Janem Zanurzającym, inni Eliaszem, a jeszcze inni jednym z proroków. 29 Wtedy ich zapytał: A wy jak mówicie, kim jestem? Piotr, odpowiadając, rzekł mu: Ty jesteś Chrystus412. 30 Wtedy upomniał ich, aby nikomu o nim nie mówili.

 

Zapowiedź męki, śmierci i zmartwychwstania

31 I zaczął ich nauczać, że Syn Człowieczy musi wiele wycierpieć i zostać odrzucony przez starszych, arcykapłanów oraz przez uczonych w Piśmie i być zabity413, a po trzech dniach zmartwychwstać414. 32 Mówił o tym otwarcie. A Piotr wziął go na bok i zaczął go upominać. 33 Lecz on odwrócił się i spojrzał na swoich uczniów, i skarcił Piotra: Odejdź ode mnie, szatanie, bo nie myślisz o tym, co Boże, ale o tym, co ludzkie415. 34 Potem przywołał do siebie tłum razem ze swoimi uczniami i powiedział do nich: Ktokolwiek chce pójść za mną, niech się zaprze samego siebie i weźmie swój pal, i idzie za mną416. 35 Bo kto chce zachować swoją duszę, straci ją, ale kto straci swoją duszę ze względu na mnie i ewangelię, ten ją uratuje. 36 Co pomoże człowiekowi, jeśli pozyska cały świat, a straci swoją duszę? 37 Co bowiem człowiek może dać w zamian za swoją duszę? 38 Bo ktokolwiek wstydzi się mnie i moich słów przed tym cudzołożnym i grzesznym pokoleniem, tego Syn Człowieczy też się zawstydzi, gdy przyjdzie w chwale swojego Ojca ze świętymi aniołami417.

 

Przemienienie Jezusa

9 Powiedział do nich także: Zaprawdę, mówię wam: Niektórzy z tych, co tu stoją, nie zakosztują śmierci, dopóki nie zobaczą Królestwo Boże przychodzące w mocy418. 2 Po sześciu dniach wziął Jezus ze sobą Piotra, Jakuba i Jana i zaprowadził ich na wysoką górę, na osobność. Tam się przemienił wobec nich419. 3 A jego szaty stały się lśniące i bardzo białe, jak żaden farbiarz na ziemi nie potrafi wybielić. 4 I ukazał się im Eliasz z Mojżeszem, i rozmawiali z Jezusem. 5 Wtedy Piotr odezwał się do Jezusa: Rabbi, dobrze jest nam tu być, postawmy tu trzy namioty: Jeden dla ciebie, jeden dla Mojżesza i jeden dla Eliasza. 6 Nie wiedział bowiem, co powiedzieć, gdyż byli przerażeni. 7 Wtedy pojawił się obłok, osłonił ich, a z obłoku rozległ się głos: To jest mój umiłowany Syn, jego słuchajcie420. 8 Nagle, gdy rozejrzeli się wokoło, już nikogo nie widzieli, był z nimi tylko Jezus. 9 A gdy schodzili z góry, przykazał im, aby nikomu nie mówili o tym, co widzieli, dopóki Syn Człowieczy nie powstanie z martwych421. 10 Zachowali więc to słowo, ale dyskutowali między sobą, co znaczy powstać z martwych. 11 Wtedy zapytali go: Dlaczego uczeni w Piśmie mówią, że najpierw musi przyjść Eliasz422? 12 On zaś im odpowiedział: Eliasz wprawdzie przyjdzie najpierw i wszystko przywróci, lecz o Synu Człowieczym jest napisane, że musi wiele wycierpieć423 i zostać wzgardzonym. 13 Ale mówię wam, że i Eliasz przyszedł, i postąpili z nim, jak chcieli, tak jak jest o nim napisane.

 

Uzdrowienie chłopca

14 A gdy przyszli do pozostałych uczniów, zobaczyli wokół nich wielki tłum oraz uczonych w Piśmie rozprawiających z nimi. 15 Zaraz też, gdy zobaczył go cały tłum, zdumiał się i podbiegł, życzliwie go witając. 16 I zapytał ich: O czym z nimi rozprawiacie? 17 A jeden z tłumu odpowiedział mu: Nauczycielu przyprowadziłem do ciebie mojego syna, który ma ducha niemego424. 18 Ten, gdziekolwiek go pochwyci, rzuca nim, a on wtedy się pieni, zgrzyta zębami i sztywnieje. Powiedziałem twoim uczniom, aby go wypędzili, ale nie potrafili. 19 On zaś odpowiadając im, rzekł: O, pokolenie bez wiary! Jak długo muszę przy was być? Jak długo mam was znosić? Przyprowadźcie go do mnie. 20 Przyprowadzili go więc do niego: A gdy duch go zobaczył, zaraz szarpnął tamtym, a upadłszy na ziemię, tarzał się, tocząc pianę425. 21 I zapytał jego ojca: Od jakiego czasu to mu się dzieje? A on powiedział: Od dzieciństwa. 22 I często wrzucał go w ogień i wodę, żeby go zgładzić, ale jeśli możesz coś zrobić, zlituj się nad nami i pomóż nam. 23 Jezus mu odrzekł: Jeśli możesz? Wszystko jest możliwe dla wierzącego426. 24 Natychmiast ojciec zawołał chłopca: Wierzę, pomóż w moim niedowiarstwie. 25 A Jezus widząc, że się zbiega tłum, zgromił ducha nieczystego, mówiąc mu: Duchu niemy i głuchy rozkazuję ci: Wyjdź z niego i już więcej w niego nie wchodź. 26 Wtedy krzyknął, mocno szarpnął i wyszedł. A [chłopiec] stał się jak martwy, tak że wielu mówiło: On umarł. 27 Jezus zaś chwycił go za rękę, podniósł go, a on wstał427. 28 A gdy przyszedł do domu, jego uczniowie pytali go na osobności: Dlaczego my nie mogliśmy go wyrzucić? 29 Powiedział im: Ten rodzaj nie może wyjść inaczej, jak tylko przez modlitwę. 30 A gdy wyszli stamtąd, przechodzili przez Galileę, ale on nie chciał, aby ktoś o tym wiedział. 31 Nauczał bowiem swoich uczniów i mówił im: Syn Człowieczy będzie wydany w ręce ludzi i ci go zabiją428, ale zabity po trzech dniach zmartwychwstanie429. 32 Oni zaś nie rozumieli tych słów, a bali się go zapytać. 33 Potem przyszli do Kafarnaum. A gdy był w domu, zapytał ich: O czym w drodze dyskutowaliście430? 34 Oni zaś milczeli, w drodze bowiem dyskutowali między sobą o tym, kto jest z nich największy. 35 Wtedy usiadł, zawołał dwunastu i powiedział do nich: Jeśli ktoś chce być pierwszy, niech będzie ze wszystkich ostatni i sługą wszystkich. 36 Potem wziął dziecko, postawił je pośrodku nich, a objąwszy je ramionami, powiedział im: 37 Kto by przyjął jedno z takich małych dzieci w moim imieniu, mnie przyjmuje, a kto by mnie przyjął, nie przyjmuje mnie, lecz tego, który mnie posłał431.

 

Kto nie jest przeciwko nam, ten jest z nami

38 Jan mu odpowiedział: Nauczycielu! Widzieliśmy kogoś, kto w twoim imieniu wypędzał demony i zabranialiśmy mu, bo nie chodzi z nami. 39 Lecz Jezus rzekł: Nie zabraniajcie mu. Nikt bowiem, kto uczyni cuda w moje imię, nie będzie zaraz źle o mnie mówić432. 40 Bo kto nie jest przeciwko nam, ten jest z nami433. 41 Bo kto by wam dał kubek wody do picia434, dlatego że należycie do Chrystusa, zapewniam was, nie straci swej nagrody. 42 A kto by zgorszył jednego z tych małych, którzy wierzą we mnie, lepiej by było dla niego, gdyby zawieszono kamień młyński wokół jego szyi i wrzucono w morze. 43 Jeśli twoja ręka prowadzi cię do upadku, odetnij ją, lepiej jest dla ciebie wejść do życia kalekim, niż - mając obie ręce - pójść do Gehenny w ogień nieugaszony435. 44 436 45 Jeśli twoja stopa prowadzi cię do upadku, odetnij ją, lepiej jest dla ciebie wejść do życia kulawym, niż - mając obie stopy - zostać wrzuconym do Gehenny437. 46 438 47 Jeśli twoje oko prowadzi cię do upadku, wyłup je, lepiej jest dla ciebie jednookim wejść do Królestwa Bożego, niż - mając dwoje oczu - zostać wrzuconym do Gehenny, 48 gdzie robak ich nie umiera, a ogień nie gaśnie439. 49 Każdy bowiem ogień będzie posolony. 50 Sól jest dobra, lecz jeśli sól stanie się niesłona, czym ją przyprawicie? Miejcie w sobie sól i zachowujcie pokój między sobą.

 

Wskazówki dotyczące rozwodu

10 Odszedł stamtąd i przybył do granic Judei i na drugą stronę Jordanu. I znów schodziły się do niego tłumy, a on - jak to miał w zwyczaju - znowu ich nauczał. 2 Wtedy podeszli faryzeusze i - wystawiając go na próbę - pytali go: Czy wolno mężowi rozwieść się z żoną440? 3 A on, odpowiadając, rzekł im: Co wam nakazał Mojżesz? 4 Oni zaś powiedzieli: Mojżesz pozwolił napisać dokument rozwodowy441 i się rozwieść442. 5 Wtedy Jezus powiedział do nich: Z powodu zatwardziałości waszego serca napisał wam to przykazanie. 6 Jednak od początku stworzenia uczynił ich [Bóg] mężczyzną i kobietą443. 7 Dlatego opuści mężczyzna swojego ojca i matkę i połączy się ze swoją żoną, 8 i będą ci dwoje jednym ciałem, tak więc nie są już dwojgiem, lecz jednym ciałem. 9 Co zatem Bóg złączył, tego niech człowiek nie rozdziela444. 10 W domu uczniowie ponownie pytali go o to samo. 11 Wtedy powiedział im: Kto rozwodzi się ze swoją żoną i poślubia inną, popełnia cudzołóstwo445 wobec niej. 12 I jeśli ona rozwodzi się ze swoim mężem, a poślubia innego, to cudzołoży446.

 

Jezus i małe dzieci przychodzące do niego

13 Przyprowadzano też do niego dzieci, aby je dotknął, lecz uczniowie ich strofowali. 14 Zobaczywszy to, Jezus oburzył się i powiedział im: Pozwólcie dzieciom przychodzić do mnie, nie powstrzymujcie ich, bo do takich należy Królestwo Boże447. 15 Zapewniam was: Kto nie przyjmuje Królestwa Bożego jak dziecko, ten do niego nie wejdzie. 16 Wówczas je objął i błogosławił, kładąc na nie ręce.

 

Pytanie bogatego człowieka

17 A gdy wybierał się w drogę, przybiegł ktoś, upadł przed nim na kolana i zapytał go: Nauczycielu dobry! Co mam czynić, żeby odziedziczyć życie wieczne448? 18 Jezus mu powiedział: Czemu nazywasz mnie dobrym? Nikt nie jest dobry, tylko jeden Bóg. 19 Znasz przykazania: Nie morduj449, nie cudzołóż, nie kradnij, nie składaj fałszywego świadectwa450, nie oszukuj451, szanuj swego ojca i matkę452. 20 A on mu powiedział: Nauczycielu, tego wszystkiego przestrzegałem od mojej młodości. 21 Wtedy Jezus spojrzał na niego i powiedział mu: Jednego ci brakuje: Idź, sprzedaj, co masz, i rozdaj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie. Potem przyjdź i chodź za mną453. 22 Lecz on na to słowo sposępniał i odszedł zasmucony, bo miał wiele posiadłości. 23 A Jezus, rozejrzawszy się wokoło, powiedział do swoich uczniów: Jak trudno będzie tym, którzy mają bogactwa, wejść do Królestwa Bożego454. 24 Uczniowie zdumieli się jego słowami. Lecz Jezus rzekł im ponownie: Dzieci, jak trudno jest wejść do Królestwa Bożego. 25 Łatwiej jest wielbłądowi przejść przez ucho igły, niż bogatemu wejść do Królestwa Bożego. 26 A oni tym bardziej byli zdumieni i mówili między sobą: Kto zatem może zostać zbawiony? 27 Wtedy Jezus spojrzał na nich i powiedział: U ludzi jest to niemożliwe, ale nie u Boga, bo u Boga wszystko jest możliwe455. 28 Wówczas Piotr powiedział do niego: Oto my zostawiliśmy wszystko i poszliśmy za tobą. 29 Jezus powiedział: Zapewniam was: Nie ma takiego, który by opuścił dom albo braci, albo siostrę, albo matkę, albo ojca, albo dzieci, albo pola ze względu na mnie i ze względu na ewangelię456, 30 a kto by nie otrzymał stokrotnie, teraz w tym czasie, domów i braci, i sióstr, i matek, i dzieci, i pól, wśród prześladowań, a w przyszłym wieku życie wieczne. 31 Lecz wielu pierwszych będzie ostatnimi, a ostatni pierwszymi457.

 

Jezus trzeci raz zapowiada swoją śmierć

32 Byli zaś w drodze do Jerozolimy, a Jezus szedł przed nimi, tak że się dziwili, ale ci, którzy szli za nim, odczuwali lęk. Wtedy znowu wziął ze sobą dwunastu i zaczął im mówić o tym, co ma go spotkać458. 33 Oto wchodzimy do Jerozolimy i Syn Człowieczy zostanie wydany arcykapłanom i uczonym w Piśmie, skażą go na śmierć i wydadzą poganom459. 34 I będą z niego szydzić, ubiczują go i zabiją, a za trzy dni zmartwychwstanie.

 

Prośba Jakuba i Jana o zaszczytne miejsca

35 Wtedy podeszli do niego Jakub i Jan, synowie Zebedeusza i powiedzieli mu: Nauczycielu, chcemy, żebyś nam spełnił to, o co cię poprosimy. 36 A on powiedział: Co chcecie, abym wam spełnił? 37 Oni zaś powiedzieli mu: Spraw, abyśmy zasiedli w twojej chwale, jeden po twojej prawej stronie, a drugi po twojej lewej stronie. 38 A Jezus powiedział im: Nie wiecie, o co prosicie. Czy możecie pić kielich, który ja piję lub być zanurzeni tym zanurzeniem, którym ja jestem zanurzony460? 39 Oni zaś odpowiedzieli mu: Możemy. A Jezus powiedział im: Kielich, który ja piję, będziecie pić, i zanurzeniem, którym jestem zanurzony, zostaniecie zanurzeni461. 40 Ale to zasiadanie po mojej prawej lub lewej stronie, nie moją jest rzeczą dać, lecz otrzymają ci, dla których zostało przygotowane. 41 Gdy dziesięciu to usłyszało, zaczęli się oburzać na Jakuba i Jana462. 42 Lecz Jezus ich przywołał i powiedział: Wiecie, że ci, którzy uchodzą za władców pogan, panują nad nimi, a ich wielcy stają się ich tyranami463. 43 Nie tak jest wśród was, lecz kto chciałby być wielki między wami, ma być waszym sługą. 44 A ktokolwiek z was chciałby być pierwszy, niech będzie niewolnikiem wszystkich. 45 Bo i Syn Człowieczy nie przyszedł, aby mu usługiwano, lecz aby usługiwać i oddać swoją duszę na okup za wielu464.

 

Jezus uzdrawia niewidomego

46 I przyszli do Jerycha. A gdy [on] wyszedł z Jerycha i jego uczniowie oraz spory tłum, niewidomy żebrak, Bartymeusz, syn Tymoteusza, siedział przy drodze. 47 Słysząc, że to Jezus z Nazaretu, zaczął krzyczeć i mówić: Synu Dawida, Jezusie, zlituj się nade mną465! 48 I wielu go upominało, aby zamilkł. Lecz on głośniej krzyczał: Synu Dawida! Zlituj się nade mną! 49 Wówczas Jezus stanął i powiedział: Zawołajcie go. I zawołali niewidomego, mówiąc mu: Odwagi, wstawaj, woła cię. 50 On odrzucił swoją szatę, zerwał się i przyszedł do Jezusa. 51 A odpowiadając, Jezus powiedział do niego: Co chcesz, abym ci uczynił? A niewidomy powiedział do niego: Rabbuni, abym przejrzał. 52 Jezus powiedział do niego: Idź, twoja wiara cię ocaliła; i zaraz przejrzał i ruszył za nim w drogę466.

 

Wjazd Jezusa do Jerozolimy

11 A gdy zbliżali się do Jerozolimy, do Betfage i Betanii ku Górze Oliwnej, posłał dwóch swoich uczniów. 2 I powiedział im: Idźcie do wioski, która jest przed wami, a zaraz po wejściu do niej znajdziecie uwiązane ośle, na którym nikt z ludzi jeszcze nie usiadł. Odwiążcie je i przyprowadźcie467. 3 A gdyby ktoś wam powiedział: Dlaczego to robicie? Powiedzcie: Pan je potrzebuje i zaraz je tu z powrotem odeśle468. 4 Odeszli więc i znaleźli uwiązane oślę u drzwi, na zewnątrz przy ulicy, i odwiązali je469. 5 A niektórzy ze stojących tam mówili do nich: Co robicie, odwiązując to oślę? 6 Oni odpowiedzieli, jak im polecił Jezus, i pozwolono im. 7 I przyprowadzili oślę do Jezusa, i położyli na nie swe szaty, a on na nim usiadł. 8 Wielu też rozkładało swe szaty na drodze, a inni gałązki ścięte na polach470. 9 A ci, którzy szli przed nim i podążali za nim, wołali: Hosanna! Błogosławiony, który przychodzi w imieniu JHWH471! 10 Błogosławione Królestwo naszego ojca Dawida, które nadchodzi! Hosanna na wysokościach! 11 I wszedł do Jerozolimy, do świątyni, obejrzał wszystko, a że była już późna godzina, wyszedł z dwunastoma do Betanii.

 

Jezus przeklina figowiec

12 A nazajutrz, gdy wyszedł z Betanii, zgłodniał. 13 I ujrzawszy z daleka drzewo figowe mające liście, podszedł, aby sprawdzić, czy może coś na nim znajdzie. Ale gdy się do niego zbliżył, nie znalazł nic oprócz liści, gdyż nie była to pora fig472. 14 Wtedy Jezus powiedział do niego: Niech już nikt nigdy nie zje z ciebie owocu. A słyszeli to jego uczniowie.

 

Jezus oczyszcza świątynię

15 I przyszli do Jerozolimy. A gdy wszedł do świątyni, zaczął wyrzucać sprzedających i kupujących w świątyni, i powywracał stoły wymieniających pieniądze oraz ławy sprzedających gołębie473. 16 I nie dopuszczał, żeby ktoś przeniósł sprzęt przez świątynię. 17 Potem nauczał ich, mówiąc: Czy nie jest napisane: Mój dom będzie nazywany domem modlitwy dla wszystkich narodów? Lecz wy zrobiliście z niego jaskinię zbójców. 18 Usłyszeli to arcykapłani i uczeni w Piśmie i szukali sposobu, jakby go stracić, gdyż się go bali, dlatego cały tłum zdumiewał się jego nauką474. 19 A gdy nastał wieczór, wyszedł z miasta. 20 A przechodząc rano, zobaczyli, że drzewo figowe uschło od korzeni. 21 Wtedy Piotr przypomniał sobie o tym i powiedział do niego: Rabbi, spójrz, figowiec, który przekląłeś, usechł. 22 A Jezus, odpowiadając, rzekł do nich: Miejcie wiarę w Boga! 23 Zapewniam was: Ktokolwiek powiedziałby tej górze: Podnieś się i rzuć się w morze oraz nie wątpiłby w swoim sercu, lecz wierzył, że to, co mówi, spełni mu się475. 24 Dlatego mówię wam: Wszystko, o co się modlicie i prosicie, wierzcie, że otrzymacie, a spełni się wam476. 25 A gdy stoicie i mod-?licie się, przebaczcie, cokolwiek macie przeciw komuś, żeby wasz Ojciec, który jest w niebie, przebaczył wam wasze występki. 26 477 27 Znów przyszli do Jerozolimy. A gdy się przechadzał po świątyni, podeszli do niego arcykapłani, uczeni w Piśmie oraz starsi 28 i zapytali go: Jaką władzą to czynisz? Albo kto ci dał tę władzę, abyś to czynił478? 29 A Jezus powiedział do nich: Zapytam was o jedną rzecz i odpowiedzcie mi, a wtedy ja wam powiem, jaką władzą to czynię. 30 Czy zanurzenie Jana było z nieba, czy od ludzi? Odpowiedzcie mi. 31 A oni rozważali to między sobą, mówiąc: Jeśli powiemy: Z nieba. Powie: Dlaczego więc nie uwierzyliście? 32 Powiemy: Od ludzi? Lecz bali się tłumu, bo wszyscy naprawdę Jana mieli za proroka. 33 Odpowiedzieli wiec Jezusowi: Nie wiemy. A Jezus im odpowiedział: I ja wam nie powiem, jaką władzą to czynię479.

 

Przypowieść o dzierżawcach winnicy

12 I zaczął mówić do nich w przykładach: Pewien człowiek zasadził winnicę i otoczył ją murem, wykopał dół pod tłocznię, zbudował wieżę480, wynajął rolnikom i odjechał481. 2 A we właściwym czasie posłał sługę do rolników, aby odebrał od nich część plonów winnicy. 3 Lecz oni go schwytali, pobili i odesłali z niczym. 4 I znów posłał do nich innego sługę, ale tego zranili w głowę i znieważyli. 5 Posłał więc innego, lecz i tego zabili i wielu innych, niektórych z nich pobili, a innych zabili. 6 Miał jeszcze jednego, umiłowanego syna. Posłał go do nich ostatniego, mówiąc: Mojego syna uszanują. 7 Lecz ci rolnicy powiedzieli do siebie: To jest dziedzic482, chodźcie, zabijmy go, a dziedzictwo będzie nasze. 8 Schwytali go więc, zabili i wyrzucili poza winnicę. 9 Co więc uczyni właściciel winnicy? Przyjdzie i zgładzi rolników, a winnicę odda innym483. 10 Czy nie czytaliście tego Pisma: Kamień, który odrzucili budujący, ten stał się kamieniem węgielnym484. 11 Stało się to za sprawą JHWH i to jest cudowne w naszych oczach. 12 I starali się go schwytać, lecz bali się tłumu. Zrozumieli bowiem, że przeciwko nim powiedział ten przykład. Pozostawili go więc i odeszli485. 13 Potem posłali do niego niektórych faryzeuszy i herodian, aby go przyłapać na słowie. 14 Przyszli więc i powiedzieli do niego: Nauczycielu, wiemy, że jesteś prawdomówny i nie zważasz na nikogo, bo nie patrzysz na wygląd ludzi, ale w prawdzie nauczasz drogi Bożej. Czy wolno płacić podatek Cezarowi, czy nie? 15 Mamy płacić czy nie płacić? On jednak, znając ich hipokryzję, powiedział im: Dlaczego wystawiacie mnie na próbę? Przynieście mi denara, abym go obejrzał. 16 Przynieśli więc, a on ich zapytał: Czyj to wizerunek i napis? Oni zaś powiedzieli mu: Cezara486. 17 Wówczas Jezus powiedział im: Oddajcie Cezarowi to, co Cezara, a co Boże, Bogu. I zaczęli go podziwiać.

 

Pytanie saduceuszy o zmartwychwstanie

18 Przyszli też do niego saduceusze, którzy twierdzą, że nie ma zmartwychwstania, i pytali go, mówiąc487: 19 Nauczycielu, Mojżesz napisał nam, że jeśli umrze czyjś brat i pozostawi żonę, a nie pozostawi dziecka, to jego brat ma wziąć jego żonę i wzbudzić potomstwo swemu bratu. 20 Było siedmiu braci, pierwszy wziął sobie żonę, a umierając, nie pozostawił potomstwa. 21 Wtedy Wwziął ją drugi i zmarł, lecz i on nie pozostawił potomstwa, tak samo i trzeci. 22 I tak siedmiu nie pozostawiło potomstwa. W końcu po wszystkich zmarła ta niewiasta488. 23 Przy zmartwychwstaniu, gdy powstaną, którego będzie żoną? Przecież siedmiu miało ją za żonę. 24 Jezus im powiedział: Czy nie dlatego jesteście w błędzie, że nie znacie Pism ani mocy Bożej? 25 Bo gdy zmartwychwstaną, nie będą się żenić ani wychodzić za mąż, ale będą jak aniołowie w niebie. 26 A co do umarłych, że są wskrzeszani, czy nie czytaliście w księdze Mojżesza, jak to Bóg powiedział do niego przy krzaku cierniowym: Ja jestem Bogiem Abrahama, Bogiem Izaaka i Bogiem Jakuba489? 27 Nie jest on Bogiem umarłych, lecz żywych. Jesteście w wielkim błędzie. 28 Wtedy podszedł jeden z uczonych w Piśmie, który słyszał, jak dyskutowali, a wiedząc, że dobrze im odpowiedział, zapytał go: Które przykazanie pierwsze jest ze wszystkich? 29 Jezus mu odpowiedział: Pierwsze jest: Słuchaj Izraelu, JHWH, nasz Bóg, to jeden JHWH490, 30 będziesz miłował JHWH, twojego Boga, z całego swojego serca, z całej swojej duszy, całym swoim umysłem i z całej swojej siły491, 31 drugie to: Będziesz miłował swego bliźniego jak samego siebie492. Nie ma innego przykazania większego od tych. 32 I powiedział do niego uczony w Piśmie: Dobrze, Nauczycielu! Prawdę powiedziałeś, że jeden jest Bóg i nie ma innego oprócz Niego. 33 A miłować Go z całego serca, całym umysłem i z całej siły, oraz miłować bliźniego jak samego siebie znaczy więcej, niż wszystkie całopalenia i ofiary. 34 Wtedy Jezus, widząc go, że mądrze odpowiedział, rzekł do niego: Nie jesteś daleko od Królestwa Bożego. I nikt nie ośmielał się już go pytać. 35 Gdy Jezus nauczał w świątyni, zapytał: Jak to jest, że uczeni w Piśmie mówią, że Chrystus jest synem Dawida? 36 Sam Dawid powiedział w duchu świętym: JHWH rzekł do mojego pana: Siądź po mojej prawicy, aż położę twoich nieprzyjaciół pod twoje stopy493. 37 Sam Dawid nazywa go panem, to jak może być jego synem? A wielki tłum chętnie go słuchał. 38 I mówił w swoim nauczaniu: Strzeżcie się uczonych w Piśmie, którzy chcą chodzić w długich szatach i domagają się pozdrowień na rynkach, 39 i zajmują pierwsze ławy w synagogach i pierwsze miejsca na ucztach. 40 Pożerają oni domy wdów, a dla pozoru długo się modlą, ci otrzymają cięższy wyrok. 41 A gdy usiadł naprzeciw skarbca, zaczął się przyglądać, jak tłum wrzuca pieniądze do tego skarbca, wrzucało też wielu bogatych. 42 Przyszła też pewna wdowa i wrzuciła dwa leptony, czyli jeden grosz. 43 I przywołując swoich uczniów, rzekł im: Zapewniam was, że ta wdowa wrzuciła więcej, niż ci wszyscy wrzucający do skarbca. 44 Bo wszyscy wrzucili ze swojego nadmiaru, ale ona ze swojego niedostatku wrzuciła wszystko, co miała, całe swoje środki do życia494.

 

Znaki końca

13 A gdy on wychodził ze świątyni, powiedział do niego jeden z jego uczniów: Nauczycielu, spójrz, co za kamienie i jakie budowle495! 2 A Jezus mu rzekł: Czy widzisz te wielkie budowle? Nie zostanie tu kamień na kamieniu, który by nie został zwalony. 3 A gdy siedział na Górze Oliwnej naprzeciw świątyni, zapytali go na osobności496: Piotr, Jakub, Jan i Andrzej: 4 Powiedz, na kiedy to nastąpi i jaki będzie znak, gdy to wszystko ma się spełnić497? 5 Wtedy Jezus do nich powiedział: Uważajcie, żeby ktoś was nie wprowadził w błąd498. 6 Wielu przyjdzie w moim imieniu, mówiąc: Ja jestem, i w błąd wprowadzą wielu. 7 Gdy więc usłyszycie o wojnach oraz wieści wojenne, nie dajcie się zastraszyć, bo to musi nastąpić, ale to jeszcze nie koniec. 8 Powstanie bowiem naród przeciw narodowi i królestwo przeciw królestwu, a miejscami trzęsienia ziemi, nastaną też głody. To początek boleści. 9 Wy zaś miejcie się na baczności: Będą was wydawać sądom i bici będziecie w synagogach, i z mojego powodu postawią was przed namiestnikami i królami na świadectwo dla nich. 10 Lecz najpierw wszystkim narodom musi być głoszona ewangelia. 11 A gdy będą was prowadzić, żeby was wydać, nie martwcie się zawczasu o to, co macie mówić, ale mówcie to, co będzie wam dane w tej godzinie, bo nie wy mówicie, lecz duch święty499. 12 I wyda na śmierć brat brata, a ojciec dziecko, i powstaną dzieci przeciw rodzicom i doprowadzą ich do śmierci. 13 A z mojego powodu będziecie nienawidzeni przez wszystkich, kto jednak wytrwa do końca zostanie zbawiony. 14 Gdy więc zobaczycie ohydę spustoszenia stojącą tam, gdzie nie powinna (czytelnik niech wykaże rozeznanie), wtedy ci, co są w Judei, niech uciekają w góry. 15 A kto jest na dachu, niech nie schodzi i nie wchodzi do środka, aby coś wziąć ze swojego domu. 16 A kto jest na roli, niech nie wraca z powrotem, aby zabrać swoją szatę. 17 Biada kobietom brzemiennym i karmiącym piersią w tych dniach. 18 Módlcie się, żeby to nie nastąpiło zimą. 19 Bo te dni będą takim uciskiem, jakiego nie było od początku stworzenia, które Bóg stworzył, aż do teraz i już nigdy nie będzie. 20 Gdyby JHWH nie skrócił tych dni, nie ocalałoby żadne ciało, jednak ze względu na wybranych500, których wybrał501, skrócił te dni. 21 A jeśli ktoś wam powie: Oto tu jest Chrystus, albo: Oto tam jest - nie wierzcie, 22 powstaną bowiem fałszywi Chrystusowie i fałszywi prorocy i będą czynić znaki i cuda, aby - jeśli to możliwe - zwieść wybranych. 23 Uważajcie więc! Wszystko wam przepowiedziałem. 24 Ale w tych dniach, po ucisku, słońce ściemnieje, a księżyc nie da swego blasku, 25 a gwiazdy będą spadać z nieba i moce niebios zostaną wstrząśnięte502. 26 Wtedy zobaczą Syna Człowieczego przychodzącego na obłokach z wielką mocą i chwałą503. 27 Wówczas pośle aniołów i zgromadzi swoich wybranych z czterech stron świata od krańca ziemi aż po kraniec nieba. 28 A od drzewa figowego nauczcie się tego przykładu: Gdy jego gałązka już staje się miękka i wypuszcza liście, poznajecie, że blisko jest lato. 29 Tak i wy, gdy zobaczycie, że to się dzieje, wiedzcie, że jest już blisko u drzwi. 30 Zaprawdę, mówię wam, że nie przeminie to pokolenie, aż się to wszystko stanie504. 31 Niebo i ziemia przeminą, ale moje słowa nie przeminą. 32 Lecz o tym dniu i godzinie nie wie nikt, ani aniołowie w niebie, ani Syn, tylko Ojciec. 33 Uważajcie, bądźcie czujni, bo nie wiecie, kiedy ten czas nadejdzie. 34 To jest jak z człowiekiem, który udał się w podróż. Zostawił swój dom i dał władzę swoim niewolnikom, każdemu jego pracę, a odźwiernemu kazał czuwać, 35 tak wy czuwajcie505, bo nie wiecie, kiedy pan domu przyjdzie: Czy wieczorem, czy o północy, czy z pianiem kogutów, czy rano. 36 Aby, gdy nagle przyjdzie, nie zastał was śpiących. 37 To, co wam mówię, mówię wszystkim: Czuwajcie!

 

Intryga przeciw Jezusowi, żeby go zabić

14 A za dwa dni była Pascha i święto Przaśników. Arcykapłani oraz uczeni w Piśmie szukali sposobu, jak by go schwytać podstępem i zabić. 2 Mówili jednak: Tylko nie w święto, aby nie doszło do rozruchów wśród ludu.

 

Namaszczenie Jezusa

3 A gdy był on w Betanii w domu Szymona Trędowatego i spoczywał przy stole, przyszła kobieta mająca alabastrowy flakonik czystego olejku nardowego, bardzo drogiego, skruszyła alabastrowy flakonik i wylała olejek na jego głowę. 4 Wtedy niektórzy oburzyli się między sobą: Po co ta strata olejku? 5 Przecież można było sprzedać ten olejek za więcej niż trzysta denarów i rozdać ubogim. I szorstko ją upominali. 6 Lecz Jezus powiedział: Zostawcie ją. Dlaczego wyrządzacie jej przykrość? Spełnia wobec mnie dobry uczynek. 7 Ubogich bowiem zawsze macie u siebie i kiedy chcecie, możecie im czynić dobro, jednak mnie nie zawsze będziecie mieć. 8 Ona, co miała, to zrobiła, z wyprzedzeniem namaściła moje ciało na pogrzeb. 9 Zaprawdę mówię wam: Gdziekolwiek na całym świecie będzie głoszona ewangelia, opowiadane będzie to, co ta kobieta uczyniła na jej pamiątkę.

 

Zdrada Judasza

10 Wtedy Judasz Iskariota, jeden z dwunastu, poszedł do arcykapłanów, aby im go wydać. 11 A gdy to usłyszeli, uradowali się i obiecali dać mu srebro, i szukał dogodnej sposobności, aby go wydać.

 

Przygotowania do wieczerzy

12 Pierwszego dnia Przaśników, kiedy składano ofiarę Paschy, jego uczniowie zapytali go: Gdzie chcesz, abyśmy poszli i przygotowali ci do spożycia Paschę. 13 Wtedy posłał dwóch swoich uczniów i powiedział im: Idźcie do miasta, a wyjdzie wam naprzeciw człowiek niosący dzban wody. Pójdźcie za nim. 14 A gdziekolwiek wejdzie, powiedzcie gospodarzowi, że Nauczyciel pyta: Gdzie jest mój pokój gościnny, w którym mógłbym z moimi uczniami spożyć Paschę? 15 On wam pokaże duży górny pokój, usłany i gotowy. Tam dla nas przygotujcie. 16 Odeszli więc jego uczniowie, przyszli do miasta i zastali wszystko tak, jak im powiedział. I przygotowali Paschę. 17 A gdy nastał wieczór przyszedł z dwunastoma. 18 A gdy półleżeli przy stole i jedli, Jezus powiedział: Zaprawdę wam mówię: Jeden z was mnie wyda, ten, który ze mną je. 19 Wtedy zaczęli się smucić i mówić do niego jeden po drugim: Chyba nie ja? 20 On zaś im powiedział: Jeden z dwunastu, ten, który zanurza ze mną [rękę] w tej misie. 21 Gdyż Syn Człowieczy wprawdzie odchodzi, jak jest o nim napisane, lecz biada temu człowiekowi, przez którego Syn Człowieczy będzie wydany. Byłoby lepiej dla tego człowieka, gdyby się nie urodził.

 

Ustanowienie wieczerzy

22 A gdy oni jedli, wziął chleb, pobłogosławił, połamał i dał im, mówiąc: Bierzcie, to jest506 moje ciało. 23 Potem wziął kielich, podziękował, dał im i pili z niego wszyscy. 24 Powiedział do nich: To jest moja krew przymierza, która będzie wylana za wielu. 25 Zaprawdę wam mówię, że nie będę już pił z owocu winorośli aż do tego dnia, gdy go będę pił nowy w Królestwie Bożym. 26 Potem zaśpiewali pieśni uwielbienia i poszli ku Górze Oliwnej.

 

Zaparcie się Piotra

27 Wtedy Jezus powiedział im: Wszyscy się zgorszycie, gdyż napisano: Uderzę pasterza, a owce się rozproszą. 28 Lecz po moim zmartwychwstaniu pójdę przed wami do Galilei. 29 Na to Piotr rzekł do niego: Nawet gdyby wszyscy się zgorszyli, to jednak nie ja. 30 Wtedy Jezus powiedział do niego: Zaprawdę mówię ci: Dzisiaj tej nocy, zanim kogut dwa razy zapieje, ty trzy razy się mnie wyprzesz. 31 Ale on usilnie zapewniał: Choćbym miał z tobą umrzeć, nie wyprę się ciebie. I tak samo mówili wszyscy. 32 Gdy przyszli na miejsce zwane Getsemani, powiedział do swoich uczniów: Usiądźcie tu, a ja tymczasem się pomodlę. 33 I wziął ze sobą Piotra, Jakuba oraz Jana, i zaczął odczuwać smutek i niepokój. 34 Powiedział do nich: Moja dusza jest zasmucona aż do śmierci507, pozostańcie tu i czuwajcie. 35 A odszedłszy nieco dalej, upadł na ziemię i modlił się, aby, jeśli jest to możliwe, ominęła go ta godzina. 36 Mówił: Abba, Ojcze, dla ciebie wszystko jest możliwe, zabierz ode mnie ten kielich, lecz nie to, co ja chcę, ale co ty chcesz [niech się stanie]. 37 Potem przyszedł i zastał ich śpiących, i powiedział do Piotra: Szymonie śpisz? Czy nie miałeś siły jednej godziny? 38 Czuwajcie i módlcie się, abyście nie wpadli w pokusę, duch wprawdzie jest ochoczy, ale ciało słabe. 39 Znów odszedł i się modlił, mówiąc to samo słowo. 40 A gdy przyszedł, znów zastał ich śpiących, ich oczy były bowiem ociężałe i nie wiedzieli, co mu odpowiedzieć. 41 Przyszedł po raz trzeci i powiedział do nich: Nadal śpicie i odpoczywacie? Dosyć! Nadeszła godzina! Oto Syn Człowieczy zostanie wydany w ręce grzeszników508. 42 Wstańcie, idziemy. Zbliża się ten, który mnie wydaje. 43 I zaraz, gdy on jeszcze mówił, przyszedł Judasz, jeden z dwunastu, a z nim tłum z mieczami i kijami od arcykapłanów, uczonych w Piśmie i starszych509. 44 A ten, który go wydawał, podał im umówiony znak, mówiąc: Ten, którego pocałuję, to on, schwytajcie go i wyprowadźcie ostrożnie. 45 I zaraz podszedł do niego i powiedział: Rabbi! I pocałował go. 46 A oni podnieśli na niego ręce i pochwycili go510. 47 A jeden z tych, którzy stali obok, dobył miecza, uderzył niewolnika arcykapłana i odciął mu ucho511. 48 Wtedy Jezus powiedział do nich: Przyszliście jak po przestępcę z mieczami i kijami, żeby mnie pojmać. 49 Codziennie przebywałem u was w świątyni i nauczałem, a nie schwytaliście mnie, lecz stało się to, żeby się wypełniły Pisma. 50 Wtedy wszyscy opuścili go i uciekli. 51 Ale szedł za nim pewien młodzieniec, odziany w prześcieradło na nagie ciało. I chcieli go pochwycić512. 52 Lecz on pozostawił prześcieradło i uciekł nagi. 53 Wtedy odprowadzili Jezusa do arcykapłana i tam zeszli się wszyscy arcykapłani, starsi oraz uczeni w Piśmie. 54 Piotr zaś szedł za nim z daleka aż do wewnątrz na dziedziniec arcykapłana i siedział ze sługami, i ogrzewał się przy ogniu. 55 Arcykapłani zaś i cały Sanhedryn szukali świadectwa przeciw Jezusowi, żeby go uśmiercić, lecz nic nie znaleźli. 56 Wielu bowiem fałszywie świadczyło przeciwko niemu, ale te świadectwa nie były zgodne513. 57 Wtedy powstali pewni [ludzie] i fałszywie świadczyli przeciw niemu, mówiąc. 58 Słyszeliśmy, jak powiedział: Ja zburzę tę świątynię uczynioną rękami i w trzy dni zbuduję inną, nieuczynioną rękami. 59 Lecz i tu ich świadectwo nie było zgodne. 60 Wówczas powstał arcykapłan i zapytał Jezusa, mówiąc: Nic na to nie odpowiadasz? Co oni przeciwko tobie zeznają? 61 On jednak milczał i nic nie odpowiedział. Arcykapłan znowu go pytał: Czy ty jesteś Chrystus, Syn Błogosławionego. 62 Wówczas Jezus odpowiedział: Ja jestem, a wy zobaczycie Syna Człowieczego siedzącego po prawicy mocy i przychodzącego z obłokami nieba514. 63 Wtedy arcykapłan rozdarł swoje szaty i powiedział: Na co nam jeszcze potrzeba świadków? 64 Słyszeliście bluźnierstwo! Jak wam się wydaje? I wszyscy go osądzili, że zasługuje na śmierć. 65 A niektórzy zaczęli na niego pluć i zakrywać mu twarz, policzkować go i mówić do niego: Prorokuj! Także słudzy go policzkowali515. 66 A kiedy Piotr był na dole na dziedzińcu, przyszła jedna ze służących arcykapłana, 67 a gdy ujrzała Piotra grzejącego się, popatrzyła na niego i powiedziała: Ty też byłeś z Jezusem Nazarejczykiem516. 68 Lecz on wyparł się, mówiąc: Ani go nie znam, ani nie wiem, o czym mówisz. I wyszedł na zewnątrz do przedsionka, i kogut zapiał. 69 Gdy służąca go zobaczyła, zaczęła znowu mówić, stojącym obok: To jest jeden z nich517. 70 A on się znowu wyparł. Wkrótce potem znowu mówili do Piotra stojący obok: Naprawdę jesteś jednym z nich, bo też jesteś Galilejczykiem. 71 Lecz on zaczął się zaklinać i przysięgać: Nie znam tego człowieka, o którym mówicie. 72 I zaraz kogut zapiał po raz drugi. Wtedy Piotr przypomniał sobie słowo, które powiedział mu Jezus: Zanim kogut zapieje dwa razy, trzykrotnie się mnie wyprzesz. I wybuchnął płaczem518.

 

Jezus przed Piłatem

15 I zaraz wczesnym rankiem arcykapłani wraz ze starszymi, uczonymi w Piśmie i całym Sanhedrynem odbyli naradę, związali Jezusa, odprowadzili i wydali Piłatowi519. 2 A Piłat go zapytał: Czy ty jesteś królem Judejczyków? On mu odpowiedział: Ty to mówisz520. 3 Ale arcykapłani zaczęli go oskarżać o wiele rzeczy. 4 Wtedy Piłat zapytał go ponownie: Nic nie odpowiadasz? Zobacz, o jak wiele rzeczy cię oskarżają. 5 Lecz Jezus nic już nie odpowiedział, tak że Piłat się dziwił. 6 A na święto uwalniał im jednego więźnia, którego żądali521. 7 I był tam człowiek imieniem Barabasz, uwięziony z buntownikami, którzy podczas rozruchu popełnili morderstwo. 8 Wtedy tłum wystąpił i zaczął prosić, aby uczynił im zgodnie ze zwyczajem. 9 Piłat zaś odpowiedział im, mówiąc: Czy chcecie, żebym wam uwolnił króla Judejczyków? 10 Wiedział bowiem, że arcykapłani wydali go z zawiści. 11 Lecz arcykapłani podburzyli tłum, aby im raczej uwolnił Barabasza. 12 Wówczas Piłat zapytał ich ponownie: Co więc chcecie, abym uczynił z tym, którego nazywacie królem Judejczyków522? 13 A oni znowu zawołali: Przytwierdź go do pala. 14 Wtedy Piłat zapytał: Co bowiem złego uczynił? Lecz oni jeszcze bardziej wołali: Przytwierdź go do pala. 15 Wówczas Piłat, chcąc zadowolić tłum, uwolnił im Barabasza, a Jezusa ubiczował i wydał go im, aby został przytwierdzony do pala.

 

Żołnierze znieważają Jezusa

16 Wtedy żołnierze odprowadzili go na wewnętrzny dziedziniec, to jest do pretorium, i zwołali całą kohortę523. 17 Ubrali go w purpurę, a uplótłszy koronę z cierni włożyli na niego. 18 I zaczęli go pozdrawiać: Witaj, królu Judejczyków! 19 Bili go trzciną po głowie i pluli na niego, a padając na kolana, oddawali mu pokłon. 20 A gdy go wyśmiali, zdjęli z niego purpurę i ubrali go w jego szaty. I wyprowadzili go, aby przytwierdzić do pala524.

 

Śmierć Jezusa na Golgocie

21 Zmusili niejakiego Szymona Cyrenejczyka, idącego z pola, ojca Aleksandra i Rufusa, aby niósł jego pal525. 22 Przyprowadzili go na miejsce Golgota, co w tłumaczeniu znaczy Miejsce Czaszki526. 23 Dawali mu wino zmieszane z mirrą, ale on nie wziął. 24 Potem przytwierdzili go do pala i rozdzielili jego szaty, rzucając o nie losy, co kto miał wziąć. 25 A gdy go przytwierdzili do pala, była godzina trzecia. 26 Był też napis z podaniem jego winy: Król Judejczyków527. 27 A wraz z nim przytwierdzili do pali dwóch przestępców, jednego po prawej, a drugiego po jego lewej stronie. 28-29 A ci, którzy przechodzili obok, ubliżali mu, kiwając swoimi głowami i mówiąc: Hej, ty, który burzysz świątynię i w trzy dni ją odbudowujesz, 30 ratuj siebie, schodząc z pala! 31 Podobnie też arcykapłani i uczeni w Piśmie kpili i mówili: Innych wybawiał, a siebie samego wybawić nie może. 32 Chrystus, król Izraela, niech teraz zejdzie z pala, abyśmy ujrzeli i uwierzyli. Ubliżali mu również ci, którzy byli z nim przytwierdzeni do pali528. 33 A gdy nadeszła godzina szósta, ciemność ogarnęła całą ziemię aż do godziny dziewiątej. 34 A o godzinie dziewiątej Jezus głośno wykrzyknął: Eloi, Eloi, lema sabachtani?, co w tłumaczeniu znaczy: Boże mój, Boże mój, dlaczego mnie opuściłeś? 35 I niektórzy ze stojących obok, usłyszawszy to, mówili: Oto woła Eliasza. 36 Wtedy ktoś przybiegł, nasączył gąbkę winnym octem, nałożył ją na trzcinę i dał mu do picia, mówiąc: Poczekajcie, zobaczmy, czy Eliasz przyjdzie go zdjąć. 37 Lecz Jezus głośno wykrzyknął i wydał ostatnie tchnienie. 38 Wtedy kotara świątyni została rozdarta na dwoje, od góry aż do dołu. 39 A widząc to setnik, który stał naprzeciw niego, że on wydał ostatnie tchnienie, rzekł: Ten człowiek naprawdę był Synem Bożym529. 40 Były tam też niewiasty patrzące z daleka, a wśród nich Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba Mniejszego i Jozesa, oraz Salome, 41 które gdy były w Galilei, podążały za nim i usługiwały mu, oraz wiele innych niewiast, które wraz z nim weszły do Jerozolimy. 42 A gdy już nadszedł wieczór, a było to przygotowanie, to jest dzień przed szabatem, 43 przyszedł Józef z Arymatei, szanowany członek rady, który sam też oczekiwał Królestwa Bożego. Odważył się przyjść do Piłata i poprosił o ciało Jezusa. 44 Piłat zdziwił się, że już umarł, i przywołał setnika, zapytał go, czy on dawno umarł. 45 Upewniony przez setnika, darował zwłoki Józefowi. 46 Ten kupił czystą tkaninę lnianą i, zdjąwszy go, owinął w tę czystą tkaninę lnianą i złożył go w grobowcu wykutym w skale, i przytoczył kamień na wejście do grobowca530. 47 Maria Magdalena i Maria, matka Jozesa, patrzyły, gdzie jest złożony.

 

Zmartwychwstanie Jezusa

16 A gdy minął szabat531, Maria Magdalena i Maria, matka Jakuba, oraz Salome, kupiły wonności, żeby pójść i go namaścić. 2 I w pierwszy dzień tygodnia wczesnym rankiem przyszły do grobowca, gdy wzeszło słońce. 3 Mówiły do siebie: Kto nam odtoczy ten kamień od wejścia grobowca? 4 Gdy jednak spojrzały, zauważyły, że kamień jest odtoczony, a był bardzo duży. 5 A gdy weszły do grobowca, zobaczyły młodzieńca siedzącego po prawej stronie i ubranego w białą długą szatę i przeraziły się. 6 A on powiedział im: Nie bójcie się. Szukacie Jezusa z Nazaretu przytwierdzonego do pala. Został wskrzeszony, nie ma go tu, oto miejsce, gdzie go położyli. 7 Ale idźcie i powiedzcie jego uczniom i Piotrowi: Idzie przed wami do Galilei532, tam go ujrzycie, tak jak wam powiedział. 8 A gdy wyszły, uciekły od grobowca, gdyż ogarnęły je strach i przerażenie. Nikomu nic nie powiedziały, bo się bały.

 

Zakończenie krótkie ewangelii według Marka

A wszystko, co im nakazano, opowiedziały krótko tym, którzy byli wokół Piotra. A potem sam Jezus rozesłał przez nich na wschód i na zachód święte i niezniszczalne poselstwo wiecznego zbawienia. Amen. 9533.